Tazminat

11. Hukuk Dairesi         2022/4304 E.  ,  2023/5108 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ Ticaret Mahkemesi

SAYISI 2021/429 Esas, 2022/161 Karar

HÜKÜM

Kısmen kabul

Taraflar arasındaki tazminat davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirkete Nakliyat Sigortası Poliçesi ile sigortalanan Beko Elektronik A.Ş.'ye ait 550 adet LCD TV'nin İstanbul'dan Almanya'ya taşınması için davalı taşıma şirketine ait araçlara yüklendiğini ancak sigortalı emtiaların araç ile birlikte çalınması nedeniyle yurt dışındaki alıcısına teslim edilemediğini, daha sonra kayıp 550 adet TV'den 311 adedinin bulunduğunu, bulunan malların gönderilerek kontrol ve iyileştirme işlemlerinin yapıldığını, kayıp 239 adet TV' nin ise halen bulunamadığını, sigortalı emtianın davalı taşıma şirketinin sorumluluğu altında iken söz konusu hasara uğraması nedeniyle meydana gelen zararı davalı taşıyıcı ile CMR Sigorta Poliçesi ile taşıyıcının sorumluluğunu üstlenen davalı ...

şirketinin ödemekle yükümlü olduklarını, müvekkili tarafından sigortalıya 253.178,95 TL hasar tazminatının ödendiğini, halefiyete dayalı olarak davalılara başvuruda bulunulmasına rağmen davalıların ödeme yapmadığını ileri sürerek 253.178,95 TL'nin ödeme tarihi olan 25.08.2005 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... Ulus. Nak. ve Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; davacının sigortalısının ihraç ettiği malların bedelini yurt dışındaki alıcıdan tahsil ettiğini, bu nedenle sigortalının herhangi bir zararının olmadığını, davanın CMR'de düzenlenen 1 yıllık zamanaşımı süresi içinde açılmadığını, dava konusu olayda müvekkilinin bir kusurunun bulunmadığını, malların çalınmasının müvekkilinin önleyebileceği bir durum olmadığını, talep edilen tazminat ve faizin de fahiş olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde; davacının taşıyıcının sorumluluğunu ispat ile yükümlü olduğunu, hasarla ilgili yeterli delilin bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen Karar

Mahkemece 07.11.2017 tarih, 2014/1393 E. ve 2017/806 K. sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiş, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

B. Bozma Kararı

Dairemizin 16.04.2019 tarih, 2018/1223 esas ve 2019/3047 karar sayılı kararıyla tüm deliller toplanıp, yurt dışında bu olaydan dolayı gasp sebebiyle açılmış bir soruşturma ve davanın olup olmadığı konusunda davalının beyanları alınıp, gasp olayı ile ilgili yurt dışı soruşturma ve yargılama evrakları varsa dosyaya kazandırılarak karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve araştırma ile karar verilmesi doğru olmadığı gerekçesiyle bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma ilamı doğrultusunda davalı ... vekiline yurt dışında gasp olayı ile ilgili soruşturma başlatılıp başlatılmadığı ve dava açılıp açılmadığı yönünde beyanda bulunması ve buna ilişkin elinde evrak bulunması halinde sunulması için 2 haftalık kesin süre verildiği, verilen kesin süre içerisinde davalı ... vekili tarafından yurt dışında gerçekleşen olayla ilgili olarak Alman adli makamlarınca (Saarbücken Savcılığı) soruşturma yürütülmüş olup yürütülen soruşturma neticesinde Saarbücken Asliye Mahkemesince yargılama yapılıp karar verildiği, ilgili mahkeme ve savcılık evraklarının dosya içerisine girmiş olup davacı tarafça tercümelerinin de yaptırıldığı, bundan başkaca yurt dışında yürütülmüş bir soruşturma yahut yargılamanın bulunmadığının belirtildiği, yeterli direncin gösterilmemesi ve verilen her talimatın kolayca yerine getirmesi gibi davranışların “hata ve ihmal” olarak değerlendirildiği, davalıların sorumluluklarının CMR.

23 üncü maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca sınırlı sorumluluk hükümlerine göre belirlenmesi gerektiği, bilirkişilerce zarardan sorumlu tutulabilecek miktarların tespit edildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 66.333,98 TL rücuen tazminatın (davalılardan Eureko Sigorta A.Ş.'nin sorumluğu 65.100,02 TL ile sınırlı olmak kaydı ile) 09.09.2005 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; davalıların zararı tam tazminle yükümlü olduklarını, sınırlı sorumluluk hesabı yapılmaksızın sorumlu bulunduklarını, hükmedilen bedele uygulanacak faiz başlangıcının ödeme tarihi olması gerektiğini ve davalı lehine hükmedilen vekalet ücretinin davacı lehine hükmedileni geçemeyeceğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

2. Davalı ... Ulus. Nak. ve Tic. A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; davalı şirket sürücüsünün emtianın çalınmasına dahil olduğu hususunda aleyhine bir kanıt olmadığını, sürücünün hırsızlık, gasp olayı ile bir bağı bulunmadığını sadece adli makamlara yanlış bilgi verme nedeni ile ceza aldığını ve cezanın ertelendiğini, sürücünün yabancı ülkede mevzuatı bilmemesi ve olaydan dolayı korku, endişe duyması ve aldığı tehditler nedeni ile çelişkili ifadeler verdiğini, davalı şirketin de somut olayda bir kusurunun olmadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

3. Davalı ...Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; somut olayda maddi vakıanın gasp olması halinde gasp sebebi ile davalı taşıyıcı ve sigortacısı müvekkilinin olaydan sorumlu olmayacağını, olayın gasp olmaması halinde ise sigortalının, araç sürücüsünün iş birliği ve ağır ihmal veya kastı olsun her iki halde de müvekkilinin olayda tazminat ödeme sorumluluğunun olmadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, CMR Konvansiyonu hükümlerine tabi taşıma sırasında davacı tarafından sigortalı emtianın çalınması nedeniyle oluşan ve dava dışı sigortalıya ödenen zararın davalılardan rücuen tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1301 inci maddesi.

2.CMR Konvansiyonu 29 uncu maddesi.

3. Değerlendirme

Davalı taşıyıcı şirket, sürücünün ceza mahkemesi kararı ile de çelişkili olduğu açık olan beyanları nedeni ile dava konusu olaydan sorumlu olmadığını kanıtlayamamıştır. Bu durumda davalı taşıyıcının sorumluluğunun CMR Konvansiyonu 29 uncu maddesi, davalı ... şirketi sorumluluğunun ise poliçe özel ve genel koşulları kapsamında değerlendirilmesi gerekirken mahkemece sınırlı sorumluluğa göre davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Mahkeme kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harçlarının istekleri halinde ilgililere iadesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

19.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.