6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Alacak

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2022/5124 E. 2023/5157 K. ·

Kısmen onandı, kısmen bozulduKesinlik belirsiz

★ Emsal

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
kredi tahsis ücreti emsal banka uygulaması ticari kredi sözleşmesi ticari avans faizi ticari kredi ticari işletme ticari dava niteliği yargılama giderleri genel kredi sözleşmesi komisyon kredi sözleşmesi tacir dosya masrafı dava sebebi yükleten (shipper) vekalet ücreti avans faizi teminat

Atıf yapılan mevzuat: TTK — TTK 20

Gerekçe

Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).

Mahkemece 12.05.2016 tarih, 2014/1494 E. ve 2016/412 K. sayılı kararı ile ticari bir işletme olan davalı bankanın ticari işletmesiyle ilgili olarak bir iş veya hizmet görmesi durumunda ücret isteme hakkının bulunduğu, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca "...müşteri banka tarafından yapılan değerlendirme, istihbarat ve inceleme ücreti ile kredinin kullandırılması, teminatların değerlendirilmesi, ekspertiz yapılması ve bunun gibi işlemler için taraflarca karşılıklı olarak belirlenecek bir ücret ödemeyi kabul eder..." hükmünün bulunduğu, bu sözleşme kapsamında davalı banka tarafından muhtelif tarihlerde kullandırılan krediler nedeniyle davacıdan toplam 12.704,50 TL masraf kesildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

B. Bozma Kararı

Dairemizin 10.10.20118 tarihli, 2017/40 E. ve 2018/6189 K. sayılı kararıyla emsal banka uygulamalarının araştırılması, alınan masrafların emsal banka uygulamalarına göre orantılı olup olmadığı, bankanın kesinti yapmakta haklı olup olmadığı, yapılan kesintilerin sebebi, kesinti miktarının uygun olup olmadığı veya ne miktarda olduğu, davacıya iadesi gereken miktar bulunup bulunmadığı hususlarında değerlendirme yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gereğine işaret edilerek bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih, esas ve karar sayılı belirtilen kararı ile davalı bankaca gönderilen müzekkere cevabında 2012-2013 yıllarında bankanın kredi tahsis ücreti uygulamasının bulunmadığı bildirmiş olduğu, davalı bankaca davacıdan kredi tahsis ücreti adı altında davacıdan yapılan kesintilerin haksız olduğu, davalı banka 2012-2013 yıllarında kredi tahsis ücreti adı altında bir uygulaması olmadığını bildirmesine karşın haksız olarak davacı şirketin kullandığı kredilerden 21.01.2013 tarihinde 350,00 TL., 02.04.2013 tarihinde 1.250,00 TL., 15.08.2013 tarihinde 1.000,00 TL. ve 03.09.2013 tarihinde 8.500,00 TL. olmak üzere toplam 11.100,00 TL kredi tahsisi ücreti kesintisi yaptığı, tacir olan davalı bankanın yine tacir olan davacıdan tahsil ettiği bu miktarları, kesintiyi yaptığı tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davacıya iade etmesi gerektiğinden davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepler

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; tahsil edilen paraların taraflar arasında imzalanan genel kredi sözleşmesinden kaynaklandığını, davacı tarafın tacir olduğu ve davacıya kullandırılan kredinin de ticari nitelikte olduğu, genel kredi sözleşmesinin şartlarının geçerli olduğu, bankanın ticari işletmesiyle ilgili olarak bir iş veya hizmet görmesi durumunda ücret isteme hakkının bulunduğunu, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında "...müşteri banka tarafından yapılan değerlendirme, istihbarat ve inceleme ücreti ile kredinin kullandırılması, teminatların değerlendirilmesi, ekspertiz yapılması ve bunun gibi işlemler için taraflarca karşılıklı olarak belirlenecek bir ücret ödemeyi kabul eder..." hükmü olduğu, bu sözleşme kapsamında davalı banka tarafından muhtelif tarihlerde kullandırılan krediler nedeniyle davacı taraftan alınan masrafların yasalara ve hukuka uygun olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

1. Uyuşmazlık, taraflar arasında akdedilen ticari kredi sözleşmesi nedeniyle ekspertiz masrafı, tahsis ücreti, komisyon adı altında yapılan kesintilerin iadesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6102 sayılı Türk Ticaret Kanun'un (6102 sayılı Kanun) 20 inci maddesi

3. Değerlendirme

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına göre, davalı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

11. Hukuk Dairesi         2022/5124 E.  ,  2023/5157 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ Ticaret Mahkemesi

SAYISI 2019/13 E., 2022/458 K.

HÜKÜM

Kabul

Taraflar arasındaki alacak davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı bankadan kullandığı ticari krediyle ilgili olarak ekspertiz masrafı, komisyon ve tahsis ücreti adı altında müvekkilinden kesintiler yapıldığını, bu kesintilerin haksız ve hukuka aykırı olduğunu beyanla yapılan kesintiler toplamı olan 11.100,00 TL.'nin kesintilerin yapıldığı ve bankanın hesabına girdiği tarihten itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı şirketin kullandığı kredinin ticari kredi olduğunu, tüketici Kanunu kapsamında olmadığını, davacı taraftan alınan masrafların yasalara ve hukuka uygun olduğunu, davacı ile müvekkili arasında düzenlenmiş kredi sözleşmelerinde davacının müvekkili banka tarafından belirlenen miktarda masraflar adı altında ödenen tutarların davacının üstlendiği savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen İlk Karar

Mahkemece 12.05.2016 tarih, 2014/1494 E. ve 2016/412 K. sayılı kararı ile ticari bir işletme olan davalı bankanın ticari işletmesiyle ilgili olarak bir iş veya hizmet görmesi durumunda ücret isteme hakkının bulunduğu, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca "...müşteri banka tarafından yapılan değerlendirme, istihbarat ve inceleme ücreti ile kredinin kullandırılması, teminatların değerlendirilmesi, ekspertiz yapılması ve bunun gibi işlemler için taraflarca karşılıklı olarak belirlenecek bir ücret ödemeyi kabul eder..." hükmünün bulunduğu, bu sözleşme kapsamında davalı banka tarafından muhtelif tarihlerde kullandırılan krediler nedeniyle davacıdan toplam 12.704,50 TL masraf kesildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

B. Bozma Kararı

Dairemizin 10.10.20118 tarihli, 2017/40 E. ve 2018/6189 K. sayılı kararıyla emsal banka uygulamalarının araştırılması, alınan masrafların emsal banka uygulamalarına göre orantılı olup olmadığı, bankanın kesinti yapmakta haklı olup olmadığı, yapılan kesintilerin sebebi, kesinti miktarının uygun olup olmadığı veya ne miktarda olduğu, davacıya iadesi gereken miktar bulunup bulunmadığı hususlarında değerlendirme yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gereğine işaret edilerek bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih, esas ve karar sayılı belirtilen kararı ile davalı bankaca gönderilen müzekkere cevabında 2012-2013 yıllarında bankanın kredi tahsis ücreti uygulamasının bulunmadığı bildirmiş olduğu, davalı bankaca davacıdan kredi tahsis ücreti adı altında davacıdan yapılan kesintilerin haksız olduğu, davalı banka 2012-2013 yıllarında kredi tahsis ücreti adı altında bir uygulaması olmadığını bildirmesine karşın haksız olarak davacı şirketin kullandığı kredilerden 21.01.2013 tarihinde 350,00 TL., 02.04.2013 tarihinde 1.250,00 TL., 15.08.2013 tarihinde 1.000,00 TL. ve 03.09.2013 tarihinde 8.500,00 TL. olmak üzere toplam 11.100,00 TL kredi tahsisi ücreti kesintisi yaptığı, tacir olan davalı bankanın yine tacir olan davacıdan tahsil ettiği bu miktarları, kesintiyi yaptığı tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davacıya iade etmesi gerektiğinden davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepler

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; tahsil edilen paraların taraflar arasında imzalanan genel kredi sözleşmesinden kaynaklandığını, davacı tarafın tacir olduğu ve davacıya kullandırılan kredinin de ticari nitelikte olduğu, genel kredi sözleşmesinin şartlarının geçerli olduğu, bankanın ticari işletmesiyle ilgili olarak bir iş veya hizmet görmesi durumunda ücret isteme hakkının bulunduğunu, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında "...müşteri banka tarafından yapılan değerlendirme, istihbarat ve inceleme ücreti ile kredinin kullandırılması, teminatların değerlendirilmesi, ekspertiz yapılması ve bunun gibi işlemler için taraflarca karşılıklı olarak belirlenecek bir ücret ödemeyi kabul eder..." hükmü olduğu, bu sözleşme kapsamında davalı banka tarafından muhtelif tarihlerde kullandırılan krediler nedeniyle davacı taraftan alınan masrafların yasalara ve hukuka uygun olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

1. Uyuşmazlık, taraflar arasında akdedilen ticari kredi sözleşmesi nedeniyle ekspertiz masrafı, tahsis ücreti, komisyon adı altında yapılan kesintilerin iadesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6102 sayılı Türk Ticaret Kanun'un (6102 sayılı Kanun) 20 inci maddesi

3. Değerlendirme

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına göre, davalı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

20.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/960588900 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.