6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Şoförlü taşıma sözleşmesinden doğan uyuşmazlık mutlak ticari davadır

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2022/1586 E. 2022/1301 K. · · İlk derece: İSTANBUL 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)Kesin

★ EmsalGörev ve yetkiDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)usul emsali

Davacının nitelemesi: Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor

Sınır kaydı: sınır-aday → 35/36/49/54/55 (kira) — Sınır Cetveli / Negatif Alan

Gerekçe özeti

Taraflar arasındaki sözleşme şoförlü taşıma hizmetine ilişkinse ve TTK 850/3 kapsamında taşıma işleri ticari işletme faaliyeti sayıldığından, bu ilişkiden kaynaklanan alacağın tahsiline yönelik uyuşmazlık, davacının tacir olup olmadığına bakılmaksızın mutlak ticari dava niteliğindedir ve görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir.

Ele alınan sorunlar

Uyuşmazlığın mutlak ticari dava niteliğinde olup olmadığı ve görevli mahkeme → kabul

İddia: Davacı vekili, davanın mutlak ticari dava olduğunu, dava dışı firmadan davalılara satışı yapılan perlit taşlarının taşınması için davalılarla akdedilen sözleşme uyarınca taşıma ücreti alacağının söz konusu olduğunu, TTK m.850 ve m.4/1 uyarınca mutlak ticari dava olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Gerekçe: Ticari davalar mutlak ve nispi ticari davalar olarak ikiye ayrılır. Mutlak ticari davalarda tarafların tacir olup olmadığına bakılmaksızın dava ticari sayılır; nispi ticari davalarda ise TTK 19(1) gereği her iki taraf için ticari sayılan hususlardan doğan davalar ticari kabul edilir. TTK 5. maddesi uyarınca aksine hüküm bulunmadıkça tüm ticari davalara asliye ticaret mahkemesi bakmakla görevlidir; asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi arasındaki ilişki görev ilişkisidir. Taraflar arasında geçerli olduğu iddia edilen sözleşme şoförlü taşıma hizmetine ilişkin olduğundan TBK'nın 299-378. maddeleri anlamında bir kira ilişkisi bulunmamaktadır. TTK 850/3 uyarınca taşıma işleri ticari işletme faaliyeti sayıldığından, taşıma ilişkisinden kaynaklanan borcun tahsiline yönelik uyuşmazlık mutlak ticari dava niteliğindedir. Bu nedenle davacının tacir olmadığı gerekçesiyle uyuşmazlığın ticari dava olmadığından bahisle görevsizlik kararı verilmesi doğru değildir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Şoförlü taşıma hizmetine ilişkin sözleşmeden doğan alacak uyuşmazlıklarının, TTK 850/3 uyarınca taşıma işlerinin ticari işletme faaliyeti sayılması nedeniyle, tarafların tacir sıfatına bakılmaksızın mutlak ticari dava kabul edilmesi ve görevli mahkemenin bu doğrultuda belirlenmesi yönünden emsal niteliktedir.

Usul tespitleri

Görevli mahkeme
Şoförlü taşıma sözleşmesinden kaynaklanan alacak davaları TTK 850/3 uyarınca mutlak ticari dava niteliğinde olduğundan, tarafların tacir olup olmadığına bakılmaksızın görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir.
Dava şartı
görev

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
mutlak ticari dava nispi ticari dava görev taşıma sözleşmesi itirazın iptali dava şartı

Atıf yapılan mevzuat: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) — TTK 5TTK 19(1)TTK 850/3 · 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) — TBK 299-378

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2022/1586

KARAR NO 2022/1301

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 27/04/2022

NUMARASI 2018/928 Esas - 2022/420 Karar

DAVA

İtirazın İptali (Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ 29/09/2022

Görev yönünden davanın usulden reddine ilişkin verilen kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili; müvekkili ile davalı şirketlerin iş ortaklığı arasında 20/03/2016 tarihli iş makinası kira sözleşmesi uyarınca ... plakalı araç davalı şirketlerin şantiyesinde günlük 325-TL bedel üzerinden kullanılmak üzere kiralandığını, ancak davalıların ödeme yapmaması üzerine davalılar aleyhine İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı icra dosyası ile takip başlattıklarını, davalıların takibe takip dayanağı sözleşmenin kendileri tarafından imzalanmadığını belirterek itiraz ettiklerini belirterek davalıların haksız itirazlarının iptaline, takibin kaldığı yerden devamına, davalılar aleyhine %20 tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ... vekili; davacı yanın iddiasının gerçek dışı olduğunu, müvekkili ile davacı arasında herhangi bir borç bulunmadığını, ticari bir ilişkinin bulunmadığını, kendilerine davacının gönderdiği herhangi bir faturanın olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini, davacı aleyhine %20 oranında kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir. Davalı ... İnşaat vekili; davacı ile müvekkili arasında hiçbir ticari ilişki bulunmadığını, bu sebeple davacının müvekkil şirketten hak ve alacağının bulunmadığını, davacının iddialarının gerçek dışı olduğunu, davacının iddia ettiği alacağına ilişkin bir faturanın düzenlenmediğini mahkemece yaptırılacak bilirkişi incelemesinde bunun ortaya çıkacağını belirterek davanın reddine karar verilmesini, davacı aleyhine %20 oranında kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, eldeki davanın ticari dava olarak Asliye Ticaret Mahkemesi'nde görülebilmesi için uyuşmazlık konusu bakımından her iki tarafın tacir olması ve yine işin her iki tarafın birden ticari işletmesi ile ilgili olması gerektiği, Erzincan Ticaret Sicil Müdürlüğünün cevabi yazısına göre davacının tacir kaydı bulunmadığı, davacının tacir olmadığı, dolayısı ile ticari işletmesinin de bulunmadığı ve bu kapsamda taraflar arasındaki uyuşmazlığın ticari nitelikte olmadığı, somut olayda 6102 sayılı TTK hükümlerinin uygulanamayacağı ve uyuşmazlığın genel görevli mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesi'nde görülmesi gerektiği gerekçesiyle görev yönünden dava şartı noksanlığı nedeniyle, HMK'nun 114/1-c ve 115/2.maddeleri uyarınca davanın usulden reddine, dosyanın görevli İstanbul Nöb.

Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; davanın mutlak ticari dava olduğunu, dava dışı ... tarafından davalılara satışı yapılan perlit taşlarının davalılarla yapılan taşıma sözleşmesi kapsamında müvekkili tarafından taşındığını, TTK m.850 ve m.4/1 uyarınca mutlak ticari dava söz konusu olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, icra takibine itirazın iptali istemine ilişkin olup, davacı, davalıların dava dışı firmadan satın aldığı perlit taşlarının davalılara taşınması için davalılarla akdedildiğini ileri sürdüğü sözleşmeden doğan taşıma ücreti alacağının icra yoluyla tahsilini talep etmektedir. Mahkemece davacının tacir olmadığı, uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesinden doğmadığı gerekçesiyle yukarıda yazılı şekilde davanın görev yönünden reddine karar verilmiştir. Ticari davalar; mutlak ve nispi ticari davalar olmak üzere ikiye ayrılır. Mutlak ticari davalar tarafların tacir (veya bir ticari işletme ile ilgili) olup olmadıklarına bakılmaksızın mutlak olarak ticari dava sayılır. Nispi ticari davalar ise mutlak ticari dava olmamakla birlikte TTK nun 19(1) gereği her iki taraf için ticari sayılan hususlardan doğan davalar ticari dava sayılır.

TTK'nın 5. maddesinde aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevli olup, asliye ticaret mahkemeleri ile asliye hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu düzenlenmiştir. Bir yerde asliye ticaret mahkemesi bulunduğu takdirde, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve anılan yasanın 4. maddesi hükmünce ticari sayılan davalara asliye ticaret mahkemesinde bakılacağı da hüküm altına alınmıştır. Taraflar arasında geçerli olduğu iddia edilen sözleşme şoförlü taşıma hizmetine ilişkin olduğundan taraflar arasında TBK'nın 299-378 maddeleri anlamında kira ilişkisi bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Bunun dışında TTK 850/3 maddesi "Taşıma işleri; ticari işletme faaliyetidir." hükmünü haizdir. Bu durumda taşıma ilişkisinden kaynaklanan borcun tahsili için doğan uyuşmazlığın ticari dava olduğunun kabulü gerekir. Mutlak ticari dava niteliğindeki eldeki davanın davacının tacir olmadığı gerekçesiyle ticari dava olmadığından bahisle görevsizlik kararı verilmesi doğru olmamıştır. Açıklanan nedenlerle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına, davanın yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye iadesine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE; İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 27/04/2022 Tarih 2018/928 Esas - 2022/420 Karar sayılı hükmün HMK.'nın 353(1)a-3 gereği KALDIRILMASINA; "Davanın yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE" Davacı tarafça yatırılan 80,70-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 353(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 29/09/2022

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/95476 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.