Görevsiz mahkemece verilen ihtiyati haciz kararında yaklaşık ispat yetersizliği

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2025/31

KARAR NO 2025/142

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 14/11/2024 (Ara Karar)

NUMARASI 2023/781 Esas

TALEP İhtiyati Hacze İtiraz

İSTİNAF KARAR TARİHİ 03/02/2025

İhtiyati hacze itirazın kabulüne ilişkin ara kararın temlik alan davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

Müvekkili bankanın ... işletmeleri için sunduğu İşletme Kart ürününde gerçekleştirilen fiktif işlemlerle kart bakiyelerindeki limitleri arttırarak oluşturdukları bu limitleri ... cihazları üzerinden mal veya paraya çeviren Davalıların haksız eylemleri ile elde ettikleri yüksek tutarlı mal varlıklarını gizlemeye, kaçırmaya çalışmaları veya kendilerinin kaçmaya hazırlanmaları, kaçmaları, bu maksatla haklarımızı ihlâl eden hileli işlemlerde bulunmaları muhtemel olduğu,müvekkili Bankanın Fraud (Dolandırıcılık) Yönetimi Bölümünce yapılan tespitte karşı taraflarca kendilerine tahsisli işletme kartları ile gerçek bir ticari aşılveriş saiki olmaksızın kartlarına iade bedel gelmiş gibi gösterilerek oluşturdukları fiktif limitlerle kart limitleri açılmasının sağlandığını, fiktif olarak yarattıkları bu limitlerin ...

cihazları üzerinden para veya bir kısım malvarlığına çevrildiği, bu suretle yapılan dolandırıcılık işlemlerinde 100.000.000-tL'yi aşkın zarar oluşturulduğunu, bu yolla karşı tarafı teşkil eden 25 adet kart hamili, eylemlerinin fark edildiği 24.02.2023 tarihine kadar, ABD'de yerleşik iş yerlerinden (sanki müşterilerin bir harcama işlemi iptal olmuş da söz konusu tutar iade ediliyormuş gibi göstererek) gönderilen iade mesajları vasıtasıyla, banka sistemi tarafından gün sonlarında çalışan güncelleme programı sonrasında kullanılabilir işletme kart limitlerinin iade mesajları tutarı kadar fiktif işlemlerle arttırılması, akabinde bu müşteriler tarafından söz konusu limitlerin POS cihazları üzerinden yaptıkları harcamalarla kullanmak suretiyle bankayı yaklaşık 100.000.000- TL üzerinde zarara uğrattıklarını, konu ile ilgili İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın Örgütlü Suçlar Bürosu”'nda 2023/49778 soruşturma numaralı dosyası ile şikayet yapıldığını ileri sürerek ihtiyati haciz kararı verilerek borçluların borca yeter miktarda taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.

İHTİYATİ HACİZ KARARI

İstanbul 30. Asliye Hukuk Mahkemesi' nin 2023/9 Değişik İş sayılı dosyasında 10/03/2023 tarihli karar ile "1-İhtiyati haciz talep eden vekilinin ihtiyati haciz talebinin talep miktarı olan 100.000.000-TL'nin %50'si oranında teminat mektubunun (talep eden banka dışında başka muteber bir bankanın kesin ve süresiz teminat mektubu olarak temin edilmek suretiyle) dosyaya ibraz edilmesi halinde yada mahkemeler veznesine teminat bedeli olarak depo edilmesi halinde kabulü ile; karşı taraflar, ... -..., ... -..., ...-..., ... -..., Halil ... -..., ... -..., ... -..., ... -..., ... -..., ... -..., ... -..., ... -..., ... -..., ... -..., ... -..., ...Şti. -..., .... Şti. -..., ... Şti. -..., ... Şti.

-...,... Şti. -..., ... Şti. -..., ... Şti. -..., ... Şti. -..., ... Şti. -...'nin 100.000.000-TL borcuna yeter miktardaki menkul ve gayrimenkul ve üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının iik.nun 257 ve devamı maddeleri gereğince ihtiyaten haczine," dair karar verilmiştir.

İTİRAZLAR

İtiraz eden ... vekili; yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, müvekkilinin ihtiyati haciz isteyen karşı tarafa herhangi bir borcu bulunmadığını,itirazının kabulü ile ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.İtiraz eden ... vekili; yetkili mahkemenin Batman Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, müvekkilinin iradesi dışında gerçekleştirilen işlemlerden dolayı müvekkilinin borçlu olduğunun kabulünün mümkün olmadığını, ihtiyati haciz talep eden davacının uğradığını iddia ettiği 100.000.000- TL üzerindeki zararın kimler tarafından gerçekleştirildiğinin İstanbul C Başsavcılığının 2023/49778 soruşturma numaralı dosyasıyla ortaya çıkacağını, ceza yargılamasının sonucu henüz belli değilken verilen kararın hukuka uygun olmadığını,ihtiyati Haciz kararının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

İtiraz eden ... vekili; İhtiyati haciz kararının İstanbul 4. İcra Dairesinin ... sayılı dosyası ile icra takibine konulduğunu ve uygulandığını, yetkili mahkemenin Bakırköy Adliyesi olduğunu, ihtiyati haciz kararının görevsiz mahkemeden talep edildiğini, soruşturma dosyasında da görüleceği üzere müvekkilinin istemeden de olsa bankanın zarara uğramasına sebebiyet verdiği miktarın ihtiyati haciz miktarından çok daha düşük olduğunu, aleyhinde hükmedilen ihtiyati haciz miktarının 100.000.000-TL tutarında bir borcu olmadığını, bu miktarın çok üzerinde banka hesaplarının blokeli olduğunu,Bakırköy C Başsavcılığı 2023/2014 soruşturma numarası ile yürütüldüğünü,ihtiyati haciz kararının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.İtiraz eden ...

vekili; ihtiyati haciz talep eden Bankanın iddialarına istinaden bulunmuş oldukları suç duyurusu neticesinde halen devam etmekte olan ceza soruşturması mevcut olduğunu, müvekkilinin usulsüz işlem yapıp yapmadığı, zarar sebebiyet verip vermediği, ceza soruşturmasında ve mahkemece yapılacak muhakeme neticesinde açıklığa kavuşturulacağını, ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

ARA KARAR

Mahkemece ilk olarak verilen 12.02.2024 tarihli ara karar ile; Olayda; ihtiyati haciz talep eden bankanın ihtiyati haciz talebinin İstanbul 30. Asliye Hukuk Mahkemesi' nin 2023/9 Değişik İş sayılı dosyası ile kabulüne karar verilmiş ise de; taraflar arasındaki uyuşmazlığa ilişkin hususun asliye ticaret mahkemelerinin görev alanında bulunduğu, İstanbul 9. ATM nin 2023/245 D. İş sayılı dosyasında talebin reddine karar verilmesi akabinde görevsiz mahkemede talep edildiği ve talebin kabulüne karar verildiği, kararın sırf bu sebeple kaldırılması gerektiği gibi kaldı ki somut olay yönünden görevsiz mahkemece Teftiş Kurulu Ön Raporu ve savcılık soruşturma dosyası değerlendirilerek yaklaşık ispat koşulunun sağlandığı belirtilmiş ise de;

borçlular yönünden savcılık dosyasında isnat edilen eyleme ilişkin şüphelilerin bir kabul beyanı bulunmamakta olup; karşı yanın usulsüz işlem yapıp yapmadıkları, zarara sebebiyet verip vermedikleri, ceza soruşturmasında ve mahkemece yapılacak yargılamada açıklığa kavuşacağından, davacı tarafın düzenlediği Teftiş Kurulu Ön Raporu yaklaşık ispat yönünden yeterli bulunmadığından ihtiyati hacze itiraz eden borçluların itirazı yerinde olduğundan İstanbul 30. Asliye Hukuk Mahkemesi' nin 2023/9 D. İş sayılı dosyasında verilen 10/03/2023 tarihli ihtiyati haciz kararının ..., ..., ... ve ... yönünden kaldırılmasına karar verilmiştir. Ara kararın davacı banka vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Dairemizce yapılan istinaf incelemesi 2024/775-869 karar sayılı 03.06.2024 tarihli karar ile "İhtiyati haciz isteyen alacaklı banka vekili, ihtiyati hacze itirazların süresinde yapılmadığını ileri sürmüştür.

İhtiyati haciz kararının itiraz edenlere tebliğ edilip edilmediği, icra dosyasında yüze karşı ihtiyati haciz kararının uygulanıp uygulanmadığı elektronik ortamda yapılan incelemede belge eksikliklerinden tesbit edilememektedir.İlk derece mahkemesince bu yolda bir inceleme yapılmamış,ara kararda bir gerekçede yazılmamıştır. İhtiyati haciz kararına itirazların süresinde olup olmadığı gerek, değişik - İş ihtiyati haciz, gerekse icra dosyasında uygulanan haciz tutanakları incelenerek bir sonuca varıldıktan sonra itirazın esası incelenmelidir.Açıklanan nedenlerle; ihtiyati hacize itiraz süresi incelendikten sonra itirazın değerlendirilmesi gerekirken bu yolda bir inceleme yapılmadan itirazın kabulüne karar verilmesi doğru görülmediğinden, itirazların kabulüne ilişkin ara kararın kaldırılmasına" itirazların yeniden değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmek üzere dava dosyasının ara kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.Kaldırma kararı üzerine mahkemece;

İstanbul 30.Asliye Hukuk Mahkemesince, itiraz eden ...'a ihtiyati haciz kararının 12/04/2023 tarihinde tebliğ edildiğini, 10/04/2023 tarihinde itiraz dilekçesi sunduğunu, ...'ye ihtiyati haciz kararının 14/03/2023 tarihinde tebliğ edildiğini, 21/03/2023 tarihinde itiraz dilekçesini sunduğunu, ...'ye ihtiyati haciz kararının 15/03/2023 tarihinde tebliğ edildiğini, 21/03/2023 tarihinde itiraz dilekçesi sunduğunu, ...'a ihtiyati haciz kararının 14/03/2023 tarihinde tebliğ edildiğini, 22/03/2023 tarihinde itiraz dilekçesini sunduğunu, ayrıca ... yazılan müzekkere cevabında ihtiyati haczin uygulandığını ... sayılı takip dosyasında ...'ın yüzüne karşı haczin 15/03/2023 tarihinde yapıldığını, diğer borçlulara ilişkin haciz tatbik edilmediği bildirildiği, ihtiyati haciz talebinin İstanbul 30.

Asliye Hukuk Mahkemesi' nin 2023/9 Değişik İş sayılı dosyası ile kabulüne karar verilmiş ise de; taraflar arasındaki uyuşmazlığa ilişkin husus Ticaret Mahkemelerinin görev alanında bulunduğunu, İstanbul 9. ATMnin 2023/245 D. İş sayılı dosyası ile istenilen talebin reddine karar verilmesi akabinde mevcut ihtiyati haciz talebinin görevsiz mahkemede talep edildiği ve talebin kabulüne karar verildiği, görevsiz mahkemece verilen ihtiyati haciz talebinin sırf bu sebeple kaldırılması gerektiği gibi kaldı ki somut olay yönünden görevsiz mahkemece Teftiş Kurulu Ön Raporu ve savcılık soruşturma dosyası değerlendirilerek yaklaşık ispat koşulunun sağlandığı belirtilmiş ise de; borçlular yönünden savcılık dosyasında isnat edilen eyleme ilişkin şüphelilerin bir kabul beyanı bulunmadığını;

ihtiyati haciz talep edilenlerin usulsüz işlem yapıp yapmadıkları, zarara sebebiyet verip vermedikleri, ceza soruşturmasında ve mahkemece yapılacak yargılamada açıklığa kavuşacağından, davacı tarafın düzenlediği Teftiş Kurulu Ön Raporu yaklaşık ispat yönünden yeterli bulunmadığından ihtiyati hacze itiraz eden borçluların itirazı yerinde görülerek İstanbul 30. Asliye Hukuk Mahkemesi' nin 2023/9 D. İş sayılı dosyasında verilen 10/03/2023 tarihli ihtiyati haciz kararının ..., ..., ... ve ... yönünden kaldırılmasına karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı alacağı temlik alan ...A.Ş vekili; haksız fiilden kaynaklı tazminat talepli uyuşmazlığa ilişkin, İstanbul 30. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2023/9 D. İş - 2023/9 Karar sayılı kararı ile ihtiyati hacze karar verilmesinde, görev hukuka aykırılık bulunmadığını, bu nedenle, ihtiyati hacze itirazın kabulüne karar verilmesi yerinde olmadığını, İstanbul C. Başsavcılığının 2023/49778 soruşturma numaralı dosyasında şüpheli beyanları, Banka Teftiş Kurulu raporları, HTS ve Baz tespitleri,telefon inceleme tutanaklarının birlikte değerlendirilmesi sonucunda, davalı şüphelilerin, nitelikli dolandırıcılık suçunu gerçekleştirdiklerinin "anlaşıldığı" belirtilerek cezalandırılmaları istenilmiş ve hatta iddianame, davalı şüpheliler hakkında "tutuklu-adli kontrollü yakalamalı" talepli olarak hazırlandığını, açılan işbu ceza davası dahi, ihtiyati haczin yaklaşık ispat kuralının sağlandığını gösterdiğini, zarar iddiası haksız eylemden kaynaklandığından tazminatın haksız eylemin gerçekleştiği tarihte muaccel hale geldiği, yaklaşık ispat koşulunun sağlanmış olduğunu ileri sürerek ara kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

İ.İ.K.'nın 257/1.maddesine göre, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı ihtiyati haciz talebinde bulunabilir. İ.İ.K'nın 258/1. maddesinin 2. cümlesine göre: "İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermeye mecburdur." Bu madde uyarınca İhtiyati haciz talep eden,bir para borcunun alacaklısı olduğunu, borcun rehinle temin edilmediğini ve borcun vadesinin geldiğini mahkemeye kanaat getirecek tarzda ispat etmek durumundadır. İhtiyati hacze itiraz İİK'nın 265. maddesinde düzenlenmiş olup; madde hükmüne göre "borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı;

huzuruyla yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir. Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder." İİK'nın 265. maddesinde ihtiyati haciz kararına karşı itiraz sebepleri sınırlı şekilde sayılmış olup, İhtiyati haciz kararına ancak İİK'nın 265. maddesinde yazılı sebeplerle itiraz edilebilir. Bunun dışında menfi tespit, istihkak veya itirazın iptali davasında ileri sürülebilecek hususlar, ihtiyati haciz kararına itiraz olarak ileri sürülemez.Bu düzenlemeye göre de ihtiyati haciz kararı verilmesi için kesin bir ispat aranmamakta ise de; muaccel alacağın varlığı hususunda ihtilaf bulunması, bu ihtilafın çözümü yargılamayı gerektirmesi halinde, kanunun aradığı ihtiyati haciz şartlarının oluşmadığının kabulü gerekmektedir.

İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için muaccel bir para alacağının bulunması ön koşul olup, varlığı ihtilaflı ve tespite muhtaç olan bir alacak talebi yönünden ortada muaccel veya müeccel bir para alacağı bulunduğu söylenemeyecektir. Haksız fiile dayalı alacaklar haksız fiil tarihi itibariyle muaccel olmaktadır.Somut olayda; davacı temlik eden bankanın açtığı itirazın iptali davasında "bankanın kredi kartı ürününde gerçekleştirilen fiktif işlemlerle kart bakiyelerindeki limitleri arttırarak oluşturdukları bu limitleri POS cihazları üzerinden mal veya paraya çeviren davalılar ve suç örgütü faaliyeti içinde davalılar ile hareket eden diğer şüphelilerle birlikte müvekkili banka 100.000.000-TL üzerinde zarara uğratıldığı, davalıların haksız eylemleri ile elde ettikleri yüksek tutarlı malvarlıklarını gizlemeye, kaçırmaya çalışmaları veya kendilerinin kaçmaya hazırlanmaları, kaçmaları muhtemel olduğundan haklarında ihtiyati haciz talep edildiği İstanbul 30.

Asliye Hukuk Mahkemesinin 2023/9 D. İş. – 2023/9 Karar sayılı dosyası ile ihtiyati haciz karar verildiğini,Banka Fraud (Dolandırıcılık) Yönetimi Bölümünce yapılan tespitte karşı taraflarca kendilerine tahsisli işletme kartları ile gerçek bir ticari aşılveriş saiki olmaksızın kartlarına iade bedel gelmiş gibi gösterilerek oluşturdukları fiktif limitlerle kart limitleri açılması sağlandığı ve fiktif olarak yarattıkları bu limitlerin POS cihazları üzerinden para veya bir kısım malvarlığına çevrildiği ileri sürüldüğü, bankayı dolandıran ve haklarında icra takibi başlatılan kart hamilleri, eylemlerinin fark edildiği 24.02.2023 tarihine kadar, ABD’de yerleşik iş yerlerinden (sanki müşterilerin bir harcama işlemi iptal olmuş da söz konusu tutar iade ediliyormuş gibi göstererek) gönderilen muhasebesel karşılığı bulunmayan fiktif iade mesajları vasıtasıyla işletme kart limitlerinin iade mesajları tutarı kadar arttırılması, akabinde bu müşteriler tarafından söz konusu limitlerin POS cihazları üzerinden yaptıkları harcamalarla para veya malvarlığına dönüştürüldüğü,davalılara ilişkin ödeme emrinde yer alan takip çıkış tutarlarının, ...

- 3.358.370,60 TL, ... - 2.379.169,47-TL, ... Şti. - 6.842,275,13-TL,... - 2.208.410,70-TL, ...- 3.313.666,01-TL, ... - 175.999,91-TL, ... - 12.902.567,28-TL, ... şti - 4.366.376,61-TL, ... - 9.011.307,26-TL olmak üzere toplam 44,558,142.97-TL olduğu , ...'ın yapılan haczi işlemleri sırasında borcu kabul ettiği, ihtiyati hacze itirazı olmadığını belirtmiş ve kısmi ödeme yaptığı,itirazının muteber kabul edilmesi mümkün olmadığı ileri sürülmüştür.İhtiyati haciz kararı esas dava açılmadan verilmiş olup; itirazın iptali davasının açıldığı İstanbul 12. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2023/189 Esas, 236 Karar sayılı ve 17.04.2023 tarihli kararı ile davaya bakmaya asliye ticaret mahkemeleri görevli olduğundan görevsizlik nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiş, bu karar istinaf edilmeden kesinleşmiş,ihtiyati haciz kararlarına itirazlar görevsiz mahkemece karara bağlanmamıştır.Davacı vekili tarafından Borçlu ...'ın adresinde uygulanan ihtiyati haciz aşamasında borcu kabul ettiği ileri sürülmüş ise de, ihtiyati hacze itirazı olmadığını belirterek teminat mektubunun iadesine muvafakat etmesi, ihtiyati haciz aşamasında borcun kabulünün geçerli olup olmadığı mahkemece hüküm aşamasında değerlendirilecektir.İhtiyati haciz kararından sonra açılan davada görevsizlik kararı verilmekle birlikte ihtiyati haciz kararına itirazlar incelenmediğinden ,mahkemenin görevsiz olduğu gerekçesiyle ihtiyati haczin kaldırılmasına karar verilmesi doğru değil ise de davacının usulsüzlük ve zarar iddiaları ile ilgili halen devam etmekte olan ceza davası olduğu, davalı itiraz edenlerin usulsüz işlem yapıp yapmadıkları, zarara sebebiyet verip vermedikleri, ceza davasında ve mahkemece yapılacak yargılamada açıklığa kavuşacaktır.

Bu aşamada banka teftiş kurulu raporu alacağın varlığı konusunda kanaat verici delil olduğunun kabulü ile ihtiyati haciz kararı verilmesi yerinde olmamıştır. Davacı iddialarının yargılamaya muhtaç olduğu, bu kapsamda zararın mevcudiyeti ,özellikle miktarı konusunda yaklaşık ispatın sağlanmadığı gözetilerek ihtiyati haciz kararına itirazın kabulü ile itiraz edenler bakımından ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmamıştır.Açıklanan nedenlerle, istinaf nedenleri yerinde görülmeyen temlik alan davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle:Temlik alan davacı vekilinin vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 615,40-TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 427,60-TL harcın mahsubu ile kalan 187,8‬0-TL harcın temlik alan davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,Davacı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme HMK 362(1)-f maddesi uyarınca sonunda kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 03/02/2025