6102TTK Türk Ticaret Kanunu

İthal emtianın antrepoda yanmasında zarar tutarını aşan mal varlığı ispatı ihtiyati haciz için yeterlidir

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2025/26 E. 2025/198 K. · · İlk derece: BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İhtiyati hacizkaldırma ve esas hakkında yeniden hükümKesin

★ EmsalHak düşürücü süreİhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)

Gerekçe özeti

İhtiyati haciz talebinde alacaklının, gümrük beyannameleri gibi belgelerle emtianın belirli bir tarihte belirli bir yerde bulunduğunu ve zarar iddiasını aşan değerde mal varlığının mevcudiyetini gösteren belgeler sunması; olayın (örn. yangının) gerçekleştiğinde tereddüt bulunmaması hâlinde, alacağın varlığı konusunda İİK 258/1 kapsamında kanaat verici delilin (yaklaşık ispatın) sağlandığı kabul edilir ve talep edilen tutar için ihtiyati haciz kararı verilmesi gerekir.

Ele alınan sorunlar

Zarar/alacağın varlığı hakkında yaklaşık ispatın sağlanıp sağlanmadığı → kabul

İddia: İhtiyati haciz talep eden vekili, keşif zaptı ve haricen edinilen bilgiye göre antrepoda 270 Milyon TL değerinde mal bulunduğunu, yangında tüm ürünlerin zayi olduğunu, itfaiye raporunun henüz düzenlenmemiş olmasına, zararın büyüklüğüne ve karşı tarafın sigorta poliçe bilgilerini paylaşmamasına rağmen ilk derece mahkemesinin talebi reddettiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını ve ihtiyati haciz talebinin kabulünü istemiştir.

Gerekçe: İİK 257/1 uyarınca rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı ihtiyati haciz talebinde bulunabilir; İİK 258/1'in 2. cümlesi uyarınca alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermekle mecburdur; bu kapsamda para borcunun varlığı, rehinle temin edilmediği ve vadesinin geldiği mahkemeye kanaat getirecek tarzda ispat edilmelidir. Sunulan Gümrük Beyannamelerine göre ithalatların Çin'den denizyoluyla Ambarlı Limanına getirildiği ve emtiaların karşı yanın antreposunda bulunduğu anlaşılmaktadır. Gümrük Kanunu 46. madde hükmünce geçici depolama yerinde bekleme süresi, deniz yoluyla gelen eşya için özet beyanın verildiği tarihten itibaren 45 gündür. Talep sahibi tarafından sunulan ve yangın tarihinden önceki 45 gün içinde bulunan emtia bedelleri, talep edilen ihtiyati haciz tutarını fazlasıyla aşmaktadır. Zayi olduğu ileri sürülen emtia bedelleri, emtiaların antrepoda bulunduğuna ilişkin sunulan belgeler ve yangının gerçekleştiğinde tereddüt bulunmaması birlikte değerlendirildiğinde, talep sahibinin zararının tespiti yani alacağının varlığı hususunda kanaat verici delilin sunulduğu kabul edilmelidir; bu nedenle ihtiyati haciz talebinin reddi doğru bulunmamıştır.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Antrepoda çıkan yangın nedeniyle zarar iddiasına dayalı ihtiyati haciz talebinde, gümrük beyannameleri ve geçici depolama süresine ilişkin mevzuat verileriyle emtia varlığının ve değerinin ispatlanmasının, İİK 258/1 kapsamında alacağın yaklaşık ispatı için yeterli sayılması yönünden emsal niteliktedir.

Usul tespitleri

Hak düşürücü süre
İİK'nın 261. maddesi uyarınca ihtiyati haciz kararı, verildiği tarihten itibaren on gün içinde infaz edilmezse kendiliğinden kalkmış sayılır.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati haciz yaklaşık ispat alacağın varlığı geçici depolama gümrük beyannamesi

Atıf yapılan mevzuat: 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK) — İİK 257/1İİK 258/1 · Gümrük Kanunu — Gümrük Kanunu 46

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2025/26

KARAR NO 2025/198

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 27/11/2024 (D.İş)

NUMARASI 2024/432 D.İş - 2024/432 Karar

İHTİYATİ HACİZ

TALEP İhtiyati Haciz

İhtiyati haciz talebinin reddine ilişkin 27/11/2024 tarihli D.İş kararın ihtiyati haciz talep eden vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

İhtiyati haciz isteyen vekili: Müvekkili şirketin yurt dışından ithal ettiği farklı ürün gruplarının yer aldığı toplamda 15 konteyner içerisindeki ürünler, gümrük işlemleri tamamlanıncaya kadar Bakanlığın onaylı Gümrüklü Antrepolarından olan ve karşı taraf olarak gösterilen firmaya ait "... Mah. ... Cad. No:... İç Kapı No:... Beylikdüzü/İstanbul" adresinde yer alan ...'ya indirildiğini, müvekkili şirkete ait ürünler, karşı tarafın antreposunda iken 23.11.2024 günü sabah saatlerinde, sebebi henüz bilinmeyen bir sebeple çıkan yangında zayi olduğunu, birçok ulusal haber kanalında da yer verilen yangının oldukça şiddetli olması sebebiyle henüz söndürülebilmiş ancak itfaiye tarafından henüz yangının çıkış sebebi ile ilgili bir açıklama yapılmadığını, yangının öğrenilmesi akabinde müvekkili şirket yetkilisi derhal antreponun bulunduğu yere gitmiş ve antrepo sahibi olan karşı taraf firma yetkilisi ile görüştüğünü, karşı taraf şirket yetkilisinden, gümrüklü antrepolarda mevzuat gereği sigorta yaptırma zorunluluğu olması sebebiyle sigorta poliçesi bilgileri talep edilmiş ise de;

ilk bir iki gün müvekkilini oyaladığını, bugün ise poliçe bilgilerini paylaşmayacaklarını haricen bildirdiğini, müvekkili şirketin zararı, esas davada yapılacak yargılama neticesinde tam olarak tespit edilebilecek olup, Gümrük Beyannamelerinden dahi halihazırda 400.000-USD'ye yakın zararın söz konusu olduğunu, bu ürünlerin maliyetine ayrıca nakliye, liman masrafı vb kalemlerin de ekleneceğini, müspet zarar olarak ürünlerden elde edilecek kârın da ekleneceği düşünüldüğünde müvekkili şirket zararının oldukça yüksek meblağlarda olduğunu beyanla; fazlaya ilişkin hakkı saklı kalmak üzere şimdilik 100.000-USD zararın karşılanması için uygun görülecek teminat karşılığı, borçlunun borca yeter miktarda menkul, gayrimenkulleri ile 3.

şahıslardaki hak ve alacaklarının haczi, menkullerin muhafazası için ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

D.İŞ KARAR

Mahkemece; İhtiyati haciz talep eden taraf, yurtdışından ithal ettikleri ürünlerin karşı tarafın deposunda çıkan yangında zayi olduğundan bahisle ihtiyati haciz talep etmiş ise de, İİK 258. maddesine göre, alacaklının alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında kanaat getirecek delilleri göstermeye mecbur olduğunu, alacağın varlığını muayyen bir ihtimal dahilinde gösteren vakıaların ispat edilmesinin yeterli olduğunu, ihtiyati haciz talep edenin sunduğu delil ve belgeler ile yaklaşık ispatın sağlandığının kabul edilemeyeceğini, ihtiyati haciz koşullarının oluşmadığı anlaşılmakla talebin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati haciz talep eden vekili ; İhtiyati haciz talebi ile ilgili kararın verildiği gün yeni bir dilekçe ile Büyükçekmece 5. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin D.İş karar evrakı ile keşif zaptı dosyaya sunulduğunu; mahkemece incelenmeye imkan olmaksızın ilgili red kararı düzenlendiğini, keşif sırasında Antrepo yetkilisinden haricen edinilen bilgiye göre Antrepo içerisinde 270 Milyon TL değerinde mal bulunduğunu, yangında tüm ürünler zayi olduğunu, karşı tarafın muhafaza yükümlülüğüne aykırı davranışı sebebiyle zararın boyutu (270 Milyon TL) mal kaçırma ihtimalini daha da kuvvetlendirdiğini, İhtiyati Haciz kurumunun niteliği gereği uygun görülecek bir teminata da hükmedilecek olması, itfaiye raporunun henüz düzenlenmemiş olması, ortadaki zararın çok ciddi tutarlarda olması, karşı tarafın bu zararı karşılayacak maddi gücünün olup olmadığına dair bir bilgi verilmemesinin yanı sıra zorunlu olarak yaptırdığı sigorta poliçe bilgilerinin de ısrarla paylaşılmaması, karşı tarafın başkaca bir adresi ve ticari faaliyeti olmaması gibi durumlar dikkate alındığında mal kaçırma ihtimalinin olması nedeniyle kararın kaldırılmasını ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

İİK'nın 257/1.maddesine göre, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı ihtiyati haciz talebinde bulunabilir. İİK'nın 258/1. maddesinin 2. cümlesine göre: "İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermeye mecburdur." Bu madde uyarınca İhtiyati haciz talep eden,bir para borcunun alacaklısı olduğunu, borcun rehinle temin edilmediğini ve borcun vadesinin geldiğini mahkemeye kanaat getirecek tarzda ispat etmek zorundadır. İhtiyati haciz talep eden vekili müvekkili şirketin yurtdışından ithal ettiği ürünlerin davalı şirkete ait Gümrüklü Antrepoda ithalat işlemleri için bulunduğu sırada 23.11.2024 tarihinde çıkan yangında zayi olduğunu;

Antrepo yetkilileri ile görüşerek emtiaların sorumluluk sigortacısını öğrenmek istediğini, önce oyaladıklarını sonra ise poliçeyi vermeyeceğini ileri sürerek emtia zararının karşılanması için davalı hakkında ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiş, mahkemece davacının zarar iddiasının somutlaştırılıp delillendirilmediği gerekçesiyle istemin reddine karar verilmiştir.İhtiyati haciz talep eden vekilinin sunduğu Gümrük Beyannamelerine bakıldığında ithalatların Çin'den yapılıp Denizyolu ile Ambarlı Limanına getirildiği ve emtiaların karşı yan ...'da bulunduğu bilgisi bulunmaktadır.Geçici depolama yerinde bekleme süresi Gümrük Kanunun 46.maddesi hükmünce özet beyanın verildiği tarihten itibaren deniz yoluyla gelen eşya için 45 gündür.Talep sahibi tarafından sunulan ve yangın tarihinden evvel ki 45 içinde bulunan emtia bedelleri davacının talep ettiği ihtiyati haciz tutarını fazlasıyla aşmaktadır.

Zayi olduğu ileri sürülen emtia bedelleri ve emtiaların Antrepoda bulunduğuna ilişkin sunulan belgeler ve yangının gerçekleştiğinde tereddüt olmayıp talep sahibinin zararının tesbiti, bir başka deyişle talep sahibinin alacağının varlığı hususunda kanaat verici delilin sunulduğunun kabulü ile ihtiyati haciz kararı verilmek gerekirken ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesi doğru bulunmamıştır. Açıklanan nedenlerle muaccel alacağın varlığı konusunda kanat verici delilin sunulduğunun kabulü ile 100.000-USD alacak için karşı yan hakkında ihtiyati haciz kararı verilmesi gerektiren kanaat verici delilin sunulmadığı gerekçesiyle ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesi doğru bulunmamış, kararın kaldırılarak 100.000-USD zarar talebi kadar ihtiyati haciz kararı verilmesine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 27/11/2024 Tarih, 2024/432 D.İş - 2024/432 Karar sayılı kararının HMK'nın 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA;İhtiyati haciz talebinin kabulüne; 100.000-USD(Talep tarihi itibariyle x 34.6868 = 3.468.680‬-TL) alacak yönünden alacağın %15'ine tekabül eden 520.302‬-TL teminat (nakit veya kesin-süresiz banka teminat mektubu) karşılığında İİK.'nin 257/1 maddesi gereğince borçlunun menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarından borca yetecek miktarın İcra İflas Kanunun koyduğu sınırlar içinde İHTİYATEN HACZİNE, İhtiyati haciz kararının İİK'nın 261.

maddesi uyarınca kararın verildiği tarihten itibaren on gün içinde infaz edilmemesi halinde ihtiyati haciz kararının kendiliğinden kalkmış sayılmasına, İlk derece mahkemesine ilişkin olarak; "Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına, Alacaklı tarafından ödenen 330-TL yargı giderinin borçludan alınarak ihtiyati haciz talep eden alacaklıya ödenmesine, Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 7.500-TL vekalet ücretinin karşı yan borçludan alınarak alacaklıya ödenmesine, Teminatın tamamlanması ve ihtiyati hacze dair işlemlerin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine, dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine,"İhtiyati haciz talep eden alacaklı tarafından yatırılan 427,60-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde kendisine iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.10/02/2025

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/9347 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.