Ortaklık ilişkisinin kurulmadığının tespiti | Alacak | Tahsil

11. Hukuk Dairesi         2023/783 E.  ,  2023/3470 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla)

SAYISI 2021/32 Esas, 2021/181 Karar

HÜKÜM

Kısmen kabul-kısmen ret

Taraflar arasındaki geçerli ortaklık ilişkisi kurulmadığının tespiti ve alacak davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece davalılar Yimpaş Holding A.Ş., Yimpaş Yozgat İht. Mad. Paz. ve Tic. A.Ş. ve ... yönünden davanın kısmen kabulüne, Yimpaş Gıda San. Tic. A.Ş yönünden pasif husumet yokluğundan davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davacı vekili ve davalılar Yimpaş Holding A.Ş., Yimpaş Yozgat İht. Mad. Paz. ve Tic. A.Ş. ve ... vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne, dava konusu meblağ 44.020,00 TL'nin altında bulunduğundan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası delaletiyle uygulanması gereken 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 3156 sayılı Kanun ile değişik 438 inci maddesi gereğince duruşma isteğinin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı şirketin yurt dışında birçok ülkede yatırılan paraların istenildiği her an geri çekilebileceği ve karşılığında yüksek oranda faiz verileceği garantisi ile müvekkilinin davalı tarafa para verdiğini, ancak ödenen paranın bir türlü geri alınamadığını ileri sürerek ödenen paranın davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde; husumet, zamanaşımı ve hak düşürücü süreden davanın reddi gerektiğini, şirkete sermaye olarak verilen paranın geri istenemeyeceğini, davacının iddialarının asılsız olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen Karar

Mahkemece 14.03.2019 tarihli, 2018/187 E. ve 2019/116 K. sayılı karar ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

B. Bozma Kararı

Dairemizin 12.02.2020 tarihli, 2019/3372 E. ve 2020/1293 K. sayılı kararıyla yargılama aşamasında yürürlüğe giren 7194 sayılı Dijital Hizmet Vergisi ile Bazı Kanunlarda ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un (7194 sayılı Kanun) 41 inci maddesinin değerlendirilmesi gerektiğine işaret edilerek mahkeme kararı bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla davalı şirketin 7194 sayılı Kanun'un 41 inci maddesi kapsamına girmediği, davacının zararından şirket yöneticisi ...'ın da haksız fiil hükümleri uyarınca müştereken ve müteselsilen sorumluluğunun bulunduğu, davalı ... Gıda San. Tic. A.Ş.'nin pasif husumeti bulunmadığı gerekçesiyle davalılar Yimpaş Holding A.Ş., Yimpaş Yozgat İht. Mad. Paz. ve Tic. A.Ş. ve ... yönünden davanın kısmen kabulüne, Yimpaş Gıda San. Tic. A.Ş yönünden pasif husumet yokluğundan davanın reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalılar Yimpaş Holding A.Ş., Yimpaş Yozgat İht. Mad. Paz. ve Tic. A.Ş. ve ... vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; Yimpaş Gıda San. Tic. A.Ş. yönünden de davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini ve faiz başlangıç tarihinin tahsil tarihi olması gerektiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

2. Davalılar Yimpaş Holding A.Ş., Yimpaş Yozgat İht. Mad. Paz. ve Tic. A.Ş. ve ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; anonim şirket ortaklarının sermaye olarak şirkete verdiklerini şirketten geri isteyemeyeceğini, hak düşürücü süre ve zamanaşımı sürelerinin dolduğunu, davalı ...'ın uyuşmazlık konusu olaydan dolayı herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, davalı şirketin 7194 sayılı Kanun'un 41 inci maddesi kapsamında olduğunu bu nedenle karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, taraflar arasında geçerli ortaklık ilişkisi kurulmadığının tespiti ve bu amaçla verilen paranın iadesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 818 sayılı Borçlar Kanunu’nun (818 sayılı Kanun) 41 inci, 55 inci ve 60 ıncı maddeleri, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 321 inci ve 336 ncı maddeleri

2. 7194 sayılı Kanun'un 41 inci maddesi.

3. Değerlendirme

1.Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve Dairemizin 10.06.2016 tarihli bozma kararı ile davalılar vekilinin tüm, davacı vekilinin diğer temyiz itirazları reddedildiğinden zamanaşımı ve faiz başlangıç tarihi yönünden usuli müktesep hak oluşmasına göre davalılar Yimpaş Holding A.Ş., Yimpaş Yozgat İht. Mad. Paz. ve Tic. A.Ş. ve ... vekilinin tüm, davacı vekilinin aşağıdaki bent dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Dairemizin 10.06.2016 tarihli bozma ilamında ayrıntılı olarak belirtildiği üzere Yimpaş Grubu'na dahil şirketlerin fiili ve hukuki irtibat halinde oldukları, birlikte hareket ederek mevzuata aykırı olarak para topladıkları, ortağın sermaye olarak verdiğini isteyemeyeceğine dair yasal düzenlemeyi kullanarak para yatıran kişileri grup şirketlerden herhangi birinde veya birkaçında düşük nominal bedellerle şeklen ortak gibi gösterdikleri, tahsil ettikleri parayı ise muhasebe kayıtlarına yansıtmayarak para iade taleplerini reddettikleri böylelikle haksız fiilde bulundukları anlaşılmaktadır. Bu itibarla davalı ... Gıda San. ve Tic. A.Ş. yönünden de Dairemizin 10.06.2016 tarihli bozma ilamındaki usuli müktesep haklar gözetilerek davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile bu davalı yönünden pasif husumet yokluğundan davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş ve bu nedenle kararın bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Davalılar Yimpaş Holding A.Ş., Yimpaş Yozgat İht. Mad. Paz. ve Tic. A.Ş. ve ... vekilinin tüm, davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2.Mahkeme kararının davacı yararına BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde davacıya iadesine,

Temyiz harcı davalılardan Yimpaş Yozgat İth. Mad. Paz. ve Tic. A.Ş., Yimpaş Holding A.Ş. ve ...'dan peşin alındığından başkaca harç alınmasına mahal olmadığına, Dosyanın mahkemesine gönderilmesine,05.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.