Alacak

11. Hukuk Dairesi         2021/6443 E.  ,  2023/1100 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi

SAYISI 2019/1869 Esas, 2021/893 Karar

HÜKÜM

Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ Diyarbakır 9. Asliye Hukuk Mahkemesi

(Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla)

SAYISI 2018/412 E., 2019/185 K.

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesinin bu kararına karşı davacı vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuş ise de Bölge Adliye Mahkemesince 13.07.2021 tarihli ek karar ile temyiz isteminin miktardan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin ek kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile davalı arasında mermer alım satımı konusunda sözleşme imzalandığını, sözleşme kapsamında avans ödemeleri yaptığını, ancak davalının sözleşmede belirlenen miktar, nevi ve kalitede mermer üretmediğini ve sözleşme gereğince teslim etmesi gereken mermerleri teslim etmediğini, mermerlerin üretildiği maden ocağını dava dışı üçüncü kişilere devrettiğini, müvekkilinin davalıdan 131.179,66 TL alacaklı olduğunu ileri sürerek bu miktar alacağın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesini sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasındaki akdi ilişkinin varlığını ispat yükünün davacıda olduğu, davacının münhasıran davalının ticari defterlerine dayanmadığı, bu nedenle davalı defterlerinin sunulmamasının tek başına davacının defterlerine göre davacının alacaklı olduğunun kabulüne olanak vermeyeceği, taraflar arasında yazılı bir cari hesap sözleşmesi olmadığı, davacının akdi ilişkinin varlığını ispat edemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı şirket ile arasındaki ilişkinin mal alım satım sözleşmesi, cari hesap tabloları, iş makinesi ruhsatı, faturalar, davalı tarafça müvekkil şirkete verilen senetlerle ispatlandığını, davalının verilen süreye rağmen ticai defterlerini ibraz etmediğini, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 220 nci maddesinin üçüncü fıkrası ile 222 nci maddesi uyarınca ticari defterlerin mahkemece ibraz edilmesine yönelik usulüne uygun davetiyeye rağmen defterlerini ibraz etmediği, usulüne uygun olarak tutulan ticari defterini sunan tarafın defterindeki kayıtlara göre hüküm tesis edilmesin gerektiğini, kesin delil niteliğindeki ticari defter kayıtlarının adeta yok sayıldığını, yemin deliline başvurulmamış olması nedeniyle davanın reddi yönünde tesis edilen hükmün hukuka ve açık kanun hükümlerine aykırı olduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesi talebiyle istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine kesin olarak karar verilmiş, davacı vekilinin bu karara ilişkin olarak yaptığı temyiz başvurusu ise dava konusu tutar temyiz kesinlik sınırı altında kaldığından miktar itibarıyla 13.07.2021 tarihli ek karar ile reddedilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen asıl ve ek kararlarına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili asıl ve ek karara yönelik temyiz dilekçesinde özetle; 2021 yılı için temyiz kesinlik sınırının 78.630,00 TL, dava değerinin 131.179,66 TL olduğunu, temyiz yoluna başvuru sınırının üzerinde kaldığını, maddi hata bulunduğunu belirterek istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrarlayarak asıl ve ek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, cari hesap alacağının iadesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Kanun'un (6100 sayılı Kanun) 370 inci maddesinin ikinci fıkrası, 6100 sayılı Kanun'un 222 nci maddesi.

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemesince, İlk Derece Mahkemesi kararının istinaf edilmesi üzerine başvurunun esastan reddine dair verilen kararın miktar itibariyle kesin olduğu gerekçesiyle 13.07.2021 tarihli ek karar ile miktar itibariyle temyiz dilekçesinin reddine karar verilmiş ise de dava değeri 131.179,66 TL olması nedeniyle temyiz kesinlik sınırının üzerindedir. Bu sebeple Bölge Adliye Mahkemesinin 13.07.2021 tarihli ek kararının bozularak kaldırılıp davacı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine geçilmiştir.

2. Dava, avans olarak ödenen cari hesap fazlasının davalıdan iadesi istemine ilişkindir. Davacı delil olarak defterlerine dayanarak bunları ibraz etmiştir. Mahkemece alınan 10.05.2019 tarihli bilirkişi raporuna göre davacının defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, defter kayıtlarından anlaşıldığı üzere 131.179,66 TL alacaklı olduğu belirlenmiştir. Davalı taraf ise usulüne uygun ihtaratlı davetiyeye rağmen ticari defterlerini ibrazdan kaçınmıştır. Buna göre davacının defterlerinin lehine delil olacağı dikkate alınarak mahkemece davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirme sonucu davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesinin ek kararına yönelik davacı vekilinin temyiz isteminin kabulü ile 13.07.2021 tarihli ek kararın BOZULARAK KALDIRILMASINA,

2.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3.İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 23.02.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.