Protokol kapsamında verilen bononun teminat senedi mi kambiyo senedi mi olduğu

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2025/279

KARAR NO 2025/279

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 17/07/2024 (Ek Karar) - 25/06/2024 (D.İş Karar)

NUMARASI 2024/245 D.İş - 2024/254 Karar

TALEP İhtiyati Hacze İtiraz

İhtiyati hacze itirazın kısmen kabulüne-reddine ilişkin 17/07/2024 tarihli ek kararın ihtiyati haciz talep eden alacaklı ve itiraz eden ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekili, müvekkili ile ... AŞ. arasında devir sözleşme bedelinin karşılıklı anlaşması yoluyla yeniden belirlenmesine ilişkin protokol imzalandığını, hisse devir bedelinin 1.500.000-TL'lik kısmının 15.06.2024 vadeli bono ile ödeneceği kesin olarak belirlendiği ancak borçlunun, vadesinde bonoyu ödemediğini, alacağın hiçbir teminata bağlı bulunmadığını, borçlular hakkında takibe başlanacağından ve icra takibinden haberdar olduğu takdirde mallarını kaçırmasından endişe edildiğini, bu duruma mani olmak için borçluların menkul, gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.

D.İŞ KARARI

Mahkemece; alacağın rehinle temin edilmemiş olması ve mevcut kanıtlara göre istem kanuna uygun görülmüş olmakla, 1.500.000-TL alacağı karşılayacak şekilde %15'ine tekabül eden 225.000-TL teminat karşılığında İİK.'nin 257/1 maddesi gereğince borçluların menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarına borca yetecek kadar miktarda İİK nın koyduğu sınırlar içinde ihtiyati haciz konulmasına karar verilmiştir.

İTİRAZ

İhtiyati hacze itiraz edenler vekili;teminat alacakları için İİK nın 42’nci maddesi gereğince genel haciz yolu ile ilamsız takip yapılabilir ise de ihtiyati haciz kararı verilemeyeceğini , İİK nın 257’nci maddesinde ihtiyati haciz, sadece "para alacakları" için öngörüldüğünü , senet üzerinde senedin taraflar arasında akdedilen 13.03.2024 tarihli sözleşmeye istinaden verildiğinin açıkça belirtildiği, davacı yan tarafından da 13.03.2024 tarihli "Devir Sözleşme Bedelinin Karşılıklı Anlaşması Yoluyla Yeniden Belirlenmesine İlişkin Protokol"ün ikinci maddesine dayanıldığı protokolün 2. maddesinde yine senedin taraflar arasındaki protokolden doğan hukuki ilişki nedeniyle teminat amaçlı verildiğinin yazılı olduğunu ileri sürerek ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

EK KARAR

Mahkemece ;talebe konu olan bononun 15/06/2024 vade tarihli olduğu, vadesinin geldiği, bononun şeklen gerekli yasal tüm unsurlarının tamam olmakla birlikte ön yüzünde "13/03/2024 tarihli protokol uyarınca verilmiş olup, protokoldeki borcun teminatıdır. C ciro edilemez" kaydı bulunduğu ,protokol hükümleri kapsamında teminat senedinin borçlu şirket yönünden muaccel bir alacağın varlığı noktasında kanaat verici delil henüz mevcut olmadığını ,borçlu şirketin itirazının kabulü ile; ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına,Borçlu ... ise senette aval veren olduğu ,protokolde borçlu ...'ın senedin kefil olarak imzasının bulunacağının belirtildiği , avalist in "teminat senedi" itirazını ileri süremeyeceği,aval verenin teminat altına aldığı borç, düzenleyenden farklı ve bağımsız bir taahhüdü içerdiği gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEBLERİ

1-İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekili; borçlu şirket ile dava dışı... Hiz Tic. Ltd. Şti. arasında 14.11.2023 tarihli Devir Sözleşmesini akdettikleri ,..Ltd. Şti.’nin tüm hisseleri ve ticari işletmesi 2.150.000- TL bedel ile ... A.Ş.’ye devir edilmesi, devir bedelinin 2.000.000-TL’lik kısmının 15.02.2024 tarihli senetle ödeneceğinin kararlaştırıldığı, devir sözleşmesi ile müvekkil ..., ...Hiz Tic. Ltd. Şti.’nin tüm hisselerini ve ticari işletmeyi Bakırköy ... Noterliğinin 20.11.2023 tarih ve ... yevmiye nolu Limited Şirket Pay Devri Sözleşmesiyle ..AŞ.’ye devir ettiği ,şirketin hisse devir bedelinin 2.000.000-TL’ si içink düzenlenen 15.02.2024 vade tarihli senedi ödemediği , Bakırköy 7.

ATMnin 2024/149 E. sayılı dosyası ile “14.11.2023 tarihli Devir Sözleşmesi ile davalıya ait olan şirket ve güzellik merkezi işletmesini 2.150.000- TL bedelle satın aldığını, iradesinin sakatlandığını bu nedenle 15.02.2024 vade ve 2.000.000-TL bedelli teminat senedi nedeniyle borçlu olmadığına havi menfi tespit davasını” açtığı ,ancak 15.02.2024 tarihinde davadan feragat ettiği ve kararın 09.04.2024 tarihinde kesinleştiği , yaşanan yüksek enflasyon sebebiyle hisse devir bedelinden indirim yapılmasını talep ettiği ,görüşmeler sonucunda dava konusu protokolün akdedildiği, Protokole göre;

14. 11.2023 tarihli devir sözleşmesindeki devir bedelinin 1.650.000-TL olarak yeniden belirlenmesine ve bu bedelin de 1.500.000-TL’lik kısmının 15.06.2024 tarihli senetle ödenmesinin kararlaştırıldığını , protokoldeki borç ikrarı ve kesin vade ile belirlenen borcun ödenmemesi sebebiyle ihtiyati haciz talep edildiği , protokolün, alacağın varlığını ispatlayan HMK anlamında bir senet olduğunu ,itirazda borcu ödediklerine dair azılı belge sunamadıkları ,senedin borcun ifası ve ödeme aracı olarak düzenlendiğini,protokolde karşılıklı edimler bulunmadığını ileri sürerek ek kararın kaldırılarak itirazın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2- İtiraz eden borçlu ... vekili ;Yargıtay İBHGK nın 2016/1 esas 2017/6 karar sayılı , 27.12.2017 karar tarihli ilamı uyarınca ihtiyati haczin "icra işlemi" değil, özel geçici hukuki koruma müessesi olduğu,İİK nın 257'inci maddesindeki şartlar çerçevesinde sadece "para alacakları" için öngörüldüğü,teminat alacakları için ihtiyati haciz kararı verilemeyeceğinin karara bağlandığını ileri sürerek ihtiyati hacze itirazın reddine ilişkin kararın kaldırılarak ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Talep, protokol ve bonoya dayalı verilen ihtiyati haciz kararına itiraza ilişkindir. Dayanak 13/03/2024 tanzim, 15/06/2024 vade tarihli ve 1.500.000- TL bedelli bono da ; düzenleyenin ... A.Ş., lehtarın ..., ...'ın avalist olduğu, senet ön yüzünde "13/03/2024 tarihli protokol uyarınca verilmiş olup, protokoldeki borcun teminatıdır. Senet ciro edilemez" ibaresi yazılıdır. Protokolün 1. ve 2. maddesinde; “ Taraflar, hisse devir bedelinin yeniden belirlenmesi sonrasında, ileride doğabilecek herhangi bir hukuki ihtilafta 14.11.2023 tarihli devir sözleşmesindeki hisse devir bedelinin 1.650.000- TL olduğunu, … A.Ş.’nin hisse devir borcu olan 1.500.000- TL’yi 15.06.2024 vade tarihinde ödeyeceğini geri dönülmez bir şekilde, kabul, vaat ve taahhüt ettiği…” düzenlenmiştir.

Mahkemece senedin teminat senedi olduğu kabul edilerek keşideci bakımından itiraz kabul edilerek ihtiyati haciz kararının kaldırılmıştır.Protokolde taraflar arasında hisse devri yapıldığı ,daha evvel ararlaştırılan hisse devir bedelinin 1.650.000-TL olarak yeniden belirlendiği, daha evvel başka bir senet verildiği ;bu senet nedeniyle borçlu şirket tarafından açılan menfi tesbit davası Bakırköy 7. ATM nin 2024/149 E. 2024/262 sayılı kararı feragat ile neticelendikten sonra tarafların yeniden protokol imzalayarak eski senedin borçlulara iade edilerek bu kez talebe dayanak senedin düzenlenerek alacaklı vekiline teslim edildiği ,hisse devir bedeli 15.06.2024 vade tarihinde ödendiğinde senedin borçluya iade edileceğinin kararlaştırıldığı anlaşılmaktadır.Protokolde senedin hangi amaçla düzenlendiğinin belirtilmesi senedi teminat senedi haline getirmez.

Dayanak bononun hisse devir borcu için düzenlendiği , ödenmemesi halinde senedin tahsile konulacağı kararlaştırılmıştır.Protokolde karşılıklı edimler bulunmadığı hisse devrinin yapıldığı belirtilmiştir.Anlatıldığı üzere;bono alacaklı bakımından doğmuş olan borca karşılık verildiği, kayıtsız şartsız borç ikrarı içerdiği, kambiyo senedi vasfında olduğu belirlenmektedir.Gerek protokol kapsamı gerekse vadesi geçen bono 1.500.000-TL alacağın varlığına kanaat verici delil niteliğindedir. İhtiyati haciz kararına itiraz eden ... vekili teminat alacakları için ihtiyati haciz kararı verilemeyeceğini ileri sürmekte ise de ; atıf yapılan içtihadı birleştirme kararı gayrinakit alacaklara ilişkin olup ,somut olayda gayrinakit alacak sözkonusu olmadığından uygulanması sözkonusu değildir.Senedin teminat senedi olduğunun kabulü halinde dahi ,TTK nın 702/2.

maddesi uyarınca aval veren kişinin teminat altına aldığı borç, şekle ait noksandan başka bir sebepten dolayı batıl olsa da aval verenin taahhüdü geçerli olduğu düzenlendiğinden aksi yöndeki istinaf sebebi yerinde bulunmamıştır. Açıklanan nedenlerle ; dayanak bono ve protokol içeriğinin alacağın varlığına kanaat verici delil olduğu ;protokolde alacaklıya bir karşı edim yüklenmediği ,borç ödendiğinde senedin iade edileceğinin kararlaştırılmasının bir karşı edim olmadığı ,hisse devrinin yapıldığı ve yaşanan sürecin protokolde anlatıldığı; bu halde senedin kambiyo senedi vasfında bulunduğu ve vadesinin geçtiği anlaşılmakla ,ihtiyati haciz talep eden alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne ,itirazın kısmen kabulüne ilişkin ek kararın kaldırılmasına ;

yeniden karar verilerek her iki borçlu bakımından itirazların reddine ;itiraz eden borçlu vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: İhtiyati hacze itiraz eden ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/245 D.İş - 2024/254 Karar 17/07/2024 tarihli ek kararın, HMK'nın 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA; "İhtiyati haciz kararına itirazların her iki borçlu bakımından reddine," İlk derece mahkemesine ilişkin olarak ;"Alacaklı tarafından yapılan 195-TL posta masrafının borçlulardan alınarak alacaklıya verilmesine, 9.500-TL vekalet ücretinin itiraz eden borçlulardan alınarak alacaklıya ödenmesine," Yatırılan 615,40-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde alacaklıya iadesine, İtiraz eden tarafından yatırılan peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına, yapılan istinaf yargı giderinin itiraz eden üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.

25/02/2025