Çek İptali

11. Hukuk Dairesi         2021/8758 E.  ,  2022/9439 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada Fethiye 1. Asliye Hukuk Mahkemesince bozmaya uyularak verilen 12.02.2021 tarih ve 2019/227 E. - 2021/110 K. sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ile temlik alan davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Asıl davada davacı vekili, davalı MNB Gıda ... Ltd. Şti. ile araç alım sözleşmesi imzaladıklarını, Fethiye Finansbank ... Şubesine ait 13.02.2014 keşide tarihli, ... nolu 34.750,00 TL bedelli ve 25.02.2014 keşide tarihli, ... nolu 71.875,00 TL bedelli çeklerin davalı MNB ye teslim ettiğini, ancak davalı tarafın üzerine düşen edimi yerine getirmediğini, satış konusu araçlardan dördünün STG ... Ltd. Şti. adına diğer dördünün MNB ... Ltd. Şti.'nin adına kayıtlı iken tarafların sözleşmeyi düzenlediklerini, davalı tarafların da kendi aralarında bir sözleşme düzenlediklerini ve davalı MNB ... Ltd. Şti.'nin 25.02.2014 keşide tarihli, ... seri nolu 71.875,00 TL çeki ciro ederek diğer davalı STG ...

Ltd. Şti.'ye verdiğini, diğer davalı STG... Ltd. Şti.’nin davacıya yapılan satışı bildiğini, davalı MNB ... Ltd. Şti.'nin edimini yerine getirmediğini belirterek çekler hakkında borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Asıl davada davalılar davaya cevap vermemiştir.

Birleşen davada davacı vekili, müvekkili hakkında Fethiye Finansbank ... Şubesine ait 25/02/2014 keşide tarihli ... nolu 71.875,00 TL bedelli çekin davalı ...Ş. tarafından, 13/02/2014 keşide tarihli ... nolu 34.750,00 TL bedelli çekin ise davalılardan Anadolu Bank A.Ş. tarafından takibe konulduğunu ve icra baskısı altında ödenmek zorunda kaldığını, her iki bankanın da yetkili hamil olmadığını, ayrıca icra takibine konu çekin arkasında bedeli teminattır şeklinde açıkca teminat çeki olduğu yazılı olduğunu, davalı bankaların yetkili hamil olmaması nedeni ile ve çeki elinde rehin cirosu ile bulundurduğu açık olduğu için alacaklı sıfatlarının bulunmadığını belirterek müvekkilinin ödemiş olduğu kısımların tüm ferileriyle birlikte ödeme tarihinden itibaren işleyecek reeskont faiziyle birlikte davalılardan ayrı ayrı istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada davalı ... vekili, dava konusu çekin, rehin cirosu ile değil, tahsil cirosu ile devir ve temlik alındığını, çek tevdi bordrosundan çekin tahsil veya tahsilinde borcuna mahsup edilmek üzere tevdi edildiği açıkça anlaşıldığını, dava konusu çekin tahsilinde müvekkili bankanın yetkili hamil durumunda olduğunu, çek tanzim edilirken geçerli bir teminat kaydı bulunmayıp, kaldı ki böyle bir kayıt olsa dahi iyiniyetli hamil olan müvekkil bankaya karşı ileri sürülemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Birleşen davada davalı ...Ş. vekili, davalı MNB Gıda... Ltd. Şti.'ne kredi kullandırıldığını, Fethiye Finansbank ... Şubesine ait 13.02.2014 tarih ve 34.750,00 TL bedelli çekin teminat olarak değil, tahsil edildiğinde borçtan mahsup edilmek üzere devir ve temlik alındığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre, asıl dava yönünden davacı ile davalı M.n.b. Gıda İnş...Ltd. Şti. arasında davalı şirket temsilcisi tarafından da imzası ikrar edilen sözleşmede marka ve plaka numaraları belli araçların alım satımı konusunda anlaşmaya varıldığı, anlaşma kapsamında sözleşmede seri numara, bedel ve keşide tarihleri yazılı dava konusu çeklerin davacı tarafından davalı satıcı M.n.b. Gıda İnş...Ltd. Şti. yetkilisine teslim edildiği, davalı M.n.b. Gıda İnş....Ltd. Şti.'nin davacı ile aralarında akdedilen davanın konusunu oluşturan araçlardan bir kısmını diğer davalı şirketten temin edeceğini sözleşmede belirtip diğer davalı şirketle aynı tarihte akdettiği sözleşmede davacı tarafından kendisine teslim edilen çeklerden 13.02.2014 keşide tarihli 34.750,00 TL bedelli, 25.02.2014 keşide tarihli 71.875,00 TL bedelli çekleri diğer davalı şirkete teslim etmek suretiyle sözleşmede belirtilen araçların alınması ve davacıya devredilmesi konusunda anlaşmaya vardığı, davalı M.N.B.

Gıda İnş...Ltd. Şti. yetkilisinin bu sözleşme altındaki imzanın da kendisine ait olduğunu kabul ettiği, diğer davalı şirket yetkilisinin ise çıkartılan meşruhatlı isticvap davetiyesine rağmen hazır olmamakla imzanın kendisine ait olduğunu ikrar ettiği, dosyaya alınan taraflar arasında davacıya devri yapılacak araçlara ilişkin trafik kayıtlarının incelenmesinden anlaşmalara rağmen davalılarca araçların davacıya tesliminin yapılmadığı bu hali ile çeklerin bedelsiz kaldığı, birleşen dava davalısı Anadolu Bank yönünden, ciro üzerinde bedeli teminattır kaşesi bulunmakta ise de Yargıtay onama kararı ile kesinleşen Fethiye İcra Mahkemesinin 2014/299 Esas 2014/515 Karar sayılı ilamında bedeli teminattır yazısının davacı tarafından yazıldığının kabul edildiği gibi, Fethiye Anadolubank A.Ş nin cevabi yazısına ekli belgelerden 13/02/2014 tanzim tarihli 34.750,00 TL bedelli çekin M.n.b.

Gıda İnş...Ltd. Şti. ile yapılan 24/03/2013 tarihli genel kredi sözleşmesindeki borca mahsuben verildiği, çek tevdii bordrosunda da yazılı çekin tahsil veya tahsilde borcuna mahsuben verildiği, bu hali ile rehin cirosu ile verilmediği tahsil cirosu ile verildiğinin kabul edildiği, yine davalı ...Ş.’nin cevabi yazısına ekli belgelerden 25.02.2014 keşide tarihli 71.875,00 TL bedelli çekin STG Gıda... Ltd. Şti. ile yapılan genel kredi sözleşmesindeki borca mahsuben verildiği çek tevdii bordrosunda da yazılı çekin borcuna mahsuben verildiği, bu hali ile rehin cirosu olmadığı tahsil cirosu ile verildiği gerekçesiyle asıl davanın kabulüne, birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı vekili ve davalı temlik alan vekilince temyiz edilmiştir.

1- Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, asıl ve birleşen dava davacı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Birleşen dava davalısı Gelecek Varlık Yönetim A.Ş. dava konusu alacağı davalı Anadolu Bank A.Ş.’den temlik almış olduğundan davalı Anadolu Bank A.Ş.'nin davalı sıfatı sona ermesine rağmen davalı temlik alan Gelecek Varlık Yönetim A.Ş.'nin taraf olarak gösterilmemesi ve bu davalı hakkında red kararı verilmesine rağmen lehine vekalet ücretine hükmedilmemiş olması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ

Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle asıl ve birleşen dava davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, aşağıda yazılı bakiye 102,10 TL temyiz ilam harcının temyiz eden asıl ve birleşen davada davacıdan alınmasına, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden temlik alan davalıya iadesine, 26.12.2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.