Taşıma sözleşmesinden kaynaklanan tazminat

11. Hukuk Dairesi         2022/72 E.  ,  2022/9424 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesince bozmaya uyularak verilen 29.04.2021 tarih ve 2021/201 E - 2021/559 K. sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalılar vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin İran'da faaliyet gösteren bir firmaya toz boya satışı için 65.000 Euro bedelle, teslim yeri İran olmak üzere anlaşma yaptığını, malların nakliyesi için de davalı Güler Ulus. Nak. Tur. Gıda Toprak Mah. Taah. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile anlaşarak taşıma bedeli olarak 6.600,00 USD ödediğini, ancak taşımayı yapan aracın diğer davalıya ait olduğunu öğrendiğini, aracın İran gümrüğünden geçişine izin verilmemesi üzerine taşıyanın yükü başka bir araca tahliye ettiğini, araçta soğutma özelliği bulunmaması nedeniyle malın yüksek sıcaklığa maruz kalarak geri dönülemez şekilde hasara uğradığını, alıcının da malı teslim almadığını ve bedelini ödemeyeceğini bildirdiğini, her iki davalının gereken özeni göstermemesi nedeniyle yükün hasarlandığını ileri sürerek, 65.000 Euro ve 6.600 USD'nin fiili ödeme gününden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Güler şirketi vekili, taşıma işini davacı taraftan almadığını, işi veren tarafın, taşımanın İran sınır kapısına kadar gerçekleştirileceğini belirttiğini, müvekkilinin CMR sigortası olduğunu, hasarı sigorta şirketinin karşılayacağını, ancak müvekkilinin malı hasarsız teslim ettiğine dair CMR belgesinde malı teslim alan tarafın imzasının bulunduğunu, malın bozulmasında müvekkilinin bir kusurunun olmadığını, müvekkilinin beyanla taşıma yapıp, malları alıcı adına hareket eden şahıslara teslim ettiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı Tuana şirketi vekili, yetki ve husumet itirazında bulunmuş, müvekkilinin malların bozulmasında herhangi bir kusuru bulunmadığını, ithalatçı firmanın malı hasarsız aldığına dair CMR senedini imzaladığını ve malı boşalttığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

İlk Derece Mahkemesince, bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda, asıl taşıyıcı davalı Tuana şirketinin davacıya ait boya emtiasını Türkiye'den İran'a taşınması konusunda yaptıkları anlaşmaya göre yükün Firigofirik araçla +18 derecede taşınacağının kararlaştırıldığı davalı taşıyıcının boya emtiasını alt taşıyıcı Güler şirketine İran sınırına kadar firigofirik özellikle araçla taşıttığı, ancak fiili taşıyıcının TIR Karnesi olmaması nedeniyle İran içinde taşıma işlemi yapamadığı, sınırdan sonraki aşamada taşımanın İran yerel taşıma şirketlerince brandalı tenteli araçlarla taşımasının sağlandığı ve emtianın 60-65 derecelik ısıya maruz kalması sonucu hasarlandığı, asıl taşıyıcının emtiayı fiili taşıyıcıya taşıttırması nedeniyle meydana gelen zarardan taşıma sözleşmesi gereği sorumlu olduğu, alıcı firmanın ihbar yükümlülüğünü dosyaya sunulu bulunan e-mail yazışmaları ve CMR senedine göre yerine getirdiği, İran yerel nakliye firmalarınca firigorifik özelliği olmayan brandalı ve tenteli araçlarla malın taşıtılmasında alt taşıyıcının kusurlu olduğu ve CMR hükümleri gereğince sınırlı sorumlu olduğu, asıl taşıyıcı ve fiili taşıyıcının malın FOB tutarı olan 60.030-Euro ve 6.600-Usd taşıma bedelinden müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 60.030,00 Euro ve 6.600,00 $ tazminatın dava tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanunun 4/a maddesi gereğince işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

Karar, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı Tuana Uluslararası Taş. Narenciye Amb. İnş. Taah. Tur. İth. İhr. Ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Dava, davacı taşıtan ile diğer davalıların taşıyıcı ve alt taşıyıcı olduğu taşıma sözleşmesine konu emtianın taşınması sırasında meydana gelen zararın tahsili talebine ilişkindir. Mahkemenin 17/01/2017 tarihli kararı ile davanın davalı Tuana Şirketi yönünden kısmen kabulüne, davalı Güler Şirketi yönünden ise reddine karar verilmiş olup, bahsekonu karar Dairemizin 13/03/2019 tarihli ve 2017/4116-2019/2110 sayılı ilamında belirtildiği üzere davalı Tuana Şirketi ile davacı vekilinin temyiz itirazları dikkate alınarak incelenmiş ve davalı Tuana Şirketinin tüm, davacı vekilinin ise dava konusu talebin para cinsine yönelik itirazları dışındaki sair itirazları reddedilmiş olup yine davacı vekilinin, davalı şirketlerin birlikte sorumlu tutulması gerektiği itirazının da yer aldığı karar düzeltme talebi de reddedilmiştir.

Mahkemece, bozmaya uyulduğu belirtilerek yapılan yargılama sonunda ise, davanın kısmen kabulüne konu miktarın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir. Ancak, davanın davalı Güler Şirketi yönünden reddine dair 17/01/2017 tarihli ilk kararın bozma kapsamı dışında kalmakla kesinleşerek davalı Güler Şirketi yönünden usuli müktesep hak teşkil ettiği dikkate alınmaksızın, davanın Güler Şirketi yönünden de kabulüne karar verilmesi doğru olmamış hükmün bu nedenle davalı Güler Şirketi lehine bozulması gerekmiştir.

SONUÇ

Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davalı Tuana Uluslararası Taş. Narenciye Amb. İnş. Taah. Tur. İth. İhr. Ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin temyiz isteminin REDDİNE, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı Güler Uluslararası Nak. Tur. Gıda Topr. Mah. Taah. İth. İhr. San ve Tic Ltd. Şti vekilinin temyiz temyiz isteminin kabulü ile kararın BOZULMASINA, dava dosyasının yerel mahkemesine gönderilmesine, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden davalı Güler Ulus. Nak Tur. Gıda. Toprak. Mah. Taah. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. iadesine, aşağıda yazılı bakiye 7.801,90 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalı Tuana Ulus Taş. Nar Amb .İnş. Taah. Tur. İth. İhr.

ve Tic. Ltd. Şti'den alınmasına, 26.12.2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.