Müteselsil kefilin temerrüt faizinden sorumluluğu kat ihtarına bağlıdır
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2022/33 E. 2024/1512 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hükümKesin
★ Emsal
Davacının nitelemesi: Genel Kredi Sözleşmesi, Müteselsil Kefalet mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor
Sınır kaydı: künye-holding uyumsuzluğu → 18/19/46/57 (kredi kartı) — Sınır Cetveli / Negatif Alan
Gerekçe özeti
Müteselsil kredi kefiline kat ihtarı tebliğ edilmişse, kefil de asıl borçluyla birlikte takip öncesinde temerrüde düşmüş sayılır ve kendi temerrüdünün sonuçlarından (temerrüt faizinden) sınırsız olarak sorumlu tutulur; TTK 7/1'deki ihbar zorunluluğu, kefile bizzat ihtar yapılmışsa yerine gelmiş olur. Sözleşmede aksi öngörülse de, kat ihtarı tebliğ edilmeden temerrüt gerçekleşmez; temerrüt tarihi ihtarın tebliğini takip eden gündür. Ticari kredi kartı ve kredili mevduat hesabından (KMH) kaynaklanan alacaklarda uygulanacak azami temerrüt faizi oranı, 5464 sayılı Kanun uyarınca TCMB'nin belirlediği oranla sınırlıdır. Bu tür hesaplama ve tarih hatalarının düzeltilmesi yeniden yargılama gerektirmiyorsa, BAM ilk derece kararını kaldırıp esası kendisi yeniden hükme bağlar.
Ele alınan sorunlar
Müteselsil kefilin takip öncesi temerrüt faizinden sorumluluğu → kabul
İddia: Davalı kefil ...'a kat ihtarının tebliğ edildiği, bu nedenle kefil açısından takipten önce temerrüdün oluşmadığına yönelik ilk derece gerekçesinin hatalı olduğu ileri sürülmüştür.
Gerekçe: TTK 7/1 uyarınca kefile, taahhüt veya ödemenin yapılmadığı ihbar edilmeden temerrüt faizi yürütülemez; asıl borçlunun temerrüdü nedeniyle oluşan faizden müteselsil kefil, kendisine ihbar yapılmadıkça sorumlu tutulamaz. Ancak kefil, kendi temerrütünün hukuki sonuçlarından sınırsız sorumludur. Somut olayda kat ihtarı davalı kefile de 11.03.2019 tarihinde tebliğ edildiğinden, kefil de takip öncesinde temerrüde düşmüş olup, ilk derece mahkemesinin kefilin takip tarihi itibariyle temerrüde düştüğünü kabul ederek işlemiş faiz bakımından eksik alacağa hükmetmesi hatalıdır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Temerrüt tarihinin tespiti (kat tarihi mi, ihtar tebliği mi) → ret
İddia: Genel kredi sözleşmesinin 11. maddesi gereği temerrüt tarihi olarak ihtar tarihi olan 07.03.2019 tarihinin esas alınması gerektiği ileri sürülmüştür.
Gerekçe: Kat ihtarı tebliğ edilmeden temerrüt gerçekleşmez; sözleşmede aksi yönde hüküm bulunsa da kat ihtarının tebliğine bağlı olmayan bir temerrüt tarihi kabul edilemez. Bu nedenle her iki davalı bakımından ihtarın tebliğ edildiği 11.03.2019'u takip eden 13.03.2019 tarihinin temerrüt tarihi olarak esas alınması gerekir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Ticari kredi kartı/KMH alacağına uygulanacak temerrüt faizi oranı → kabul
İddia: Alacağın business kart ve esnek ticari hesap borçlarından kaynaklandığı, bu alacaklar için TCMB tarafından yayımlanan ve ihtar tarihi itibariyle yıllık %33 olan oranın uygulanması gerektiği ileri sürülmüştür.
Gerekçe: TCMB'nin ilgili Tebliği'nin 4. maddesinin 3. bendine eklenen cümle uyarınca kredili mevduat hesaplarında uygulanacak azami akdi ve gecikme faiz oranları, 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu'nun 26. maddesi uyarınca TCMB tarafından belirlenen azami oranları geçemez. Alacak ticari kredi kartı ile KMH'dan kaynaklandığından 5464 sayılı Kanun hükümleri uygulanır. Temerrüt tarihi olan 13.03.2019 itibariyle TCMB'nin belirlediği akdi faiz oranı yıllık %27, temerrüt faiz oranı ise yıllık %33'tür. Bilirkişi raporunda akdi faiz %27 uygulanmakla birlikte, 01.04.2019'dan itibaren temerrüt faizi hatalı olarak %31,80 üzerinden hesaplanmıştır; doğru oran %33'tür.
Gerekçe kaynağı: özgün
Hesaplama hatasının yeniden yargılama gerektirip gerektirmediği ve düzeltilerek hüküm kurulması → kabul
Gerekçe: %33 oranı üzerinden Dairece yapılan hesaplama sonucunda, temerrüt tarihi olan 13.03.2019 itibariyle tespit edilen 275.822,22-TL alacağa göre takip tarihine kadar işlemiş faiz 7.079,44-TL, bu tutarın %5 BSMV'si 353,97-TL olarak hesaplanmış; davacının toplam 283.255,63-TL alacak talep edebileceği sonucuna ulaşılmıştır. Yapılan hata/eksiklik yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece kararı kaldırılarak, davanın bu tutar üzerinden kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Müteselsil kredi kefiline kat ihtarının bizzat tebliğ edilmesi halinde TTK 7/1'deki ihbar şartının yerine geldiği ve kefilin takip öncesi temerrüt faizinden de sorumlu tutulabileceği yönündeki değerlendirme ile ticari kredi kartı/KMH alacaklarında 5464 sayılı Kanun kapsamında TCMB oranlarının azami sınır oluşturduğu tespiti bakımından emsal niteliktedir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
itirazın iptali↗ müteselsil kefalet↗ kat ihtarı↗ temerrüt faizi↗ icra inkar tazminatı↗ kredili mevduat hesabı (KMH)↗ ticari kredi kartı↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2022/33
KARAR NO 2024/1512
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 15/06/2021
NUMARASI 2020/516 Esas - 2021/618 Karar
DAVA
İtirazın İptali
Davanın kısmen kabulüne ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili; müvekkili banka ile borçlu ... Ltd. Şti. arasında 01.06.2017 tarihinde 1.000.000-TL bedelli genel kredi ve teminat sözleşmesi imzalandığını, diğer davalının da sözleşmeyi müteselsil kefil olarak imzaladığını, kredi hesabının 07.03.2019 tarihli ihtarname ile kat edilmesine rağmen süresinde borcun ödenmediğini, bu nedenle davalılar hakkında İstanbul Anadolu ... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalı borçluların borca itiraz ettiklerini belirterek, davalıların itirazının iptali ile davalılar aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalılar vekili; davacı tarafça gönderilen kat ihtarnamesi ile takipte borcun ayrıntılı gösterilmemesi nedeniyle hesabın denetlenebilir olmadığını, davacının talep ettiği temerrüt faizi oranının fahiş olduğunu, alacak likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin haksız olduğunu, davalı kefil açısından ise kredi miktarı belirsiz olup kefaletin geçersiz olduğunu belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece; davacı banka ile davalı asıl borçlu şirket arasında 01.06.2017 tarihli 1.000.000-TL limitli genel kredi sözleşmesi düzenlendiği, diğer davalının sözleşmede müteselsil kefil olarak 1.000.000- TL tutarında kefalet limiti ile kefaleti bulunduğu, kefaletin yasal normlara uygun olduğu,sözleşmeye istinaden davalı asıl borçlu şirkete esnek ticari kredi (KMH) ve ticari kredi kartı tahsisi yapılarak krediler kullandırıldığı, davacı banka tarafından davalı borçlulara keşide edilen 06.03.2019 tarihli kat ihtarnamesi davalı şirkete 11.03.2019 tarihinde tebliğ edildiğinden, 13.03.2019 tarihi itibariyle şirketin temerrüte düştüğü, diğer davalı kefilin ise işleyecek faizden sorumlu olabilmesi için asıl borçlunun borcunu yerine getirmekte temerrüte düştüğünü belirten ihtar yazısının tebliğ olunmasının şart olduğu, davalı kefil yönünden takip öncesi temerrüt faizi istenmesi için yasal şartların oluşmadığı, yine bilirkişi tarafından uygulanacak temerrüt faizinin oranı hususunda yapılan değerlendirmenin yerinde olduğu, bu doğrultuda bilirkişi tarafından yapılan hesaplama neticesinde takip tarihi itibariyle davacı bankanın davalı şirketten 273.518,11-TL asıl alacak, 6.938,24-TL işlemiş faiz, 346,91-TL %5 BSMV, 796,34-TL ihtar gideri olmak üzere 283.107,37 TL alacaklı olduğu, davalı kefil ...
yönünden temerrüt oluşmadığından, davacı bankanın anılan davalı yönünden takip tarihi itibariyle 273.518,11-TL asıl alacak, 7.097,79-TL işlemiş faiz, 354,89-TL %5 BSMV, 796,34-TL ihtar gideri olmak üzere 281.767,13-TL alacaklı olduğu gerekçesiyle; davanın kısmen kabulüne, davalı şirket yönünden; takibin 273.518,11-TL asıl alacak, 6.938.24,27-TL işlemiş faiz, 346,91-TL faizin BSMV'si, 796,34-TL masraf toplamı 283.107,37-TL alacak üzerinden iptaline, asıl alacağa takip tarihinden itibaren %31,80 oranında temerrüt faizi işletilerek devamına, davalı ... yönünden takibin 273.518,11-TL asıl alacak, 7.097,79-TL işlemiş faiz, 354,89-TL faizin BSMV'si, 796,34-TL masraf toplamı 281.767,13-TL alacak bakımından itirazın iptaline asıl alacağa takip tarihinden itibaren %31,80 oranında temerrüt faizi işletilerek devamına, fazla istemin reddine,asıl alacağın %20'si oranda hesaplanan icra inkar tazminatının davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ
Davacı vekili; davalı kefil ...'a kat ihtarının tebliğ edildiğini,davalı kefil açısından takipten önce temerrütün oluşmadığına yönelik gerekçenin hatalı olduğunu, mahkemece belirlenen %31,80 temerrüt faiz oranının hatalı olduğunu, alacak business kart ve esnek ticari hesap borçlarına ilişkin olup, bu alacaklar için faiz oranlarının TCMB tarafından yayımlandığını, dava konusu borç için ihtar tarihi olan 07.03.2019 itibariyle yıllık oranın %33 olduğunu, bu nedenle alacağa %33 oranında temerrüt faizi uygulanması gerektiğini, temerrüt tarihi olarak sözleşmenin 11. maddesi gereği ihtar tarihi olan 07.03.2019 tarihinin esas alınması gerektiğini belirterek, kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava, genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Davacı ile davalı asıl borçlu şirket arasında imzalanan 01.06.2017 tarihli 1.000.000-TL limitli genel kredi sözleşmesinde, davalı ...'ın müteselsil kefil olarak yer aldığı, bankaca asıl borçlu şirkete ticari kredi kartı ve esnek ticari hesap (KMH) tahsis edilerek krediler kullandırıldığı, kredi borçlarının ödenmemesi üzerine asıl borçlu ve kefil olan davalılara 07.03.2019 tarihli kat ihtarı keşide edildiği, kat ihtarının asıl borçlu şirket ile kefile 11.03.2019 tarihinde tebliğ edildiği, borcun bir günlük ödeme süresinde de ödenmemesi üzerine dayanak icra takibinin başlatıldığı, davalıların süresinde ödeme emrine itirazı üzerine ise işbu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Mahkemece; davalı kefilin takip tarihi öncesinde temerrüte düşmediği gerekçesiyle takip öncesi temerrüt faizinden sorumlu tutulamayacağı yönünde görüş bildiren ve alacağa %31,80 oranında temerrüt faizi uygulanabileceği gerekçesiyle bu oran üzerinden hesaplama yapılan bilirkişi raporu esas alınarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Davacı tarafça keşide edilen kat ihtarı, her iki davalıya da 11.03.2019 tarihinde tebliğ edilmiştir.6102 sayılı TTK'nın 7/1 maddesine göre; kefile, taahhüt veya ödemenin yapılmadığı veya yerine getirilmediği ihbar edilmeden temerrüt faizi yürütülemez.” Buna göre asıl borçlunun borcunu ödemediği müteselsil kefile ihbar edilmedikçe, asıl borçlunun temerrütü nedeniyle oluşan temerrüt faizinden müteselsil kefil sorumlu tutulamaz.
Ancak kefil kendi temerrütünün hukuki sonuçlarından sorumlu olacağından, kendi temerrütü sonucu ortaya çıkan temerrüt faizinden sınırsız olarak sorumlu tutulabilir. Kat ihtarı davalı kefile tebliğ edildiğinden, davalı kefil de takip öncesinde temerrüte düşmüş olup, mahkemece bu davalının takip tarihi itibariyle temerrüte düştüğünün kabulü ile buna bağlı olarak işlemiş faiz bakımından davalı kefil hakkında eksik alacağa hükmedilmesi hatalıdır. Diğer yandan davacı vekili, genel kredi sözleşmesindeki hüküm nedeniyle her iki davalı açısından temerrütün kat tarihi itibariyle oluştuğu ileri sürmüş ise de,kat ihtarı tebliğ edilmeden temerrüt gerçekleşmez.Bu nedenle her iki davalı bakımından 13.03.2019 tarihinin temerrüt tarihi olarak esas alınması gerekir.
TCMB'nın Mevduat ve Kredi Faiz Oranları ve Katılma Hesapları Kar ve Zarara Katılma Oranları ile Kredi İşlemlerinde Faiz Dışında Sağlanacak Diğer Menfaatler Hakkında Tebliğ"in 4. maddesinin 3. bendine eklenen cümlesi, "kredili mevduat hesaplarında uygulanacak azami akdi ve gecikme faiz oranları 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanununun 26. maddesi uyarınca TCMB tarafından belirlenen azami oranları geçemez." hükmünü haizdir. Alacak ticari kredi kartı ile KMH'dan kaynaklandığından uygulanacak faiz bakımından 5464 sayılı kanun hükümleri uygulanacaktır. Temerrüt tarihi olan 13.03.2019 tarihi itibariyle TCMB tarafından belirlenen akdi faiz oranı yıllık %27, temerrüt faiz oranı ise yıllık %33 orandadır.Hükme esas alınan bilirkişi raporunda akdi faiz oranı %27 oranda uygulanmakla birlikte, temerrüt faiz oranı bakımından 01.04.2019 tarihinden itibaren hatalı olarak yıllık %31,80 oranı üzerinden hesaplama yapılmıştır.%33 orandan Dairemizce yapılan hesaplama sonucunda, temerrüt tarihi olan 13.03.2019 itibariyle tespit edilen 275.822,22-TL alacağın takip tarihi olan 10.04.2019 tarihine kadar %33 orandan 7.079,44-TL olarak, bu tutarın %5 BSMV'si ise 353,97-TL olarak hesaplanmıştır.
Davacı; 273.518,11-TL asıl alacak, 8.515,41-TL (1.435,97+7.079,44) işlemiş faiz, 425,77-TL BSMV, 796,34-TL masraf olmak üzere 283.255,63-TL alacak talep edebilir.Davanın bu tutar üzerinden kısmen kabulü ile asıl alacağa takip tarihinden itibaren %33 oranda temerrüt faizi ve %5 oranında BSMV uygulanması gerekir. Açıklanan nedenlerle; %33 oranda temerrüt faizi esas alınarak hesaplama yapılması gerekirken %31,80 oranın esas alınması ile davalı kefil bakımından temerrüt tarihinde hata yapılması sonucunda eksik alacağa hükmedilmesi doğru değil ise de, yapılan hata/eksiklik yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılarak "davanın kısmen kabulüne" karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/06/2021 Tarih 2020/516 Esas - 2021/618 Karar sayılı kararının HMK'nın 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA; "Davanın kısmen kabulüne, davalıların İstanbul Anadolu 11. İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı icra takibine itirazının 273.518,11-TL asıl alacak, 8.515,41-TL işlemiş faiz, 425,77-TL BSMV ve 796,34-TL masraf olmak üzere toplam 283.255,63-TL alacak üzerinden iptali ile takibin devamına, 273.518,11-TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %33 oranda temerrüt faizi ile %5 oranda BSMV uygulanmasına, fazla istemin reddine, %20 oranda hesaplanan 56.651,12-TL icra inkar tazminatının davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine" İlk derece mahkemesine ilişkin olarak;
"Alınması gereken 19.349,19-TL karar harcından mahkeme veznesine yatırılan 3.421,79-TL ile icra veznesine yatırılan 1.416,60-TL olmak üzere toplam 4.838,39-TL harcın mahsubu ile kalan 14.510,80-TL'nin davalılardan müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına, Davacı tarafından yatırılan toplam 4.892,79-TL harcın davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, Davacı tarafça yapılan 1.100-TL bilirkişi ücreti ve 69,50-TL posta masrafı olmak üzere toplam 1.169,50-TL yargı giderinin davanın kabulü oranında hesaplanan 1.169-TL'sinin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, kalanın davacı üzerinde bırakılmasına, Davacı lehine takdir olunan 45.320,90-TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, Davalılar lehine takdir olunan 63,50-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine," Yatırılan 59,30-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde davacıya iadesine, Davacı tarafından yapılan 56,50-TL istinaf yargı giderinin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.
24/10/2024
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/78202 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi