Ayıplı televizyonlarda süresinde ayıp ihbarı ve sözleşmeden dönme koşulları
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2022/1623 E. 2025/678 K. · · İlk derece: BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Alacakistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ EmsalDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)
Gerekçe özeti
Ticari satıma konu malın ayıplı olduğu iddiasında, ayıbın açıkça belli olup olmamasına göre TTK 23/1-c'deki 2/8 günlük ihbar süreleri veya bunun dışındaki hallerde TBK 223/2'deki uygun süre içinde ihbar kuralı uygulanır; ayıp yetkili servis kaydı veya bilirkişi incelemesiyle sabit olup süresinde ihbar edildiği anlaşılırsa, alıcının TBK 227 uyarınca kullandığı sözleşmeden dönme hakkı geçerlidir. Satıcının ithalatçı veya üretici olmaması, süresinde ihbar edilen ayıp nedeniyle satıcının sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
Ele alınan sorunlar
Televizyonların ayıplı olup olmadığı ve ayıp ihbarının süresinde yapılıp yapılmadığı → ret
İddia: Davalı vekili, bilirkişi raporunun teknik incelemeden çok varsayıma dayalı olduğunu, bilimsel bir gerekçe içermediğini ve yalnızca gözleme dayalı olduğunu ileri sürerek raporun ve buna bağlı kararın hatalı olduğunu savunmuştur.
Gerekçe: TTK 23/1-c uyarınca ayıp açıkça belli ise 2 gün, değilse 8 gün içinde satıcıya ihbar zorunluluğu bulunmakta, diğer hâllerde TBK 223/2 uygulanmaktadır. TBK 223 uyarınca alıcı, satılanı olağan akışa göre gözden geçirip ayıp varsa uygun sürede bildirmek zorundadır; olağan gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak ayıplarda bu kural uygulanmaz ve ayıp sonradan öğrenilirse hemen bildirilmelidir. Somut olayda; panel arızası tespit edilen cihazın yetkili servise başvurulup değiştirme formu düzenlendiği, bu suretle üretimden kaynaklı ayıbın davalının kendi yetkili servisince belirlendiği anlaşılmıştır. Diğer cihazda servis kaydında çizik tespiti yer almasa da mahkemece yaptırılan bilirkişi incelemesinde ekranda görüntü ve izleme kalitesini düşüren çizik bulunduğu ve kullanıcı hatasına rastlanmadığı belirlenmiştir. Bu durumda her iki cihazın da ayıplı olduğu, davacı tarafça süresinde yetkili servise başvurulmak suretiyle ayıp ihbarında bulunulduğu sonucuna varılmıştır.
Gerekçe kaynağı: özgün
TBK 227 uyarınca sözleşmeden dönme koşullarının oluşup oluşmadığı → ret
Gerekçe: TBK 227 uyarınca satılanın ayıplı olması halinde alıcının seçimlik hakları sözleşmeden dönme, bedelde indirim, ücretsiz onarım veya ayıpsız benzeriyle değiştirme olarak sayılmıştır. Davacı bu haklardan sözleşmeden dönme hakkını kullanmıştır. Her iki cihazın da ayıplı olduğu ve ayıp ihbarının süresinde yapıldığı belirlendiğinden, cihazların ayıpları nedeniyle sözleşmeden dönme şartlarının gerçekleştiği sonucuna varılmıştır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Satıcı sıfatıyla davalının ayıptan sorumluluğu (ithalatçı/üretici olmama itirazı) → ret
İddia: Davalı vekili, 6502 sayılı Kanun'un 56. maddesine göre satıcı, üretici ve ithalatçının müteselsil sorumlu olduğunu, müvekkilinin satıcı olup üretici/ithalatçı olmadığını, bu nedenle diğer davalıların sorumluluğunun kabul edilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.
Gerekçe: Satıcı davalıdan dava konusu televizyonların satın alındığı, ayıp ihbarının süresinde ve usulünce yapıldığı sabit olduğundan, satıcı sıfatıyla davalı ... Ltd. Şti. aleyhine açılan davanın kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Ticari satımda ayıp ihbarının süresinde yapıldığının yetkili servis kayıtları ve bilirkişi incelemesiyle ispatı ile satıcının, ürünün ithalatçısı/üreticisi olmasa da süresinde ihbar edilen ayıptan sorumluluğunun devam ettiği yönündeki değerlendirme bakımından emsal niteliktedir.
Usul tespitleri
- Dava şartı
- husumet (pasif husumet yokluğu - ithalatçı/üretici olmayan davalılar yönünden)
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ayıplı mal↗ ticari satım↗ sözleşmeden dönme↗ ayıp ihbarı süresi↗ seçimlik haklar↗ pasif husumet↗ müteselsil sorumluluk↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2022/1623
KARAR NO 2025/678
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 10/04/2019
NUMARASI 2016/668 Esas - 2019/431 Karar
DAVA
Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ 29/04/2025
İlk derece mahkemesince verilen kararın davalı ... Merkezi ... San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili; müvekkilinin 30/04/2016 tarihinde davalı firmadan ... marka ve model iki adet televizyon satın aldığını, satın alınan televizyonlardaki ayıp nedeniyle beklenen faydanın sağlanamadığını, televizyonların birisinin ekranında kararma olduğunu, diğerinin ekranında ise çizik olduğunu, ayıpların görüntü kalitesini düşürdüğünü, ayıbın davalı tarafa bildirildiğini, televizyonun başka model TV ile değiştirileceğinin beyan edildiğini, ancak davalının daha düşük model bir televizyon ile değişim yapmayı kabul ettiğini, daha düşük modelin müvekkili tarafından kabul edilmediğini, firmanın para iade formu düzenlemiş olmasına rağmen televizyonların bedelinin de iade edilmediğini belirterek, ayıplı ürünlerinin bedelinin yasal faiziyle birlikte iadesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalı ... vekili; müvekkilinin ... marka televizyonların ithalatçısı ve satıcısı olmadığını, bu nedenle müvekkilinin bir sorumluluğunun bulunmadığını belirterek, davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... davaya cevap vermemiş, davalı vekili yargılama sırasında davanın reddini savunmuştur. Davalı ... Ltd. Şti. davaya cevap vermemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece; her ne kadar davalı olarak ... AŞ gösterilmiş ise de böyle bir firmanın bulunmadığı, ...'nun ... AŞ'nin bir markası olduğu, bu nedenle yargılamaya ... AŞ yönünden devam edildiği, dava konusu ... seri no'lu televizyona cihaz ekranının yarısı karanlık şikayeti ile yetkili servis ... AŞ'ye 18/04/2016 tarihinde teslim edildiği, yetkili servis tarafından panel arızalı tespitinin yapıldığı, halen televizyonun yetkili serviste bulunduğu, ... seri no'lu televizyonun ekranda çizik şikayeti ile yetkili servis tarafından kayda alındığı, yapılan incelemede televizyonun ekranında görüntü ve izleme kalitesini düşüren bir çiziğin mevcut olduğunun bilirkişi raporu ile belirlendiği, mevcut deliller ve bilirkişi raporu gözönüne alındığında davacı tarafından satın alınan her iki televizyonun da ayıplı olduğu, dava konusu ...
seri no'lu televizyona ilişkin ithalatçı firmanın yetkili servisinin de televizyonun ayıplı olduğunu kabul ederek teslim aldığı göz önüne alındığında, davacının satın aldığı televizyonların ayıplı olması sebebiyle sözleşmenin feshi ile satış bedelinin iade talebinde bulunmakta haklı olduğu, davalılar ... ve ...'in dava konusu ayıplı televizyonların üretiminde, ithalatında ve satışında yetkili olmadıkları, bu nedenle ayıptan sorumlu olmadıkları gerekçesiyle, davalılar ... Ticaret AŞ ve ... AŞ yönünden davanın husumet nedeniyle reddine, davalı ... Merkezi ... Ltd. Şti. aleyhine açılan davanın kabulü ile ... marka ... seri no'lu televizyon ithalatçı firmaya iade edilmiş olduğundan 3.177,97-TL'nin yasal faizi ile birlikte, ...
seri no'lu televizyonun davalı ... şirketine iade edildiğinde, 3.777,97-TL'nin iade tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ
Davalı ... Ltd. Şti. vekili; bilirkişi raporunun teknik incelemeden çok varsayıma dayalı olduğunu, bu nedenle varsayımsal ifadeler kullanılarak yapılan tespitin yerinde olmadığını, raporun teknik ve bilimsel bir gerekçesinin bulunmadığını ve yalnızca gözleme dayalı olduğunu, 6502 sayılı kanunun 56. maddesine göre satıcı, üretici ve ithalatçının müteselsil sorumluluğunun bulunduğunu, müvekkili satıcı olup, üretici ve ithalatçı şirketlerin sorumlu olmadığının kabulünün mümkün olmadığını belirterek, kararın kaldırılarak davanın reddini talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava, ticari satıma konu televizyonların ayıplı olduğu iddiası nedeniyle sözleşmeden dönme ve satış bedelinin iadesi istemine ilişkindir. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda davalılar ... ile ... aleyhine açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, davalı ... şirketi aleyhine açılan davanın ise kabulüne karar verilmiş olup, davalı ... şirketi vekilince istinaf yoluna başvurulmuştur. 6102 sayılı TTK'nın 23/1-c maddesi gereğince; malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı 2 gün içerisinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra 8 gün içerisinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa haklarını korumak için durumu satıcıya ihbarla yükümlüdür.
Diğer durumlarda 6098 sayılı TBK'nın 223/2. maddesi uygulanır. TBK’nın 223. maddesine göre; alıcı, devraldığı satılanın durumunu işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satılanda satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp görürse, bunu uygun bir süre içinde ona bildirmek zorundadır. Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir, bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır. TBK'nın 227. maddesinde ise satılanın ayıplı olması halinde alıcının seçimlik hakları;
"satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme, satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme, aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme, imkan varsa satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme" olarak belirlenmiştir. Davacı tarafça bu haklardan sözleşmeden dönme hakkı kullanılmıştır. Somut olayda; davacı tarafça satıcı davalı ... şirketinden dava konusu ... ve ... seri numaralı iki adet televizyon satın alındığı, davacı tarafça ayıp iddiasıyla yetkili servise başvuru yapıldığı, ... seri numaralı cihazda yetkili servisçe panel arızası tespiti yapılarak cihazın satış noktasından değişiminin uygun olduğuna dair cihaz değiştirme formu düzenlendiği, ...
seri numaralı cihazın servis kaydında ise sistem kilitlenmesi yaşandığının belirtildiği, panel arızası tespiti yapılan cihazın halen yetkili serviste olup davacı tarafından teslim alınmamış olduğu anlaşılmaktadır. ... seri numaralı cihazda yetkili servisçe panel arızası tespiti yapılarak cihazın satış noktasından değişiminin uygun olduğuna dair cihaz değiştirme formu düzenlenmiştir. Dolayısıyla cihazın üretimden kaynaklı ayıplı olduğu davalının yetkili servisince belirlenmiştir. Bu cihazın dava tarihinden önce davalının yetkili servisine teslim edildiği ve halen yetkili serviste olduğu anlaşılmaktadır. Dava konusu ... seri numaralı cihaz yönünden ise, davacı tarafça ekranda bulunan çizik nedeniyle cihazın ayıplı olduğu ileri sürülmüştür.
Bu cihaza ilişkin servis kaydında bu yönde bir tespit yer almamaktadır. Ancak mahkemece cihaz üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesinde, cihaz ekranında görüntü ve izleme kalitesini düşüren çizik bulunduğu, üründe kullanıcı hatasına rastlanmadığı görüşü bildirilmiştir. Dolayısıyla her iki cihaz da ayıplı olup, davacı tarafça süresinde yetkili servise başvurulmak suretiyle ayıp ihbarında bulunulmuştur. Cihazların belirlenen ayıpları nedeniyle sözleşmeden dönme şartları gerçekleşmiş olup, mahkemece davalı ... Ltd. Şti. aleyhine açılan davanın kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı ... İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 615,40-TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 119,70-TL harcın mahsubu ile kalan 495,70-TL harcın davalı... Gıda İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti'den alınarak Hazine'ye gelir kaydına, Davalı tarafından yapılan giderlerin kendi üzerinde bırakılmasına, davacı tarafından yapılan 5-TL istinaf yargı giderinin davalı ... İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti'den alınarak davacıya verilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK'nın 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 29/04/2025
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/74508 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi