Menfi Tespit
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2020/7417 E. 2022/228 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ipoteğin paraya çevrilmesi↗ borçlu olunmadığının tespiti↗ ipotek↗ kötü niyet tazminatı↗ ispat yükü↗ kötü niyet↗ fatura↗ asıl alacak↗ menfi tespit↗ cy/cy kaydı↗ teminat↗ temsil↗ teslim↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece uyulan bozma ilamına göre, davanın kabulüne, Gaziantep 3. İcra Müdürlüğü'nün 2008/8912 Esas sayılı dosyasında davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine ve asıl alacak miktarının %40'ı oranında kötü niyet tazminatının davalıdan tahsiline dair verilen karar davalı vekilinin temyizi üzerine Dairemizce onanmıştır.
Bu kez davalı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.
Dava, ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile girişilen icra takibi sebebiyle borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkin olup, mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.
Dairemizin 19/04/2011 tarih, 2010/11623 Esas ve 2011/5184 Karar ve 17/10/2017 tarih, 2017/915 Esas ve 2017/6983 Karar sayılı ilamları ile kural olarak menfi tespit davalarında ispat yükünün davalı alacaklıda olduğu, somut olayda ipotek alacaklısı davalının icra takibine konu ettiği alacağını ispatla yükümlü bulunduğu belirtilmiştir.
Dava dışı ...'nin 17.06.2005 tarihli vekaletname ile eşi olan davacı ...'yi Gaziantep İli'nde bulunan gayrimenkullerini, davacının kendi adına aldığı ya da alacağı mal/kredi karşılığında teminat olarak göstermeye yetkili vekil kıldığı, davacının da bu vekaletnameye istinaden 22.02.2007 tarihinde dava dışı ...'yı söz konusu gayrimenkulleri kendi (davacı) adına aldığı ya da alacağı mal/kredi karşılığında teminat göstermeye vekil tayin ettiği, dava dışı ...'nın ise bu vekaletnameye dayanarak, 26.02.2007 tarihinde davacı ...'nin davalı ...'tan aldığı ya da alacağı 60.000.- TL mal karşılığında davalı ... lehine ipotek tesis ettiği, davalının ortağı ve yetkili temsilcisi olduğu dava dışı İdeal Halı Ltd. Şti. tarafından 27.02.2007 tarihli fatura ile dava dışı ... İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti.'ye ihracat kaydı ile halı satıldığı, ...'nın alıcı ... İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti.'nin ortağı ve yetkili temsilcisi olduğu, malların bu şirket tarafından 27.02.2007 tarihinde Fransa'da mukim Star Meuble isimli firmaya ihraç edildiği sabittir. Davalı yan Star Meuble isimli firmaya gelen malların dava dışı ... Cadeushop isimli firmaya gönderildiğini iddia etmiş, mahkemece yapılan araştırmada ... Cadeushop isimli firmanın ortağı ve yetkilisinin ... olduğu, ...'nin ise davacı ...'nin oğlu olduğu, yine ... Cadeushop isimli firma tarafından davalının temsilcisi olduğu İdeal Halı Ltd. Şti.'ye toplamda 10.282,00 Euro para gönderildiği tespit edilmiştir.
Mahkemece uyulan bozma ilamı doğrultusunda ispat yükünün davalıda olduğu kabul edilerek, davalı tarafın ipoteğe konu alacağını ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, bilirkişi raporunda da belirtildiği şekilde, dava dışı ...'ya verilen 22.02.2007 tarihli vekaletnameden sonra 26.02.2007 tarihinde davalı lehine ipotek senedinin düzenlendiği, dava dışı ...'ın davacının aldığı/alacağı mallar için taşınmazı teminat göstermeye vekil kılındığı, ancak ipotek tesisinden bir gün sonra 27.02.2007 tarihinde davalının şirketi tarafından dava dışı ...'ın yetkilisi olduğu ... İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti.'ye ihracat şartlı mal satımı yapıldığı, bu malların Star Meuble-Fransa adına düzenlenmiş olan 27.02.2007 tarihli faturayla ihraç edildiği, Fransa'da faaliyet gösteren ... Codeushop firması tarafından davalının yetkilisi olduğu İdeal Halı Ltd. Şti.'ye 20/09/2009-24/01/2008 tarihleri arasında 10.282 Euro ödeme yapıldığı ve yapılan bu ödemenin yaklaşık olarak ipotek miktarının üzerinde kalan kısma tekabül ettiği, ... Codeushop firmasının yetkilisinin davacının oğlu ... olduğu hususları dikkate alındığında dava konusu ipoteğin, ihraç edilmek üzere ... şirketinin yetkilisi ...'ya teslim edilen mallara ilişkin olduğunun kabulü ile davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulü doğru olmamış, Dairemizin 19.02.2020 tarih 2018/3460 Esas 2020/530 Karar sayılı onama ilamının kaldırılarak hükmün davalı lehine bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/6624 E. 2023/6169 K.
Ortak:ipoteğin paraya çevrilmesi · ipotek · kötü niyet tazminatı · ispat yükü · kötü niyet · fatura · menfi tespit · cy/cy kaydı
İncelediğiniz karardaDairemizin 19/04/2011 tarih, 2010/11623 Esas ve 2011/5184 Karar ve 17/10/2017 tarih, 2017/915 Esas ve 2017/6983 Karar sayılı ilamları ile kural olarak «menfi tespit» davalarında «ispat yükünün» davalı alacaklıda olduğu, somut olayda «ipotek» alacaklısı davalının icra takibine konu ettiği alacağını ispatla yükümlü bulunduğu belirtilmiştir.
İcra Müdürlüğü'nün 2008/8912 Esas sayılı dosyasında davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine ve «asıl alacak» miktarının %40'ı oranında «kötü niyet tazminatının» davalıdan tahsiline dair verilen karar davalı vekilinin temyizi üzerine Dairemizce onanmıştır.
Mahkemece uyulan bozma ilamı doğrultusunda «ispat yükünün» davalıda olduğu kabul edilerek, davalı tarafın ipoteğe konu alacağını ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, bilirkişi raporunda da belirtildiği şekilde, dava dışı ...'ya verilen 22.02.2007 tarihli vekaletnameden sonra 26.02.2007 tarihinde davalı lehine «ipotek» senedinin düzenlendiği, dava dışı ...'ın davacının aldığı/alacağı mallar için taşınmazı «teminat» göstermeye vekil kılındığı, ancak ipotek tesisinden bir gün sonra 27.02.2007 tarihinde davalının şirketi tarafından dava dışı ...'ın yetkilisi olduğu ...
Benzer bu kararda… dayanılmayan deliller toplanılmak suretiyle karar verildiğini, Nazar Codeushop tarafından İdeal Halı Ltd.'ye yapılan ödemelere ilişkin dekontun davacı ile arasında «illiyet bağı» kurulamayacağını, cevap dilekçesinde dayanılmayan bu dekontun hükme esas alınamayacağını, müvekkilinin «tacir» ya da halı satıcısı olmadığının kurumlara yazılan müzekkereler ile ispatlandığını, mahkemece müvekkilin tacirmiş gibi hüküm tesis edildiğini, davalının ileri sürdüğü ticari ilişkilerin hiçbirinin müvekkili ile bağlantısı olmadığını, «tüzel kişiliğe» haiz şirketler arasında yapılan ticari işler nedeni ile bu tüzel kişilerin ortağı, sorumlusu, yetkilisi ve çalışanı olmadığını, farazi saikler ile müvekkile borç atfedilmesinin mümkün olmadığını, vekaletin «kesin» ya da resmi olmadığını, vekaletnamede açıkça ''kendi adıma aldığım ya da alacağım mal'' ya da kredi karşılığında «teminat» olarak vermeye ifadesinin yer aldığı, vekaletnamenin verilme amacının açıkça metinde yer aldığını, «ipotek» belgesine içeriğine göre karar verilmesi gerekirken «resmi belge» dikkate alınmadan karar verildiğini, davalı tarafın «ticari defterlerinin» usulsüz olduğu, müvekkili aleyhine «fatura» ya da «teslimat» «kaydının» mevcut olmadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.
Davalı vekili tarafından yapılan karar düzeltme talebi doğrultusunda "...Mahkemece uyulan bozma ilamı doğrultusunda «ispat yükünün» davalıda olduğu kabul edilerek, davalı tarafın ipoteğe konu alacağını ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, bilirkişi raporunda da belirtildiği şekilde, dava dışı Murat Kaysı'ya verilen 22.02.2007 tarihli vekaletnameden sonra 26.02.2007 tarihinde davalı lehine «ipotek» senedinin düzenlendiği, dava dışı Murat'ın davacının aldığı/alacağı mallar için taşınmazı «teminat» göstermeye vekil kılındığı, ancak ipotek tesisinden bir gün sonra 27.02.2007 tarihinde davalının şirketi tarafından dava dışı Murat'ın yetkilisi olduğu Nazar İç ve …
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 03.06.2022 tarihli celsede Yargıtayın bozma ilamına uyulmuş, uyma kararı sonrasında ilam gibi karar vermek gerektiğinden şartları oluşmadığından «kötü niyet tazminatına» hükmedilmemiş ve davanın reddine karar verilmiştir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:resmi belge · ispat külfeti · illiyet bağı · tüzel kişilik · ticari defter · tacir · kesin hüküm · e-defter
Benzer bu kararda… dayanılmayan deliller toplanılmak suretiyle karar verildiğini, Nazar Codeushop tarafından İdeal Halı Ltd.'ye yapılan ödemelere ilişkin dekontun davacı ile arasında «illiyet bağı» kurulamayacağını, cevap dilekçesinde dayanılmayan bu dekontun hükme esas alınamayacağını, müvekkilinin «tacir» ya da halı satıcısı olmadığının kurumlara yazılan müzekkereler ile ispatlandığını, mahkemece müvekkilin tacirmiş gibi hüküm tesis edildiğini, davalının ileri sürdüğü ticari ilişkilerin hiçbirinin müvekkili ile bağlantısı olmadığını, «tüzel kişiliğe» haiz şirketler arasında yapılan ticari işler nedeni ile bu tüzel kişilerin ortağı, sorumlusu, yetkilisi ve çalışanı olmadığını, farazi saikler ile müvekkile borç atfedilmesinin mümkün olmadığını, vekaletin «kesin» ya da resmi olmadığını, vekaletnamede açıkça ''kendi adıma aldığım ya da alacağım mal'' ya da kredi karşılığında «teminat» olarak vermeye ifadesinin yer aldığı, vekaletnamenin verilme amacının açıkça metinde yer aldığını, «ipotek» belgesine içeriğine göre karar verilmesi gerekirken «resmi belge» dikkate alınmadan karar verildiğini, davalı tarafın «ticari defterlerinin» usulsüz olduğu, müvekkili aleyhine «fatura» ya da «teslimat» «kaydının» mevcut olmadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.
Hukuk Dairesinin 2017/915 E. ve 2017/6983 K. sayılı ilamı ile «ipotek» alacaklısı olan davalının «teminat» altına altında olan alacağını ispat ile yükümlü olduğu, «ispat külfetinin» tersine çevrilerek davacının borçsuzluğunu kanıtlayamaması sebebiyle davanın reddine karar verilmesinin doğru olmadığı gerekçesi ile karar bozulmuştur.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2020/7417 E. , 2022/228 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada Gaziantep 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce verilen 22.05.2018 gün ve 2018/246 - 2018/807 sayılı kararı onayan Daire'nin 19.02.2020 gün ve 2018/3460 - 2020/530 sayılı kararı aleyhinde davalı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği de anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği konuşulup düşünüldü:
Davacı vekili, davalının müvekkili aleyhine ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibine giriştiğini, oysa taraflar arasında herhangi bir ticari ilişkinin bulunmadığını ileri sürerek, müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine, %40 kötü niyet tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece uyulan bozma ilamına göre, davanın kabulüne, Gaziantep 3. İcra Müdürlüğü'nün 2008/8912 Esas sayılı dosyasında davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine ve asıl alacak miktarının %40'ı oranında kötü niyet tazminatının davalıdan tahsiline dair verilen karar davalı vekilinin temyizi üzerine Dairemizce onanmıştır.
Bu kez davalı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.
Dava, ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile girişilen icra takibi sebebiyle borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkin olup, mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.
Dairemizin 19/04/2011 tarih, 2010/11623 Esas ve 2011/5184 Karar ve 17/10/2017 tarih, 2017/915 Esas ve 2017/6983 Karar sayılı ilamları ile kural olarak menfi tespit davalarında ispat yükünün davalı alacaklıda olduğu, somut olayda ipotek alacaklısı davalının icra takibine konu ettiği alacağını ispatla yükümlü bulunduğu belirtilmiştir.
Dava dışı ...'nin 17.06.2005 tarihli vekaletname ile eşi olan davacı ...'yi Gaziantep İli'nde bulunan gayrimenkullerini, davacının kendi adına aldığı ya da alacağı mal/kredi karşılığında teminat olarak göstermeye yetkili vekil kıldığı, davacının da bu vekaletnameye istinaden 22.02.2007 tarihinde dava dışı ...'yı söz konusu gayrimenkulleri kendi (davacı) adına aldığı ya da alacağı mal/kredi karşılığında teminat göstermeye vekil tayin ettiği, dava dışı ...'nın ise bu vekaletnameye dayanarak, 26.02.2007 tarihinde davacı ...'nin davalı ...'tan aldığı ya da alacağı 60.000.- TL mal karşılığında davalı ... lehine ipotek tesis ettiği, davalının ortağı ve yetkili temsilcisi olduğu dava dışı İdeal Halı Ltd.
Şti. tarafından 27.02.2007 tarihli fatura ile dava dışı ... İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti.'ye ihracat kaydı ile halı satıldığı, ...'nın alıcı ... İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti.'nin ortağı ve yetkili temsilcisi olduğu, malların bu şirket tarafından 27.02.2007 tarihinde Fransa'da mukim Star Meuble isimli firmaya ihraç edildiği sabittir. Davalı yan Star Meuble isimli firmaya gelen malların dava dışı ... Cadeushop isimli firmaya gönderildiğini iddia etmiş, mahkemece yapılan araştırmada ... Cadeushop isimli firmanın ortağı ve yetkilisinin ... olduğu, ...'nin ise davacı ...'nin oğlu olduğu, yine ... Cadeushop isimli firma tarafından davalının temsilcisi olduğu İdeal Halı Ltd. Şti.'ye toplamda 10.282,00 Euro para gönderildiği tespit edilmiştir.
Mahkemece uyulan bozma ilamı doğrultusunda ispat yükünün davalıda olduğu kabul edilerek, davalı tarafın ipoteğe konu alacağını ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, bilirkişi raporunda da belirtildiği şekilde, dava dışı ...'ya verilen 22.02.2007 tarihli vekaletnameden sonra 26.02.2007 tarihinde davalı lehine ipotek senedinin düzenlendiği, dava dışı ...'ın davacının aldığı/alacağı mallar için taşınmazı teminat göstermeye vekil kılındığı, ancak ipotek tesisinden bir gün sonra 27.02.2007 tarihinde davalının şirketi tarafından dava dışı ...'ın yetkilisi olduğu ... İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti.'ye ihracat şartlı mal satımı yapıldığı, bu malların Star Meuble-Fransa adına düzenlenmiş olan 27.02.2007 tarihli faturayla ihraç edildiği, Fransa'da faaliyet gösteren ...
Codeushop firması tarafından davalının yetkilisi olduğu İdeal Halı Ltd. Şti.'ye 20/09/2009-24/01/2008 tarihleri arasında 10.282 Euro ödeme yapıldığı ve yapılan bu ödemenin yaklaşık olarak ipotek miktarının üzerinde kalan kısma tekabül ettiği, ... Codeushop firmasının yetkilisinin davacının oğlu ... olduğu hususları dikkate alındığında dava konusu ipoteğin, ihraç edilmek üzere ... şirketinin yetkilisi ...'ya teslim edilen mallara ilişkin olduğunun kabulü ile davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulü doğru olmamış, Dairemizin 19.02.2020 tarih 2018/3460 Esas 2020/530 Karar sayılı onama ilamının kaldırılarak hükmün davalı lehine bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairemizin 19.02.2020 tarih 2018/3460 Esas 2020/530 Karar sayılı onama ilamının kaldırılarak hükmün davalı lehine BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin, temyiz ilam ve karar düzeltme harçlarının isteği halinde karar düzeltme isteyen davalıya iadesine, 13/01/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
G.S
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/741968400 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz