Ayıplı ürün satımında dönme hakkı: her ürün için ayrı ayıp ispatı gerekir
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2022/821 E. 2025/1200 K. · · İlk derece: İSTANBUL 21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Diğer / sınıflanamadıkaldırma ve esas hakkında yeniden hükümKesin
★ EmsalDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)
Davacının nitelemesi: Ticari Satımdan Kaynaklanan Sözleşmeden Dönme mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor
Gerekçe özeti
Ticari satımda alıcının TBK 227 uyarınca sözleşmeden dönme hakkını kullanabilmesi için, dönme talebine konu her ürün bakımından ayrı ayrı, ürünün beklenen faydayı engelleyici nitelikte gizli bir ayıp taşıdığının ve bu ayıptan satıcının sorumlu olduğunun ispatlanması gerekir. Yargılama sırasında icra edilen keşifte tespit edilen kusurun, davalı tarafça servis formuyla çalışır/sorunsuz teslim edildiği belgelenen bir cihazda, teslimden uzunca bir süre sonra ortaya çıktığı ve bu aradaki sürece ilişkin başkaca bir şikayet bulunmadığı hallerde, kusurun satıcının sorumluluğundan kaynaklandığı ispatlanamamış sayılır ve dönme talebi reddedilir. Buna karşılık, satın alma tarihinden itibaren belgelenen ve giderilemeyen, ürünün asli fonksiyonunu (örn. ısıtma, stabilite) etkileyen sürekli arızalar gizli ayıp oluşturur ve dönme hakkının kullanılmasını haklı kılar; bu durumda TBK 227/4 uyarınca onarım veya bedel indirimi seçimlik haklarına yönlendirilemez. Ayrıca, satıcının garanti kapsamında yetkili servise yapılan başvurular ayıp ihbarı yerine geçtiğinden, bu başvurular devam ettiği sürece hak düşürücü süre, zamanaşımı ve ayıp ihbar sürelerine ilişkin itirazlar geçerli olmaz.
Ele alınan sorunlar
Belirsiz alacak davası şartlarının bulunmadığı iddiası → ret
İddia: Davalı vekili, belirsiz alacak davası şartlarının oluşmadığını ileri sürmüştür.
Gerekçe: Dava, kısmi dava olarak açıldığından, davalı vekilinin belirsiz alacak davasına ilişkin istinaf nedeni yerinde değildir.
Gerekçe kaynağı: özgün
E-posta yazışmalarının delil olarak kabulü → ret
İddia: Davalı vekili, davacının sunduğu e-postaların müvekkili tarafından yapılıp yapılmadığının belli olmadığını ileri sürmüştür.
Gerekçe: Söz konusu e-posta yazışmalarının yaklaşık 1,5 yıl devam ettiği, içeriklerinin ürünlere yapılan işlemlerle uyumlu olduğu, davalı çalışanının e-posta adresinin davalı şirketin çatı şirketine ait uzantılı olduğu görüldüğünden, bu savunma yerinde değildir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Pressolab cihazına yönelik dönme talebi → ret
Gerekçe: Davacı temsilcisinin imzasını taşıyan 22/02/2019 tarihli servis formunda cihazın ve kıyafetin çalışır durumda teslim edildiği yazılıdır. Bu tarihten sonra davacının davalıya gönderdiği bir e-posta bulunmamaktadır. Kıyafetteki aşınma için bilirkişilerin belirttiği İTÜ incelemesi yapılmamış, kıyafetin şiştiği belirtilmiştir. Davadan yaklaşık iki yıl sonra icra edilen keşifte incelenen cihazda bulunduğu belirtilen ayıptan davalının sorumlu olduğu davacı tarafından kanıtlanamadığından, pressolab cihazına yönelik talebin reddi gerekir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Aquapeel cihazına yönelik dönme talebi → ret
İddia: Davalı vekili, Nisan 2019'da yapılan kontrolde cihazın rutin temizliğinin yapılmadığının ve bazı bölgelerde oksitlenmelerin ortaya çıktığının anlaşıldığını, bu konuda davacıya eğitim verildiğini, sorunun kullanıcı hatasından kaynaklandığını ileri sürmüştür.
Gerekçe: Bilirkişi raporlarında cihazın emme yapamadığı ve görevini tam ifa edemediği tespit edilmiş, ancak bunun sebebinin davalı satıcının sorumluluğundan kaynaklandığı gösterilmemiştir. Davacının imzasının bulunduğu 09/04/2019 tarihli servis formunda problemin giderildiği yazılıdır ve e-posta yazışmalarında bu cihaz hakkında bilgi yoktur. Davadan yaklaşık iki yıl sonra yerinde icra edilen keşifte incelenen cihazdan beklenen faydayı engelleyici nitelikte davalının sorumlu olduğu bir ayıp davacı tarafından ispatlanamamıştır. Bu nedenle aquapeel cihazına yönelik talebin reddi gerekir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Aura yataklara yönelik dönme talebi → kabul
İddia: Davalı vekili, yatakların belirli standartta ısıtma özelliği olduğunu, davacının işyerindeki voltajın yüksek olduğunu ve harici ısıtıcı kullanımının kullanıcı hatası teşkil ettiğini ileri sürmüştür.
Gerekçe: Bilirkişi raporlarında ısının yatağın bölgelerinde eşit dağılmadığı, bir kısım hareketlerin yapılamadığı ve hassas ölçümlerde sıcaklıkta ondasal mertebede dahi artış oluşmadığı tespit edilmiştir. Davacı, yatakların ısıtma sorununu satın alımdan yaklaşık 6 ay sonra davalıya bildirmiş, davalı da ısıtıcıyı üreten yerde sorun olduğunu kabul ederek ücretsiz ısıtıcı battaniye temin etmiştir; bu battaniyenin yatak yüzeyinde yanıklara sebep olduğu tespit edilmiştir. Davalının iddia ettiği harici ısıtıcı zararı ispatlanmamış, işyerindeki voltajın (233 volt) yönetmelik sınırları içinde olduğu belirlenmiştir. Davalının da kabulünde olduğu üzere ısıtma fonksiyonu 2017 Kasım ayından beri sorunlu olup giderilmemiştir. Güzellik merkezinde masaj amaçlı kullanılan yataklardaki devam eden ve giderilemeyen bu sorunlar, yataklardan beklenen faydayı engelleyici gizli ayıp niteliğindedir; davacı dönme hakkını kullanarak bedel iadesi talebinde haklıdır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Ahşap yatak-twist'lere yönelik dönme talebi → kabul
İddia: Davalı vekili, yataklara yetkisiz servis tarafından müdahale edildiğini, yalnızca iskelet vidalarının değiştirildiğini ve farklı zamanlarda üretilen ürünlerin versiyon farklılıkları olabileceğini ileri sürmüştür.
Gerekçe: Bilirkişi raporlarında her üç yatağın aynı tip olmasına rağmen konstrüksiyon, komponent, montaj ve mafsal yapılarının farklı olduğu, bir yatağın rijit durmasına karşın diğerlerinin ayar noktalarında sabit kalamadığı, mafsal bağlantılarına yapılan müdahalenin yer değişmelerini olumsuz etkilediği tespit edilmiş, bu durum ikinci ek raporda da devam ettiği şekilde teyit edilmiştir. Davalının sunduğu belgede davaya konu ürünlerle ilgili bilgi bulunmadığından, yataklara yetkisiz müdahale yapıldığı davalı tarafından ispat edilememiştir. Masaj amaçlı kullanılan yataklarda devam eden ve giderilemeyen stabilite ve ayar problemleri, yataklardan beklenen faydayı engelleyici gizli ayıp niteliğindedir; davacının dönme hakkını kullanması haklı bulunmuştur.
Gerekçe kaynağı: özgün
Onarım/bedel indirimi seçimlik haklarının uygulanabilirliği → kabul
Gerekçe: Aura yataklar ve ahşap yatak-twist ürün grupları bakımından sorunların onarılamayıp devam ediyor olması gözetilerek, TBK'nın 227/4. fıkrasına göre satılanın onarımı veya satış bedelinin indirilmesinin uygun olmadığının kabulü gerekir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Hak düşürücü süre, zamanaşımı ve ayıp ihbar süresine ilişkin istinaf sebepleri → ret
İddia: Davalı vekili, hak düşürücü ve zamanaşımı sürelerine uyulmadığını, TTK 18'e uygun ayıp ihbarının bulunmadığını ileri sürmüştür.
Gerekçe: Davacının davalıdan satın aldığı ürünlerdeki sorunlar ortaya çıktıkça garanti süresi içinde davalıya bildirilerek servis başvurusunda bulunulmuştur; yetkili servise başvuru ayıp ihbarı yerine geçtiğinden davalının hak düşürücü, zamanaşımı ve ayıp ihbar sürelerine ilişkin istinaf sebepleri yerinde bulunmamıştır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Arabuluculuk son tutanağının dava şartını sağlayıp sağlamadığı → ret
İddia: Davalı vekili, arabuluculuk anlaşamama tutanağında davaya konu ürünlerin ayrı ayrı müzakere edilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.
Gerekçe: Davaya konu ürünler dışında uyuşmazlık olmadığından, arabuluculuk anlaşamama son tutanağı dava şartını sağlamaktadır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Kararın, çok kalemli bir satım sözleşmesinde her ürünün ayıp iddiasının ve satıcı sorumluluğunun ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiğine ve yetkili servise yapılan başvurunun ayıp ihbarı yerine geçtiğine ilişkin tespitleri, benzer ticari satım uyuşmazlıklarında bölgesel ikna edici emsal niteliği taşımaktadır.
Usul tespitleri
- Dava şartı
- Ticari satımdan kaynaklanan davalarda arabuluculuğa başvuru dava şartıdır; davaya konu ürünler dışında ayrı bir uyuşmazlık bulunmadığı takdirde, arabuluculuk anlaşamama son tutanağının ürünler ayrı ayrı müzakere edilmeden düzenlenmiş olması dava şartını sağlamaya engel değildir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ayıplı mal↗ sözleşmeden dönme↗ seçimlik haklar↗ gizli ayıp↗ ayıp ihbarı↗ hak düşürücü süre↗ belirsiz alacak davası↗ kısmi dava↗ ıslah↗ arabuluculuk dava şartı↗ ispat yükü↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2022/821
KARAR NO 2025/1200
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL 21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 24/02/2022
NUMARASI 2019/1121 Esas - 2022/141 Karar
DAVA
Malın İadesi ve Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ 23/10/2019
İSTİNAF KARAR TARİHİ 16/07/2025
Davanın kabulüne ilişkin verilen kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili, güzellik merkezi işleten müvekkili şirketin davalıdan 23/05/2017 tarihinde bir çok ürün satın aldığını, ürünlerden pressolab ve aquapeel cihazları ile 3 adet aura yatak ve ahşap yatak-twist ürünleri kullanılmaya başladıktan kısa bir süre sonra arıza vermeye başladığını, müvekkilinin bu arızaları davalıya bildirdiğini, davalının defalarca tamir için gelmesine rağmen arızaların giderilemediğini, pressolab ve aquapeel cihazlarının kullanılmaz hale geldiğini, 3 adet aura yataktaki arızalar giderilemediği gibi yatk ısıtması düzgün çalışmadığından yatakların yandığını, neredeyse işyerinde yangın çıkacağını, ayrıca şans eseri müşterilerin vücudunda yanık olmadığını; müvekkilinin ürünlerin iadesi talebinin kabul edilmediğini;
müvekkilinin TBK'nın 227. maddesine göre ürünleri iadesi ve sözleşmeden dönme hakkını kullandığını ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik 10.000 TL'nin ticari faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
ISLAH
Davacı vekili 27/01/2022 tarihli dilekçesiyle, 10.000-TL taleplerini artırarak, toplam 87.789,97-TL'nin avans faiziyle davalıdan tahsilini istemiştir.
CEVAP
Davalı vekili, talebin zamanaşımına uğradığını; seçimlik hakların kullanılması hususunda hak düşürücü süreye uyulmadığını; belirsiz alacak davası şartları bulunmadığını; teknik servis tarafından aura yatakların çalıştığı odadaki şebeke voltajının yüksek olduğundan aksama zarar verdiğinin tespit edilerek, davacıya bildirildiğini; Nisan 2019'daki aquapeel cihazının rutin temizliğinin yapılmadığının ve bazı bölgelerde oksitlenmelerin olduğunun belirlendiğini, periyodik temizlik hakkında gerekli bilgilendirme yapılarak eğitim verildiğini, davacı buna uymadığından kendisinin sorumlu olduğunu; 06/02/2019'tarihinde arıza bildirimi üzerine pressolab cihazındaki arıza giderilerek 22/02/2019' tarihinde çalışır şekilde davacıya teslim edildiğini;
satın alınmasından yaklaşık bir yıl sonra twist yatağın sallandığından bahisle servis çağrıldığını, 18/01/2018'de yatağın iskelet vidaları değiştirilerek çalışır halde teslim edildiğini; müvekkilinin davaya konu ürünlerin tek yetkilisi olduğunu, başka bir firmanın servis belgesi sunulduğundan ürünlerin garanti kapsamı dışına çıktığını; davacının seçimlik haklarından onarım hakkını kullandığını ve usulünce ayıp ihbarı yapmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece, alınan kök bilirkişi raporunda ürünlerin sık sık arıza yaptığının belirlendiği; bilirkişilerin mahallinde yaptığı incelemede davacı işyerinde elektrik tesisatında bir sorun belirlenmediği; davacının kullanımından kaynaklanan bir uygunsuzluk olmadığı; raporlarda twist model ahşap yatakların aynı tip olmasına rağmen yatakların konstrüksiyonları,komponentleri, montaj durumları ve mafsal yapılarının farklı olduğu, bir yatağın rijit durmasına rağmen diğer yatakların böyle olmadığı, bağlantı elemanlarına suni malzemeler eklendiği, battaniyelerde dış kaplama kumaşının yüzeyinde aşınma ve ayrılmalar meydana geldiği, şişirme işleminden sonra kendiliğinden havanın tahliye olmadığı, battaniyelerden birinin yüzeyinde yanma olduğu, elektrikli yataklarda yapılan ölçümlerde ısı dağılımının eşit olmadığı, bir kısım hareket fonksiyonlarını yerine getirmediği;
aqua peel tip cihazın ise çalıştırılmasında emme işlevini yerine getirmediği, görevini tam olarak ifa etmediği, servis raporlarında kullanım hatasının raporlanmadığı, arızaların kullanım değil imalat hatası sonucu olduğunun saptandığı; bilirkişi raporunda battaniyeler açısından tekstil malzemesindeki hasar için İTÜ'de inceleme yapılabileceği belirtilmiş ise de battaniyelerin diğer işlevlerini yerine getirmediği, bu hususun tek başına battaniyelerin ayıplı olduğu sonucunu değiştirmeyeceği, battaniyelerde kusurların olduğu ve bunların imalat hatası olduğu tespit edildiğinden İTÜ incelemesine gerek görülmediği; tüm dosya kapsamına göre davacının sözleşmenin feshinde ve ürünlerin iadesi talebinde haklı olduğu gerekçesiyle, davanın kabulü ile taraflar arasında akdedilen satış sözleşmesinin feshine;
sözleşme konusu olan pressolab ve aquapeel cihazları ile 3 adet aura yatak ve 3 adet ahşap yatağın (twist) davalıya iadesine, ürünlerin bedeli 87.789,97-TL'nin 10.000-TL'nin dava;
77. 779,97-TL'nin ise ıslah tarihi 27/01/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı vekili, belirsiz alacak davasının şartlarının bulunmadığını; arabuluculuk tutanağında ürünlerin tek tek müzakere edilmediğini; davada hak düşürücü ve zamanaşımına ilişkin sürelere itirazlarının olduğunu, davacının 2-8 günlük ihbar sürelerine uymadığını, TTK 18'e uygun ihbarın bulunmadığını; sorunların kullanıcı hatasından kaynaklandığını; davacının onarım seçim hakkını kullandığını, onarım sonrasında cihazların çalışır vaziyette teslim aldığının teknik servis formlarında görüldüğünü; bilirkişi kök raporunun keşif ve gözleme dayanmaksızın evrak üzerinden eksik inceleme ile hazırlandığını; twist yataklarda sadece iskelet vidalarının değiştirildiğini, başka bir müdahalenin yapılmadığını, raporda belirtilen müdahalenin yetkisiz servis formu dosyada bulunan şirkete ait olabileceğini;
pressolab cihazının 22/02/2019' tarihinde servis tarafından çalışır vaziyette teslim edildiğini, bilirkişilerin tespitlerinin olmadığını, ürünün battaniye olmadığını, finex battaniyenin ayrı bir ürün olduğunu, tekstil malzemede İTÜ'de yapılması gerektiği belirtilen testin geçmişe dönük nasıl bir tespit yapacağının şüpheli olduğunu, bilirkişilerin bu beyanlarına rağmen cihazın ayıplı olduğu tespitinde bulunmalarının anlaşılamadığını; aquapeel cihazının yaklaşık iki yıl sorunsuz çalıştığını, Ocak 2019'da solüsyon anahtarının değiştirilerek çalışır durumda teslim edildiğini, Nisan 2019'tarihinde arıza bildirimi üzerine yapılan kontrolde rutin temizliğinin yapılmadığı ve bazı bölgelerinde oksitlenmelerin ortaya çıktığının anlaşıldığını, bu konuda davacıya gerekli eğitimlerin verildiğini, davacının eyleminden kaynaklanan sebebin imalat hatası olarak kabul edilemeyeceğini, bilirkişilerin arızanın kaynağına bakmadıklarını;
aura yataklarda müşterilerin üzerine yattığında ürpermemeleri için hafif ısıtma fonksiyonu bulunduğunu, yataklara ilişkin ilk şikayetin 06/10/2017' tarihinde bildirildiğini, üretimden kaynaklı ayıbın tespit edilemediğini, odadaki şebeke voltajının 233 volt olarak yüksek ölçüldüğünü, bu durumun davacıya bildirildiğini, servisten destek almadan ilave ısıtıcı kullanılmasının kullanıcı hatası olduğunu, yatakların o sebeple yandığını, davacının sunduğu e-postaların tek taraflı oluşturulabileceğini, müvekkilinin ısıtıcı battaniye önermediğini, ısıtıcı battaniyelerin ısıtma özelliği olmayan yataklar için verildiğini, davacının hatalı kullanımla kendi temin ettiği battaniyeleri ısıtıcılı yatakların üzerinde kullandığını;
twist ahşap yataklardan birinin 18/01/2018' tarihinde iskelet vidalarının değiştirilerek çalışır şekilde teslim edildiğini, farklı zamanlarda üretilmiş ürünlerin versiyon farklılıklarının olabileceğini ve sözleşmeden dönmenin orantısız talep olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.
GEREKÇE
Dava, ayıplı ürün satımı iddiasına dayalı olarak sözleşmeden dönme ve ödenen satış bedelinin iadesi istemine ilişkindir. Davacı şirket sahibi olduğu güzellik merkezinde kullanmak için 23/05/2017 tarihli faturaya göre davaya konu 1 adet pressolab, 3 adet ahşap yatak-twist, 1 adet aquapeel mini ve 3 adet aura yatağı olmak üzere toplam 4 kalem ürün davalıdan satın almıştır. Söz konusu ürünlerin ayıplı olduğundan bahisle, sözleşmeden dönme hakkı kapsamında, ürünlerin davalıya iadesine ve bedellerinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. 23/05/2017 tarihli faturada 1 adet pressolab cihazının KDV hariç 7.202,15-TL, 1 adet aquapeel cihazının KDV hariç 19.939,50-TL, 3 adet aura yatağın bir adetinin KDV hariç 12.761,28-TL ve 3 adet ahşap yatak-twist'in bir adetinin KDV hariç 2.990,93-TL;
tamamının KDV hariç 74.398,28-TL ve KDV dahil toplam bedeli 87.789,97-TL'dir.Dava, kısmi dava olarak açıldığından, davalı vekilinin belirsiz alacak davasına ilişkin istinaf nedeni yerinde değildir.Mahkemece ;elektrik mühendisi, makine mühendisi ve hesap uzmanından oluşan bilirkişi heyetinin 18/11/2020 tarihli raporunda, cihazlarda fiziki incelemenin yapılamadığı, davacının işyerinde ölçülmüş voltaj değerinin 233 volt olduğu, bu değerin ilgili yönetmeliğe uygun (198-242 volt) aralıkta bulunduğu, ürünlerdeki arızaların kullanımdan değil imalat hatasından kaynaklandığı; cihazlarda aşırı ısı kaynaklı hasar oluştuğu, servis formlarında kullanım hatası kaydının olmadığı, dönme ve bedel iadesi isteme hakkının ölçülü olduğu görüşü bildirilmiştir.16/05/2021 tarihli bilirkişi ek raporunda, davacının güzellik salonu işyerinde 14/04/2021 tarihinde yapılmış keşifte ürünlerin incelendiği, üç adet ahşap twist yatağın faturada aynı tip olarak aynı bedelle satılmasına rağmen yatakların konstrüksiyonları, içerdikleri komponentleri, montaj durumları, mafsal yapıları açısından farklılıklar gösterdikleri, incelenen bir yatağın rijit şekilde durmasına rağmen diğer iki yatağın gerek gövde gerek baş kısımlarının ayar noktalarında sabit kalamadıkları, mafsal bağlantılarının bir kısmına müdahale edildiğinin anlaşıldığı, müdahalenin ana mafsallarda boşlukları gidermenin aksine bağlantı elemanı şaftı uzatılarak ve suni malzemeden elemanlar eklenerek gerçekleştirildiği ve bunun da yer değişmeleri olumsuz yönde etkileyecek yapıda olduğu, baş kısmında rijit yatakta mesnet bağlantısının montaj noktasının açıyı artıracak şekilde olmasına rağmen diğerlerinde zemine paralel olduğu, bunun da stabilite üzerine etki ettiği;
pressolab tip battaniyenin dış kaplama kumaşının yüzeyinde aşınma ve ayrılmalar meydana geldiği, alt muhafaza elemanın ayrıldığı, şişirmenin yapılabildiği, kendiliğinden havanın tahliye olmadığı, elle baskı uygulandığında boşaltılabildiği, tekstil malzeme üzerinde meydana gelen hasarın malzeme kusuru veya kullanım hatası açısından gerekçesinin kesin şekilde anlaşılabilmesi için İTÜ'de test edilmesi gerektiği, ısı battaniyelerinin birinin tekstil dış yüzeyi üzerinde yanma oluştuğu, diğerinin halen kullanıldığı; elektrikli yatakların ısıtma ve yükseklik ayar sistemleri içerdikleri, ısıtmanın devreye alınması durumunda ısının üniform dağılmadığı, bölgesel olarak farklılıklar gösterdiği, yükseklik ayar sisteminde yatağın bir kısım hareket fonksiyonlarını yerine getirmesine rağmen bazı kısımlarında şalter açmasına rağmen motorun yol almadığı ve hareketin sağlanamadığı, ana salondaki yatağın ise bölgesel yüksek ısı sebebiyle renk değiştirdiği ve aquapeel cihazına sıvı eklenerek çalıştırıldığı fakat emme yapamadığının tespit edildiği belirtilmiştir.
Bilirkişi heyetinin 08/11/2021 tarihli 2. ek raporunda da, 1. ek rapordaki gibi yerinde inceleme işlemlerinin aynen tekrarlandığını, şebeke geriliminin uygun olduğu, twist model yataklardaki stabilite ve ayar problemlerinin devam ettiği, pressolab tip battaniyenin ve hareketli yatakların durumlarının önceki gibi müşahede edildiği, yataklar üzerinde, sıcaklık maksimum seviyeye getirilerek ve ısınma süresi tanınarak hassas laboratuvar cihazıyla yapılan ölçümlerde yatakların sıcaklığında ondasal mertebede dahi artış olmadığı, yatak seviye kontrollerinin bir kısmının çalışmadığı; aquapeel cihazının tüm filtrelerinin ve besleme hatlarının temiz olmasına rağmen yeterli verimi sağlamadığı ve kumanda düğmeleriyle istenen ayarın yapılamadığı ifade edilmiştir.
TTK'nın 23/1-c maddesi gereğince; malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı 2 gün içerisinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra 8 gün içerisinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa haklarını korumak için durumu satıcıya ihbarla yükümlüdür. Diğer durumlarda 6098 sayılı TBK'nın 223/2. maddesi uygulanır. TBK’nın 223. maddesine göre; alıcı, devraldığı satılanın durumunu işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satılanda satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp görürse, bunu uygun bir süre içinde ona bildirmek zorundadır. Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır.
Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir, bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır. TBK'nın 227. maddesinde ise satılanın ayıplı olması halinde alıcının seçimlik hakları; "satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme, satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme, aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme, imkan varsa satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme" olarak belirlenmiştir. Alıcı 227/1-1 gereğince satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme hakkını kullanmıştır.
Taraflar arasındaki e-posta yazışmalarında, 04/11/2017 tarihinde davacı temsilcisinin davalı çalışanı Neslihan İ.'ye gönderdiği e-postada açılış yapıldığından beri yatakların verimli kullanamadığını; aynı tarihli davalının cevabi e-postasında, teknik servisle konuşulduğu, ısıtıcıyı üreten yerde sorun olduğu, çözülmekte olduğu, ısıtma dışında başka sorun var mı diye sorduğu; davacının aynı tarihli cevabi e-postasında yataklarda genel sorun olmadığını ancak ısıtmanın çok önemli olduğunu; 07/11/2017 tarihinde davalının e-postasında "... teknik servisle konuşayım, ısıtma çözülüyorsa yatakların ısıtmasını halledelim ..."; 15/01/2019 tarihinde davacının e-postasında "...Bugün ... (davalı çalışanı) açılışımdan beri olamayan 3 adet yatak ısıtmalarım, 1 adet yatağımın ayak arızasından dolayı merkezime geliyor.
Bu yatakları da büyük ihtimal geri iade etmek istiyorum. Sorun 2 senede çözülemedi... "; Şubat 2019'tarihinde davacının e-postasında daha önceki sorunların devam ettiğini, geçen haftadan beri pressolab'in bozuk olduğunu, auro yatakların hiçbirinin çalışmadığını, ayağı bozuk olan yatağın düzeltilmediğini, yeni personele cihaz eğitimi verilmediğini, 3 auro yatağı ve pressolab'i iade etmek istediğini, diğer yatak (twist) fabrikada üretimde bilgisinin verildiğini, eğer o da olmuyorsa onu da iade etmek istediğini; davalının cevabi e-postasında "... Pressolab (aparatları yıkanmış, yeniden takınca çalışmamış) ve twist yatak (dengesizlik var) serviste, onun dışındaki yataklarında sorun yok. Anladığım kadariyle ısıtma miktarını beğenmiyorsun ama bu güvenli bir standart.
Geçen sana bu yüzden ücretsiz ısıtıcı battaniyeler vermiştik yatakların üzerine koyman için. Bu durumda her hangi bir iade sebebi görünmüyor."; davacının cevabi e-postasında, "... Yataklarla ilgili elektrikli battaniyeler bir çözüm değildi. Ben hiç bir zaman onaylamadım Sadece geçici bir dönem çözüm diye verildi. Benim için çözüm olmamasının sebebi yatakların üstüne elektrikli battaniye konulduğunda müşteriler rahatsız oluyor çünkü rahatsız ... yataklar bırakın kademeli ısınmayı ısınmıyor..." ve 13/02/2019 tarihli davacı e-postasında, battaniyenin yandığı bildirilmiştir.Davalı vekili istinaf dilekçesinde, e-posta yazışmalarının müvekkili tarafından yapılıp yapılmadığının belli olmadığını ileri sürmüş ise de, söz konusu e-posta yazışmalarının yaklaşık 1,5 yıl devam ettiği, içeriklerinin ürünlere yapılan işlemlerle uyumlu olduğu, davalı çalışanı ...'ın e-posta adresinin davalı şirketin çatı şirketi olduğu anlaşılan "..." uzantılı olduğu görüldüğünden, bu savunma yerinde değilidr.Dosyadaki belgelerden pressolab cihazının, insan vücudunu parçalı bir tulum gibi saran aksesuarlara (kıyafete) gönderilen hava ile basınç dalgaları oluşturarak lenfatik ve venöz dolaşımını uyararak canlandıran bir dalga uygulaması yaptığı anlaşılmaktadır.
Cihaz 05/05/2017 tarihli teslim formuyla davacıya teslim edilmiştir. Davacının sunduğu 22/02/2019 tarihli cihaza ilişkin davalının düzenlediği, davacının imzasının olduğu teknik servis formunda şikayetin "kıyafet orantılı şişmiyor", yapılan onarımın "Cihaz ve kıyafet kontrol edildi, arıza görülmedi, cihaz ve kıyafet çalışır durumda teslim edildi. Relax; kıyafetten hava dışarı aktarım gerçekleşmiyor. Cihazın böyle bir fonksiyonu yokmuş." şeklinde yazıldığı görülmüştür. Bilirkişi heyetinin dosyadaki 1. ek raporunda, pressolab tip battaniyenin dış kaplama kumaşının yüzeyinde aşınma ve ayrılmalar meydana geldiği, alt muhafaza elemanın da benzer şekilde ayrıldığı, şişirme işleminin gerçekleştirilebildiği, kendiliğinden havanın tahliye olmadığı, elle baskı uygulandığında boşaltılabildiği, tekstil malzemedeki hasarın malzeme kusuru veya kullanım hatası açısından gerekçesinin kesin şekilde anlaşılabilmesi için İTÜ'de test edilmesi gerektiği ifade edilmiştir.
Taraflar arasındaki e-postalarda 2019 Şubat'ta davacı pressolab'in çalışmadığını ve iade etmek istediğini, davalı da teknik servisten aldığı bilgiye istinaden aparatların yıkandığı ve tekrar çalıştığını bildirmiştir. Davacı temsilcisinin imzasını taşıyan 22/02/2019 tarihli servis formunda cihazın ve kıyafetin çalıştığı yazılıdır. Bu tarihten sonra davacının davalıya gönderdiği bir e-posta da bulunmamaktadır. Kıyafetteki aşınma için de bilirkişilerin belirttiği şekilde bir inceleme yapılmamış ve kıyafetin şiştiği belirtilmiştir. Bu nedenle davadan yaklaşık iki yıl sonra yerinde icra edilmiş keşifte incelenen cihazda bulunduğu belirtilen ayıptan, davalının sorumlu olduğu davacı tarafından kanıtlanamadığından davacının pressolab cihazına yönelik talebinin reddi (7.202,15-TL+%18 KDV=8.498,54-TL) gerekir.
Davacı vekilinin delil dilekçesinin ekinde sunduğu aquapeel cihazının katoloğuna göre, yüz ve boyun bölgesindeki ölü ciltleri, aşırı sebumu, siyah noktaları ve atıkları döner plastik ucu marifetiyle temizleyici serumla temizleyen ve cilde vitamin uygulayan, vakum basıncı prensibiyle çalışan bir cihaz olduğu anlaşılmaktadır. 2017036 seri nolu cihaz 11/05/2017 tarihli cihaz teslim formuyla davacıya teslim edilmiştir. Davacının sunduğu 18/01/2019 tarihli aquapeel cihazına ilişkin davalının düzenlediği, davacının imzasının olduğu teknik servis formunda şikayetin "S1 solüsyon anahtarı çalışmıyor", yapılan onarımın "Cihazın S1 solüsyon anahtarı değiştirildi. Cihaz çalışır durumda teslim edildi."; 09/04/2019 tarihli teknik servis formunun yapılan onarım kısmında "...Aquapeel cihazına bakıldı, temizliği yapıldı.
Problem giderildi..." şeklinde yazıldığı görülmüştür. Bilirkişi heyetinin dosyadaki 1. ve 2. ek raporunda, cihazın mevcut durumu ile emme yapamadığı ve görevini tam olarak ifa edemediği tespit edilmiştir. Ancak bunun sebebinin ne olduğu yani cihazın mevcut durumundan davalı satıcının sorumluluğundan kaynaklanan bir sebeb gösterilmemiştir. Davalı vekili istinaf dilekçesinde, Nisan 2019 tarihinde cihazın yeniden arızalandığının bildirildiğini ve kontrolde cihazın rutin temizliğinin yapılmadığı ve bazı bölgelerinde oksitlenmelerin ortaya çıktığının anlaşıldığını ifade etmiştir. Davacının da imzasının bulunduğu 09/04/2019 tarihli servis formunda problemin giderildiği yazılıdır. E-posta yazışmalarında da bu cihaz hakkında bir bilgi yoktur.
Yargılama aşamasında davacının TBK'nın 227. maddesindeki haklarını kullanmasına imkan veren, davadan yaklaşık iki yıl sonra yerinde icra edilmiş keşifte incelenmiş cihazdan beklenen faydayı engelleyici nitelikte davalının sorumlu olduğu ayıplı olduğu davacı tarafından ispatlanamamıştır. Bu nedenle davacının aquapeel cihazına yönelik talebinin reddi gerekmektedir.(19.939,50-TL+%18 KDV=23.528,61-TL) Dosyadaki belgelerden aura yatağın masaj, vücut bakımı ve cilt bakımı için kullanıldığı anlaşılmaktadır. 3 adet yatağın 1 adedi 11/05/2017 ve 2 adedi 17/05/2017 tarihli teslim formuyla davacıya teslim edilmiştir. ... marka ... battanyeler de 14/11/2017 tarihli teslim formuyla davacıya teslim edilmiştir.
Davacının sunduğu 06/10/2017 tarihli aura (beyaz) yataklara ilişkin davalının düzenlediği, davacının imzasının olduğu teknik servis formunda şikayetin "Yatak minderi ısıtmıyor", yapılan onarımın "2 adet yatağın minderi ısıtmıyor, diğer yatağın minderi az ısıtıyor. Cihazların çalıştığı odadaki şebeke voltajları 233 volt olarak ölçüldü (müşteriye voltajın yüksek olduğu bilgisi verildi)." şeklinde yazılmıştır. Bilirkişi heyetinin dosyadaki 1. ek raporunda, ısının yatağın bölgelerinde aynı oranda dağılmadığı, yükseklik ayar sisteminde bir kısım hareketlerin yapılamadığı, ana salonda bulunan yatakta bölgesel olarak yüksek ısıya bağlı renk değişikliği olduğu;
2. ek raporda, sıcaklık maksimum seviyeye getirilerek ve ısınma süresi tanınarak hassas laboratuvar cihazı ile yapılan sıcaklık ölçümlerinde yatakların sıcaklığında ondasal mertebede dahi artış oluşmadığı ifade edilmiştir. Davalı bu yataklarda belli bir standartta ısıtma özelliği bulunduğunu ve davacının işyerinde voltajın yüksek olduğunu savunmuştur. Fakat davacı, yatakların satın alınmasından yaklaşık 6 ay sonra 04/11/2017 tarihinde davalıya gönderdiği e-postada yatakların ısıtma sorunu olduğunu belirtmiş, davalı da aynı tarihli cevabında ısıtıcıyı üreten yerde sorun olduğunu, ısıtma sorununu çözeceklerini söylemiş ve yataklarda müşterilere hizmet verilirken kullanılması için davacıya 14/11/2017 tarihinde ücretsiz olarak kendi markası olan ısıtıcılı battaniye temin etmiştir.
Söz konusu battaniyenin yatağın yüzeyinde yanıklara sebep olduğu ve yatakların hareket mekanizmalarında sorun bulunduğu tespit edilmiştir. Davalının iddia ettiği gibi harici bir ısıtıcının zarar verdiği ispat edilmemiştir. Bilirkişi kök ve ek raporlarında, işyerinde voltajın yüksek olması veya dalgalanması söz konusu olmadığı, 233 voltun da ilgili Yönetmelik değerlerinde bulunduğu belirtilmiştir. Ayrıca davacının davalıya gönderdiği 2019 tarihli e-postalarda da, aura yatakların çalışmadığı davalıya ifade edilmiştir. Buna göre esasen davalının da kabulünde olduğu üzere yataklarda bulunması gereken ısıtma fonksiyonunun 2017 yılı Kasım ayından beri sorunlu olduğu ve giderilmediği, aynı şekilde bir kısım hareketlerin yapılamadığı belirlenmektedir.
Güzellik merkezi işleten davacının masaj amaçlı kullanılan yataklardaki devam eden ve giderilemeyen bu sorunların, yataklardan beklenen faydayı engelleyici gizli ayıp niteliğinde bulunduğu, davacının yataklar bakımından dönme hakkını kullanarak bedel iadesi talebinde haklı bulunduğundan ,aura yatakların bedellerinin iadesine karar verilmesi yerindedir.(12.761,28-TLx3=38.283,84-TL+ %18KDV=45.174,93-TL) Davaya konu ahşap yatak-twist'in masaj ve spa bakımı için kullanıldığı, alt kısmının ahşap olduğu anlaşılmaktadır. Yataklar 05/05/2017 tarihli teslim formuyla davacıya teslim edilmiştir. Davacının sunduğu twist yataklara ilişkin davalının düzenlediği, davacının imzasının olduğu 18/01/2018 tarihli teknik servis formunda şikayetin "yatak sallanıyor", yapılan onarımın "yatağın iskelet vidaları değiştirildi.
Çalışır durumda teslim edildi."; 09/04/2019 tarihli ... nolu teknik servis formunda şikayetin yapılan onarımın "... masaj yatağı müşteriye sağlam bir şekilde teslim edildi. Çalışır durumda teslim edildi...."; aynı tarihli ... nolu teknik servis formunda şikayetin "yatak sallanması", yapılan onarımın "Masaj yatağına bakıldı. Müşteri yatak sallanması talebin bulunduğu. Müşteri demo yatak istediğini belirtti." şeklinde yazılmıştır.Biirinci ek raporunda, her üç yatağın da aynı tip olmasına rağmen konstrüksiyonları, komponentleri, montaj ve mafsal yapılarının farklı olduğu, bir yatağın rijit şekilde durmasına rağmen diğer iki yatağın gerek gövde gerek baş kısımlarının ayar noktalarında sabit kalamadıkları, mafsal bağlantılarına müdahale edildiğinin anlaşıldığı, müdahalenin ana mafsallarda boşlukları gidermenin aksine bağlantı elemanı şaftı uzatılarak ve suni malzemeden elemanlar eklenerek gerçekleştirildiği, bunun da yer değişmeleri daha da olumsuz yönde etkilediği, baş kısmında rijit yatakta mesnet bağlantısının montaj noktasının açıyı artıracak şekilde olmasına rağmen diğerlerinde zemine paralel olduğu, bunun da stabilite üzerine etki ettiği;
2. ek raporda stabilite ve ayar problemlerinin devam ettiği ifade edilmiştir. Taraflar arasındaki e-postalarda yataklardan birinde dengesizlik olduğu kabul edilmiştir. Davalı vekili, dava dilekçesinin ekinde ... firmasına ait 10/03/2018 tarihli servis formundan da görüleceği üzere söz konusu yataklara yetkili servis müvekkili dışında bir müdahalenin olduğu itirazında bulunmuştur. Davacı vekili o belgenin pos cihazıyla ilgili olduğunu, davalıdan alınan ürünlerle ilgisi olmadığını ve sehven sunulduğunu belirtmiştir. Belgede davaya konu ürünlerle ilgili bilgi olmadığı ve geri alım işlemi yapıldığı gözetildiğinde, yataklara yetkisiz bir müdahale yapıldığı davalı tarafından ispat edilememiştir.Davacının masaj amaçlı kullanılan yataklarda devam eden ve giderilemeyen stabilite ve ayar problemlerinin yataklardan beklenen faydayı engelleyici gizli ayıp niteliğinde bulunduğu, davacının yataklar bakımından dönme hakkını kullanması haklı bulunmuştur.
(2.990,93-TLx3=8.972,79-TL+%18 KDV=10.587,89-TL) Her iki ürün grubu bakımından , söz konusu ürünlerdeki sorunların onarılamayıp devam ediyor olduğu gözetilerek TBK'nın 227/4. fıkrasına göre satılanın onarımı veya satış bedelinin indirilmesi uygun olmadığının kabulü gerekir.Davacının davalıdan satın aldığı ürünlerdeki sorunlar ortaya çıktıkça garanti süresi içinde davalıya bildirerek servis başvurusunda bulunduğu,yetkili servise başvuru ayıp ihbarı yerine geçtiğinden davalının hak düşürücü, zamanaşımı ve ayıp ihbar sürelerine ilişkin istinaf sebepleri yerinde bulunmamıştır.Davalı vekili, arabuluculuk anlaşamama tutanağında davaya konu ürünlerin ayrı ayrı müzakere edilmesi gerektiğini ileri sürmüş ise de davaya konu ürünler dışında uyuşmazlık olmadığından arabuluculuk anlaşamama son tutanağı dava şartını sağlamaktadır.Açıklanan nedenlerle, davanın kısmen kabulü gerekirken kabulüne karar verilmesi yerinde olmadığından, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılarak yapılan hata nedeniyle yeniden yargılama yapılmasına gerek olmadığından kararın kesinleşen kısımları dikkate alınarak yeniden karar verilerek davanın kısmen kabulü ile 3 adet aura yatağın ve 3 adet ahşap yatak twist yatağın davalıya iadesiyle, bu ürünlerin bedeli olan toplam 55.762,82-TL'nin 10.000-TL'sinin dava tarihi kalan kısıma ıslah tarihinden itibaren avans faizi işletilerek davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazla istemin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, İstanbul 21. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/1121 Esas - 2022/141 Karar sayılı 24/02/2022 tarihli kararının, HMK'nın 353(1)b-2 maddesi gereği KALDIRILMASINA; "Davanın kısmen kabulü ile 23/05/2017 tarihli ... seri nolu faturada belirtilen 3 adet aura yatağın ve 3 adet ahşap yatak-twist'in davalı tarafa iadesiyle; bu ürünlerin bedeli olan toplam 55.762,82-TL'nin 10.000-TL'sinin dava tarihi olan 23/10/2019, kalan 45.762,82-TL'sinin ıslah tarihi 27/01/2022 tarihinden itibaren avans faizi işletilerek davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine" İlk derece yargılamasına ilişkin olarak; "Alınması gereken 3.809,15-TL karar harcından davacı tarafça yatırılan 170,78-TL peşin harç ve 1.329-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.499,78-TL harcın mahsubu ile kalan 2.309,37-TL'nin davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, Davacı tarafından yatırılan 1.544,18-TL peşin harçların davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Davacı tarafından yapılan 4.500-TL bilirkişi ücreti ve 539,40-TL posta masrafı olmak üzere toplam 5.039,40-TL yargı giderinin davanın kabulü oranında hesaplanan 3.205-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalanın davacı üzerinde bırakılmasına, Davacı lehine taktir olunan 30.000-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Davanın reddolunan kısmı üzerinden davalı lehine taktir olunan 30.000-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 1.320-TL arabuluculuk ücretinin davanın kabulü oranında hesaplanan 482-TL'sinin davacıdan, 838-TL'sinin davalıdan alınarak Hazine'ye ödenmesine," Yatırılan 1.499,50-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde davalıya iadesine, Davacı tarafından yapılan 19,50-TL istinaf yargı giderinin hesaplanan 12-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalanın davacı üzerinde bırakılmasına, Davalı tarafça yapılan 62,20-TL istinaf yargı giderinin hesaplanan 25-TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, kalanın davalı üzerinde bırakılmasına,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK'nın 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.
16/07/2025
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/73099 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi