Tasarrufun İptali
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2020/4187 E. 2021/7288 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
sabit yatırım bedeli↗ dikey anlaşma↗ sabit yatırım↗ keşif↗ yargılama giderleri↗ terkin↗ harç↗ dosya masrafı↗ dahili dava↗ vekalet ücreti↗ avans faizi↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılamada, mahkemece mahallinde yapılan keşif sonucu tanzim edilen bilirkişi raporu ile davacı tarafca iddia edilen kalıcı yatırımların, pompa otomasyon sistemi, tank otomasyon sistemi ve bu sistemlere ilişkin kablo, boru, alt yapı ve betonlamanın dava konusu istasyonda bulunduğu, bu sistemlerin halen faal olduğu ve petrol istasyonunun faaliyetini bu mevcut sistem ile yürüttüğü, bu ekipmanların tamamının alt yapı betonlama olduğu ve iadesinin mümkün olmadığı tespit edildiğinden davacının bunların bedelinin talep edebileceği, mahkemece benimsenen bilirkişi raporu ile taraflar arasındaki dikey anlaşmanın tesis edildiği tarihte öngörülen süresinden daha erken bir tarihte sonlanması nedeniyle, istasyon zemin betonu, istasyon bina inşaatı vs. gibi sabit yatırımların güncel değerinin kdv dahil 11.252,47 TL olarak tespit edildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 11.252,47 TL sabit yatırım bedelinin dava tarihinden itibaren işleyen avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 131,90 TL terkin harç ve masraflarının dava tarihinden itibaren işleyen avans faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Kararı, davalı ... vekili temyiz etmiştir.
1- Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı ... vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2- Mahkemece dava kısmen kabul edildiğine göre, red olunan dava değeri üzerinden davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmemesi ve davalı tarafça sarf edilen yargılama giderlerinden red oranına göre davacının sorumlu tutulmaması doğru görülmemiş, kararın mümeyyiz davalı yararına bozulması gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/6586 E. 2023/5887 K.
Ortak:sabit yatırım · keşif
İncelediğiniz karardaMahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılamada, mahkemece mahallinde yapılan «keşif» sonucu tanzim edilen bilirkişi raporu ile davacı tarafca iddia edilen kalıcı yatırımların, pompa otomasyon sistemi, tank otomasyon sistemi ve bu sistemlere ilişkin kablo, boru, alt yapı ve betonlamanın dava konusu istasyonda bulunduğu, bu sistemlerin halen faal olduğu ve petrol istasyonunun faaliyetini bu mevcut sistem ile yürüttüğü, bu ekipmanların tamamının alt yapı betonlama olduğu ve iadesinin mümkün olmadığı tespit edildiğinden davacının bunların bedelinin talep edebileceği, mahkemece benimsenen bilirkişi raporu ile taraflar arasındaki «dikey anlaşmanın» tesis edildiği tarihte öngörülen süresinden daha erken bir tarihte sonlanması nedeniyle, istasyon zemin betonu, istasyon bina inşaatı vs. gibi «sabit yatırımların» güncel değerinin kdv «dahil» 11.252,47 TL olarak tespit edildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 11.252,47 TL «sabit yatırım bedelinin» dava tarihinden itibaren işleyen «avans faizi» ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 131,90 TL «terkin» «harç» ve «masraflarının» dava tarihinden itibaren işleyen avans faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Benzer bu karardaHukuk Dairesinin 06.06.2016 tarihli bozma ilamında, dava konusu «sabit yatırımlara» ilişkin olarak mahallinde «keşif» yapılarak bunların nelerden ibaret olduğu belirlenip taraflar arasındaki sözleşmenin 6 ncı maddesi hükmü de gözetilerek bir karar verilmesi gereğine işaret edilmiş …
Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davacı ile davalı şirket arasındaki «bayilik sözleşmesi» gereği davacı tarafça yapılan «sabit yatırımların», bayilik sözleşmesinin Rekabet Kurulu kararı ile süresinden önce sona ermesi nedeniyle sabit yatırımların kullanılmayan kısmının davalılardan tahsili talebine ilişkindir.
Bu durumda davacı vekilinin talebinin, bilirkişi raporunda «sabit yatırım» faturası olarak belirtilen 08.11.2006 tarihli, 370349 sayılı ve 04.10.2005 tarihli, 162840 sayılı iki adet faturaya yönelik olduğunun kabulü ile taraflar arasındaki «protokolün» 6. maddesi dikkate alınarak, davalı şirketin iade ile yükümlü olduğu meblağın, mezkûr faturalardaki güncellenmemiş miktarın, «kıstelyevm» metoduna göre, yani sözleşmenin başlangıcı ile 01.09.2021 tarihli protokolde öngörülen kısa süreli anlaşmanın sona erdiği 31.12.2010 tarihe kadarki gün sayısından beş yıl+104 gün çıkarıldıktan sonra kalan miktara talep edilen «faiz başlangıç tarihine» göre karar verilmesi gerekirken bilirkişinin dosya içeriğine uygun olmayan davacı ticari kayıtlarına göre yaptığı hesaplamaya dayalı olarak yazılı şekilde karar ve …
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:kıstelyevm · faiz başlangıç tarihi · bayilik sözleşmesi · protokol
Benzer bu karardaBu durumda davacı vekilinin talebinin, bilirkişi raporunda «sabit yatırım» faturası olarak belirtilen 08.11.2006 tarihli, 370349 sayılı ve 04.10.2005 tarihli, 162840 sayılı iki adet faturaya yönelik olduğunun kabulü ile taraflar arasındaki «protokolün» 6. maddesi dikkate alınarak, davalı şirketin iade ile yükümlü olduğu meblağın, mezkûr faturalardaki güncellenmemiş miktarın, «kıstelyevm» metoduna göre, yani sözleşmenin başlangıcı ile 01.09.2021 tarihli protokolde öngörülen kısa süreli anlaşmanın sona erdiği 31.12.2010 tarihe kadarki gün sayısından beş yıl+104 gün çıkarıldıktan sonra kalan miktara talep edilen «faiz başlangıç tarihine» göre karar verilmesi gerekirken bilirkişinin dosya içeriğine uygun olmayan davacı ticari kayıtlarına göre yaptığı hesaplamaya dayalı olarak yazılı şekilde karar ve …
Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davacı ile davalı şirket arasındaki «bayilik sözleşmesi» gereği davacı tarafça yapılan «sabit yatırımların», bayilik sözleşmesinin Rekabet Kurulu kararı ile süresinden önce sona ermesi nedeniyle sabit yatırımların kullanılmayan kısmının davalılardan tahsili talebine ilişkindir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2020/4907 E. 2021/1346 K.
Ortak:keşif · avans faizi
İncelediğiniz karardaMahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılamada, mahkemece mahallinde yapılan «keşif» sonucu tanzim edilen bilirkişi raporu ile davacı tarafca iddia edilen kalıcı yatırımların, pompa otomasyon sistemi, tank otomasyon sistemi ve bu sistemlere ilişkin kablo, boru, alt yapı ve betonlamanın dava konusu istasyonda bulunduğu, bu sistemlerin halen faal olduğu ve petrol istasyonunun faaliyetini bu mevcut sistem ile yürüttüğü, bu ekipmanların tamamının alt yapı betonlama olduğu ve iadesinin mümkün olmadığı tespit edildiğinden davacının bunların bedelinin talep edebileceği, mahkemece benimsenen bilirkişi raporu ile taraflar arasındaki «dikey anlaşmanın» tesis edildiği tarihte öngörülen süresinden daha erken bir tarihte sonlanması nedeniyle, istasyon zemin betonu, istasyon bina inşaatı vs. gibi «sabit yatırımların» güncel değerinin kdv «dahil» 11.252,47 TL olarak tespit edildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 11.252,47 TL «sabit yatırım bedelinin» dava tarihinden itibaren işleyen «avans faizi» ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 131,90 TL «terkin» «harç» ve «masraflarının» dava tarihinden itibaren işleyen avans faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Benzer bu karardaMahkemece, yapılan yargılama, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, taraflar arasında 15 yıllık «bayilik sözleşmesi» ile intifa sözleşmesi bulunduğu, sözleşmelerin Rekabet Kurulu kararı uyarınca davacının «ihtarı» ile 18.09.2010 tarihinde sonlandırıldığı, davacının sözleşmenin 15 yıl süre ile ayakta kalacağı düşüncesiyle istasyon saha betonu için 48.131,40 TL'lik yatırım yaptığı, ancak sözleşmenin 15 yıl dolmadan önce sona ermesi nedeniyle davalıların davacı aleyhine «sebepsiz zenginleştiği», böylece davacının kalan süreye yönelik «fatura» miktarını bayilik sözleşmesinin ve «intifa hakkının» süresinden önce sona ermesinden faydalananlardan talep edebileceği kalan süreye isabet eden miktarın 21.085,84 +KDV olduğu, davacının sözleşmenin yapıldığı tarihten itibaren faydalandığı ve ticari faaliyette bulunduğu gözetildiğinde güncellenmiş değere yönelik talebinin «hakkaniyete» aykırı olacağından yerinde olmadığı, davalı ...'nun sözleşmede imzası bulunmadığından sözleşme kapsamında yapılan bir ödemeden sorumluluğunun bulunmasının mümkün olmadığı gerekçesiyle, davalı ... yönünden davanın reddine, diğer davalılar yönünden davanın kısmen kabulü ile 21.085,84 TL'nin % 18 KDV'si ile birlikte sözleşmenin sona erdiği 18.09.2010 tarihinden itibaren işleyecek «avans faizi» ile birlikte davalılar Özgür Petrol Ltd.
Mahkemece, mahallinde yapılacak «keşif» ile davacı tarafından yaptırılan saha betonunun kalıcı yatırım niteliğinde kabul edilip edilmeyeceği, akdin feshinden sonra da davalıların aynı kalıcı yatırımı kullanarak ticaretine devam edip etmediği, bir başka deyişle anılan kalıcı yatırımın taşınmaza değer katıp katmadığı tespit edilerek, şayet bu yatırımın taşınmaza değer kattığının yani davalıların yapılan kalıcı yatırımı kullanarak ticaretine devam ettiğinin saptanması halinde bunun davacı tarafından talep edilebileceği gözetilerek bir karar verilmesi gerekirken «kıstelyevm» uygulaması sonucu yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış hükmün bozulması gerekmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:kıstelyevm · intifa hakkı · bayilik sözleşmesi · hakkaniyet · sebepsiz zenginleşme · ihtar · fatura
Benzer bu karardaMahkemece, yapılan yargılama, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, taraflar arasında 15 yıllık «bayilik sözleşmesi» ile intifa sözleşmesi bulunduğu, sözleşmelerin Rekabet Kurulu kararı uyarınca davacının «ihtarı» ile 18.09.2010 tarihinde sonlandırıldığı, davacının sözleşmenin 15 yıl süre ile ayakta kalacağı düşüncesiyle istasyon saha betonu için 48.131,40 TL'lik yatırım yaptığı, ancak sözleşmenin 15 yıl dolmadan önce sona ermesi nedeniyle davalıların davacı aleyhine «sebepsiz zenginleştiği», böylece davacının kalan süreye yönelik «fatura» miktarını bayilik sözleşmesinin ve «intifa hakkının» süresinden önce sona ermesinden faydalananlardan talep edebileceği kalan süreye isabet eden miktarın 21.085,84 +KDV olduğu, davacının sözleşmenin yapıldığı tarihten itibaren faydalandığı ve ticari faaliyette bulunduğu gözetildiğinde güncellenmiş değere yönelik talebinin «hakkaniyete» aykırı olacağından yerinde olmadığı, davalı ...'nun sözleşmede imzası bulunmadığından sözleşme kapsamında yapılan bir ödemeden sorumluluğunun bulunmasının mümkün olmadığı gerekçesiyle, davalı ... yönünden davanın reddine, diğer davalılar yönünden davanın kısmen kabulü ile 21.085,84 TL'nin % 18 KDV'si ile birlikte sözleşmenin sona erdiği 18.09.2010 tarihinden itibaren işleyecek «avans faizi» ile birlikte davalılar Özgür Petrol Ltd.
Mahkemece, mahallinde yapılacak «keşif» ile davacı tarafından yaptırılan saha betonunun kalıcı yatırım niteliğinde kabul edilip edilmeyeceği, akdin feshinden sonra da davalıların aynı kalıcı yatırımı kullanarak ticaretine devam edip etmediği, bir başka deyişle anılan kalıcı yatırımın taşınmaza değer katıp katmadığı tespit edilerek, şayet bu yatırımın taşınmaza değer kattığının yani davalıların yapılan kalıcı yatırımı kullanarak ticaretine devam ettiğinin saptanması halinde bunun davacı tarafından talep edilebileceği gözetilerek bir karar verilmesi gerekirken «kıstelyevm» uygulaması sonucu yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış hükmün bozulması gerekmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2020/4187 E. , 2021/7288 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
Taraflar arasında görülen davada İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 04.12.2019 tarih ve 2014/251 E. - 2019/1092 K. sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, Rekabet Kurulunun internet sitesinde 12.03.2009'da yayımlanan duyuru ile akaryakıt sektöründe bayilik sözleşmesi ile bağlantılı olarak yapılan intifa vs. hakların rekabet yasağının süresini fiilen uzatacak şekilde kullanılamayacağı, 5 yılı aşan süreler bakımından muafiyet koşullarının ortadan kalkacağının açıklandığı, davalının gerçekleşmeyen anlaşma sürelerine ilişkin olarak, peşinen sağladıkları kazanımlar ve bu kazanımların semerelerini faizleriyle birlikte davacıya iade etmek zorunda olduğunu ileri sürerek, davalı malik nam ve hesabına ödenmiş olan 131,90 TL terkin harcının dava tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi ve KDV'si ile birlikte davalı malikten tahsiline, taraflar arasındaki dikey anlaşmanın tesis edildiği tarihte öngörülen süresinden daha erken bir tarihte sonlanması nedeniyle, istasyon zemin betonu, istasyon bina inşaatı ve bunlarla sınırlı olmamak üzere benzeri ayrılmaz parça (mütemmim cüz) niteliğinde yapıların ödeme kalemlerinden geçersiz kalan bakiye süreye isabet eden kısmının dava tarihi itibariyle ÜFE ile uyarlanıp amortisman uygulanarak güncellenmiş 12.409,18 TL'nin iktisap tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ve KDV'si ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... davacının kendi bilgisi dışında intifa hakkından feragat nedeniyle terkin ettiğini, davacının kendisine intifa bedeli ödemediğini, sebepsiz zenginleşmeden söz edilemeyeceğini belirterek, davanın reddini istemiştir.
Davalı ...Ş. davaya cevap vermemiştir.
Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılamada, mahkemece mahallinde yapılan keşif sonucu tanzim edilen bilirkişi raporu ile davacı tarafca iddia edilen kalıcı yatırımların, pompa otomasyon sistemi, tank otomasyon sistemi ve bu sistemlere ilişkin kablo, boru, alt yapı ve betonlamanın dava konusu istasyonda bulunduğu, bu sistemlerin halen faal olduğu ve petrol istasyonunun faaliyetini bu mevcut sistem ile yürüttüğü, bu ekipmanların tamamının alt yapı betonlama olduğu ve iadesinin mümkün olmadığı tespit edildiğinden davacının bunların bedelinin talep edebileceği, mahkemece benimsenen bilirkişi raporu ile taraflar arasındaki dikey anlaşmanın tesis edildiği tarihte öngörülen süresinden daha erken bir tarihte sonlanması nedeniyle, istasyon zemin betonu, istasyon bina inşaatı vs.
gibi sabit yatırımların güncel değerinin kdv dahil 11.252,47 TL olarak tespit edildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 11.252,47 TL sabit yatırım bedelinin dava tarihinden itibaren işleyen avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 131,90 TL terkin harç ve masraflarının dava tarihinden itibaren işleyen avans faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Kararı, davalı ... vekili temyiz etmiştir.
1- Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı ... vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2- Mahkemece dava kısmen kabul edildiğine göre, red olunan dava değeri üzerinden davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmemesi ve davalı tarafça sarf edilen yargılama giderlerinden red oranına göre davacının sorumlu tutulmaması doğru görülmemiş, kararın mümeyyiz davalı yararına bozulması gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davalı ... vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın BOZULMASINA, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden davalı ...'ya iadesine, 21/12/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/721272500 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz