Çek İptali
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2013/7994 E. 2013/22720 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
boş çek yaprağı↗ zilyetlik↗ rehin hakkı↗ malvarlığına ilişkin dava↗ bloke↗ depo kararı↗ rehin↗ genel kredi sözleşmesi↗ kredi sözleşmesi↗ çek↗ teminat↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacının davalı banka nezdinde bulunan hesabından almış olduğu 7 adet boş çek yaprağını kaybettiği, bu aşamada 3167 sayılı Yasanın 1. maddesindeki şartların oluşmadığı, bu 7 adet çekin karşılıksız çıkması ihtimaline binaen davalı bankanın davacının hesabından bloke ettiği 3.290 TL'ye yönelik depo eyleminin yerinde olmadığı gerekçesiyle, davanın kabulüne, davacının hesabındaki blokenin kaldırılmasına, paranın bloke tarihinden itiaren işleyecek faiziyle iadesine karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
Dava, davacının davalı bankadan almış olduğu 7 adet çekin karşılıksız çıkması ihtimaline binaen davacının hesabına konulan blokenin kaldırılması talebine ilişkindir. Davaya konu bloke, karşılığı bulunmayan çek yaprakları için bankanın sorumlu olduğu miktarın teminatı olarak konulmuştur. Mahkemece, yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Ancak, davacı ile davalı banka arasında imzalanan Genel Kredi Sözleşmesinin 8. maddesinde bankanın bu kredi için dilediği zaman birden fazla teminat türlerinin birlikte gösterilmesini, teminatların değiştirilmesini, yeni veya ilave teminat veya bankanın tayin edeceği miktarda nakdin verilmesini isteyebileceği, 10. maddesinde ise bankanın mevcut, doğmuş veya doğabilecek bütün hak, alacak ve taleplerinin teminatı olarak bankanın kendi elindeki ya da kendi yerleri içinde veya şubelerinde ya da muhabirlerinde ya da başka yerlerde bulunan ve bankanın şubelerinin veya muhabirlerinin zilyetliğinde ve/veya emrinde bulunan malvarlığı değerleri üzerinde hapis ve rehin hakkı bulunduğu belirilmiştir. Söz konusu sözleşme hükümleri karşısında bankanın nakit teminat isteyebileceği kabul edilerek, davanın reddine karar verilmesi gerekirken, depo eyleminin yerinde olmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bozulmasını gerektirmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/2259 E. 2014/9321 K.
Ortak:bloke
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacının davalı banka nezdinde bulunan hesabından almış olduğu 7 adet «boş çek yaprağını» kaybettiği, bu aşamada 3167 sayılı Yasanın 1. maddesindeki şartların oluşmadığı, bu 7 adet çekin karşılıksız çıkması ihtimaline binaen davalı bankanın davacının hesabından «bloke» ettiği 3.290 TL'ye yönelik «depo» eyleminin yerinde olmadığı gerekçesiyle, davanın kabulüne, davacının hesabındaki blokenin kaldırılmasına, paranın bloke tarihinden itiaren işleyecek faiziyle iades …
Davaya konu «bloke», karşılığı bulunmayan «çek» yaprakları için bankanın sorumlu olduğu miktarın «teminatı» olarak konulmuştur.
Benzer bu karardaMahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre, banka tarafından davacı hesabına «bloke» konulmasında sözleşmeye aykırı bir durum bulunmadığı, harcama davacının hesabına geçtikten ve yabancı banka tarafından tutarın geri istenmesi için öngörülen süre geçtikten sonra bankanın bu para üzerindeki blokeyi kaldırmamasının haksız olduğu, davalı bankanın bu tarihten itibaren «temerrüde» düştüğü gerekçesiyle, 3.200 TL'nin 31.05.2006 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:temerrüt
Benzer bu karardaMahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre, banka tarafından davacı hesabına «bloke» konulmasında sözleşmeye aykırı bir durum bulunmadığı, harcama davacının hesabına geçtikten ve yabancı banka tarafından tutarın geri istenmesi için öngörülen süre geçtikten sonra bankanın bu para üzerindeki blokeyi kaldırmamasının haksız olduğu, davalı bankanın bu tarihten itibaren «temerrüde» düştüğü gerekçesiyle, 3.200 TL'nin 31.05.2006 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2011/12345 E. 2012/20609 K.
Ortak:bloke · çek
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacının davalı banka nezdinde bulunan hesabından almış olduğu 7 adet «boş çek yaprağını» kaybettiği, bu aşamada 3167 sayılı Yasanın 1. maddesindeki şartların oluşmadığı, bu 7 adet çekin karşılıksız çıkması ihtimaline binaen davalı bankanın davacının hesabından «bloke» ettiği 3.290 TL'ye yönelik «depo» eyleminin yerinde olmadığı gerekçesiyle, davanın kabulüne, davacının hesabındaki blokenin kaldırılmasına, paranın bloke tarihinden itiaren işleyecek faiziyle iades …
Davaya konu «bloke», karşılığı bulunmayan «çek» yaprakları için bankanın sorumlu olduğu miktarın «teminatı» olarak konulmuştur.
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalı tarafından davacıya 25 adet çeki «teslim» ettiği, diğer 26 çekin davacıya teslim edildiğinin kanıtlanamadığı, 25 adet çekten dolayı davalının 3167 sayılı Kanun'un 10.maddesinden kaynaklanan asgari ödeme yükümlülüğünün bulunduğunu ve bunun «çek» yaprağı başına 500 TL olduğu, davacı tarafından iade edilmeyen 25 adet çekten dolayı «ibraz»/ödeme «rizikosunun» davalı yönünden devam ettiği, dolayısıyla davalının 12.500 TL ödemek zorunda kalabileceği, bu yükümlülük sebebiyle müşterisinin diğer hesapları yönünden «takas» ve «hapis hakkı» uygulama «yetkisinin» bulunduğu, bu meblağın üzerinde «bloke» koymasının haksız olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 11.787,55 TL'nin faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Davalının, «çek» yapraklarının iade edilememesi sebebiyle çek müşterisi olan davacının hesabına «bloke» «koyma» yetkisi, kanundan da kaynaklanmamaktadır.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:hapis hakkı · el koyma · takas · riziko · yetkisizlik kararı · ibraz · teslim
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalı tarafından davacıya 25 adet çeki «teslim» ettiği, diğer 26 çekin davacıya teslim edildiğinin kanıtlanamadığı, 25 adet çekten dolayı davalının 3167 sayılı Kanun'un 10.maddesinden kaynaklanan asgari ödeme yükümlülüğünün bulunduğunu ve bunun «çek» yaprağı başına 500 TL olduğu, davacı tarafından iade edilmeyen 25 adet çekten dolayı «ibraz»/ödeme «rizikosunun» davalı yönünden devam ettiği, dolayısıyla davalının 12.500 TL ödemek zorunda kalabileceği, bu yükümlülük sebebiyle müşterisinin diğer hesapları yönünden «takas» ve «hapis hakkı» uygulama «yetkisinin» bulunduğu, bu meblağın üzerinde «bloke» koymasının haksız olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 11.787,55 TL'nin faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Ancak davalı, anılan sözleşmeyi kendisine verilen sürelere rağmen «ibraz» edememiştir.
Davalının, «çek» yapraklarının iade edilememesi sebebiyle çek müşterisi olan davacının hesabına «bloke» «koyma» yetkisi, kanundan da kaynaklanmamaktadır.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2013/7994 E. , 2013/22720 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ SULH HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada Bakırköy 4. Sulh Hukuk Mahkemesi’nce verilen 06/12/2012 tarih ve 2010/814-2012/1096 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilinin davalı banka şubesinden aldığı 7 adet çek yaprağını kaybettiğini, çek iptali talebiyle açılan davaların çek yapraklarının boş olması ve müvekkilinin keşideci sıfatı taşıması nedeniyle reddedildiğini, müvekkilinin aynı zamanda davalı bankadan araç kredisi kullandığını, kredi borcu ödenmiş ise de, kaybedilen çek yapraklarının iadesi ya da çeklerin iptal edildiğine ilişkin mahkeme kararı ibrazı halinde araç üzerindeki rehin şerhinin kaldırılacağının bildirildiğini, daha sonra kayıp çek yaprakları bedeli olan 3.290 TL'nin yatırılmasının istendiğini, paranın yatırıldığı hesabın ise hukuka aykırı olarak bloke edildiğini ileri sürerek, blokenin kaldırılarak paranın faiziyle iadesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, keşidecilerin rızası hilafına ellerinden çıkan çeklerle ilgili ödemeden men talimatı verilemeyeceğinden, çek kayıp dahi olsa karşılıksız çıkması halinde bankanın yasal sorumluluk bedelini ödemek zorunda kalacağını, bu riskin keşidecilere yansıtılması gerektiğini, bankaca alınan teminatın yasal ve haklı olduğunu, taşıt kredisi ile ilgisinin bulunmadığını saunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacının davalı banka nezdinde bulunan hesabından almış olduğu 7 adet boş çek yaprağını kaybettiği, bu aşamada 3167 sayılı Yasanın 1. maddesindeki şartların oluşmadığı, bu 7 adet çekin karşılıksız çıkması ihtimaline binaen davalı bankanın davacının hesabından bloke ettiği 3.290 TL'ye yönelik depo eyleminin yerinde olmadığı gerekçesiyle, davanın kabulüne, davacının hesabındaki blokenin kaldırılmasına, paranın bloke tarihinden itiaren işleyecek faiziyle iadesine karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
Dava, davacının davalı bankadan almış olduğu 7 adet çekin karşılıksız çıkması ihtimaline binaen davacının hesabına konulan blokenin kaldırılması talebine ilişkindir. Davaya konu bloke, karşılığı bulunmayan çek yaprakları için bankanın sorumlu olduğu miktarın teminatı olarak konulmuştur. Mahkemece, yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Ancak, davacı ile davalı banka arasında imzalanan Genel Kredi Sözleşmesinin 8. maddesinde bankanın bu kredi için dilediği zaman birden fazla teminat türlerinin birlikte gösterilmesini, teminatların değiştirilmesini, yeni veya ilave teminat veya bankanın tayin edeceği miktarda nakdin verilmesini isteyebileceği, 10. maddesinde ise bankanın mevcut, doğmuş veya doğabilecek bütün hak, alacak ve taleplerinin teminatı olarak bankanın kendi elindeki ya da kendi yerleri içinde veya şubelerinde ya da muhabirlerinde ya da başka yerlerde bulunan ve bankanın şubelerinin veya muhabirlerinin zilyetliğinde ve/veya emrinde bulunan malvarlığı değerleri üzerinde hapis ve rehin hakkı bulunduğu belirilmiştir.
Söz konusu sözleşme hükümleri karşısında bankanın nakit teminat isteyebileceği kabul edilerek, davanın reddine karar verilmesi gerekirken, depo eyleminin yerinde olmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bozulmasını gerektirmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davalıya iadesine, 12/12/2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/571116100 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz