Borçlu olmadığının tespiti
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2013/15136 E. 2013/22682 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
hisse devri sözleşmesi↗ alacağın temliki↗ bedelsizlik↗ hisse devri↗ kötü niyet tazminatı↗ bono↗ temlik↗ anonim şirket↗ kefil↗ kötü niyet↗ taahhütname↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, Ashaş A.Ş., ARTI-M şirketleri, ...ve ... tarafından düzenlenen ikinci sözleşmenin ikinci sözleşmenin 4/d maddesinde dava konusu olan 31.07.2008 tarihli sözleşmeye değinilerek, bu sözleşmeyle davacının, davalı ... ve ...'e ASHAŞ hisselerinin satış bedeli için verdiği, ASHAŞ'ın hisselerinin satış bedeli için verdiği, ASHAŞ'ın da kefil olduğu 7.773.397,00 TL tutarındaki 8 adet bononun bedelsiz kaldığının kabul edildiği, 31.07.2008 tarihli sözleşmenin asıl konusu olan taraflar arasındaki hisse devrinin ve asıl konuyu ek olarak devri taahhüt edilen küçük hisselerin de devri hususunun konusuz kaldığı, Türk Ticaret Kanunu'nda anonim şirket çıplak paylarının devri için özel bir usul belirlenmediği, payın devrinin Borçlar Kanunu'nun 162 ve devamı maddeleri uyarınca alacağın temliki usulüne tabi olduğu, davalının, ..., ... ve ...'a ait ASHAŞ hisselerinin devrini sağlamayı taahhüt ettiği sözleşmesi niteliğinde olduğu, davacı ile pay sahibi çerçevesinde "başkasının eduimini taahhüt" sözleşmesi niteliğinde olduğu, davacı ile pay sahibi dava dışı şahıslar arasında hisse devri sözleşmesi niteliğinde olduğu, davacı ile pay sahibi dava dışı şahıslar arasında hisse devri sözleşmesi imzalanmadığına göre bu nedenle düzenlenmiş olan bonoların da (sözleşmeye uymayan taraf davacı olsa bile, sözleşme yapmaya zorlanamayacağından) bedelsiz kaldığı gerekçesiyle asıl ve birleşitrilen davanın kabulüne, kötü niyet tazminatı talebinin reddine dair verilen karar taraf vekilleri tarafından temyizi üzerine Dairemizin 08.07.2013 tarihli kararı ihle bozulmuştur.
Davacılar ... ve Ashaş A.Ş. vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.
Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davacılar ... ve Ashaş A.Ş. vekillerinin HUMK’nın 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteğinin reddi gerekir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2012/15849 E. 2013/14461 K.
Ortak:hisse devri sözleşmesi · alacağın temliki · bedelsizlik · hisse devri · kötü niyet tazminatı · bono · temlik · anonim şirket
İncelediğiniz kararda… eğinilerek, bu sözleşmeyle davacının, davalı ... ve ...'e ASHAŞ hisselerinin satış bedeli için verdiği, ASHAŞ'ın hisselerinin satış bedeli için verdiği, ASHAŞ'ın da «kefil» olduğu 7.773.397,00 TL tutarındaki 8 adet «bononun» «bedelsiz» kaldığının kabul edildiği, 31.07.2008 tarihli sözleşmenin asıl konusu olan taraflar arasındaki «hisse devrinin» ve asıl konuyu ek olarak devri «taahhüt» edilen küçük hisselerin de devri hususunun konusuz kaldığı, Türk Ticaret Kanunu'nda «anonim şirket» çıplak paylarının devri için özel bir usul belirlenmediği, payın devrinin Borçlar Kanunu'nun 162 ve devamı maddeleri uyarınca «alacağın temliki» usulüne tabi olduğu, davalının, ..., ... ve ...'a ait ASHAŞ hisselerinin devrini sağlamayı taahhüt ettiği sözleşmesi niteliğinde olduğu, davacı ile pay sahibi çerçevesinde "başkasının eduimini taahhüt" sözleşmesi niteliğinde olduğu, davacı ile pay sahibi dava dışı şahıslar arasında «hisse devri sözleşmesi» niteliğinde olduğu, davacı ile pay sahibi dava dışı şahıslar arasında hisse devri sözleşmesi imzalanmadığına göre bu nedenle düzenlenmiş olan bonoların da (sözleşmeye uymayan taraf davacı olsa bile, sözleşme yapmaya zorlanamayacağından) bedelsiz kaldığı gerekçesiyle asıl ve birleşitrilen davanın kabulüne, «kötü niyet tazminatı» talebinin reddine dair verilen karar taraf vekilleri tarafından temyizi üzerine Dairemizin 08.07.2013 tarihli kararı ihle bozulmuştur.
Benzer bu kararda… e dava konusu olan 31.07.2008 tarihli sözleşmeye değinilerek, bu sözleşmeyle davacının, davalı ... ve ...e ASHAŞ hisselerinin satış bedeli için verdiği, ASHAŞ’ın da «kefil» olduğu 7.773.397,00 TL tutarındaki 8 adet «bononun» «bedelsiz» kaldığının kabul edildiği, 31.07.2008 tarihli sözleşmenin asıl konusu olan taraflar arasındaki «hisse devrinin» ve asıl konuya ek olarak devri «taahhüt» edilen küçük hisselerin de devri hususunun konusuz kaldığı, Türk Ticaret Kanununda «anonim şirket» çıplak paylarının devri için özel bir usul belirlenmediği, payın devrinin Borçlar Kanununun 162 ve devamı maddeleri uyarınca «alacağın temliki» usulüne tabi olduğu, davalının, ..., ... ve...'a ait ASHAŞ hisselerinin devrini sağlamayı taahhüt ettiği sözleşmenin Borçlar Kanunu'nun 110. maddesi çerçevesinde "başkasının edimini taahhüt" sözleşmesi niteliğinde olduğu, davacı ile pay sahibi dava dışı şahıslar arasında «hisse devri sözleşmesi» imzalanmadığına göre bu nedenle düzenlenmiş olan bonoların da (sözleşmeye uymayan taraf davacı olsa bile, sözleşme yapmaya zorlanamayacağından) bedelsiz kaldığı gerekçesiyle birleşen ve birleştirilen davanın kabulüne, «kötü niyet tazminatı» talebinin reddine karar verilmiştir.
… syada mübrez 31.07.2008 tarihli belgede dava dışı ...n sözleşmeye konu %0,38 nispetinde olan şirket hisselerini davacıya devrettiğini beyan ettiği anlaşılmakta olup «alacağın temliki» hükümlerine tabi olan «anonim şirket» «hisse devri» nedeniyle bu beyan geçerli ise de, anılan devri sağlayanın davalı olup olmadığı, taraflar arasındaki sözleşme uyarınca... hissesi yönünden davalının edimini yerine …
Taraflar arasında devrinin sağlandığı hususunda uyuşmazlık bulunmayan ... hisselerinin karşılığı olan miktar tüm sözleşme uyarınca düzenlenen «bono» bedellerinden net olarak belirlenmeden ... hisselerinin devri bedelinin, davacının beyanı doğrultusunda 200.000,00 TL olarak değerlendirilip kalan kısım için «menfi tespit» talebinin kabulüne karar verilmesi de doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:menfi tespit
Benzer bu karardaTaraflar arasında devrinin sağlandığı hususunda uyuşmazlık bulunmayan ... hisselerinin karşılığı olan miktar tüm sözleşme uyarınca düzenlenen «bono» bedellerinden net olarak belirlenmeden ... hisselerinin devri bedelinin, davacının beyanı doğrultusunda 200.000,00 TL olarak değerlendirilip kalan kısım için «menfi tespit» talebinin kabulüne karar verilmesi de doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2011/5969 E. 2011/9337 K.
Ortak:alacağın temliki · temlik · anonim şirket
İncelediğiniz kararda… eğinilerek, bu sözleşmeyle davacının, davalı ... ve ...'e ASHAŞ hisselerinin satış bedeli için verdiği, ASHAŞ'ın hisselerinin satış bedeli için verdiği, ASHAŞ'ın da «kefil» olduğu 7.773.397,00 TL tutarındaki 8 adet «bononun» «bedelsiz» kaldığının kabul edildiği, 31.07.2008 tarihli sözleşmenin asıl konusu olan taraflar arasındaki «hisse devrinin» ve asıl konuyu ek olarak devri «taahhüt» edilen küçük hisselerin de devri hususunun konusuz kaldığı, Türk Ticaret Kanunu'nda «anonim şirket» çıplak paylarının devri için özel bir usul belirlenmediği, payın devrinin Borçlar Kanunu'nun 162 ve devamı maddeleri uyarınca «alacağın temliki» usulüne tabi olduğu, davalının, ..., ... ve ...'a ait ASHAŞ hisselerinin devrini sağlamayı taahhüt ettiği sözleşmesi niteliğinde olduğu, davacı ile pay sahibi çerçevesinde "başkasının eduimini taahhüt" sözleşmesi niteliğinde olduğu, davacı ile pay sahibi dava dışı şahıslar arasında «hisse devri sözleşmesi» niteliğinde olduğu, davacı ile pay sahibi dava dışı şahıslar arasında hisse devri sözleşmesi imzalanmadığına göre bu nedenle düzenlenmiş olan bonoların da (sözleşmeye uymayan taraf davacı olsa bile, sözleşme yapmaya zorlanamayacağından) bedelsiz kaldığı gerekçesiyle asıl ve birleşitrilen davanın kabulüne, «kötü niyet tazminatı» talebinin reddine dair verilen karar taraf vekilleri tarafından temyizi üzerine Dairemizin 08.07.2013 tarihli kararı ihle bozulmuştur.
Benzer bu karardaMahkemece, davalı «anonim şirket» anasözleşmesinin 6. maddesine göre şirket hisselerinin nama yazılı olduğu, TTK'da «kıymetli evrak» niteliğinde bir senede bağlanmayan çıplak payların devrine ilişkin bir hükme yer verilmediği, anonim ortaklığın çıplak paylarının devrinin biçime bağlı olmayıp, BK'nun 162. maddesine göre «alacağın temliki» suretiyle de mümkün olduğu, 23.05.2000 ve 30.10.2003 tarihli sözleşmelerin de alacağın temlikine ilişkin olduğu, payların devrine ilişkin sözleşmelerde kararlaştırılan hisse devir bedelinin ödenip ödenmediğinin işbu davada tartışılamayacağı, davalı şirket anasözleşmesinde «pay devrini» «kısıtlayıcı» bir hüküm bulunmadığı, dava ve karar tarihi itibariyle «hisse devir sözleşmelerinin» feshedilmeyip geçerli olduğu sonucuna varılarak, davacının anonim şirket nezdinde % 25 oranında pay sahibi olduğunun tespitine ve bu durumun şirket «pay defterine tesciline» karar verilmiş, davalılar vekilince temyiz edilen karar 23.09.2010 tarihli karardan yazılı gerekçeyle davalılar yararına bozulmuştur.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:pay defterine tescil · kıymetli evrak · pay devri · kısıtlılık · pay defteri · hisse devir sözleşmesi · e-defter
Benzer bu karardaMahkemece, davalı «anonim şirket» anasözleşmesinin 6. maddesine göre şirket hisselerinin nama yazılı olduğu, TTK'da «kıymetli evrak» niteliğinde bir senede bağlanmayan çıplak payların devrine ilişkin bir hükme yer verilmediği, anonim ortaklığın çıplak paylarının devrinin biçime bağlı olmayıp, BK'nun 162. maddesine göre «alacağın temliki» suretiyle de mümkün olduğu, 23.05.2000 ve 30.10.2003 tarihli sözleşmelerin de alacağın temlikine ilişkin olduğu, payların devrine ilişkin sözleşmelerde kararlaştırılan hisse devir bedelinin ödenip ödenmediğinin işbu davada tartışılamayacağı, davalı şirket anasözleşmesinde «pay devrini» «kısıtlayıcı» bir hüküm bulunmadığı, dava ve karar tarihi itibariyle «hisse devir sözleşmelerinin» feshedilmeyip geçerli olduğu sonucuna varılarak, davacının anonim şirket nezdinde % 25 oranında pay sahibi olduğunun tespitine ve bu durumun şirket «pay defterine tesciline» karar verilmiş, davalılar vekilince temyiz edilen karar 23.09.2010 tarihli karardan yazılı gerekçeyle davalılar yararına bozulmuştur.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2013/15136 E. , 2013/22682 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada Eskişehir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 09.02.2012 gün ve 2009/324-2012/58 sayılı kararı bozan Daire’nin 08.07.2013 gün ve 2012/15849-2013/14461 sayılı kararı aleyhinde davacılar ... ve Ashaş A.Ş. vekilleri tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
Davacı ... vekili, taraflar arasında yapılan sözleşme ile davalının dava dışı ...'nin %0,29, ...'ın %1,14, ...'nın %0,10, ...'ın %0,38 olan ....'deki hisselerinin davacıya devrini sağlamayı üstlendiğini, ...'ın hisse devrinin sağlandığını ancak diğer hisselerin devri sağlanamadığından hisse devir karşılığında davalıya verilen bonoların bedelsiz hale geldiğini ileri sürerek müvekkilinin 15.07.2009 vadeli 100.000,00 TL, 15.08.2009 vadeli 80.000,00 TL, 15.09.2009 vadeli 64.000,00 TL bedelli 3 adet bono için borçlu olmadığının tespitini, bonoların iptalini, davalıdan %40'tan aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatının tahsilini talep ve dava etmiştir.
Birleştirilen dosyada davacı .... vekili, asıl davadaki iddialarını tekrar ederek sözü geçen 3 adet bononun iptalini, davalıdan %40'tan aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatının tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, toplam bono miktarının 444.000,00 TL, dava konusu devri kararlaştırılan pay toplamının 1,71 olduğundan bir payın 2.596,50 TL'ye tekabül ettiğini, buna göre ... payı karşılığının 296.001,00 TL olduğunu, dava dilekçesinde ...'ın pay devrinin yapıldığının kabul edildiğini, ... ve ...'nin sözleşme sonrası paylarını devretmek için yurtdışından geldiğini, ancak davacının il dışında olması sebebiyle pay devrinin yapılamadığını, istenildiği an bu kişilerin pay devrine muvafakatlarını vermelerinin sağlanıp, yönetim kurulu kararı ile payların devredilebileceğini, ...'ın da devir için şirkete başvurmasına rağmen davacının bu hususu işleme koymadığını, anlatılanlar karşısında ...'ın hisselerine karşılık gelen 98.666,62 TL'nin ve ...'ın hisselerinin karşılığı 296.001,00 TL'den 200.000 TL'lik senetler haricinde kalan 96.001,00 TL'nin toplamı 194.667,62 TL tutarındaki bölümle ilgili istemin yerinde olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, Ashaş A.Ş., ARTI-M şirketleri, ...ve ... tarafından düzenlenen ikinci sözleşmenin ikinci sözleşmenin 4/d maddesinde dava konusu olan 31.07.2008 tarihli sözleşmeye değinilerek, bu sözleşmeyle davacının, davalı ... ve ...'e ASHAŞ hisselerinin satış bedeli için verdiği, ASHAŞ'ın hisselerinin satış bedeli için verdiği, ASHAŞ'ın da kefil olduğu 7.773.397,00 TL tutarındaki 8 adet bononun bedelsiz kaldığının kabul edildiği, 31.07.2008 tarihli sözleşmenin asıl konusu olan taraflar arasındaki hisse devrinin ve asıl konuyu ek olarak devri taahhüt edilen küçük hisselerin de devri hususunun konusuz kaldığı, Türk Ticaret Kanunu'nda anonim şirket çıplak paylarının devri için özel bir usul belirlenmediği, payın devrinin Borçlar Kanunu'nun 162 ve devamı maddeleri uyarınca alacağın temliki usulüne tabi olduğu, davalının, ..., ...
ve ...'a ait ASHAŞ hisselerinin devrini sağlamayı taahhüt ettiği sözleşmesi niteliğinde olduğu, davacı ile pay sahibi çerçevesinde "başkasının eduimini taahhüt" sözleşmesi niteliğinde olduğu, davacı ile pay sahibi dava dışı şahıslar arasında hisse devri sözleşmesi niteliğinde olduğu, davacı ile pay sahibi dava dışı şahıslar arasında hisse devri sözleşmesi imzalanmadığına göre bu nedenle düzenlenmiş olan bonoların da (sözleşmeye uymayan taraf davacı olsa bile, sözleşme yapmaya zorlanamayacağından) bedelsiz kaldığı gerekçesiyle asıl ve birleşitrilen davanın kabulüne, kötü niyet tazminatı talebinin reddine dair verilen karar taraf vekilleri tarafından temyizi üzerine Dairemizin 08.07.2013 tarihli kararı ihle bozulmuştur.
Davacılar ... ve Ashaş A.Ş. vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.
Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davacılar ... ve Ashaş A.Ş. vekillerinin HUMK’nın 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteğinin reddi gerekir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davacılar ... ve Ashaş A.Ş. vekillerinin karar düzeltme isteğinin HUMK’nın 442. maddesi gereğince REDDİNE, alınması gereken 50,45 TL karar düzeltme harcı peşin ödenmiş olduğundan yeniden alınmasına yer olmadığına, 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen HUMK'nın 442/3. maddesi hükmü uyarınca, takdiren 219,00 TL para cezasının karar düzeltilmesini isteyen davacılar ... ve Ashaş A.Ş.'den alınarak Hazine’ye gelir kaydedilmesine, 12.12.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/571008900 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz