İtirazın iptali | İtirazın iptali | İcra inkar tazminatı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2018/2848 E. 2020/102 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Dava şartı
- dava şartı
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
teminat senedi↗ itirazın iptali davası↗ hisse devri↗ dava şartı yokluğu↗ icra takibine itiraz↗ iptal davası↗ protokol↗ taşıyıcı↗ usulden reddi↗ limited şirket↗ ıslah↗ asıl alacak↗ icra inkar tazminatı↗ inkar tazminatı↗ eksik inceleme↗ ibraz↗ teminat↗ istinaf yoluna başvurulabilirlik↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
İlk Derece Mahkemesince, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, usulüne uygun bir ıslah bulunmadığından ıslahın yapılmamış sayıldığı, davanın itirazın iptali davası olarak görüldüğü, davalı ...'nın icra takibinde borçlu olarak gösterilmediği, taraflarca kabul edilen protokolün 3/b maddesinde devir bedeli olarak ... Enerji Üretim Ltd. Şti.'nin %95 ortağı olan davacıya ... Enerji Üretim Ltd. Şti. bünyesinde bulunan Karatepe Regülatörü ve HES Projesi için proje kredi avansı alındığı gün 650.000 USD ve hisse devrinin yapıldığı gün 50.000 TL ödeneceğinin yazıldığı, bu durumda hisse devir bedelinin 650.000 USD+50.000 TL olduğu, protokolün 3/c maddesine göre Karatepe Regülatörü ve HES projesi için proje kredisinin çıkması sonrasında proje kredisi için avansın alındığı gün veya davalılar ve vekilinin herhangi bir şekilde üçüncü şahıslara ...'ı devretmesi halinde devir tarihinde davacıya 650.000 USD nakit ödeneceği ve teminat senedinin geri alınacağının karalaştırıldığı, bu maddeler birlikte değerlendirildiğinde 650.000.- USD'nin hisse bedeli olduğu, bedelin ödeme tarihi Karatepe Regülatörü ve HES Projesi için kredi avansının alındığı gün olarak belirlendiği, davacının talebi olmaması halinde hisselerin tekrar davacıya devredileceği ve senedin de geri alınacağı konusunda bir düzenlemenin bulunmadığı gerekçesiyle davalı ... hakkında icra takibi bulunmadığından bu davalı hakkındaki davanın dava şartı yokluğundan ve usulden reddine, davalı ... hakkında açılan itirazın iptali davasının kabulü ile davalının 650.000 USD asıl alacak ve 11.913,70 USD faiz olmak üzere toplam 661.913,70 USD alacağa itirazının iptali ile icra inkar tazminatının tahsiline karar verilmiştir.
Davalı ... vekili, istinaf yoluna başvurmuştur.
Bölge Adliye Mahkemesince, sözleşmeye göre dava dışı ... Enerji Üretimi Ltd. Şti. bünyesindeki Karatepe Regülatörü ve HES projesi için proje kredisi çıkması ve proje kredisi avansı tahsil edildiğinde tahsil tarihinde veya davalılar ... ve ... devraldıkları şirket hisselerini herhangi bir şekilde üçüncü şahıslara devretmesi halinde devir tarihinde teminat olarak verilen 650.000 USD senet bedelinin davacıya ödeneceği, 31.12.2012 tarihine kadar Karatepe Regülatörü ve HES proje kredisinin çıkmaması halinde ise davacının talebi halinde davalı ... ve davalı ... vekilinin devraldıkları hisseleri davacıya devredip teminat senedini geri alacağı, protokolden şirket hisse devir bedelinin teminatı olarak verilen senetteki 650.000 USD alacağının ödenmesi şarta bağlı olduğunun anlaşıldığı, dava dışı ... Enerji Üretimi Ltd. Şti.'ne proje sebebiyle kredi tahsis edilmediği, kredi avansı ödenmediği, davalılar ... ve ...'nın da devraldıkları dava dışı şirketteki hisselerini üçüncü şahıslara devretmediği, hisse devri bedeli olan 650.000 USD'nin ödenmesi için protokolde öngörülen şart gerçekleşmediğinden anılan alacağın teminatı olan 650.000 USD'lik senede dayalı olarak istemde bulunulamayacağı gerekçesiyle davalı ... vekilinin istinaf başvurusun esastan kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının anılan davalı yönünden kaldırılmasına, davalı ... hakkındaki davanın esastan reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
1- İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine HMK'nın 355 vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi HMK'nın 369/1. ve 371. maddelerinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Dava, icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. Taraflar arasında imzalanan 01.03.2011 tarihli protokol uyarınca dava dışı ... Enerji Üretimi Limited Şirketinin davacıya ait hisselerin devredildiği, 50.000 TL'nin davacıya ödenip 650.000 USD'nin ödenmediği, Karatepe Regülatörü ve HES projesi için proje kredisinin çıkmadığı ve proje kredi avansının tahsil edilmediği, dava dışı şirket hisselerinin 3. kişilere devredilmediği uyuşmazlık dışı olup ihtilaf, davalıların 650.000 USD'yi davacıya ödeme borcunun bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır. Bölge Adliye Mahkemesince yukarıda açıklanan gerekçe ile davanın reddine karar verilmişse de, davacı, ... Enerji Üretimi Limited Şirketinin proje için düzenlenen ihaleyi kazandığını, ilk fizibilite raporunu dahi sunduğunu, ancak davalıların idarece istenen belgeleri ibraz etmediği için prosedürün tamamlanmadığını, bu sebeple idare ile sözleşmenin imzalanmayıp şirkete kredi verilmediğini ileri sürmüş, davalılar ise fizibilitenin ve projenin yanlış olduğunu, projeye kredi bulunamayacağını, diğer şartlar olmadan su kullanım hakkının hiçbir şey ifade etmediğini, protokol tarihinde şirketin bünyesinde projenin bulunmadığını savunmuştur. Bu durumda mahkemece, Karatepe Regülatörü ve HES projesinin tahsis ve proje kredi avansının ödenmesi şartları ile tahsis için tarafların yükümlülüklerinin nelerden oluştuğu, projenin protokol tarihinde ... Enerji Üretimi Limited Şirketi uhdesinde yer alıp almadığı, davacının sunduğunu belirttiği fizibilite raporunun proje şartlarına uygunluk taşıyıp taşımadığı, davalıların kredinin alınması için başvuru ve gerekli koşulları sağlama yükümünün bulunup bulunmadığı, davalıların başvuru külfetinin bulunması halinde başvuru ile birlikte kredinin dava dışı şirkete tahsis edilip kredi avansının şirkete ödenip ödenmeyeceği hususlarında konusunda uzman bilirkişi heyetinden rapor alındıktan sonra tespit edilecek hususların somut uyuşmazlığa etkisi de değerlendirilip ulaşılacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş, kararın davacı yararına bozulmasını gerektirmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Alacak | İtirazın iptali | İcra inkar tazminatı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2021/9145 E. 2023/3065 K.
Ortak:dava şartı yokluğu · protokol · taşıyıcı · usulden reddi · ıslah · asıl alacak · icra inkar tazminatı · inkar tazminatı · dava şartı
İncelediğiniz karardaŞti. bünyesinde bulunan Karatepe Regülatörü ve HES Projesi için proje kredi avansı alındığı gün 650.000 USD ve «hisse devrinin» yapıldığı gün 50.000 TL ödeneceğinin yazıldığı, bu durumda hisse devir bedelinin 650.000 USD+50.000 TL olduğu, «protokolün» 3/c maddesine göre Karatepe Regülatörü ve HES projesi için proje kredisinin çıkması sonrasında proje kredisi için avansın alındığı gün veya davalılar ve vekilinin herhangi bir şekilde üçüncü şahıslara ...'ı devretmesi halinde devir tarihinde davacıya 650.000 USD nakit ödeneceği ve «teminat senedinin» geri alınacağının karalaştırıldığı, bu maddeler birlikte değerlendirildiğinde 650.000.- USD'nin hisse bedeli olduğu, bedelin ödeme tarihi Karatepe Regülatörü ve HES Projesi için kredi avansının alındığı gün olarak belirlendiği, davacının talebi olmaması halinde hisselerin tekrar davacıya devredileceği ve senedin de geri alınacağı konusunda bir düzenlemenin bulunmadığı gerekçesiyle davalı ... hakkında icra takibi bulunmadığından bu davalı hakkındaki davanın dava «şartı yokluğundan» ve «usulden reddine», davalı ... hakkında açılan itirazın iptali davasının kabulü ile davalının 650.000 USD «asıl alacak» ve 11.913,70 USD faiz olmak üzere toplam 661.913,70 USD alacağa itirazının iptali ile «icra inkar tazminatının» tahsiline karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, usulüne uygun bir «ıslah» bulunmadığından ıslahın yapılmamış sayıldığı, davanın «itirazın iptali davası» olarak görüldüğü, davalı ...'nın icra takibinde borçlu olarak gösterilmediği, taraflarca kabul edilen «protokolün» 3/b maddesinde devir bedeli olarak ...
… sil edildiğinde tahsil tarihinde veya davalılar ... ve ... devraldıkları şirket hisselerini herhangi bir şekilde üçüncü şahıslara devretmesi halinde devir tarihinde «teminat» olarak verilen 650.000 USD senet bedelinin davacıya ödeneceği, 31.12.2012 tarihine kadar Karatepe Regülatörü ve HES proje kredisinin çıkmaması halinde ise davacının talebi halinde davalı ... ve davalı ... vekilinin devraldıkları hisseleri davacıya devredip «teminat senedini» geri alacağı, «protokolden» şirket hisse devir bedelinin teminatı olarak verilen senetteki 650.000 USD alacağının ödenmesi şarta bağlı olduğunun anlaşıldığı, dava dışı ...
Benzer bu karardaİLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 09.12.2014 tarih, 2014/1128 E. ve 2017/502 K. sayılı kararıyla; Sarp Kaya hakkındaki davanın dava «şartı yokluğundan» ve «usulden reddine», davalı ... hakkında açılan itirazın iptali davasının kabulü ile davalının 650.000,00 USD «asıl alacak» ve 11.913,70 USD faiz olmak üzere toplam 661.913,70 USD alacağa itirazının iptali ile «icra inkar tazminatının» tahsiline karar verilmiştir.
… ce, Karatepe Regülatörü ve HES projesinin tahsis ve proje kredi avansının ödenmesi şartları ile tahsis için tarafların yükümlülüklerinin nelerden oluştuğu, projenin «protokol» tarihinde Toroslar Enerji Üretimi Limited Şirketi uhdesinde yer alıp almadığı, davacının sunduğunu belirttiği fizibilite raporunun proje şartlarına uygunluk «taşıyıp» taşımadığı, davalıların kredinin alınması için başvuru ve gerekli koşulları sağlama yükümünün bulunup bulunmadığı, davalıların başvuru külfetinin bulunması halinde …
… oruna uygunluk aşamasında kaldığı, Devlet Su İşleri’nin (DSİ) 01.11.2010 tarih ve 9692 sayılı yazısından da anlaşılacağı üzere Karatepe Regülatörü ve HES projesinin «protokol» tarihi olan 03.01.2011 tarihinden önce 20.10.2010 tarihinde yapılan Hidroelektrik Kaynak Katkı Payı Teklifleme Toplantısına ve akabinde ilgili kurumun, Toroslar Enerji Üretimi Limited Şirketi'ne ait olduğu, dava dışı Toroslar Enerji Üretimi Limited Şirketi'nin süreci yürütme hakkına sahip olması nedeniyle projenin protokol tarihinde Toroslar Enerji Üretimi Limited Şirketi uhdesinde yer aldığı, dava dışı Toroslar Enerji Üretimi Limited Şirketi'nin «temsil» ve ilzama davacı ...'ın yetkili olduğu dönemde sürece ilişkin yükümlülükleri yerine getirildiği, davacının dava dışı Toroslar Enerji Üretimi Limited Şirketi'nde ki hisselerini devirden sonra şirkette herhangi bir hukuku bir bağının ve temsil «yetkisinin» kalmadığı, DSİ tarafından 10.12.2013 tarihli ve 734909 sayılı yazı ile bazı hususlarda revize istenildiği, bu tarih itibariyle davacının şirkette temsil ve ilzam yetkisinin bulunmadığından DSİ'nin revize istediğinin davalı tarafça yerine getirilmesi gerektiği, bu konuda ilgili kurum ve kuruluşlara müracaat ve girişim hakkının davalı yanda olduğu, hisse devrinden sonra revize ve kredi başvurusu için davalıların başvuru ve gerekli koşulları sağlama yükümlülüğünün bulunduğu halde bu yönde girişimde bulunulduğuna ilişkin herhangi bir somut bilgi belgenin dosyaya sunulmadığı, davalıların başvuru ve gerekli koşulları sağlama yükümlülüğünü yerine getirmesi durumunda sağlanacak kredinin de dava dışı şirkete tahsis edilip kredi avansının da dava dışı şirkete ödeneceğinin anlaşıldığı, bu hale göre taraflar arasında imzalanan «hisse devir sözleşmesi» gereğince davacının, dava dışı Toroslar Enerji Üretimi Limited Şirketindeki % 95 hissesini sözleşmeye göre tarafların gösterdikleri kişilere devrettiği, sözleşme gereğince davacının «taahhüdünü» yerine getirdiği, hisse devir bedeli olan 50.000,00 TL'nin ödendiği halde dava ve takibe konu 650.000,00 USD hisse bedelinin davacıya ödenmediği, takip dayanağı senedin bu bedelin «teminatı» olduğu, gerekçe, inkâr tazminatı ve işleyecek faizin türü yönünden İlk Derece Mahkemesi kararının yerinde görülmediği gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesinin davalı ... hakkındaki davanın reddi kararı davacı tarafça istinaf konusu yapılmadığından kesinleşmekle anılan davalı hakkındaki davada karar «verilmesine yer olmadığına», davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun gerekçe yönünden kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçe, inkâr tazminatı ve işleyecek faizin türü yönünden kaldırılmasına, davanın davalı ... yönünden kabulü ile davalı ...'in takip dosyasına vaki itirazının 650.000,00 USD «asıl alacak», 11.913,70 USD «işlemiş faiz» üzerinden iptaline, 650.000,00 USD asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %1,50 oranını aşmamak üzere 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Ka …
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:borçlunun temerrüdü · tanıma · hisse devir sözleşmesi · kazanılmış hak · işlemiş faiz · taahhütname · yetkisizlik kararı · kusur
Benzer bu kararda… oruna uygunluk aşamasında kaldığı, Devlet Su İşleri’nin (DSİ) 01.11.2010 tarih ve 9692 sayılı yazısından da anlaşılacağı üzere Karatepe Regülatörü ve HES projesinin «protokol» tarihi olan 03.01.2011 tarihinden önce 20.10.2010 tarihinde yapılan Hidroelektrik Kaynak Katkı Payı Teklifleme Toplantısına ve akabinde ilgili kurumun, Toroslar Enerji Üretimi Limited Şirketi'ne ait olduğu, dava dışı Toroslar Enerji Üretimi Limited Şirketi'nin süreci yürütme hakkına sahip olması nedeniyle projenin protokol tarihinde Toroslar Enerji Üretimi Limited Şirketi uhdesinde yer aldığı, dava dışı Toroslar Enerji Üretimi Limited Şirketi'nin «temsil» ve ilzama davacı ...'ın yetkili olduğu dönemde sürece ilişkin yükümlülükleri yerine getirildiği, davacının dava dışı Toroslar Enerji Üretimi Limited Şirketi'nde ki hisselerini devirden sonra şirkette herhangi bir hukuku bir bağının ve temsil «yetkisinin» kalmadığı, DSİ tarafından 10.12.2013 tarihli ve 734909 sayılı yazı ile bazı hususlarda revize istenildiği, bu tarih itibariyle davacının şirkette temsil ve ilzam yetkisinin bulunmadığından DSİ'nin revize istediğinin davalı tarafça yerine getirilmesi gerektiği, bu konuda ilgili kurum ve kuruluşlara müracaat ve girişim hakkının davalı yanda olduğu, hisse devrinden sonra revize ve kredi başvurusu için davalıların başvuru ve gerekli koşulları sağlama yükümlülüğünün bulunduğu halde bu yönde girişimde bulunulduğuna ilişkin herhangi bir somut bilgi belgenin dosyaya sunulmadığı, davalıların başvuru ve gerekli koşulları sağlama yükümlülüğünü yerine getirmesi durumunda sağlanacak kredinin de dava dışı şirkete tahsis edilip kredi avansının da dava dışı şirkete ödeneceğinin anlaşıldığı, bu hale göre taraflar arasında imzalanan «hisse devir sözleşmesi» gereğince davacının, dava dışı Toroslar Enerji Üretimi Limited Şirketindeki % 95 hissesini sözleşmeye göre tarafların gösterdikleri kişilere devrettiği, sözleşme gereğince davacının «taahhüdünü» yerine getirdiği, hisse devir bedeli olan 50.000,00 TL'nin ödendiği halde dava ve takibe konu 650.000,00 USD hisse bedelinin davacıya ödenmediği, takip dayanağı senedin bu bedelin «teminatı» olduğu, gerekçe, inkâr tazminatı ve işleyecek faizin türü yönünden İlk Derece Mahkemesi kararının yerinde görülmediği gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesinin davalı ... hakkındaki davanın reddi kararı davacı tarafça istinaf konusu yapılmadığından kesinleşmekle anılan davalı hakkındaki davada karar «verilmesine yer olmadığına», davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun gerekçe yönünden kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçe, inkâr tazminatı ve işleyecek faizin türü yönünden kaldırılmasına, davanın davalı ... yönünden kabulü ile davalı ...'in takip dosyasına vaki itirazının 650.000,00 USD «asıl alacak», 11.913,70 USD «işlemiş faiz» üzerinden iptaline, 650.000,00 USD asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %1,50 oranını aşmamak üzere 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Ka …
… rılması gerekirken bilirkişi heyetinin bu konuda hiçbir açıklama yapmadığını, davalı müvekkilin işlemleri şahsen yapmakla yükümlü olduğunun varsayılması halinde ise «borçlunun temerrüdü» koşulunun sağlanmadığı, sözleşmede, davalı müvekkilin hangi edimi ne sürede ya da hangi tarihte yerine getireceği konusunda açıklık, netlik, kesinlik bulunmadığını, davacının DSİ'ye «teslim» ettiği fizibilite raporunun HES Projesine uygunluk taşımadığı ortaya çıktıktan sonra, bilirkişi heyetinin düzenlediği ikinci ek raporda ise fizibilite raporunun projeye uygun olup olmadığının değil, adeta proje şartlarının davacının teslim ettiği fizibilite raporuna uygun hale getirilip getirilmeyeceğinin tartışıldığını, DSİ'nin 10.12.2013 tarihli yazısında davacının teslim ettiği fizibilite raporundaki eksiklerin, hataların sayıldığını, yeniden fizibilite raporu sunulması gerektiğinin bildirildiğini, bilahare yargılama aşamasında düzenlenen 02.03.2021 tarihli yazısında ise davacının teslim ettiği fizibilite raporunun projeye uygun olmadığının belirtildiğini, müvekkili sırf, «tanımı» yapılmayan ve ne olduğu halen dahi bilinmeyen işlemleri takip etmediği gerekçesiyle sorumlu ise, projeye uygun bir fizibilite raporu sunmayıp revize edilmesi gereken bir rapor sunan davacının ve doksan günde görüş bildirmesi gerekirken üç yılda görüş bildiren DSİ'nin hangi sebeple sorumlu olmadıklarının açıklanmadığını, ilgililerin «kusur» durumunun tartışılmadığını, HES Projesinin şirket bünyesinde olduğu yönündeki değerlendirmenin isabetli olmadığını, firma ile DSİ arasında su kullanım hakkı anlaşm …
Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına «kazanılmış hak» durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2018/2848 E. , 2020/102 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 21. HUKUK DAİRESİ
Taraflar arasında görülen davada ...
10. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 05/07/2017 tarih ve 2014/1128 E- 2017/502 K. sayılı kararın davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin esastan kabulüne-esastan reddine dair ... Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi'nce verilen 01/03/2018 tarih ve 2017/716 E- 2018/191 K. sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, duruşma için belirlenen 07/01/2020 günü hazır bulunan davacı vekili Av. ... ile davalılar vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ...
tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, düzenlenen 01.03.2011 tarihli hisse devir sözleşmesi uyarınca müvekkilinin ... Enerji Üretim Ltd. Şti.'ndeki hisselerini davalılara ve gösterilen kişilere devrettiğini, sözleşmede devir bedeli 50.000 TL+ 650.000 USD olarak gösterildiği halde 50.000 TL dışında ödeme yapılmadığını, 31.12.2012 tarihine kadar bedelin ödenmemesi halinde müvekkiline bedeli isteme ya da sözleşmeden dönerek hisseleri iade hakkının tanındığını, müvekkilinin bu hakkını bedeli tercih etmek suretiyle kullandığını, hisse bedelinin tahsili için başlatılan icra takibine davalıların itirazının haksız olduğunu ileri sürerek itirazın iptali ile icra inkar tazminatının tahsilini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili, 13.05.2015 tarihli dilekçesi ile davasını alacak davası olarak ıslah etmiş ve 650.000 USD'nin 27.03.2013 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte TL karşılığının müştereken ve müteselsilen tahsilini istemiştir.
Davalılar vekili, müvekkillerinden ...'nın icra takibinin tarafı olmadığından kendisine itirazın iptali davasında husumet yöneltilemeyeceğini, 01.03.2011 tarihli protokolün 3/c bendinde ancak proje kredisinin çıkıp proje kredi avansının alınması veya şirketin 3. şahıslara devredilmesi halinde 650.000.- USD'nin ödeneceğinin kararlaştırıldığını, HES projesi için kredi başvurusunun kabul edilmediğini, kredi avansının alınmadığını, şirketin 3. kişilere devredilmediğini, şart gerçekleşmediğinden bedelin istenemeyeceğini, hisse devir bedelinin sadece 50.000 TL olarak belirlenip 650.000 USD'nin projenin hayata geçirilme bedeli olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
İlk Derece Mahkemesince, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, usulüne uygun bir ıslah bulunmadığından ıslahın yapılmamış sayıldığı, davanın itirazın iptali davası olarak görüldüğü, davalı ...'nın icra takibinde borçlu olarak gösterilmediği, taraflarca kabul edilen protokolün 3/b maddesinde devir bedeli olarak ... Enerji Üretim Ltd. Şti.'nin %95 ortağı olan davacıya ... Enerji Üretim Ltd. Şti. bünyesinde bulunan Karatepe Regülatörü ve HES Projesi için proje kredi avansı alındığı gün 650.000 USD ve hisse devrinin yapıldığı gün 50.000 TL ödeneceğinin yazıldığı, bu durumda hisse devir bedelinin 650.000 USD+50.000 TL olduğu, protokolün 3/c maddesine göre Karatepe Regülatörü ve HES projesi için proje kredisinin çıkması sonrasında proje kredisi için avansın alındığı gün veya davalılar ve vekilinin herhangi bir şekilde üçüncü şahıslara ...'ı devretmesi halinde devir tarihinde davacıya 650.000 USD nakit ödeneceği ve teminat senedinin geri alınacağının karalaştırıldığı, bu maddeler birlikte değerlendirildiğinde 650.000.- USD'nin hisse bedeli olduğu, bedelin ödeme tarihi Karatepe Regülatörü ve HES Projesi için kredi avansının alındığı gün olarak belirlendiği, davacının talebi olmaması halinde hisselerin tekrar davacıya devredileceği ve senedin de geri alınacağı konusunda bir düzenlemenin bulunmadığı gerekçesiyle davalı ...
hakkında icra takibi bulunmadığından bu davalı hakkındaki davanın dava şartı yokluğundan ve usulden reddine, davalı ... hakkında açılan itirazın iptali davasının kabulü ile davalının 650.000 USD asıl alacak ve 11.913,70 USD faiz olmak üzere toplam 661.913,70 USD alacağa itirazının iptali ile icra inkar tazminatının tahsiline karar verilmiştir.
Davalı ... vekili, istinaf yoluna başvurmuştur.
Bölge Adliye Mahkemesince, sözleşmeye göre dava dışı ... Enerji Üretimi Ltd. Şti. bünyesindeki Karatepe Regülatörü ve HES projesi için proje kredisi çıkması ve proje kredisi avansı tahsil edildiğinde tahsil tarihinde veya davalılar ... ve ... devraldıkları şirket hisselerini herhangi bir şekilde üçüncü şahıslara devretmesi halinde devir tarihinde teminat olarak verilen 650.000 USD senet bedelinin davacıya ödeneceği, 31.12.2012 tarihine kadar Karatepe Regülatörü ve HES proje kredisinin çıkmaması halinde ise davacının talebi halinde davalı ... ve davalı ... vekilinin devraldıkları hisseleri davacıya devredip teminat senedini geri alacağı, protokolden şirket hisse devir bedelinin teminatı olarak verilen senetteki 650.000 USD alacağının ödenmesi şarta bağlı olduğunun anlaşıldığı, dava dışı ...
Enerji Üretimi Ltd. Şti.'ne proje sebebiyle kredi tahsis edilmediği, kredi avansı ödenmediği, davalılar ... ve ...'nın da devraldıkları dava dışı şirketteki hisselerini üçüncü şahıslara devretmediği, hisse devri bedeli olan 650.000 USD'nin ödenmesi için protokolde öngörülen şart gerçekleşmediğinden anılan alacağın teminatı olan 650.000 USD'lik senede dayalı olarak istemde bulunulamayacağı gerekçesiyle davalı ... vekilinin istinaf başvurusun esastan kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının anılan davalı yönünden kaldırılmasına, davalı ... hakkındaki davanın esastan reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
1- İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine HMK'nın 355 vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi HMK'nın 369/1. ve 371. maddelerinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Dava, icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. Taraflar arasında imzalanan 01.03.2011 tarihli protokol uyarınca dava dışı ... Enerji Üretimi Limited Şirketinin davacıya ait hisselerin devredildiği, 50.000 TL'nin davacıya ödenip 650.000 USD'nin ödenmediği, Karatepe Regülatörü ve HES projesi için proje kredisinin çıkmadığı ve proje kredi avansının tahsil edilmediği, dava dışı şirket hisselerinin 3. kişilere devredilmediği uyuşmazlık dışı olup ihtilaf, davalıların 650.000 USD'yi davacıya ödeme borcunun bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır. Bölge Adliye Mahkemesince yukarıda açıklanan gerekçe ile davanın reddine karar verilmişse de, davacı, ... Enerji Üretimi Limited Şirketinin proje için düzenlenen ihaleyi kazandığını, ilk fizibilite raporunu dahi sunduğunu, ancak davalıların idarece istenen belgeleri ibraz etmediği için prosedürün tamamlanmadığını, bu sebeple idare ile sözleşmenin imzalanmayıp şirkete kredi verilmediğini ileri sürmüş, davalılar ise fizibilitenin ve projenin yanlış olduğunu, projeye kredi bulunamayacağını, diğer şartlar olmadan su kullanım hakkının hiçbir şey ifade etmediğini, protokol tarihinde şirketin bünyesinde projenin bulunmadığını savunmuştur.
Bu durumda mahkemece, Karatepe Regülatörü ve HES projesinin tahsis ve proje kredi avansının ödenmesi şartları ile tahsis için tarafların yükümlülüklerinin nelerden oluştuğu, projenin protokol tarihinde ... Enerji Üretimi Limited Şirketi uhdesinde yer alıp almadığı, davacının sunduğunu belirttiği fizibilite raporunun proje şartlarına uygunluk taşıyıp taşımadığı, davalıların kredinin alınması için başvuru ve gerekli koşulları sağlama yükümünün bulunup bulunmadığı, davalıların başvuru külfetinin bulunması halinde başvuru ile birlikte kredinin dava dışı şirkete tahsis edilip kredi avansının şirkete ödenip ödenmeyeceği hususlarında konusunda uzman bilirkişi heyetinden rapor alındıktan sonra tespit edilecek hususların somut uyuşmazlığa etkisi de değerlendirilip ulaşılacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş, kararın davacı yararına bozulmasını gerektirmiştir.
SONUÇ
Yukarda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz isteminin kabulü ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA, HMK'nın 373/2. maddesi uyarınca dava dosyasının Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine, takdir olunan 2.540,00 TL duruşma vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden davacıya iadesine, 07/01/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/567551800 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz