Tbk 447/2
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2018/4426 E. 2019/5555 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
tbk 447/2↗ rekabet yasağı sözleşmesi↗ sözleşmenin ihlali↗ rekabet yasağı↗ cezai şart↗ oy yasağı↗ tbk 99↗ yasal faiz↗ i̇i̇k 72/son↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece uyulan bozma ilamı, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında geçerli bir rekabet yasağı sözleşmesi olduğu, bunun yürürlüğü için işten ayrılış şeklinin önemli olmadığı, davalının yeni işvereninin eskisiyle aynı işkolunda olup davalının da aynı işi yaptığı ve taraflar arasındaki rekabet yasağı sözleşmesini ihlal ettiği, cezai şartın TBK 181/2 gereği takdiren 14.350.- TL olarak belirlendiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 14.350,00 TL cezai şartın 02/05/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Kararı, davalı temyiz etmiştir.
1- Dava, rekabet yasağının ihlalinden doğan cezai şart istemine ilişkin olup mahkemece yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Mahkemece, rekabet yasağı sözleşmesinin yürürlüğünün, işçinin işten ayrılış şekli ile bağlı olmadığı belirtilmiş, davalının baskı neticesinde işten ayrılmaya zorlandığı savunması değerlendirilmemiştir. 6098 sayılı TBK 447/2 hükmünde de belirtildiği gibi; işverene yüklenebilen nedenlerle iş akdinin son bulması halinde rekabet yasağı hükümleri son bulacaktır. Bu nedenle, dosya münderecatındaki davalı savunmaları bu yönüyle değerlendirilerek hüküm kurmak yerine yazılı gerekçe ile karar verilmesi doğru olmamış anılan nedenle kararın bozulması gerekmiştir.
2- Bozma sebep ve şekline göre, davalının yukarıdaki bent dışında kalan sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/3858 E. 2023/5966 K.
Ortak:rekabet yasağı sözleşmesi · rekabet yasağı · cezai şart · oy yasağı
İncelediğiniz karardaMahkemece uyulan bozma ilamı, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında geçerli bir «rekabet yasağı sözleşmesi» olduğu, bunun yürürlüğü için işten ayrılış şeklinin önemli olmadığı, davalının yeni işvereninin eskisiyle aynı işkolunda olup davalının da aynı işi yaptığı ve taraflar arasındaki rekabet yasağı «sözleşmesini ihlal» ettiği, «cezai şartın» TBK 181/2 gereği takdiren 14.350.- TL olarak belirlendiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 14.350,00 TL cezai şartın 02/05/2013 tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
1- Dava, «rekabet yasağının» ihlalinden doğan «cezai şart» istemine ilişkin olup mahkemece yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Mahkemece, «rekabet yasağı sözleşmesinin» yürürlüğünün, işçinin işten ayrılış şekli ile bağlı olmadığı belirtilmiş, davalının baskı neticesinde işten ayrılmaya zorlandığı savunması değerlendirilmemiştir.
Benzer bu karardaGerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile «rekabet yasağı sözleşmesinin» geçerli olabilmesi için, işveren tarafından iş sözleşmesinin haklı nedenle feshedilmiş olması veya ayrılan işçi tarafından haksız olarak feshedilmiş olması gerektiği, «ibranamede» davalının işten ayrılış nedeninin ''çıkarma'' olarak belirtildiği, yine davacı tarafından davalının işten ayrılış nedenin ''belirsiz süreli iş sözleşmesinin işveren tarafından «haklı sebep» bildirilmeden feshi'' olarak bildirildiği, davalıya «ihbar» ve «kıdem tazminatının» da ödendiği, bu durumda davacı, davalının iş sözleşmesini haklı nedenle feshetmediği için rekabet yasağı sözleşmesinin «geçersiz» olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, «rekabet yasağı sözleşmesine aykırılığın» giderilmesi, «istirdat» ve ceza-i şart istemlerine ilişkin olup, uyuşmazlık, iş sözleşmesinin haklı neden olmaksızın işverence feshedildiği durumda rekabet yasağı sözleşmesinin geçerli olup olmayacağına ilişkindir.
İstinaf Sebepleri Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemenin coğrafi bölge sınırlaması yapılmadığı ve sürenin fazla olduğuna dair görüşünün yerinde olmadığını, sözleşmede «kesin hükümsüzlük» söz konusu olmadığını, hakimin sözleşme hükümlerini yasaya uygun duruma getirilebileceğini, «rekabet yasağının» bütün koşullarının oluştuğunu belirterek kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:çalışma özgürlüğü · kesin hükümsüzlük · ihbar tazminatı · kıdem tazminatı · haklı sebep · ibraname · kişilik hakları · kısıtlılık
Benzer bu karardaİLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasında tarihi belli olmayan rekabet etmeme «taahhüdü» düzenlendiği, yapılan inceleme ile imzanın davalı ...'ın eli ürünü olduğunun anlaşıldığı, sözleşmenin hukuka uygun olmadığı, sözleşmede herhangi bir coğrafi bölge sınırlandırılması yapılmadığı, «çalışma özgürlüğünü» «kısıtlayıcı» nitelikte olduğu, sürenin en az 3 yıl olduğu belirtilerek davalıyı tüm ülke genelinde kendi iş kolundaki alan dahilinde çalışmaktan alıkoymanın sosyal ve ekonomik hayatı üst düzeyde «olumsuz» etkileyeceğinin kabulü gerektiği, ayrıca sözleşmede taahhüt altına alınan davalının şahsi cep telefonunun işten ayrıldığında iptal ettireceğine ilişkin hükmün davalının «kişilik haklarına» aykırılık teşkil edeceği, yine belirtilen cezai yaptırımın «hakkaniyete» uygun olmadığı, davalının SGK kaydında işten çıkarılma kodunun (04) olduğu, davalıya kıdem ve «ihbar tazminatının» bu kapsamda ödendiği, rekabet etmeme taahhüdünde buna ilişkin bir maddenin bulunmadığı gerekçesiyle davacının davasının reddine karar verilmiştir.
Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile «rekabet yasağı sözleşmesinin» geçerli olabilmesi için, işveren tarafından iş sözleşmesinin haklı nedenle feshedilmiş olması veya ayrılan işçi tarafından haksız olarak feshedilmiş olması gerektiği, «ibranamede» davalının işten ayrılış nedeninin ''çıkarma'' olarak belirtildiği, yine davacı tarafından davalının işten ayrılış nedenin ''belirsiz süreli iş sözleşmesinin işveren tarafından «haklı sebep» bildirilmeden feshi'' olarak bildirildiği, davalıya «ihbar» ve «kıdem tazminatının» da ödendiği, bu durumda davacı, davalının iş sözleşmesini haklı nedenle feshetmediği için rekabet yasağı sözleşmesinin «geçersiz» olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
İstinaf Sebepleri Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemenin coğrafi bölge sınırlaması yapılmadığı ve sürenin fazla olduğuna dair görüşünün yerinde olmadığını, sözleşmede «kesin hükümsüzlük» söz konusu olmadığını, hakimin sözleşme hükümlerini yasaya uygun duruma getirilebileceğini, «rekabet yasağının» bütün koşullarının oluştuğunu belirterek kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.
Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; mahkemece iş sözleşmesinin «haklı sebep» olmaksızın feshedildiği gerekçesiyle istinaf taleplerinin reddedilmesinin yasaya aykırı olduğunu, tarafların ileri sürmediği iddiaların resen değerlendirilemeyeceğini, coğrafi bölge ve süre yönünden hakimin sözleşmeye müdahale edebileceğini, davalının serbest iradesi ile sözleşmeyi imzaladığını, «taahhütlerine» uymak zorunda olduğunu, uymaması nedeniyle cezai şarttan sorumlu olduğunu, tazminat taleplerinin fahiş olmadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/3858 E. 2023/5966 K.
Ortak:rekabet yasağı sözleşmesi · rekabet yasağı · cezai şart · oy yasağı
İncelediğiniz karardaMahkemece uyulan bozma ilamı, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında geçerli bir «rekabet yasağı sözleşmesi» olduğu, bunun yürürlüğü için işten ayrılış şeklinin önemli olmadığı, davalının yeni işvereninin eskisiyle aynı işkolunda olup davalının da aynı işi yaptığı ve taraflar arasındaki rekabet yasağı «sözleşmesini ihlal» ettiği, «cezai şartın» TBK 181/2 gereği takdiren 14.350.- TL olarak belirlendiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 14.350,00 TL cezai şartın 02/05/2013 tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
1- Dava, «rekabet yasağının» ihlalinden doğan «cezai şart» istemine ilişkin olup mahkemece yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Mahkemece, «rekabet yasağı sözleşmesinin» yürürlüğünün, işçinin işten ayrılış şekli ile bağlı olmadığı belirtilmiş, davalının baskı neticesinde işten ayrılmaya zorlandığı savunması değerlendirilmemiştir.
Benzer bu karardaGerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile «rekabet yasağı sözleşmesinin» geçerli olabilmesi için, işveren tarafından iş sözleşmesinin haklı nedenle feshedilmiş olması veya ayrılan işçi tarafından haksız olarak feshedilmiş olması gerektiği, «ibranamede» davalının işten ayrılış nedeninin ''çıkarma'' olarak belirtildiği, yine davacı tarafından davalının işten ayrılış nedenin ''belirsiz süreli iş sözleşmesinin işveren tarafından «haklı sebep» bildirilmeden feshi'' olarak bildirildiği, davalıya «ihbar» ve «kıdem tazminatının» da ödendiği, bu durumda davacı, davalının iş sözleşmesini haklı nedenle feshetmediği için rekabet yasağı sözleşmesinin «geçersiz» olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, «rekabet yasağı sözleşmesine aykırılığın» giderilmesi, «istirdat» ve ceza-i şart istemlerine ilişkin olup, uyuşmazlık, iş sözleşmesinin haklı neden olmaksızın işverence feshedildiği durumda rekabet yasağı sözleşmesinin geçerli olup olmayacağına ilişkindir.
İstinaf Sebepleri Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemenin coğrafi bölge sınırlaması yapılmadığı ve sürenin fazla olduğuna dair görüşünün yerinde olmadığını, sözleşmede «kesin hükümsüzlük» söz konusu olmadığını, hakimin sözleşme hükümlerini yasaya uygun duruma getirilebileceğini, «rekabet yasağının» bütün koşullarının oluştuğunu belirterek kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:çalışma özgürlüğü · kesin hükümsüzlük · ihbar tazminatı · kıdem tazminatı · haklı sebep · ibraname · kişilik hakları · kısıtlılık
Benzer bu karardaİLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasında tarihi belli olmayan rekabet etmeme «taahhüdü» düzenlendiği, yapılan inceleme ile imzanın davalı ...'ın eli ürünü olduğunun anlaşıldığı, sözleşmenin hukuka uygun olmadığı, sözleşmede herhangi bir coğrafi bölge sınırlandırılması yapılmadığı, «çalışma özgürlüğünü» «kısıtlayıcı» nitelikte olduğu, sürenin en az 3 yıl olduğu belirtilerek davalıyı tüm ülke genelinde kendi iş kolundaki alan dahilinde çalışmaktan alıkoymanın sosyal ve ekonomik hayatı üst düzeyde «olumsuz» etkileyeceğinin kabulü gerektiği, ayrıca sözleşmede taahhüt altına alınan davalının şahsi cep telefonunun işten ayrıldığında iptal ettireceğine ilişkin hükmün davalının «kişilik haklarına» aykırılık teşkil edeceği, yine belirtilen cezai yaptırımın «hakkaniyete» uygun olmadığı, davalının SGK kaydında işten çıkarılma kodunun (04) olduğu, davalıya kıdem ve «ihbar tazminatının» bu kapsamda ödendiği, rekabet etmeme taahhüdünde buna ilişkin bir maddenin bulunmadığı gerekçesiyle davacının davasının reddine karar verilmiştir.
Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile «rekabet yasağı sözleşmesinin» geçerli olabilmesi için, işveren tarafından iş sözleşmesinin haklı nedenle feshedilmiş olması veya ayrılan işçi tarafından haksız olarak feshedilmiş olması gerektiği, «ibranamede» davalının işten ayrılış nedeninin ''çıkarma'' olarak belirtildiği, yine davacı tarafından davalının işten ayrılış nedenin ''belirsiz süreli iş sözleşmesinin işveren tarafından «haklı sebep» bildirilmeden feshi'' olarak bildirildiği, davalıya «ihbar» ve «kıdem tazminatının» da ödendiği, bu durumda davacı, davalının iş sözleşmesini haklı nedenle feshetmediği için rekabet yasağı sözleşmesinin «geçersiz» olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
İstinaf Sebepleri Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemenin coğrafi bölge sınırlaması yapılmadığı ve sürenin fazla olduğuna dair görüşünün yerinde olmadığını, sözleşmede «kesin hükümsüzlük» söz konusu olmadığını, hakimin sözleşme hükümlerini yasaya uygun duruma getirilebileceğini, «rekabet yasağının» bütün koşullarının oluştuğunu belirterek kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.
Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; mahkemece iş sözleşmesinin «haklı sebep» olmaksızın feshedildiği gerekçesiyle istinaf taleplerinin reddedilmesinin yasaya aykırı olduğunu, tarafların ileri sürmediği iddiaların resen değerlendirilemeyeceğini, coğrafi bölge ve süre yönünden hakimin sözleşmeye müdahale edebileceğini, davalının serbest iradesi ile sözleşmeyi imzaladığını, «taahhütlerine» uymak zorunda olduğunu, uymaması nedeniyle cezai şarttan sorumlu olduğunu, tazminat taleplerinin fahiş olmadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2018/4426 E. , 2019/5555 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
Taraflar arasında görülen davada İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesince bozmaya uyularak verilen 20.12.2017 tarih ve 2014/1685-2017/1211 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesinin davalı tarafından istenildiği ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkili ile davalı arasında 26.10.2010 tarihli belirsiz süreli iş sözleşmesi imzalandığını bu sözleşmenin 15. maddesinde rekabet yasağı ve bu yasaya aykırılık sonucu ödenecek cezai şartın kararlaştırıldığını, davalının iş akdini istifa ederek 18/02/2013 tarihinde sonlandırmasının ardından müvekkili şirket ile aynı işkolunda iştigal eden başka bir şirkette satış ve pazarlama elemanı olarak çalışmaya başladığını, müvekkili şirketin müşterilerine giderek satış yapmaya çalıştığını ve rekabet yasağı sözleşmesini ihlal ettiğini ileri sürerek 28.700.- TL cezai şartın 24/04/2013 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalının vekili, müvekkilinin baskı ile istifa ettirildiğini, bir iş sırrına vakıf olmadığını, yeni başladığı işyerinin işkolunun farklı olduğunu, davacının zararı olmadığını, talep edilen cezai şartın fahiş olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece uyulan bozma ilamı, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında geçerli bir rekabet yasağı sözleşmesi olduğu, bunun yürürlüğü için işten ayrılış şeklinin önemli olmadığı, davalının yeni işvereninin eskisiyle aynı işkolunda olup davalının da aynı işi yaptığı ve taraflar arasındaki rekabet yasağı sözleşmesini ihlal ettiği, cezai şartın TBK 181/2 gereği takdiren 14.350.- TL olarak belirlendiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 14.350,00 TL cezai şartın 02/05/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Kararı, davalı temyiz etmiştir.
1- Dava, rekabet yasağının ihlalinden doğan cezai şart istemine ilişkin olup mahkemece yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Mahkemece, rekabet yasağı sözleşmesinin yürürlüğünün, işçinin işten ayrılış şekli ile bağlı olmadığı belirtilmiş, davalının baskı neticesinde işten ayrılmaya zorlandığı savunması değerlendirilmemiştir. 6098 sayılı TBK 447/2 hükmünde de belirtildiği gibi; işverene yüklenebilen nedenlerle iş akdinin son bulması halinde rekabet yasağı hükümleri son bulacaktır. Bu nedenle, dosya münderecatındaki davalı savunmaları bu yönüyle değerlendirilerek hüküm kurmak yerine yazılı gerekçe ile karar verilmesi doğru olmamış anılan nedenle kararın bozulması gerekmiştir.
2- Bozma sebep ve şekline göre, davalının yukarıdaki bent dışında kalan sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.
SONUÇ
Yukarıda 1 nolu bentte açıklanan nedenlerle davalının temyiz itirazının kabulü ile kararın temyiz eden davalı lehine BOZULMASINA, 2 nolu bentte açıklanan nedenlerle sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden davalıya iadesine, 18/09/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/548927800 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz