Sigorta
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2012/2094 E. 2013/2928 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Görevli mahkeme
- görev/görevsizlik
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
deniz sigortası↗ tahkim şartı↗ konişmento↗ konşimento↗ donatan↗ tahkim↗ hakem kararı↗ sigorta sözleşmesi↗ görevsizlik kararı↗ taşıyan↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece iddia, savunma ve tüm kanıtlara göre, konişmentonun bağlı bulunduğu çarter partide tahkim koşulunun belirlendiği ve dava konusu taşıma nedeniyle çıkabilecek tüm uyuşmazlıkların tahkime tabi olduğunun belirtildiği, çarter partide geçen tahkim şartının mahkemeye gitme yetkisi vermediği ve uyuşmazlığın çözümünde tek yetkili olarak hakem kararını ön gördüğü ve ...'nun 1110/1. maddesine göre de, taşıyan ile gönderilen arasındaki ilişkilerde konşimentonun esas tutulacağı belirlendiği, sonuç olarak uyuşmazlığın çözümünün tahkime tabi olduğu gerekçesiyle, dava dilekçesinin görev sebebiyle reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
1- Davalı klüp sigortacısı olup, klüp sigortası “üye donatanın tekne sigortası kapsamına girmeyen .... şahıslara karşı ... sorumluluk ve menfaatlerini karşılıklı sigorta ilkeleri gereğince sigortalandığı” bir deniz sigorta sözleşmesi türü niteliğindedir. Bu nedenle davalı tahkim şartını içeren sözleşmenin tarafı olmadığından konişmentonun tahkim şartı
davalı yönünden uygulanmaz. Bu itibarla mahkemece davanın esasına girmek gerekirken yazılı şekilde tahkim koşulu nedeniyle görevsizlik kararı verilmesi doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.
...- Bozma neden ve şekline göre, davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/1662 E. 2017/4494 K.
Ortak:tahkim şartı · konişmento · konşimento · tahkim · taşıyan · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaMahkemece iddia, savunma ve tüm kanıtlara göre, «konişmentonun» bağlı bulunduğu çarter partide «tahkim» koşulunun belirlendiği ve dava konusu taşıma nedeniyle çıkabilecek tüm uyuşmazlıkların tahkime tabi olduğunun belirtildiği, çarter partide geçen «tahkim şartının» mahkemeye gitme yetkisi vermediği ve uyuşmazlığın çözümünde tek yetkili olarak «hakem» kararını ön gördüğü ve ...'nun 1110/1. maddesine göre de, «taşıyan» ile gönderilen arasındaki ilişkilerde «konşimentonun» esas tutulacağı belirlendiği, sonuç olarak uyuşmazlığın çözümünün tahkime tabi olduğu gerekçesiyle, dava dilekçesinin görev sebebiyle reddine karar verilmiştir.
Bu nedenle davalı «tahkim şartını» içeren sözleşmenin tarafı olmadığından «konişmentonun» tahkim şartı davalı yönünden uygulanmaz.
Bu itibarla mahkemece davanın esasına girmek gerekirken yazılı şekilde «tahkim» koşulu nedeniyle «görevsizlik» kararı verilmesi doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir. ...- Bozma neden ve şekline göre, davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.
Benzer bu karardaMahkemece iddia, savunma, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, emtianın taşındığı yükü ilişkin «konşimentoda» çarter partiye atıf yapıldığı, «çarter partinin» 15. maddesinde de «tahkim şartının» düzenlendiği, davacı her ne kadar çarter partinin kendilerine tebliği edilmediğini iddia etmiş ise de konşimentoda çarter partiye atıf yapıldığından tebliğin şart olmadığı gerekçesiyle, davalının tahkim şartı itirazının kabulü ile, mahkemenin «görevlizliğine», dava dilekçesinin görev nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Somut olayda uyuşmazlık, «konişmentonun» atıf yaptığı çarter partideki «tahkim» «kaydının» konişmento «hamiline» karşı da geçerli olup olmayacağı noktasında toplanmaktadır.
Dosyada mevcut 21/03/2014 tarihli «konişmentoda» 08/03/2011 tarihli «çarter parti» uyarınca düzenlendiği ve çarter parti ile kullanılacağı belirtilmiş, çarter partinin 15. maddesinde de “Genel avarya ve «tahkim» Londra'da yer alacaktır.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:çarter parti · tahkim itirazı · navlun sözleşmesi · taşıtan · rücuan tazminat · navlun · hamil · cy/cy kaydı
Benzer bu karardaTaşıyan ile «taşıtan» arasındaki hukuki ilişkiler «navlun sözleşmesinin» hükümlerine bağlı kalır.
Somut olayda uyuşmazlık, «konişmentonun» atıf yaptığı çarter partideki «tahkim» «kaydının» konişmento «hamiline» karşı da geçerli olup olmayacağı noktasında toplanmaktadır.
Konişmentoda, yolculuk çarteri sözleşmesine gönderme varsa, «konişmento» devredilirken «çarter partinin» bir suretinin de yeni «hamile» «ibraz» edilmesi gerekir.
Mahkemece iddia, savunma, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, emtianın taşındığı yükü ilişkin «konşimentoda» çarter partiye atıf yapıldığı, «çarter partinin» 15. maddesinde de «tahkim şartının» düzenlendiği, davacı her ne kadar çarter partinin kendilerine tebliği edilmediğini iddia etmiş ise de konşimentoda çarter partiye atıf yapıldığından tebliğin şart olmadığı gerekçesiyle, davalının tahkim şartı itirazının kabulü ile, mahkemenin «görevlizliğine», dava dilekçesinin görev nedeniyle reddine karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2021/5125 E. 2022/6217 K.
Ortak:tahkim şartı · konişmento · konşimento · tahkim · hakem kararı · taşıyan
İncelediğiniz karardaMahkemece iddia, savunma ve tüm kanıtlara göre, «konişmentonun» bağlı bulunduğu çarter partide «tahkim» koşulunun belirlendiği ve dava konusu taşıma nedeniyle çıkabilecek tüm uyuşmazlıkların tahkime tabi olduğunun belirtildiği, çarter partide geçen «tahkim şartının» mahkemeye gitme yetkisi vermediği ve uyuşmazlığın çözümünde tek yetkili olarak «hakem» kararını ön gördüğü ve ...'nun 1110/1. maddesine göre de, «taşıyan» ile gönderilen arasındaki ilişkilerde «konşimentonun» esas tutulacağı belirlendiği, sonuç olarak uyuşmazlığın çözümünün tahkime tabi olduğu gerekçesiyle, dava dilekçesinin görev sebebiyle reddine karar verilmiştir.
Bu nedenle davalı «tahkim şartını» içeren sözleşmenin tarafı olmadığından «konişmentonun» tahkim şartı davalı yönünden uygulanmaz.
Bu itibarla mahkemece davanın esasına girmek gerekirken yazılı şekilde «tahkim» koşulu nedeniyle «görevsizlik» kararı verilmesi doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir. ...- Bozma neden ve şekline göre, davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.
Benzer bu karardaDava dışı sigortalı alıcı, «konişmentoyu» «ciro» ile alıp, bunu ibrazla yükü «teslim» almada kullandığı anda, konişmentonun şartları ile de bağlanmış olur ve «tahkim şartının» «taşıyanla» yükleten arasında akdedilen çarter sözleşmesinde kararlaştırılmış olduğu, sigortalının üçüncü şahıs durumunda bulunduğu ve bu nedenle konişmentoda kararlaştırılan tahkim şartı ile bağlı tutulamayacağı düşünülemez.
Konşimento «hamili»/gönderilen sigortalı SPM ise davalı «taşıyanın» çarter partiye koyduğu ve «konşimento» ile açık atıf yaptığı «tahkim şartını» kabul ederek dava konusu tahkim yargılamasını başlatmıştır.
Konşimento «hamili» bu «tahkim şartı» ile kendisini bağlı gördüğü takdirde, artık «taşıyanın» bizzat tanzim ettiği «çarter parti» ve «konşimento» hükümlerinde yer alan tahkim şartının «geçersizliğini» iddia etmesi «dürüstlük kuralına aykırılık» teşkil eder.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:çarter parti · tahkim sözleşmesi · halefiyet ilkesi · hakem kararının iptali · navlun sözleşmesi · dürüstlük kuralına aykırılık · taşıtan · halefiyet
Benzer bu karardaNitekim TTK’nın 1237. maddesinde, «taşıyan» ile «konişmento» «hamili» arasındaki hukuki ilişkilerde konişmentonun esas alınacağı, taşıyan ile «taşıtan» arasındaki hukuki ilişkilerin ise «navlun sözleşmesinin» hükümlerine bağlı olduğu ve konişmentoda, yolculuk çarteri sözleşmesine gönderme varsa, konişmento devredilirken «çarter partinin» bir suretinin de yeni hamile «ibraz» edilmesi gerektiği, bu takdirde çarter partide yer alan hükümlerin, nitelikleri elverdiği ölçüde konişmento hamiline karşı da ileri sürülebileceği düzenlenmiştir.
Davacı sigorta şirketi davasını «konişmentoya» dayandırmış olup, sigortalı, taşınan malları «teslim» aldığına göre, konişmentoda yer alan «tahkim şartı» böylece gönderileni bağlayacağı gibi, TTK’nun 1472'nci maddesindeki «halefiyet ilkesi» uyarınca davacı sigorta şirketini de bağlar.
Konşimento «hamili» bu «tahkim şartı» ile kendisini bağlı gördüğü takdirde, artık «taşıyanın» bizzat tanzim ettiği «çarter parti» ve «konşimento» hükümlerinde yer alan tahkim şartının «geçersizliğini» iddia etmesi «dürüstlük kuralına aykırılık» teşkil eder.
Dava, «hakem kararının iptali» istemine ilişkindir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2023/1463 E. 2024/3733 K.
Ortak:tahkim şartı · konişmento · konşimento · tahkim · hakem kararı · taşıyan
İncelediğiniz karardaMahkemece iddia, savunma ve tüm kanıtlara göre, «konişmentonun» bağlı bulunduğu çarter partide «tahkim» koşulunun belirlendiği ve dava konusu taşıma nedeniyle çıkabilecek tüm uyuşmazlıkların tahkime tabi olduğunun belirtildiği, çarter partide geçen «tahkim şartının» mahkemeye gitme yetkisi vermediği ve uyuşmazlığın çözümünde tek yetkili olarak «hakem» kararını ön gördüğü ve ...'nun 1110/1. maddesine göre de, «taşıyan» ile gönderilen arasındaki ilişkilerde «konşimentonun» esas tutulacağı belirlendiği, sonuç olarak uyuşmazlığın çözümünün tahkime tabi olduğu gerekçesiyle, dava dilekçesinin görev sebebiyle reddine karar verilmiştir.
Bu nedenle davalı «tahkim şartını» içeren sözleşmenin tarafı olmadığından «konişmentonun» tahkim şartı davalı yönünden uygulanmaz.
Bu itibarla mahkemece davanın esasına girmek gerekirken yazılı şekilde «tahkim» koşulu nedeniyle «görevsizlik» kararı verilmesi doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir. ...- Bozma neden ve şekline göre, davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.
Benzer bu karardaDava, «hakem kararının iptali» istemine ilişkindir.
Değerlendirme Bölge Adliye Mahkemesince İlk Derece Mahkemesi sıfatıyla yapılan yargılama ve 4686 sayılı Kanun'un «hakem kararlarının iptaline» ilişkin 15 inci maddesi hükmü gözetildiğinde, verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:hakem kararının iptali
Benzer bu karardaDava, «hakem kararının iptali» istemine ilişkindir.
Değerlendirme Bölge Adliye Mahkemesince İlk Derece Mahkemesi sıfatıyla yapılan yargılama ve 4686 sayılı Kanun'un «hakem kararlarının iptaline» ilişkin 15 inci maddesi hükmü gözetildiğinde, verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.
1 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/8794 E. 2017/6687 K.
Ortak:tahkim şartı · konişmento · tahkim · taşıyan · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaMahkemece iddia, savunma ve tüm kanıtlara göre, «konişmentonun» bağlı bulunduğu çarter partide «tahkim» koşulunun belirlendiği ve dava konusu taşıma nedeniyle çıkabilecek tüm uyuşmazlıkların tahkime tabi olduğunun belirtildiği, çarter partide geçen «tahkim şartının» mahkemeye gitme yetkisi vermediği ve uyuşmazlığın çözümünde tek yetkili olarak «hakem» kararını ön gördüğü ve ...'nun 1110/1. maddesine göre de, «taşıyan» ile gönderilen arasındaki ilişkilerde «konşimentonun» esas tutulacağı belirlendiği, sonuç olarak uyuşmazlığın çözümünün tahkime tabi olduğu gerekçesiyle, dava dilekçesinin görev sebebiyle reddine karar verilmiştir.
Bu nedenle davalı «tahkim şartını» içeren sözleşmenin tarafı olmadığından «konişmentonun» tahkim şartı davalı yönünden uygulanmaz.
Bu itibarla mahkemece davanın esasına girmek gerekirken yazılı şekilde «tahkim» koşulu nedeniyle «görevsizlik» kararı verilmesi doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir. ...- Bozma neden ve şekline göre, davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma, toplanan deliller, ve tüm dosya kapsamına göre; TTK’nın 1237/1'inci maddesi uyarınca, «taşıyan» ile gönderilen arasındaki hukuki münasebetlerde «konişmentonun» esas alındığı, 28/10/2014 tarihli konişmentoda “... ile birlikte kullanılacağı”nın belirtildiği, 16/10/2014 tarihli çarterpartide taraflar arasındaki uyuşmazlığın «tahkimde» görülmesi gerektiğine yönelik düzenleme bulunduğu, malın alıcısı konumunda olan davacının bu düzenleme ile bağlı olduğu gerekçesiyle davanın «usulden reddine» karar verilmiştir.
Somut olayda, davalı taraf her ne kadar ... ... sözleşmesindeki «tahkim şartına» dayanmış ise de, davacı taraf kendisine sadece «konişmentonun» bir suretinin verildiğini, ... ... sözleşmesinin bir suretinin verilmediğini savunmuş, buna karşın davalı taraf ise ikinci cevap dilekçesinde, konişmentoda ... ... atıf bulunması nedeniyle davacı tarafın ... ... sözleşmesi hükümlerinden sorumlu olduğunu ileri sürmüş, buna karşılık, ... ... konişmentoyla birlikte taşınan malların gönderileni olan davacıya çartep parti sözleşmesinin de verildiğini iddia ve ispat edememiştir. ... parti hükümlerinin konişmento «hamili» davacı gönderilene uygulanması için, konişmentoda çarter partiye atıf (gönderme) yapılmasının yeterli görülmediğine ilişkin 6102 s.
TTK'nın 1237/3 maddesindeki açık düzenlemeye rağmen, «çarter parti» hükümleri içerisinde yer alan «tahkim şartına» ilişkin hüküm davacıyı bağlamayacağı halde, «görev itirazının» reddi ile işin esasına girilerek inceleme yapılması gerekirken, mahkemece, tek başına «konişmentodaki» atıf yeterli görülerek, çarter parti sözleşmesindeki tahkim şartının davacıyı bağlayacağı gerekçesiyle davanın görev yönünden reddine karar verilmesi doğru olmamış …
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:çarter parti · görev itirazı · hamil · usulden reddi · ibraz
Benzer bu karardaBununla birlikte, şayet «konişmentoda» yolculuk çarter sözleşmesine atıf bulunuyorsa, «çarter parti» sözleşmesi hükümlerinin yeni «hamile» ileri sürülebilmesi için, tek başına söz konusu atıf yeterli olmayıp, aynı zamanda konişmento devredilirken çarter parti suretinin de yeni hamile «ibraz» edilmiş olması gerekir.
Ancak bu takdirde «çarter parti» sözleşmesinde yer alan hükümlerin, nitelikleri elverdiği ölçüde «konişmento» «hamiline» karşı ileri sürülebilmesi mümkündür.
TTK'nın 1237/3 maddesindeki açık düzenlemeye rağmen, «çarter parti» hükümleri içerisinde yer alan «tahkim şartına» ilişkin hüküm davacıyı bağlamayacağı halde, «görev itirazının» reddi ile işin esasına girilerek inceleme yapılması gerekirken, mahkemece, tek başına «konişmentodaki» atıf yeterli görülerek, çarter parti sözleşmesindeki tahkim şartının davacıyı bağlayacağı gerekçesiyle davanın görev yönünden reddine karar verilmesi doğru olmamış …
Mahkemece, iddia, savunma, toplanan deliller, ve tüm dosya kapsamına göre; TTK’nın 1237/1'inci maddesi uyarınca, «taşıyan» ile gönderilen arasındaki hukuki münasebetlerde «konişmentonun» esas alındığı, 28/10/2014 tarihli konişmentoda “... ile birlikte kullanılacağı”nın belirtildiği, 16/10/2014 tarihli çarterpartide taraflar arasındaki uyuşmazlığın «tahkimde» görülmesi gerektiğine yönelik düzenleme bulunduğu, malın alıcısı konumunda olan davacının bu düzenleme ile bağlı olduğu gerekçesiyle davanın «usulden reddine» karar verilmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2012/2094 E. , 2013/2928 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada ...
51. Asliye Ticaret (...
1. Denizcilik İhtisas Mahkemesi) Mahkemesi’nce verilen ....11.2011 tarih ve 2010/607-2011/436 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkiline nakliyat emtia sigorta poliçesiyle sigortalı bulunan dava dışı şirketin satın aldığı otomat çeliği emtiasının sigortalıya teslim edildiğinde paslanmış olduğunun görüldüğünü, paslarından arındırılması için kimyasal işleme tabi tutulduğunu, arındırılarak kurtarılmasının sigortalıya maliyetinin ....341.29 TL olduğunu ve müvekkili tarafından ödendiğini, davalı tarafından hasarın kabul edildiğini ancak talep edilen tutarın kabul edilmediğini ileri sürerek, ....341.29 TL'nın davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, taşımaya konu konişmentoların atıf yaptığı taşıma sözleşmesinde Londra'da oluşturulacak hakem heyetinin görevli olduğuna dair düzenlemeye yer verildiğini, konişmento hamilleri ile taşıyıcı arasındaki ihtilaflar bakımından taraflar arasında bir tahkim sözleşmesinin kurulmuş bulunduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece iddia, savunma ve tüm kanıtlara göre, konişmentonun bağlı bulunduğu çarter partide tahkim koşulunun belirlendiği ve dava konusu taşıma nedeniyle çıkabilecek tüm uyuşmazlıkların tahkime tabi olduğunun belirtildiği, çarter partide geçen tahkim şartının mahkemeye gitme yetkisi vermediği ve uyuşmazlığın çözümünde tek yetkili olarak hakem kararını ön gördüğü ve ...'nun 1110/1. maddesine göre de, taşıyan ile gönderilen arasındaki ilişkilerde konşimentonun esas tutulacağı belirlendiği, sonuç olarak uyuşmazlığın çözümünün tahkime tabi olduğu gerekçesiyle, dava dilekçesinin görev sebebiyle reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
1- Davalı klüp sigortacısı olup, klüp sigortası “üye donatanın tekne sigortası kapsamına girmeyen .... şahıslara karşı ... sorumluluk ve menfaatlerini karşılıklı sigorta ilkeleri gereğince sigortalandığı” bir deniz sigorta sözleşmesi türü niteliğindedir. Bu nedenle davalı tahkim şartını içeren sözleşmenin tarafı olmadığından konişmentonun tahkim şartı
davalı yönünden uygulanmaz. Bu itibarla mahkemece davanın esasına girmek gerekirken yazılı şekilde tahkim koşulu nedeniyle görevsizlik kararı verilmesi doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.
...- Bozma neden ve şekline göre, davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.
SONUÇ
Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle kararın davacı yararına BOZULMASINA, (...) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek olmadığına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, ....02.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/485147900 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz