İstirdat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2012/1913 E. 2013/2625 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
nedensellik bağı↗ virman↗ dosyanın gönderilmesi↗ ek prim↗ mahsup↗ sebepsiz zenginleşme↗ haciz↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacı bankaca davalı hesabına yatırılan paranın dava dışı ...'un davalı kooperatife olan borcundan mahsup edildiği, bu nedenle davalının sebepsiz yere zenginleşmediği, sebepsiz zenginleşenin davalıya olan borcunda azalma meydana gelen dava dışı ...'un olduğu, davanın hukuki dayanaktan yoksun bulunduğu gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, sebepsiz zenginleşme hukuksal nedenine dayalı alacak istemine ilişkindir.
Bilindiği üzere, sebepsiz zenginleşmeden söz edilebilmesi için; bir taraf zenginleşirken diğerinin fakirleşmesi, zenginleşme ve fakirleşme arasında uygun nedensellik
bağının bulunması ve zenginleşmenin hukuken geçerli bir nedene dayalı olmaması gerekir. 818 sayılı BK'nın konuya ilişkin 61 ve ardından gelen maddelerindeki düzenlemelere göre, sebepsiz zenginleşme; geçerli olmayan veya tahakkuk etmemiş yahut varlığı sona ermiş bir nedene ya da borçlu olunmayan şeyin hataen verilmesine dayalı olarak gerçekleşebilir. Sebepsiz zenginleşme bunlardan hangisi yoluyla gerçekleşmiş olursa olsun, sebepsiz zenginleşen, aleyhine zenginleştiği tarafa karşı, geri verme borcu altındadır.
Somut olayda, dava dışı banka müşterisi borçlu ...'un hesabı üzerinde birinci sırada bulunan 9.652.00 TL tutarındaki haczin, davalı kooperatifin talimatı ile kaldırılması sonucu ikinci sırada bulunan haciz birinci sıraya yükselmiş, ancak anılan hesaba daha sonra yatırılan 14.850.00 TL tarımsal destekleme primi yanlışlıkla ilk sıraya yükselen dava dışı alacaklının hesabı yerine davalı tarafın hesabına aktarılmış, ....08.2010 tarihli virman dekontunda bu işlemin ... .... İcra Müdürlüğü'nün 2008/687 takip sayılı dosyasında verilen talimat uyarınca yapıldığı hususu açıkça belirtmiştir. Haczi birinci sıraya yükselen alacağın takibinin yapıldığı ... 1. İcra Müdürlüğü'nce bu yanlışlığın anlaşılması üzerine, davacı bankadan yanlışlığın düzeltilerek dava konusu miktarın kendi dosyalarına gönderilmesinin istenilmesi ile, davacı banka tarafından ....11.2010 tarihinde aynı miktar ikinci kez ödenilmek zorunda kalınmış ve bu suretle davalı kooperatif sebepsiz yere zenginleşmiştir.
Mahkemece yapılan tüm açıklamalar gözardı edilerek, davanın kabulüne karar verilmek gerekirken, yanlış değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, davacı yararına bozmayı gerektirmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
İtirazın iptali | İcra inkar tazminatı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2021/1493 E. 2022/1216 K.
Ortak:nedensellik bağı
İncelediğiniz karardaBilindiği üzere, «sebepsiz zenginleşmeden» söz edilebilmesi için; bir taraf zenginleşirken diğerinin fakirleşmesi, zenginleşme ve fakirleşme arasında uygun «nedensellik bağının» bulunması ve zenginleşmenin hukuken geçerli bir nedene dayalı olmaması gerekir.
Benzer bu karardaMahkemece yapılan yargılama, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davalı eski yöneticinin -kusurlu olsun veya olmasın- işlemleri ile uğranıldığı ileri sürülen zarar arasındaki «nedensellik bağı» kanıtlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine dair verilen karar, taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine Dairemizce bozulmuştur.
Sonuç: 🔶 iki emsal
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/12136 E. 2014/13931 K.
Ortak:sebepsiz zenginleşme · İstirdat
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacı bankaca davalı hesabına yatırılan paranın dava dışı ...'un davalı kooperatife olan borcundan «mahsup» edildiği, bu nedenle davalının sebepsiz yere zenginleşmediği, «sebepsiz zenginleşenin» davalıya olan borcunda azalma meydana gelen dava dışı ...'un olduğu, davanın hukuki dayanaktan yoksun bulunduğu gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Dava, «sebepsiz zenginleşme» hukuksal nedenine dayalı alacak istemine ilişkindir.
Bilindiği üzere, «sebepsiz zenginleşmeden» söz edilebilmesi için; bir taraf zenginleşirken diğerinin fakirleşmesi, zenginleşme ve fakirleşme arasında uygun «nedensellik bağının» bulunması ve zenginleşmenin hukuken geçerli bir nedene dayalı olmaması gerekir.
Benzer bu karardaDavacı davada, davalının hesabına hataen para gönderdiğini bu nedenle davalının «sebepsiz zenginleştiğini» iddia etmiştir.
Mahkemece yazılı gerekçeyle «görevsizlik» kararı verilmişse de, taraflar arasındaki uyuşmazlık «sebepsiz zenginleşmeden» kaynaklanıp 6102 sayılı TTK'nın 4/f. maddesi kapsamında «mutlak ticari» davalardan değildir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:mutlak ticari dava · görevsizlik kararı · görevli mahkeme
Benzer bu karardaMahkemece, uyuşmazlığın bankacılık işleminden kaynaklandığı, bu nedenle 6102 sayılı TTK'nın 4/f uyarınca «mutlak ticari» davalardan olup «görevli» mahkemenin asliye ticaret mahkemeleri olduğu gerekçesiyle dava dilekçesinin reddine karar verilmiştir.
Mahkemece yazılı gerekçeyle «görevsizlik» kararı verilmişse de, taraflar arasındaki uyuşmazlık «sebepsiz zenginleşmeden» kaynaklanıp 6102 sayılı TTK'nın 4/f. maddesi kapsamında «mutlak ticari» davalardan değildir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2012/1913 E. , 2013/2625 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada ... .... Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen .../09/2011 tarih ve 2010/683-2011/569 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkili bankanın müşterilerinden olan dava dışı ...'un hesabına ayrı ayrı icra müdürlüklerince gönderilen müzekkereye istinaden, alacaklısı davalı kooperatif olan birinci sıradan 9.652,00 TL tutarında ve alacaklısı dava dışı ... olan ikinci sıradan 174.000,00 TL tutarında haciz şerhinin işlendiğini, davalı kooperatifin alacaklısı olduğu icra müdürlüğünün yazısı ile bu dosyaya ait haczin kaldırıldığını, diğer dosyadaki haczin birinci sıraya yükseldiğini, ancak anılan hesaba daha sonra yatırılan 14.850,43 TL tarımsal destekleme priminin, yanlışlıkla davalı hesabına aktarıldığını, hatanın fark edilmesi üzerine davalıdan bu paranın iadesi istenilmişse de iade edilmediği gibi gönderilen paranın hesap sahibinin de rızasıyla kendi alacaklarına mahsup edildiğini, müvekkili bankaca dava konusu tutarın icra müdürlüğüne ödendiğini, kötüniyetli davalı kooperatifin müvekkili aleyhine sebepsiz olarak zenginleştiğini ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 14.850,43 TL'nin davalı kooperatif hesabına yanlışlıkla aktarıldığı ....08.2010 tarihinden itibaren tahsil tarihine kadar işleyecek ticari temerrüt faizi ve faiz üzerinden hesaplanacak BSMV ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, dava konusu paranın, müvekkilinin borçlusu olan dava dışı ...'un talebi üzerine ve borcuna mahsuben davacı banka tarafından yatırıldığını savunarak, davanın reddini talep etmiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacı bankaca davalı hesabına yatırılan paranın dava dışı ...'un davalı kooperatife olan borcundan mahsup edildiği, bu nedenle davalının sebepsiz yere zenginleşmediği, sebepsiz zenginleşenin davalıya olan borcunda azalma meydana gelen dava dışı ...'un olduğu, davanın hukuki dayanaktan yoksun bulunduğu gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, sebepsiz zenginleşme hukuksal nedenine dayalı alacak istemine ilişkindir.
Bilindiği üzere, sebepsiz zenginleşmeden söz edilebilmesi için; bir taraf zenginleşirken diğerinin fakirleşmesi, zenginleşme ve fakirleşme arasında uygun nedensellik
bağının bulunması ve zenginleşmenin hukuken geçerli bir nedene dayalı olmaması gerekir. 818 sayılı BK'nın konuya ilişkin 61 ve ardından gelen maddelerindeki düzenlemelere göre, sebepsiz zenginleşme; geçerli olmayan veya tahakkuk etmemiş yahut varlığı sona ermiş bir nedene ya da borçlu olunmayan şeyin hataen verilmesine dayalı olarak gerçekleşebilir. Sebepsiz zenginleşme bunlardan hangisi yoluyla gerçekleşmiş olursa olsun, sebepsiz zenginleşen, aleyhine zenginleştiği tarafa karşı, geri verme borcu altındadır.
Somut olayda, dava dışı banka müşterisi borçlu ...'un hesabı üzerinde birinci sırada bulunan 9.652.00 TL tutarındaki haczin, davalı kooperatifin talimatı ile kaldırılması sonucu ikinci sırada bulunan haciz birinci sıraya yükselmiş, ancak anılan hesaba daha sonra yatırılan 14.850.00 TL tarımsal destekleme primi yanlışlıkla ilk sıraya yükselen dava dışı alacaklının hesabı yerine davalı tarafın hesabına aktarılmış, ....08.2010 tarihli virman dekontunda bu işlemin ... .... İcra Müdürlüğü'nün 2008/687 takip sayılı dosyasında verilen talimat uyarınca yapıldığı hususu açıkça belirtmiştir. Haczi birinci sıraya yükselen alacağın takibinin yapıldığı ...
1. İcra Müdürlüğü'nce bu yanlışlığın anlaşılması üzerine, davacı bankadan yanlışlığın düzeltilerek dava konusu miktarın kendi dosyalarına gönderilmesinin istenilmesi ile, davacı banka tarafından ....11.2010 tarihinde aynı miktar ikinci kez ödenilmek zorunda kalınmış ve bu suretle davalı kooperatif sebepsiz yere zenginleşmiştir.
Mahkemece yapılan tüm açıklamalar gözardı edilerek, davanın kabulüne karar verilmek gerekirken, yanlış değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, davacı yararına bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, ....02.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/484766100 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz