Tasarımın hükümsüzlüğü

11. Hukuk Dairesi         2016/6320 E.  ,  2018/2162 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ ... .... FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ... .... Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen .../.../2015 tarih ve 2012/195-2015/321 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili; davalı adına tescilli 2009/... tescil numaralı çoklu tasarımın 1, ..., ... numaralı, 2008/01776 tescil numaralı çoklu tasarımın .... numaralı ve 2012/00083 tescil numaralı çoklu tasarımın .... numaralı tasarımların yeni ve ayırt edici nitelikte olmadıklarını ileri sürerek tasarımların hükümsüzlüğünü talep ve dava etmiş, ıslah dilekçesi ile 2012/02744-... nolu tasarımın da hükümsüzlüğünü talep etmiştir.

Davalı vekili; müvekkilinin 2008 yılında anneler gününe özel bir koleksiyon oluşturduğunu davacının sunduğu delillerin tarih taşımadığı gibi müvekkili tasarımları ile de benzer olmadığını, yapılan tespitler sonucunda davacının müvekkiline ait tasarımlara ayniyet derecesinde benzer ürünleri web sitesinde sarışa sunduğunu savunarak davanın reddini istemiş; karşı davada ise davalının haksız rekabetinin tespiti ile tecavüzün önlenmesi ve yasaklanmasına, ....000,00 TL maddi tazminat ile verilecek hükmün ilanına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre ; asıl davada davalının 2012/02744-... tescil nolu tasarımının daha öne Endonezya'da kullanılan ahşap oymalardaki ana tema ile genel görüntüsü itibariyle örtüştüğü, bu nedenle yenilik ve ayırt edicilik özelliğinin bulunmadığı, diğer tasarımların ise anonim unsurlar barındırsa da sunulan deliller karşısında yeni ve ayırt edici olduğu; karşı davada da davacının 2012/02744- 7, ..., ... nolu tasarımlarına benzer ve iltibas yaratacak şekilde davalının ürün imal ve satışının tespit edildiği gerekçesiyle asıl davanın kısmen kabulü ile davalı ... Eşya San. ve Tic. AŞ adına ... nezdinde tescilli 2012/02744-... nolu tasarımın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, sair taleplerin reddine;

karşı davada, karşı davacının 2012/02744-7, ..., ... nolu tasarımlarına karşı davalı tarafından iltibas yaratacak şekilde ürün imal ve satışı nedeniyle tasarım hakkına tecavüzün ve haksız rekabetinin tespitine, önlenmesi ve haksız rekabetin ortadan kaldırılmasına, taklit tasarımların imali satışının önlenmesine, üretime yarayan kalıplar ile üretilmiş dava konusu tasarımların bulundukları yerlerden toplatılmasına, gazete, dergi ve web ortamında yer alan reklamlardaki yanlış ve yanıltıcı bilgilerin düzeltilmesine, taleple bağlı olarak ....000 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren yürütülecek reeskont (avas faizini aşmayacak şekilde) birlikte karşı davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve asıl davada dava konusu edilen 2012/02744 sayılı çoklu tasarım tescil belgesinde yer alan (...) nolu tasarımın yeni olmadığının belirlenmiş olmasına göre, davalı vekilinin asıl davaya yönelik sair temyiz itirazları ile karşı davada bu tasarıma yönelik olan tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

...- Ancak, asıl davada mahkemece, davalıya ait 2012/02744- ... nolu tasarım dışında kalan diğer tasarımlar hakkında hükümsüzlük davasının reddine karar verilmiştir. Mahkemece benimsenen bilirkişi raporunda, uyuşmazlık konusu bahsi geçen tasarımların kıyaslanan tasarımlar ile aralarındaki ayrıntılarda mevcut farklılıklar itibariyle tescil edilebilirlik koşullarını taşıdığı görüşü açıklanmış ise de, 554 sayılı KHK 11. maddesine göre; bir tasarımın koruma kapsamı belirlenirken buna, 7. maddeye uygun olarak o tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimle bariz bir benzerlik gösteren bütün tasarımlar dikkate alınır. Koruma kapsamının belirlenmesinde, kıyaslanan tasarımların farklılıklarından çok ortak özelliklerine ağırlık verilir ve tasarımcının tasarlama açısından seçenek özgürlüğüne sahip olduğu dikkate alınır.

Buna bakımdan, söz konusu bilirkişi raporunda az önce de ifade edilen 554 sayılı KHK 11. maddesindeki koşulları gözetilmediğinden hükme esas alınması mümkün değildir. Bu durumda, aralarında bir tasarım vekilinin de bulunduğu yeni bir bilirkişi heyetinden, uyuşmazlık konusu tasarımların bilgilenmiş kullanıcı gözüyle ve kıyaslanan tasarımlarla farklılıklarından çok ortak özellikleri ile birlikte bıraktıkları genel izlenim itibariyle benzer olup olmadıkları hususunda yeni bir rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik incelemeye dayalı olarak karar verilmesi doğru olmamış, asıl davada verilen kararın davalı yararına bozulması gerekmiştir.

...- Yukarıdaki (...) nolu bentte açıklanan nedenler ve maddi tazminat talepleri itibariyle karşı davada dava konusu 2012/02744 sayılı çoklu tasarım tescil belgesindeki (...) nolu tasarım dışında kalan tasarımlara yönelik karşı davaya ilişkin tarafların temyiz itirazları ile asıl davada davacı vekilinin vekalet ücreti ve yargılama giderlerine yönelik temyiz itirazlarının da bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ

Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin asıl davaya ilişkin sair temyiz itirazları ile karşı davada 2012/02744-24nolu tasarıma yönelik olan tüm temyiz itirazlarının reddine; (...) nolu bentte açıklanan nedenlerle asıl davada verilen hükmün davalı yararına BOZULMASINA; (...) nolu bentte açıklanan nedenlerle taraf vekillerinin karşı davaya ilişkin ve davacı vekilinin asıl davada hükmedilen vekalet ücreti ve yargılama giderlerine ilişkin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, aşağıda yazılı bakiye 6,70 TL temyiz ilam harcının temyiz eden karşı dava yönünden davalı-karşı davacıdan alınmasına, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden davacı-karşı davalıya iadesine, .../03/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.