Zayi Belgesi Verilmesi
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2012/5683 E. 2013/4587 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
saklama yükümlülüğü↗ afet↗ zayi belgesi↗ ba beyannamesi↗ irsaliye↗ ziya↗ zayi↗ ticari defter↗ tacir↗ ibraz↗ e-defter↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
11. Hukuk Dairesi 2012/5683 E. , 2013/4587 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ
... olarak görülen davada ... ... .... Asliye Ticaret (... .... Asliye Ticaret Mahkemesi) Mahkemesi’nce verilen ....09.2010 tarih ve 2009/812-2010/621 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkili şirkete ait işyerinde meydana gelen su baskını nedeniyle bir çok belgenin ıslanıp geçerliliğini yitirdiğini ileri sürerek, müvekkiline ait 2004-2005-2006-2007-2008-2009 yıllarına ait yevmiye, muavin ve envanter defterleri ile beyanname dosyalarının zayi olduğunun tespiti ile zayi belgesi verilmesini, ayrıca faturalar, irsaliyeler, ödeme makbuzları ve yazışma belgelerinin zayi olduğunun tespitini talep ve dava etmiştir.
Mahkemece; iddia ve dosya kapsamına göre, ıslanmak suretiyle zayi olduğu bildirilen ticari defterlerin mevcut durumu itibariyle ibraz olunamadığı, ayrıca zararın meydana geldiği sırada belgelerin nasıl muhafaza edildikleri ile suyun yükselme durumunun belirlenmediği, davacının muhafazada kusurlu bulunduğu gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, mülga 6762 sayılı ...'nın 68. maddesi hükmüne dayalı olarak açılan zayi davası olup, mahkemece yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir. Bilindiği üzere bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve kağıtların; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi afet sebebiyle ziyaa uğraması halinde, tacirin mahkemeye başvurarak kendisine bir vesika isteme hakkı vardır. Somut olayda, davacı vekili tarafından ibraz edilen ve Çavuşbaşı Jandarma Karakol Komutanlığınca düzenlenen 06.07.2009 tarihli resmi "Tutanak" başlıklı belgeye göre, defterlerin bulunduğu birinci kattaki termosifonun spiral borusunun patlaması nedeniyle su baskınının olduğu ve dava konusu defter ile belgelerin okunamaz derecede ıslanması sonucu zayi olduğu anlaşılmaktadır.
Bu durumda ...'nın 68. maddesinde belirtilen koşulların oluştuğu gözetilerek davanın kabulü gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/10485 E. 2014/47 K.
Ortak:afet · zayi belgesi · ziya · zayi · tacir · ibraz · e-defter
İncelediğiniz karardaBilindiği üzere bir «tacirin» «saklamakla yükümlü» olduğu «defter» ve kağıtların; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi «afet» sebebiyle «ziyaa» uğraması halinde, tacirin mahkemeye başvurarak kendisine bir vesika isteme hakkı vardır.
… nedeniyle bir çok belgenin ıslanıp geçerliliğini yitirdiğini ileri sürerek, müvekkiline ait 2004-2005-2006-2007-2008-2009 yıllarına ait yevmiye, muavin ve envanter «defterleri» ile «beyanname» dosyalarının «zayi» olduğunun tespiti ile «zayi belgesi» verilmesini, ayrıca faturalar, «irsaliyeler», ödeme makbuzları ve yazışma belgelerinin zayi olduğunun tespitini talep ve dava etmiştir.
Mahkemece; iddia ve dosya kapsamına göre, ıslanmak suretiyle «zayi» olduğu bildirilen «ticari defterlerin» mevcut durumu itibariyle «ibraz» olunamadığı, ayrıca zararın meydana geldiği sırada belgelerin nasıl muhafaza edildikleri ile suyun yükselme durumunun belirlenmediği, davacının muhafazada kusurlu bulunduğu gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Benzer bu karardaMahkemece, dosya üzerinden yapılan incelemede, TTK 68/«son» maddesinde, bir «tacirin» saklamakla mükellef olduğu «defter» ve kağıtların yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir «afet» sebebiyle ve kanuni süre içinde «ziyaa» uğraması halinde tacirin «zıyaı» öğrendiği tarihten itibaren on beş gün içinde «ticari işletmesinin» bulunduğu yer mahkemesinden kendisine bir vesika verilmesini istiyebileceği düzenlendiği, «zayi belgesi» verilebilmesi için zayi olan belgelerin doğal afet yada kanıtlanabilecek başka bir şekilde kaybolmuş olması gerektiği, davacı vekilinin buna ilişkin herhangi bir belge «ibraz» etmediği, dava dilekçesinde defterin tüm aramalara rağmen bulunamadığı, defterin kayıp olduğu ve davacının «pay defterinin» akıbeti hakkında da bilgi sahibi olmadığının beyan edildiği, TTK 68/son maddesindeki şartları taşımaması nedeni ile, istemin reddine karar verilmiştir.
1- Dava, TTK'nın 68/«son» maddesi uyarınca «zayi belgesi» verilmesi istemine ilişkindir.
Bu nedenle, mahkemece Değişik İş «defterine» kayıt sureti ile tespit talebi olarak değerlendirilip yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:zıya · ticari işletme · pay defteri · i̇i̇k 72/son
Benzer bu karardaMahkemece, dosya üzerinden yapılan incelemede, TTK 68/«son» maddesinde, bir «tacirin» saklamakla mükellef olduğu «defter» ve kağıtların yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir «afet» sebebiyle ve kanuni süre içinde «ziyaa» uğraması halinde tacirin «zıyaı» öğrendiği tarihten itibaren on beş gün içinde «ticari işletmesinin» bulunduğu yer mahkemesinden kendisine bir vesika verilmesini istiyebileceği düzenlendiği, «zayi belgesi» verilebilmesi için zayi olan belgelerin doğal afet yada kanıtlanabilecek başka bir şekilde kaybolmuş olması gerektiği, davacı vekilinin buna ilişkin herhangi bir belge «ibraz» etmediği, dava dilekçesinde defterin tüm aramalara rağmen bulunamadığı, defterin kayıp olduğu ve davacının «pay defterinin» akıbeti hakkında da bilgi sahibi olmadığının beyan edildiği, TTK 68/son maddesindeki şartları taşımaması nedeni ile, istemin reddine karar verilmiştir.
1- Dava, TTK'nın 68/«son» maddesi uyarınca «zayi belgesi» verilmesi istemine ilişkindir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2012/5683 E. , 2013/4587 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ
... olarak görülen davada ... ... .... Asliye Ticaret (... .... Asliye Ticaret Mahkemesi) Mahkemesi’nce verilen ....09.2010 tarih ve 2009/812-2010/621 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkili şirkete ait işyerinde meydana gelen su baskını nedeniyle bir çok belgenin ıslanıp geçerliliğini yitirdiğini ileri sürerek, müvekkiline ait 2004-2005-2006-2007-2008-2009 yıllarına ait yevmiye, muavin ve envanter defterleri ile beyanname dosyalarının zayi olduğunun tespiti ile zayi belgesi verilmesini, ayrıca faturalar, irsaliyeler, ödeme makbuzları ve yazışma belgelerinin zayi olduğunun tespitini talep ve dava etmiştir.
Mahkemece; iddia ve dosya kapsamına göre, ıslanmak suretiyle zayi olduğu bildirilen ticari defterlerin mevcut durumu itibariyle ibraz olunamadığı, ayrıca zararın meydana geldiği sırada belgelerin nasıl muhafaza edildikleri ile suyun yükselme durumunun belirlenmediği, davacının muhafazada kusurlu bulunduğu gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, mülga 6762 sayılı ...'nın 68. maddesi hükmüne dayalı olarak açılan zayi davası olup, mahkemece yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir. Bilindiği üzere bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve kağıtların; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi afet sebebiyle ziyaa uğraması halinde, tacirin mahkemeye başvurarak kendisine bir vesika isteme hakkı vardır. Somut olayda, davacı vekili tarafından ibraz edilen ve Çavuşbaşı Jandarma Karakol Komutanlığınca düzenlenen 06.07.2009 tarihli resmi "Tutanak" başlıklı belgeye göre, defterlerin bulunduğu birinci kattaki termosifonun spiral borusunun patlaması nedeniyle su baskınının olduğu ve dava konusu defter ile belgelerin okunamaz derecede ıslanması sonucu zayi olduğu anlaşılmaktadır.
Bu durumda ...'nın 68. maddesinde belirtilen koşulların oluştuğu gözetilerek davanın kabulü gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 08.03.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/453718300 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz