Tazminat | İtirazın iptali
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2012/8176 E. 2013/8917 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
bedel indirimi↗ emtia nakliyat sigortası↗ sovtaj bedeli↗ sovtaj↗ nakliyat sigortası↗ trafik kazası↗ sigorta tazminatı↗ peşin karar harcı↗ gerçek zarar↗ alacağın temliki↗ riziko↗ rücuen tazminat↗ rücu↗ işlemiş faiz↗ temlik↗ taşıyıcı↗ asıl alacak↗ sigorta poliçesi↗ hasar↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, dava dışı sigortalıya ait emtianın davalılar tarafından taşınması sırasında meydan gelen trafik kazası sonucunda hasarlandığı, iki adet faturanın sigortalı firma tarafından düzenlenmediği, hasar oranının %65 olduğu ve sovtaj bedelinin indirilmesi sonucunda gerçek zararın 11.492,25 TL olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile davaya konu takibin 11.492,25 TL asıl alacak ve 2.719,40 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 14.211,65 TL üzerinden devamına karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, davacı vekilinin sigortalı firma ile aynı grup bünyesinde olduğu bildirilen Accado Kilit A.Ş.’ne ait olan emtiaya yönelik ve aşağıdaki bentlerin dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Dava, emtia nakliyat sigorta poliçesinden kaynaklanan rücuen tazminat istemine ilişkindir.
Rizikonun gerçekleşmesiyle sigortacının tazminle yükümlü olduğu hasar miktarının belirlenmesi, sigorta hukukunun temel kural ve sorunlarından olup, bu kapsamda tespiti yapılan hasar, sigortalının maruz kaldığı gerçek zararı ifade eder. Bir başka anlatımla,
hasara uğramamış mallar, sigortalı emtianın değerinin fazla olarak belirlenmesi ya da sigorta bedeli üzerine belirli bir kar marjı eklenmesi gibi durumlar, gerçek zarar kavramına aykırı olan hususlardır. Bu kapsamda gerçek zararın tayini açısından özellik arzeden durumlardan birisi de, riziko sonucu hasarsız ya da az hasarlı kısımlar yönünden harici bir değerlendirme yapılarak, bunların bedellerinin hasarlı emtiadan yahut toplam hasar tutarından düşürülmesidir. Sigorta hukuku terminolojisinde sovtaj tenzili adı verilen bu uygulama ile hasarsız ya da az hasarlı malların, varsa ekonomik değerleri dikkate alınmakta ve bu değer sigorta tazminatından indirilmektedir.Somut olayda, davacı ... şirketi tarafından davalı taşıyıcılar hakkında açılan davada, mahkemece, davaya konu hasar miktarının tespiti amacı ile bilirkişi görüşüne başvurulmuş, buna karşın bilirkişiler tarafından düzenlenen rapora karşı davacı vekili tarafından ileri sürülen ciddi itirazlar dikkate alınmamıştır. Nitekim söz konusu bilirkişi raporunda, hasarlı emtianın sovtaj tenziline tabi tutulamayacağının belirlenmesine ilişkin olarak yapılan açıklamalarda, sovtaj bedelinin hasarsız emtia bedeli de eklenmek suretiyle hesaplanıp hesaplanmadığı hususu rapor içeriğinden anlaşılamamaktadır. Bu haliyle yukarıda açıklandığı üzere davacı tarafça söz konusu rapora ilişkin yapılan itirazlar incelenip değerlendirilmeksizin sonuca gidilmesi doğru görülmemiş, kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.
3- Öte yandan dosya kapsamı itibariyle her ne kadar sigorta poliçesinde açıkça yer almasa dahi, meydana gelen kaza neticesinde hasarlandığı anlaşılan pen kolu, kapı kolu ve menteşe emtiasının bulunduğu, buna karşın bilirkişiler tarafından yapılan hesaplamada söz konusu emtiaya ilişkin hasarın poliçede yer almadığından bahisle değerlendirmeye alınmadığı anlaşılmaktadır. Buna karşın dosya içerisinde mevcut temlikname içeriği incelendiğinde, sigortalının davacı ... şirketine söz konusu hasar sebebiyle davalılardan olan tazminat haklarını alacağın temliki hükümleri ile devrettiği, bu haliyle poliçe kapsamında yer almayan bir kısım hasarlı emtianın dahi rücu istemine konu olduğu dosya kapsamı itibarı ile sabittir. O halde mahkemece, değinilen husus üzerinde durularak sonuca gidilmesi gerekirken, salt bilirkişi raporundaki hesaplamanın dosya kapsamına uygun olduğundan söz edilerek, davanın kısmen kabulüne karar verilmesi dahi doğru görülmemiş, kararın bu sebeple de bozulması gerekmiştir.SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) ve (3) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 02.05.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/9532 E. 2013/23406 K.
Ortak:emtia nakliyat sigortası · sovtaj bedeli · sovtaj · nakliyat sigortası · sigorta tazminatı · rücu · sigorta poliçesi · hasar
İncelediğiniz kararda… e, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, dava dışı sigortalıya ait emtianın davalılar tarafından taşınması sırasında meydan gelen «trafik kazası» sonucunda hasarlandığı, iki adet faturanın sigortalı firma tarafından düzenlenmediği, «hasar» oranının %65 olduğu ve «sovtaj bedelinin indirilmesi» sonucunda «gerçek zararın» 11.492,25 TL olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile davaya konu takibin 11.492,25 TL «asıl alacak» ve 2.719,40 TL «işlemiş faiz» olmak üzere toplam 14.211,65 TL üzerinden devamına karar verilmiştir.
2- Dava, «emtia nakliyat sigorta poliçesinden» kaynaklanan «rücuen tazminat» istemine ilişkindir.
Sigorta hukuku terminolojisinde «sovtaj» tenzili adı verilen bu uygulama ile hasarsız ya da az hasarlı malların, varsa ekonomik değerleri dikkate alınmakta ve bu değer «sigorta tazminatından» indirilmektedir.Somut olayda, davacı ... şirketi tarafından davalı «taşıyıcılar» hakkında açılan davada, mahkemece, davaya konu «hasar» miktarının tespiti amacı ile bilirkişi görüşüne başvurulmuş, buna karşın bilirkişiler tarafından düzenlenen rapora karşı davacı vekili tarafından ileri sürülen cid …
Benzer bu karardaDava, «emtia nakliyat sigorta poliçesinden» kaynaklanan «rücu» istemine ilişkindir.
Davacı vekili, müvekkili ile dava dışı sigortalı arasında «nakliyat emtia sigorta poliçesi» düzenlendiğini, davalılar tarafından taşıması yapılan emtianın ıslanarak «hasar» gördüğünü, müvekkili tarafından «sigortalıya tazminat» ödemesi yapıldığını ileri sürerek eldeki davayı açmış, mahkemece yapılan yargılama sonunda, dava dışı sigortalıya ait emtiada hasar oluştuğu iddiasının kanıtlanamadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Buna karşın davaya konu emtianın «fatura» değerinin çok altında bir bedelle satışının yapıldığı, bu bedelin «sovtaj» tenzili olarak değerlendirildiği, bir başka anlatımla her ne kadar bilirkişi raporunda «sovtaj değerinin» yüksek olduğu bildirilmişse de fatura değeri ile «sovtaj bedeli» arasında büyük oranda farklılık bulunduğu görülmektedir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:sovtaj değeri · nakliyat emtia sigortası · eksper raporu · fatura · eksik inceleme
Benzer bu karardaBuna karşın davaya konu emtianın «fatura» değerinin çok altında bir bedelle satışının yapıldığı, bu bedelin «sovtaj» tenzili olarak değerlendirildiği, bir başka anlatımla her ne kadar bilirkişi raporunda «sovtaj değerinin» yüksek olduğu bildirilmişse de fatura değeri ile «sovtaj bedeli» arasında büyük oranda farklılık bulunduğu görülmektedir.
Davacı vekili, müvekkili ile dava dışı sigortalı arasında «nakliyat emtia sigorta poliçesi» düzenlendiğini, davalılar tarafından taşıması yapılan emtianın ıslanarak «hasar» gördüğünü, müvekkili tarafından «sigortalıya tazminat» ödemesi yapıldığını ileri sürerek eldeki davayı açmış, mahkemece yapılan yargılama sonunda, dava dışı sigortalıya ait emtiada hasar oluştuğu iddiasının kanıtlanamadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Dosya içeriği itibariyle taraflar lehine düzenlenen iki ayrı ekspertiz raporunun bulunduğu bu «ekspertiz raporlarının» davaya konu emtiadaki «hasarın» varlığına ilişkin olarak bir birbiriyle farklı sonuçlara vardığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda davacı tarafça süresi içerisinde bilirkişi raporlarına yapılan itirazlar ve CMR senedi ile «hasar» tutanaklarının içeriği de değerlendirilmek suretiyle davaya konu emtianın özellikleri konusunda uzmanlığı bulunan yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınmak suretiyle sonuca gidilmesi gerekirken, «eksik inceleme» ve değerlendirmeyle davanın reddi yönünde hüküm kurulması doğru görülmemiş hükmün bozulması gerekmiştir.
-
İşyeri sigorta poliçesinden kaynaklanan rücu
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/309 E. 2011/8651 K.
Ortak:sovtaj bedeli · sovtaj · rücu · sigorta poliçesi · hasar
İncelediğiniz kararda… e, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, dava dışı sigortalıya ait emtianın davalılar tarafından taşınması sırasında meydan gelen «trafik kazası» sonucunda hasarlandığı, iki adet faturanın sigortalı firma tarafından düzenlenmediği, «hasar» oranının %65 olduğu ve «sovtaj bedelinin indirilmesi» sonucunda «gerçek zararın» 11.492,25 TL olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile davaya konu takibin 11.492,25 TL «asıl alacak» ve 2.719,40 TL «işlemiş faiz» olmak üzere toplam 14.211,65 TL üzerinden devamına karar verilmiştir.
Sigorta hukuku terminolojisinde «sovtaj» tenzili adı verilen bu uygulama ile hasarsız ya da az hasarlı malların, varsa ekonomik değerleri dikkate alınmakta ve bu değer «sigorta tazminatından» indirilmektedir.Somut olayda, davacı ... şirketi tarafından davalı «taşıyıcılar» hakkında açılan davada, mahkemece, davaya konu «hasar» miktarının tespiti amacı ile bilirkişi görüşüne başvurulmuş, buna karşın bilirkişiler tarafından düzenlenen rapora karşı davacı vekili tarafından ileri sürülen cid …
Nitekim söz konusu bilirkişi raporunda, hasarlı emtianın «sovtaj» tenziline tabi tutulamayacağının belirlenmesine ilişkin olarak yapılan açıklamalarda, «sovtaj bedelinin» hasarsız emtia bedeli de eklenmek suretiyle hesaplanıp hesaplanmadığı hususu rapor içeriğinden anlaşılamamaktadır.
Benzer bu kararda2-Dava, «işyeri sigorta poliçesinden» kaynaklanan «rücu» istemine ilişkin olup, mahkemece hükme esas alınan raporda görüşüne başvurulan bilirkişiler, «hasara» uğrayan emtia yönünden 8.000 TL «sovtaj bedeli» öngörmüşlerse de, söz konusu miktarın, ekspertiz raporunda yazılı olan miktardan ne sebeple yüksek olduğu açıklanıp gerekçelendirilmediği gibi değinilen raporu düz …
Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, hadisenin esas olarak ASKİ kanalizasyon şebeke hattının tıkanmasından kaynaklandığı, bu nedenle davalının olayda % 75 oranında kusurlu olduğu, oluşan «hasar» bedelinin 12.408,37 TL olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 9.306,27 TL’nın 08.08.2008 tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Bu durumda değinilen bilirkişi raporunun karara esas alındığı göz önüne bulundurulduğunda, mahkemece, mobilya ve ev tekstili konusunda uzman bilirkişiden «sovtaj» tenzili konusunda ayrıntılı açıklamalar içeren ve «denetime elverişli» yeni bir rapor alınmak suretiyle oluşacak kanaate göre sonuca gidilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:işyeri sigorta poliçesi · işyeri sigortası · denetime elverişlilik · yasal faiz
Benzer bu kararda2-Dava, «işyeri sigorta poliçesinden» kaynaklanan «rücu» istemine ilişkin olup, mahkemece hükme esas alınan raporda görüşüne başvurulan bilirkişiler, «hasara» uğrayan emtia yönünden 8.000 TL «sovtaj bedeli» öngörmüşlerse de, söz konusu miktarın, ekspertiz raporunda yazılı olan miktardan ne sebeple yüksek olduğu açıklanıp gerekçelendirilmediği gibi değinilen raporu düz …
Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, hadisenin esas olarak ASKİ kanalizasyon şebeke hattının tıkanmasından kaynaklandığı, bu nedenle davalının olayda % 75 oranında kusurlu olduğu, oluşan «hasar» bedelinin 12.408,37 TL olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 9.306,27 TL’nın 08.08.2008 tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Bu durumda değinilen bilirkişi raporunun karara esas alındığı göz önüne bulundurulduğunda, mahkemece, mobilya ve ev tekstili konusunda uzman bilirkişiden «sovtaj» tenzili konusunda ayrıntılı açıklamalar içeren ve «denetime elverişli» yeni bir rapor alınmak suretiyle oluşacak kanaate göre sonuca gidilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2012/8176 E. , 2013/8917 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada ...
3. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 24.01.2012 tarih ve 2011/310-2012/19 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü: Davacı vekili, müvekkiliyle dava dışı ... Plastik ve İnşaat San A.Ş. arasında emtia nakliyat sigorta poliçesi düzenlendiğini, bu kapsamda davalılardan ...’a ait olan diğer davalı ... tarafından kullanılan araç ile davaya konu emtianın taşımasının yapıldığını ancak taşıma sırasında meydana gelen trafik kazası sonucunda emtianın hasarlandığını, hasar bedelinin müvekkili tarafından dava dışı sigortalıya ödendiğini, ödenen miktarın davalılardan tahsili amacıyla başlatılan icra takibinin itiraz üzerine durduğunu ileri sürerek, davalıların itirazının iptaline ve takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar hasara uğrayan emtia bedelinin davacı tarafından ileri sürüldüğü miktarda olmadığı bildirerek, davanın reddini savunmuşlardır.
Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, dava dışı sigortalıya ait emtianın davalılar tarafından taşınması sırasında meydan gelen trafik kazası sonucunda hasarlandığı, iki adet faturanın sigortalı firma tarafından düzenlenmediği, hasar oranının %65 olduğu ve sovtaj bedelinin indirilmesi sonucunda gerçek zararın 11.492,25 TL olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile davaya konu takibin 11.492,25 TL asıl alacak ve 2.719,40 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 14.211,65 TL üzerinden devamına karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, davacı vekilinin sigortalı firma ile aynı grup bünyesinde olduğu bildirilen Accado Kilit A.Ş.’ne ait olan emtiaya yönelik ve aşağıdaki bentlerin dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Dava, emtia nakliyat sigorta poliçesinden kaynaklanan rücuen tazminat istemine ilişkindir.
Rizikonun gerçekleşmesiyle sigortacının tazminle yükümlü olduğu hasar miktarının belirlenmesi, sigorta hukukunun temel kural ve sorunlarından olup, bu kapsamda tespiti yapılan hasar, sigortalının maruz kaldığı gerçek zararı ifade eder. Bir başka anlatımla,
hasara uğramamış mallar, sigortalı emtianın değerinin fazla olarak belirlenmesi ya da sigorta bedeli üzerine belirli bir kar marjı eklenmesi gibi durumlar, gerçek zarar kavramına aykırı olan hususlardır. Bu kapsamda gerçek zararın tayini açısından özellik arzeden durumlardan birisi de, riziko sonucu hasarsız ya da az hasarlı kısımlar yönünden harici bir değerlendirme yapılarak, bunların bedellerinin hasarlı emtiadan yahut toplam hasar tutarından düşürülmesidir. Sigorta hukuku terminolojisinde sovtaj tenzili adı verilen bu uygulama ile hasarsız ya da az hasarlı malların, varsa ekonomik değerleri dikkate alınmakta ve bu değer sigorta tazminatından indirilmektedir.Somut olayda, davacı ... şirketi tarafından davalı taşıyıcılar hakkında açılan davada, mahkemece, davaya konu hasar miktarının tespiti amacı ile bilirkişi görüşüne başvurulmuş, buna karşın bilirkişiler tarafından düzenlenen rapora karşı davacı vekili tarafından ileri sürülen ciddi itirazlar dikkate alınmamıştır.
Nitekim söz konusu bilirkişi raporunda, hasarlı emtianın sovtaj tenziline tabi tutulamayacağının belirlenmesine ilişkin olarak yapılan açıklamalarda, sovtaj bedelinin hasarsız emtia bedeli de eklenmek suretiyle hesaplanıp hesaplanmadığı hususu rapor içeriğinden anlaşılamamaktadır. Bu haliyle yukarıda açıklandığı üzere davacı tarafça söz konusu rapora ilişkin yapılan itirazlar incelenip değerlendirilmeksizin sonuca gidilmesi doğru görülmemiş, kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.
3- Öte yandan dosya kapsamı itibariyle her ne kadar sigorta poliçesinde açıkça yer almasa dahi, meydana gelen kaza neticesinde hasarlandığı anlaşılan pen kolu, kapı kolu ve menteşe emtiasının bulunduğu, buna karşın bilirkişiler tarafından yapılan hesaplamada söz konusu emtiaya ilişkin hasarın poliçede yer almadığından bahisle değerlendirmeye alınmadığı anlaşılmaktadır. Buna karşın dosya içerisinde mevcut temlikname içeriği incelendiğinde, sigortalının davacı ... şirketine söz konusu hasar sebebiyle davalılardan olan tazminat haklarını alacağın temliki hükümleri ile devrettiği, bu haliyle poliçe kapsamında yer almayan bir kısım hasarlı emtianın dahi rücu istemine konu olduğu dosya kapsamı itibarı ile sabittir.
O halde mahkemece, değinilen husus üzerinde durularak sonuca gidilmesi gerekirken, salt bilirkişi raporundaki hesaplamanın dosya kapsamına uygun olduğundan söz edilerek, davanın kısmen kabulüne karar verilmesi dahi doğru görülmemiş, kararın bu sebeple de bozulması gerekmiştir.SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) ve (3) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 02.05.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/449579600 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz