Haksız Rekabetin Tespiti ve Tazminat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2016/11985 E. 2018/3986 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
hükmün açıklanmasının geri bırakılması↗ denetime elverişlilik↗ uyuşmazlık konusu↗ maddi ve manevi tazminat↗ maddi tazminat↗ yasal faiz↗ eksik inceleme↗ ibraz↗ iltibas↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, tarafların aynı işkolunda çalıştığı, halı kurutma ve santrifuj makinesi imal ettikleri, davalı tarafından imal edilen halı yıkama ve santrifuj makinelerinin tasarımlarının, davacının 2003/02173 sayılı endüstriyel tasarım belgesine sahip makineler ile ileri derecede benzerlik arz ettiği, bu nedenle davalının gerçekleştirdiği halı kurutma ve santrifuj makinesi imalat ve satışı işinin, davacı adına tescilli endüstriyel tasarım belgesine ve bu belgeden doğan haklara tecavüz niteliğinde olduğu, davalının dayandığı faydalı model tescillerin korumalarının davacının tescillerinden sonra başladığı, davalının üretimlerini bu belge uyarınca yapsa dahi, başkasının tasarımını ihlal etme hakkına sahip olmayacağı, ürününü, davacının tasarımından farklılaştırması, en azından görsellerde değişiklik yapması gerektiğinden, davalının imalatının davacının endüstriyel tasarım belgesinden doğan haklarına tecavüz niteliği taşıdığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, davalı tarafından yapılan halı kurutma ve santrifuj makinesi imalat ve satışı işinin davacı adına TPE'de 2003/02173 tescil numarası ile kayıtlı endüstriyel tasarım belgesine ve bu belgeden doğan haklarına tecavüz niteliğinde olduğunun tespitine, 3.000 TL maddi, 5.000 TL manevi tazminatın 28.04.2007 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
1- Dava, endüstriyel tasarıma tecavüzün önlenmesi, maddi ve manevi tazminatın tahsili istemine ilişkin olup, mahkemece endüstriyel tasarıma tecavüzün tespitine, maddi ve manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Davalı hakkında ... Asliye Ceza Mahkemesinde açılan kamu davasında, davalının 551 sayılı KHK'nın 73/A-c bendi uyarınca cezalandırılmasına ve hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiş olup CMK'nın 231/5. maddesinde, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının sanık hakkında bir hukukî sonuç doğurmayacağının belirtildiği, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının, sonuçları itibariyle bir mahkumiyet kararı olmadığı, kural olarak, sanığın aleyhine sonuç doğuracak şekilde bir etki oluşturmayacağı da nazara alındığında davalı hakkında verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına kararı nedeniyle davacı adına tescilli endüstriyel tasarıma tecavüz edildiğinin sabit olduğundan söz edilemeyecektir. ... Asliye Ceza Mahkemesinin 2007/854 Esas sayılı dosyasına marka vekili ve makine mühendisi bilirkişiler tarafından ibraz edilen bilirkişi raporunda, davalıda ele geçirilen ürün ile davacı adına tasarıma konu ürünlerin karşılaştırılmasında “söz konusu halı yıkma ve sıkma makinesinin tasarım ve faydalı model tesciline sahip müşteki ürünlerine, ileri derecede benzerliği göz önünde bulundurulduğunda, tasarım tescili bulunmayan sanığın müşteki firmanın ürünleri ile iltibasa yol açacak derecede benzer mal üretip kullandığı ve bu şekilde sanığın bu eyleminin müştekiye ait tasarım tescilli ürünleri üzerinde tasarım hakkına tecavüz teşkil ettiğinin söylenebileceği” ifade edilmiş, tasarım hakkına tecavüz hususunda bunun dışında bir değerlendirmeye yer verilmemiştir. Mahkemece, görüşüne başvurulan bilirkişi raporlarında ise, davalıda ele geçirilen ve davalı tarafından üretilen ürün ile davacı adına tescilli endüstriyel tasarım karşılaştırılmamış, davalının sonradan adına tescil ettirdiği faydal model belgelerinin tasarımdan kaynaklanan haklara tecavüzü önlemeyeceği ifade edilmiş ve maddi tazminat istemi yönünden hesaplamalar yapılmıştır.
554 sayılı KHK'nın 11. maddesinde “Bir tasarımın koruma kapsamı belirlenirken buna, 7. maddeye uygun olarak o tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde oluşturduğu genel izlenimle bariz bir benzerlik gösteren bütün tasarımların dikkate alınacağı, koruma kapsamının belirlenmesinde, kıyaslanan tasarımların farklılıklarından çok ortak özelliklerine ağırlık verileceği, tasarımcının tasarlama açısından seçenek özgürlüğüne sahip olduğunun dikkate alınacağı” düzenlenmiştir. Anılan madde hükmü uyarınca, koruma kapsamının belirlenmesinde kıyaslanan tasarımların bilgilenmiş kullanıcı üzerinde oluşturduğu genel izlenimle belirgin bir benzerlik gösterip göstermediğinin tespiti gerekmektedir. Bu nedenle, mahkemece, aralarında bir tasarım uzmanının da bulunduğu yeni bir bilirkişi heyetinden, uyuşmazlık konusu tasarımların bilgilenmiş kullanıcı gözüyle ve kıyaslanan tasarımlarla farklılıklarından çok ortak özellikleri ile birlikte bıraktıkları genel izlenim itibariyle benzer olup olmadıkları hususunda yeni bir rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken 554 sayılı KHK'nın Korumanın Kapsamının Belirlenmesi başlıklı 11. maddesine uygun olmayan ve denetime elverişli bulunmayan ceza mahkemesine sunulmuş bilirkişi raporu esas alınarak eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
2- Bozma sebep ve şekline göre davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Haksız Rekabetin Tespiti ve Tazminat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/4055 E. 2014/11311 K.
Ortak:maddi tazminat · Haksız Rekabetin Tespiti ve Tazminat
İncelediğiniz karardaMahkemece, görüşüne başvurulan bilirkişi raporlarında ise, davalıda ele geçirilen ve davalı tarafından üretilen ürün ile davacı adına tescilli endüstriyel tasarım karşılaştırılmamış, davalının sonradan adına tescil ettirdiği faydal model belgelerinin tasarımdan kaynaklanan haklara tecavüzü önlemeyeceği ifade edilmiş ve «maddi tazminat» istemi yönünden hesaplamalar yapılmıştır.
Benzer bu karardaMahkemece, davacı adına «tescilli tasarım» ve faydalı model belgesinden kaynaklanan haklarına tecavüz oluştuğu gerekçesiyle her bir eylem için ayrı ayrı 5.000 TL olmak üzere toplam 10.000 TL «maddi tazminata» hükmedilmiştir.
Davacı «ıslah» dilekçesinde de «maddi tazminat» talebini 40.000 TL olarak talep ettiğini beyan etmiştir.
… irlendiğine göre, davacının tazminat talebine ilişkin olarak 554 sayılı KHK'nın 52. ve 551 sayılı KHK'nın 166. maddeleri yollamasıyla aynı KHK’nın 140. maddesindeki «yoksun kalınana» kazanç seçimlerinden hangisini tercih ettiği açıklattırılmak suretiyle davacının tercihine göre «maddi tazminatın» tayin ve takdiri gerekirken yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bozulması gerekmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:yoksun kalınan kâr · tescilsiz tasarım · reeskont faizi · ıslah
Benzer bu kararda… maddi, 5.000,00 TL, manevi, endüstriyel tasarım tescil belgesi bakımından 5.000,00 TL maddi, 5.000,00 TL, manevi tazminatın 19/09/2007 tarihinden itibaren işleyecek «reeskont faizi» ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Mahkemece, davacı adına «tescilli tasarım» ve faydalı model belgesinden kaynaklanan haklarına tecavüz oluştuğu gerekçesiyle her bir eylem için ayrı ayrı 5.000 TL olmak üzere toplam 10.000 TL «maddi tazminata» hükmedilmiştir.
Davacı «ıslah» dilekçesinde de «maddi tazminat» talebini 40.000 TL olarak talep ettiğini beyan etmiştir.
… irlendiğine göre, davacının tazminat talebine ilişkin olarak 554 sayılı KHK'nın 52. ve 551 sayılı KHK'nın 166. maddeleri yollamasıyla aynı KHK’nın 140. maddesindeki «yoksun kalınana» kazanç seçimlerinden hangisini tercih ettiği açıklattırılmak suretiyle davacının tercihine göre «maddi tazminatın» tayin ve takdiri gerekirken yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bozulması gerekmiştir.
-
Haksız Rekabetin Tespiti ve Tazminat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/14013 E. 2015/2524 K.
Ortak:denetime elverişlilik · maddi tazminat · Haksız Rekabetin Tespiti ve Tazminat
İncelediğiniz karardaMahkemece, görüşüne başvurulan bilirkişi raporlarında ise, davalıda ele geçirilen ve davalı tarafından üretilen ürün ile davacı adına tescilli endüstriyel tasarım karşılaştırılmamış, davalının sonradan adına tescil ettirdiği faydal model belgelerinin tasarımdan kaynaklanan haklara tecavüzü önlemeyeceği ifade edilmiş ve «maddi tazminat» istemi yönünden hesaplamalar yapılmıştır.
Bu nedenle, mahkemece, aralarında bir tasarım uzmanının da bulunduğu yeni bir bilirkişi heyetinden, «uyuşmazlık konusu» tasarımların bilgilenmiş kullanıcı gözüyle ve kıyaslanan tasarımlarla farklılıklarından çok ortak özellikleri ile birlikte bıraktıkları genel izlenim itibariyle benzer olup olmadıkları hususunda yeni bir rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken 554 sayılı KHK'nın Korumanın Kapsamının Belirlenmesi başlıklı 11. maddesine uygun olmayan ve «denetime elverişli» bulunmayan ceza mahkemesine sunulmuş bilirkişi raporu esas alınarak «eksik incelemeye» dayalı yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Benzer bu kararda… rgin şekilde benzer olduğu gerekçesi ile tasarıma müdahale nedeniyle bu ürünlerin üretiminin durdurulmasına, bu ürünlerin piyasaya sürülenlerinin katalogları, diğer «ilan» ve reklam vasıtalarının toplatılmasına, davalının eyleminin «haksız rekabet» oluşturduğunun tespitine, davacının 554 sayılı KHK'nın 52/b maddesine göre tecavüz edenin tasarımı kullanmakta elde ettiği kazanca göre davacı tarafın tazminat talebinde bulunduğu anlaşılmakla bilirkişi raporunda hesaplandığı gibi 2,307,75 TL «maddi tazminatın» ve yapılan eylem nedeniyle uygun görülen 10.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline, fazlaya dair istemin reddine karar verilmiştir.
Bu nedenle, aralarında tasarımcı bilirkişinin bulunmadığı bir heyetçe verilen ve yukarıda açıklanan değerlendirmeleri içermeyen, «denetime elverişli» olmayıp soyut görüş açıklaması niteliğindeki rapora itibar edilerek sonuca varılması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:tescilsiz tasarım · ilan · haksız rekabet
Benzer bu kararda… rgin şekilde benzer olduğu gerekçesi ile tasarıma müdahale nedeniyle bu ürünlerin üretiminin durdurulmasına, bu ürünlerin piyasaya sürülenlerinin katalogları, diğer «ilan» ve reklam vasıtalarının toplatılmasına, davalının eyleminin «haksız rekabet» oluşturduğunun tespitine, davacının 554 sayılı KHK'nın 52/b maddesine göre tecavüz edenin tasarımı kullanmakta elde ettiği kazanca göre davacı tarafın tazminat talebinde bulunduğu anlaşılmakla bilirkişi raporunda hesaplandığı gibi 2,307,75 TL «maddi tazminatın» ve yapılan eylem nedeniyle uygun görülen 10.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline, fazlaya dair istemin reddine karar verilmiştir.
Mahkemece bu hususta görüşüne başvurulan bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 04/02/2013 tarihli raporda, davalı ürünlerinin davacının «tescilli tasarımları» ile benzer olduğu görüşü bildirilmiş ise de, söz konusu bilirkişi raporunu düzenleyen heyette tasarım uzmanı bulunmamaktadır.
-
Haksız Rekabetin Tespiti ve Tazminat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/4322 E. 2014/9924 K.
Ortak:denetime elverişlilik · Haksız Rekabetin Tespiti ve Tazminat
İncelediğiniz karardaBu nedenle, mahkemece, aralarında bir tasarım uzmanının da bulunduğu yeni bir bilirkişi heyetinden, «uyuşmazlık konusu» tasarımların bilgilenmiş kullanıcı gözüyle ve kıyaslanan tasarımlarla farklılıklarından çok ortak özellikleri ile birlikte bıraktıkları genel izlenim itibariyle benzer olup olmadıkları hususunda yeni bir rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken 554 sayılı KHK'nın Korumanın Kapsamının Belirlenmesi başlıklı 11. maddesine uygun olmayan ve «denetime elverişli» bulunmayan ceza mahkemesine sunulmuş bilirkişi raporu esas alınarak «eksik incelemeye» dayalı yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:delil tespiti · bilirkişi incelemesi · i̇i̇k 72/son
Benzer bu karardaMahkemece dava açılmadan önce yaptırılan «delil tespit» dosyasında alınan bilirkişi raporu ile yargılama sırasında alınan ilk bilirkişi raporu arasındaki çelişkinin giderilmesi için yeni bir «bilirkişi incelemesi» yapılmasına karar verilmiş ve bu kapsamda alınan en «son» bilirkişi raporuna itibar edilmek suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bu husus, anılan KHK'nın 7/«son» maddesinde de düzenlenmiştir.
1 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/6320 E. 2018/2162 K.
Ortak:uyuşmazlık konusu · maddi tazminat · eksik inceleme · iltibas
İncelediğiniz karardaBu nedenle, mahkemece, aralarında bir tasarım uzmanının da bulunduğu yeni bir bilirkişi heyetinden, «uyuşmazlık konusu» tasarımların bilgilenmiş kullanıcı gözüyle ve kıyaslanan tasarımlarla farklılıklarından çok ortak özellikleri ile birlikte bıraktıkları genel izlenim itibariyle benzer olup olmadıkları hususunda yeni bir rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken 554 sayılı KHK'nın Korumanın Kapsamının Belirlenmesi başlıklı 11. maddesine uygun olmayan ve «denetime elverişli» bulunmayan ceza mahkemesine sunulmuş bilirkişi raporu esas alınarak «eksik incelemeye» dayalı yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Asliye Ceza Mahkemesinin 2007/854 Esas sayılı dosyasına marka vekili ve makine mühendisi bilirkişiler tarafından «ibraz» edilen bilirkişi raporunda, davalıda ele geçirilen ürün ile davacı adına tasarıma konu ürünlerin karşılaştırılmasında “söz konusu halı yıkma ve sıkma makinesinin tasarım ve faydalı model tesciline sahip müşteki ürünlerine, ileri derecede benzerliği göz önünde bulundurulduğunda, tasarım tescili bulunmayan sanığın müşteki firmanın ürünleri ile «iltibasa» yol açacak derecede benzer mal üretip kullandığı ve bu şekilde sanığın bu eyleminin müştekiye ait tasarım tescilli ürünleri üzerinde tasarım hakkına tecavüz teşkil …
Mahkemece, görüşüne başvurulan bilirkişi raporlarında ise, davalıda ele geçirilen ve davalı tarafından üretilen ürün ile davacı adına tescilli endüstriyel tasarım karşılaştırılmamış, davalının sonradan adına tescil ettirdiği faydal model belgelerinin tasarımdan kaynaklanan haklara tecavüzü önlemeyeceği ifade edilmiş ve «maddi tazminat» istemi yönünden hesaplamalar yapılmıştır.
Benzer bu karardaBu durumda, aralarında bir tasarım vekilinin de bulunduğu yeni bir bilirkişi heyetinden, «uyuşmazlık konusu» tasarımların bilgilenmiş kullanıcı gözüyle ve kıyaslanan tasarımlarla farklılıklarından çok ortak özellikleri ile birlikte bıraktıkları genel izlenim itibariyle benzer olup olmadıkları hususunda yeni bir rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken «eksik incelemeye» dayalı olarak karar verilmesi doğru olmamış, asıl davada verilen kararın davalı yararına bozulması gerekmiştir. ...- Yukarıdaki (...) nolu bentte açıklanan nedenler ve «maddi tazminat» talepleri itibariyle karşı davada «dava konusu» 2012/02744 sayılı çoklu tasarım tescil belgesindeki (...) nolu tasarım dışında kalan tasarımlara yönelik karşı davaya ilişkin tarafların temyiz itirazları ile asıl davada davacı vekilinin «vekalet ücreti» ve «yargılama giderlerine» yönelik temyiz itirazlarının da bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.
… rımın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, sair taleplerin reddine; karşı davada, karşı davacının 2012/02744-7, ..., ... nolu tasarımlarına karşı davalı tarafından «iltibas» yaratacak şekilde ürün imal ve satışı nedeniyle tasarım hakkına tecavüzün ve «haksız rekabetinin» tespitine, önlenmesi ve haksız rekabetin ortadan kaldırılmasına, taklit tasarımların imali satışının önlenmesine, üretime yarayan kalıplar ile üretilmiş «dava konusu» tasarımların bulundukları yerlerden toplatılmasına, gazete, dergi ve web ortamında yer alan reklamlardaki yanlış ve yanıltıcı bilgilerin düzeltilmesine, taleple bağlı olarak ....000 TL «maddi tazminatın» dava tarihinden itibaren yürütülecek reeskont (avas faizini aşmayacak şekilde) birlikte karşı davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
… n 2012/02744-... tescil nolu tasarımının daha öne Endonezya'da kullanılan ahşap oymalardaki ana tema ile genel görüntüsü itibariyle örtüştüğü, bu nedenle yenilik ve «ayırt edicilik» özelliğinin bulunmadığı, diğer tasarımların ise anonim unsurlar barındırsa da sunulan deliller karşısında yeni ve ayırt edici olduğu; karşı davada da davacının 2012/02744- 7, ..., ... nolu tasarımlarına benzer ve «iltibas» yaratacak şekilde davalının ürün imal ve satışının tespit edildiği gerekçesiyle asıl davanın kısmen kabulü ile davalı ...
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:davanın konusu · yargılama gideri · ayırt edicilik · haksız rekabet · vekalet ücreti
Benzer bu karardaBu durumda, aralarında bir tasarım vekilinin de bulunduğu yeni bir bilirkişi heyetinden, «uyuşmazlık konusu» tasarımların bilgilenmiş kullanıcı gözüyle ve kıyaslanan tasarımlarla farklılıklarından çok ortak özellikleri ile birlikte bıraktıkları genel izlenim itibariyle benzer olup olmadıkları hususunda yeni bir rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken «eksik incelemeye» dayalı olarak karar verilmesi doğru olmamış, asıl davada verilen kararın davalı yararına bozulması gerekmiştir. ...- Yukarıdaki (...) nolu bentte açıklanan nedenler ve «maddi tazminat» talepleri itibariyle karşı davada «dava konusu» 2012/02744 sayılı çoklu tasarım tescil belgesindeki (...) nolu tasarım dışında kalan tasarımlara yönelik karşı davaya ilişkin tarafların temyiz itirazları ile asıl davada davacı vekilinin «vekalet ücreti» ve «yargılama giderlerine» yönelik temyiz itirazlarının da bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.
… rımın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, sair taleplerin reddine; karşı davada, karşı davacının 2012/02744-7, ..., ... nolu tasarımlarına karşı davalı tarafından «iltibas» yaratacak şekilde ürün imal ve satışı nedeniyle tasarım hakkına tecavüzün ve «haksız rekabetinin» tespitine, önlenmesi ve haksız rekabetin ortadan kaldırılmasına, taklit tasarımların imali satışının önlenmesine, üretime yarayan kalıplar ile üretilmiş «dava konusu» tasarımların bulundukları yerlerden toplatılmasına, gazete, dergi ve web ortamında yer alan reklamlardaki yanlış ve yanıltıcı bilgilerin düzeltilmesine, taleple bağlı olarak ....000 TL «maddi tazminatın» dava tarihinden itibaren yürütülecek reeskont (avas faizini aşmayacak şekilde) birlikte karşı davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
… n 2012/02744-... tescil nolu tasarımının daha öne Endonezya'da kullanılan ahşap oymalardaki ana tema ile genel görüntüsü itibariyle örtüştüğü, bu nedenle yenilik ve «ayırt edicilik» özelliğinin bulunmadığı, diğer tasarımların ise anonim unsurlar barındırsa da sunulan deliller karşısında yeni ve ayırt edici olduğu; karşı davada da davacının 2012/02744- 7, ..., ... nolu tasarımlarına benzer ve «iltibas» yaratacak şekilde davalının ürün imal ve satışının tespit edildiği gerekçesiyle asıl davanın kısmen kabulü ile davalı ...
… bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve asıl davada «dava konusu» edilen 2012/02744 sayılı çoklu tasarım tescil belgesinde yer alan (...) nolu tasarımın yeni olmadığının belirlenmiş olmasına göre, davalı vekilinin asıl davaya yön …
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2016/11985 E. , 2018/3986 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 27.05.2016 tarih ve 2010/522-2016/370 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacılar vekili, müvekkillerinden ... adına kayıtlı olan 2003/02173 sayılı endüstriyel tasarım için diğer müvekkiline lisans hakkı verildiğini, tasarıma konu halı kurutma ve santrifuj makinesinin müvekkili şirket tarafından üretildiğini, davalının da aynı ürünü imal edip piyasaya sunmak suretiyle müvekkilinin tasarımdan doğan haklarına tecavüz ettiğini, davalının yetkilisi hakkında endüstriyel tasarıma tecavüz suçundan açılan kamu davasının mahkumiyet ile sonuçlandığını ileri sürerek davalının tecavüzünün durdurulmasını, 10.000 TL maddi, 10.000 TL manevi tazminatın şikayet tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, müvekkilinin ürettiği makinenin davacı adına tescilli tasarımdan farklı olduğunu, müvekkilinin, kendi adına tescilli olan 2008/09438 ve 2008/09439 sayılı faydalı modeller doğrultusunda imalat yaptığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, tarafların aynı işkolunda çalıştığı, halı kurutma ve santrifuj makinesi imal ettikleri, davalı tarafından imal edilen halı yıkama ve santrifuj makinelerinin tasarımlarının, davacının 2003/02173 sayılı endüstriyel tasarım belgesine sahip makineler ile ileri derecede benzerlik arz ettiği, bu nedenle davalının gerçekleştirdiği halı kurutma ve santrifuj makinesi imalat ve satışı işinin, davacı adına tescilli endüstriyel tasarım belgesine ve bu belgeden doğan haklara tecavüz niteliğinde olduğu, davalının dayandığı faydalı model tescillerin korumalarının davacının tescillerinden sonra başladığı, davalının üretimlerini bu belge uyarınca yapsa dahi, başkasının tasarımını ihlal etme hakkına sahip olmayacağı, ürününü, davacının tasarımından farklılaştırması, en azından görsellerde değişiklik yapması gerektiğinden, davalının imalatının davacının endüstriyel tasarım belgesinden doğan haklarına tecavüz niteliği taşıdığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, davalı tarafından yapılan halı kurutma ve santrifuj makinesi imalat ve satışı işinin davacı adına TPE'de 2003/02173 tescil numarası ile kayıtlı endüstriyel tasarım belgesine ve bu belgeden doğan haklarına tecavüz niteliğinde olduğunun tespitine, 3.000 TL maddi, 5.000 TL manevi tazminatın 28.04.2007 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
1- Dava, endüstriyel tasarıma tecavüzün önlenmesi, maddi ve manevi tazminatın tahsili istemine ilişkin olup, mahkemece endüstriyel tasarıma tecavüzün tespitine, maddi ve manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Davalı hakkında ... Asliye Ceza Mahkemesinde açılan kamu davasında, davalının 551 sayılı KHK'nın 73/A-c bendi uyarınca cezalandırılmasına ve hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiş olup CMK'nın 231/5. maddesinde, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının sanık hakkında bir hukukî sonuç doğurmayacağının belirtildiği, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının, sonuçları itibariyle bir mahkumiyet kararı olmadığı, kural olarak, sanığın aleyhine sonuç doğuracak şekilde bir etki oluşturmayacağı da nazara alındığında davalı hakkında verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına kararı nedeniyle davacı adına tescilli endüstriyel tasarıma tecavüz edildiğinin sabit olduğundan söz edilemeyecektir.
... Asliye Ceza Mahkemesinin 2007/854 Esas sayılı dosyasına marka vekili ve makine mühendisi bilirkişiler tarafından ibraz edilen bilirkişi raporunda, davalıda ele geçirilen ürün ile davacı adına tasarıma konu ürünlerin karşılaştırılmasında “söz konusu halı yıkma ve sıkma makinesinin tasarım ve faydalı model tesciline sahip müşteki ürünlerine, ileri derecede benzerliği göz önünde bulundurulduğunda, tasarım tescili bulunmayan sanığın müşteki firmanın ürünleri ile iltibasa yol açacak derecede benzer mal üretip kullandığı ve bu şekilde sanığın bu eyleminin müştekiye ait tasarım tescilli ürünleri üzerinde tasarım hakkına tecavüz teşkil ettiğinin söylenebileceği” ifade edilmiş, tasarım hakkına tecavüz hususunda bunun dışında bir değerlendirmeye yer verilmemiştir.
Mahkemece, görüşüne başvurulan bilirkişi raporlarında ise, davalıda ele geçirilen ve davalı tarafından üretilen ürün ile davacı adına tescilli endüstriyel tasarım karşılaştırılmamış, davalının sonradan adına tescil ettirdiği faydal model belgelerinin tasarımdan kaynaklanan haklara tecavüzü önlemeyeceği ifade edilmiş ve maddi tazminat istemi yönünden hesaplamalar yapılmıştır.
554 sayılı KHK'nın 11. maddesinde “Bir tasarımın koruma kapsamı belirlenirken buna, 7. maddeye uygun olarak o tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde oluşturduğu genel izlenimle bariz bir benzerlik gösteren bütün tasarımların dikkate alınacağı, koruma kapsamının belirlenmesinde, kıyaslanan tasarımların farklılıklarından çok ortak özelliklerine ağırlık verileceği, tasarımcının tasarlama açısından seçenek özgürlüğüne sahip olduğunun dikkate alınacağı” düzenlenmiştir. Anılan madde hükmü uyarınca, koruma kapsamının belirlenmesinde kıyaslanan tasarımların bilgilenmiş kullanıcı üzerinde oluşturduğu genel izlenimle belirgin bir benzerlik gösterip göstermediğinin tespiti gerekmektedir. Bu nedenle, mahkemece, aralarında bir tasarım uzmanının da bulunduğu yeni bir bilirkişi heyetinden, uyuşmazlık konusu tasarımların bilgilenmiş kullanıcı gözüyle ve kıyaslanan tasarımlarla farklılıklarından çok ortak özellikleri ile birlikte bıraktıkları genel izlenim itibariyle benzer olup olmadıkları hususunda yeni bir rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken 554 sayılı KHK'nın Korumanın Kapsamının Belirlenmesi başlıklı 11.
maddesine uygun olmayan ve denetime elverişli bulunmayan ceza mahkemesine sunulmuş bilirkişi raporu esas alınarak eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
2- Bozma sebep ve şekline göre davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.
SONUÇ
Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalı yararına BOZULMASINA, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden davalıya iadesine, 28.05.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/425530600 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz