Bonoda yetki şartının avalisti de bağlaması ve ihtiyati hacze itirazın reddi

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2025/963

KARAR NO 2025/1116

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 07/05/2025 (Ek Karar)

NUMARASI 2025/125 D.İş 2025/132 Karar

İHTİYATİ HACİZ TALEP EDEN

TALEP İhtiyati Haciz

İhtiyati hacze itirazın kabulüne ilişkin ek kararın ihtiyati haciz talep eden vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TALEP

Alacaklı vekili; borçlular tarafından müvekkiline verilen 10/09/2024 düzenleme tarihli 1.000.000-TL bedelli senedin ödenmediğini, şimdilik 1 adet senet için ödenmeyen toplam 1.000.000-TL için (fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) borçlunun borca yeter miktardaki taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki mal, hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.

İHTİYATİ HACİZ KARARI

Mahkemece; talebin %15 teminatla kabulü ile; alacaklının borçlulardan alacağı olan 1.000.000,00-TL'nin tahsilinin ifasını temini bakımından vaki isteği İİK'nın 257.maddesinin 1.fıkrasına uygun bulunmuş, alacak rehinle temin edilmemiş ve karşı tarafla üçüncü şahısların muhtemel zarar ve ziyanlarına karşı yeterli teminat da alınmış bulunduğundan, adı geçen borçluların yukarıda gösterilen malları ile alacaklarının İcra İflas Kanunu'nda gösterilen muayyen tahditler dairesinde ihtiyaten haczine karar verilmiştir.

İTİRAZ

Karşı yan borçlular vekili; ihtiyati haciz şartları oluşmadığını; müvekkillerin adresi Samsun ili sınırları içerisinde olduğundan, genel yetki kuralları çerçevesinde Samsun Mahkemeleri yetkili olduğunu, ihtiyati haciz talebine konu yapılan bononun arka yüzünden, 26.03.2024 tarihli sözleşmenin teminatı olarak verildiği açıkça anlaşıldığından, bu bononun teminat senedi olarak kabulü gerektiğini, müvekkillerin herhangi bir kaçma ve ya mal kaçırma girişimi bulunmadığı da göz önüne alındığında ihtiyati haciz şartları oluşmadığından, verilen ihtiyati haciz kararına karşı itirazların kabulü ile ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

EK KARAR

Mahkemece ek karar ile; ihtiyati haciz talebine konu bononun borçlusu ... AŞ ile kefil ...'in yerleşim yerinin Canik/SAMSUN olduğu, bonodaki yetki şartının geçerliliği bulunmadığı gözetilerek borçlular ... ve ... inşaat ve ... AŞ vekilinin ihtiyati haciz kararına itirazının yetki yönünden kabulü ile, 06/03/2025 tarihli ihtiyati haciz kararının itiraz eden borçlular ... ve ... Sanayi AŞ bakımından kaldırılmasına ek karar verilmişir.

İSTİNAF SEBEBLERİ

Alacaklı vekili; kambiyo senetlerinde yetki kaydı, etkisi bakımından usul hukuku karakterli bir sözleşme olan “yetki sözleşmesi” niteliğinde olduğunu, yetki kaydının geçerli kabul edilebilmesi bakımından, öğretide ve yargı kararlarında HMK nın 17 madde düzenlemesine gidildiğini, ilgili madde ''Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır.'' hükmünü haiz olup, düzenleyeni ile lehtarı tacir ya da kamu tüzel kişisi olmayan bir kambiyo senedindeki yetki kaydının geçersiz olacağı; ancak bu geçersizlik senedin geçerliliğine etki etmeyeceğini ileri sürerek ek kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Talep ;bir adet bonoya dayalı verilen ihtiyati haciz kararına itiraza ilişkindir. 6102 sayılı TTK'nın teselsül karinesi başlıklı 7. maddesine göre: (1) İki veya daha fazla kişi, içlerinden yalnız biri veya hepsi için ticari niteliği haiz bir iş dolayısıyla, diğer bir kimseye karşı birlikte borç altına girerse, kanunda veya sözleşmede aksi öngörülmemişse müteselsilen sorumlu olurlar. (2) Ticari borçlara kefalet hâlinde, hem asıl borçlu ile kefil, hem de kefiller arasındaki ilişkilerde de birinci fıkra hükmü geçerli olur. HMK'nın 17. maddesinde; "Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler.

Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır" hükmüne yer verilmiştir. İhtiyati hacze dayanak ... AŞ tarafından ... İnşaat AŞ lehine 10/09/2024 tarihinde, 10/09/2024 vadeli ve 1.000.000-TL bedelli bono incelendiğinde; ihtiyati hacze itiraz eden keşideci ve alacaklının tacir olduğu, ayrıca ihtilâf halinde İstanbul Mahkemelerinin yetkili olduğunun kararlaştırıldığı, diğer borçlunun da bonoda keşideciden sonra avalist olarak yer aldıkları anlaşılmaktadır. Buna göre HMK'nun 17. madde gereğince tacirler arasında düzenlendiği belirlenen yetki sözleşmesi geçerli olup, kambiyo senetlerinin takibinde asıl borçlu ve asıl borçluya verilen aval nedeniyle ayrılamayaacğı gözetildiğinde anılan yetki sözleşmesi avalisti de bağlar.

Dayanak bononun İstanbul Mahkemeleri'nin yetkisine dair yetki şartı içermesi sebebiyle İstanbul Mahkemeleri ihtiyati haciz kararı vermeye yetkili olduğu halde muterizlerin yetkiye itirazlarının reddine karar verilmesi gerekirken itirazın kabulüne karar verilmesi doğru olmadığından ek kararın kaldırılarak itiraz edenlerin itirazlarının reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/125 D.İş 2025/132 Karar sayılı 07/05/2025 tarihli ek kararının HMK 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA; "İhtiyati hacze itiraz eden borçlular vekilinin ihtiyati haciz kararına itirazlarının reddine"İlk derece mahkemesine ilişkin olarak ;"Alacaklı tarafından yapılan 15-TL posta masrafının borçlulardan alınarak alacaklıya verilmesine, 9.500-TL vekalet ücretinin itiraz eden borçlulardan alınarak alacaklıya ödenmesine," Yatırılan 615,40-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde alacaklıya iadesine, Alacaklı tarafından yapılan 300-TL istinaf yargı giderinin borçlulardan alınarak alacaklıya verilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.

07/07/2025