Tellallık sözleşmesi

11. Hukuk Dairesi         2012/18859 E.  ,  2014/7609 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ...

49. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 29/02/2012 tarih ve 2011/204-2012/51 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından duruşmalı olarak istenmiş ise de, davacı vekilinin duruşmadan feragat dilekçesi de gözönüne alınarak, dosyanın duruşmasız olarak incelenmesine karar verildikten sonra, temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin gayrimenkul danışmanlığı yaptığını, davalılardan […]...nin davacıdan kiralık bir yer bulunmasını talep ettiğini,... ... 'ın […]...nin yönetim kurulu üyesi, ... Salman'ın ise şirket müdürü olduğunu, yine şirket yetkililerinden ... Kırma'nın 30/04/2010 tarihli e-posta ile istedikleri özellikleri taşıyan satılık yer temin edilmesini istediğini, müvekkili tarafından ... Yatırım Menkul Değerler A.Ş. ile ... Kredi […]...ye ait ... Mahallesi, Morbasan Sokak, Beşiktaş ... adresinde bir yer bulunduğunu 13/05/2010 ve 25/05/2010 tarihlerinde müvekkili şirketin bu yeri Ströer A.Ş. yetkililerine gösterildiğini, hatta şirketin ... Kredi […]...ye teklif sunduğunu, bu aşamadan sonra müvekkilinin yaptığı hizmet bedelini ödememek için söz konusu yerin davalı ...'nin ortaklarına ait başka bir şirket olan davalı ...

A.Ş. tarafından satın alındığını, gayrimenkulün iktisabının muvazaalı olduğunu ileri sürerek müvekkilinin vermiş olduğu hizmet ve davalı şirketlere sağlanan fayda dikkate alınarak gayrimenkulün rayiç değerine göre saptanacak hizmet bedelinin şimdilik 10.000 TL'sinin faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı .... vekili, davacının tellallık sözleşmesine dayandığını, bu sözleşme için yazılı şeklin geçerlilik şartı olduğunu, taraflar arasında yazılı sözleşme bulunmadığını, taleple ilgili olarak müvekkili şirket tarafından herhangi bir kimseye yetki verilmediğini, , müvekkili şirket ile diğer davalı şirketin farklı tüzel kişiler olduklarını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı ... A.Ş. vekili, davacı ile aralarında herhangi bir hukuki ilişki bulunmadığını, davalılar arasında organik bağ olmadığını, tellallık sözleşmesinin yazılı olması gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir. Mahkemece, iddia, savunma,toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında yazılı sözleşme bulunmadığı, BK'nın 404/son maddesine göre yazılı şekilde yapılmayan tellallık sözleşmesi geçersiz olduğundan davacının TTK'nın 22. maddesine dayalı olarak talepte bulunduğu, davalıların açık bir iş veya hizmet talebinin olmadığı, iddia edilen hizmet talebi (icap) davalı şirketleri temsil ve ilzama yetkili kişilerden gelmediği, ...

1. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2010/53 D.iş sayılı tespit dosyası kapsamında incelenen bilgisayar kayıtları, elektronik posta yazışma evrakı ile davalı şirketlerden […]...yi temsil ve ilzama yetkili olmayan Koray Kırma'nın 2010 yılının 4-5. aylarında davacı şirket ile temasa geçerek kiralık bir gayrimenkulün bulunmasını istediği, davacı tarafın da bu konuda bir takım girişimlerde bulunduğunun sabit olduğu, ancak tacir olan davacının basiretli davranması, kendisine teklifte bulunan kişinin adına hareket ettiğini söylediği şirketi temsile yetkili olup olmadığını asgari düzeyde araştırması gerektiği, davaya konu taşınmazın 23/07/2010 tarihinde... Kredi Yatırım... Değerler A.Ş. ve ... Kredi bankası A.Ş.

tarafından ihaleye çıkartıldığı ve ihalede davalı ... A.Ş. tarafından satın alındığı, ... A....nin 12/08/2010 tarihinde kurulup davacının hizmet verdiği tarihte henüz kurulmadığı, satışın davacı tarafından verilen hizmet sayesinde gerçekleştiğinin kabul edilemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin davalı ... ... ve Medya A.Ş. yönünden yaptığı tüm temyiz itirazlarının reddi ile kararın davalı ... ... ve Medya A.Ş. yönünden onanmasına karar vermek gerekmiştir.

2- Davacının davalı .... yönünden yaptığı temyiz itirazlarına gelince; davacı, gayrimenkul danışmanlığı yaptığını, davalılardan […]...nin kiralık bir yer bulunmasını talep ettiğini, Murat ... 'ın […]...nin yönetim kurulu üyesi, ... Salman'ın ise şirket müdürü olduğunu, yine şirket yetkililerinden ... Kırma'nın 30/04/2010 tarihli e-posta ile istedikleri özellikleri taşıyan satılık yer temin edilmesini istediğini, müvekkili tarafından ... Kredi Yatırım Menkul Değerler A.Ş. ile ... Kredi […]...ye ait Balmumcu Mahallesi, Morbasan Sokak, Beşiktaş ... adresinde bir yer bulunduğunu 13/05/2010 ve 25/05/2010 tarihlerinde müvekkili şirketin bu yeri Ströer A.Ş. yetkililerine gösterildiğini, hatta şirketin ...

Kredi […]...ye teklif sunduğunu, bu aşamadan sonra […]...nin ortaklarına ait başka bir şirket olan davalı ... A.Ş. tarafından bu yerin satın alındığını, gayrimenkulün iktisabının muvazaalı olduğunu ileri sürerek gayrimenkulün rayiç değerine göre saptanacak hizmet bedelinin tahsilini talep etmiştir. Mahkemece, davalı şirketlerden […]...yi temsil ve ilzama yetkili olmayan Koray Kırma'nın 2010 yılının 4-5. aylarında davacı şirket ile temasa geçerek kiralık bir gayrimenkulün bulunmasını istediği, davacı tarafın da bu konuda bir takım girişimlerde bulunduğunun sabit olduğu, ancak tacir olan davacının basiretli davranması, kendisine teklifte bulunan kişinin adına hareket ettiğini söylediği şirketi temsile yetkili olup olmadığını asgari düzeyde araştırması gerektiği, davaya konu taşınmazın 23/07/2010 tarihinde ...

Kredi Yatırım Menkul Değerler A.Ş. ve ... Kredi Bankası A.Ş. tarafından ihaleye çıkartıldığı ve ihalede davalı ... A.Ş. tarafından satın alındığı, ... A....nin 12/08/2010 tarihinde kurulup davacının hizmet verdiği tarihte henüz kurulmadığı, satışın davacı tarafından verilen hizmet sayesinde gerçekleştiğinin kabul edilemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Oysa dosya kapsamından Ströer Kentvizyon A.Ş. tarafından davacıya çekilen .... Noterliği'ne ait 15.09.2010 tarihli ihtarname kapsamı, 27.05.2010 tarihli Ströer Kentvizyon A.Ş. tarafından ... kredi […]...ye hitaben düzenlenen Teklifname ve bu teklifname gereği ... kredi Yatırım A.Ş. tarafından Ströer […]...ye yazılan 03.06.2010 tarihli yazı ile ...

1. Sulh Hukuk Mahkemisi'nin 2010/53 D.İş. dosyası kapsamı ile davacı tarafından Ströer […]...ye taşınmaz bulunması yönünden hizmet verildiği sabittir. Vekaletsiz iş gören tacirin ücret talep edebilmesi için yapılan işin mutlaka olumlu sonuç vermesi başka bir deyişle, iş sahibinin mamelekinde artış meydana getirmiş olması gerekmez. Nitekim Adliye Encümeni gerekçesinde de ETK 653/1’de tacirin ücret talep edebilmesi için aranan “bir başka kişiye menfaat temin edilmesi” koşulunun vekaletsiz tasarrufun konusunun iş veya hizmet görmeden ibaret bulunması ve “menfaat temini" sözlerinin işin menfaatle sonuçlanmasının gerekli olduğu kuşkusunu uyandırabileceği gerekçesiyle TTK'nın 22. maddesine alınmadığı açıkça gösterilmiştir.

(Sabih Arkan. Ticari İşletme Hukuku. Onuncu Bası. ... 2007. sayfa 139.) Bu itibarla mahkemece tarafların tacir olmasına ve toplanan kanıtlarla davacının davalı tarafa hizmet ifa etmiş olduğunun sabit olmasına göre TTK'nın 22. maddesindeki karşı tarafın ticari işletmesi ile ilgili bir iş veya hizmet görmüş olan davacının uygun bir ücret isteyebileceği hükmü gözetilerek davanın karara bağlanması gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

SONUÇ

Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin davalı ... ... ve Medya A.Ş. yönünden yaptığı tüm temyiz itirazlarının reddi ile kararın davalı ... ... ve Medya A.Ş. yönünden ONANMASINA, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin davalı .... yönünden yaptığı temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davacıya iadesine, 17/04/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.