6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Fatura bedeline itirazın iptalinde geç düzenlenen iade faturasına itibar edilmemesi

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2024/945 E. 2024/1892 K. · · İlk derece: İSTANBUL 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddiKesin

★ Emsal

Davacının nitelemesi: Ticari Satımdan Kaynaklanan ≠ mahkeme dalı · davacı çerçevesi: Ticari satım

Gerekçe özeti

Ticari satımdan kaynaklanan itirazın iptali davasında, davalının mal iadesi savunmasına dayanak gösterdiği tutanak ve kargo evrakının içeriği takibe konu fatura muhteviyatı ürünlerle örtüşmüyorsa ve davacının bu iadeye ilişkin bir kabulü bulunmuyorsa, iade savunması ispatlanmış sayılmaz. Ayrıca satıcının düzenlediği faturaya karşı alıcı tarafından TTK 21/2'de öngörülen sekiz günlük süreden sonra düzenlenen ve karşı tarafa tebliği kanıtlanamayan iade faturasına itibar edilemez; bu durumda fatura bedelinin ödenmediği ve alacağın doğduğu kabul edilir.

Ele alınan sorunlar

Takibe konu fatura bedelinin ödenip ödenmediği / iade savunmasının ispatı → ret

İddia: Davalı vekili, davacının ticari defterlerini ibrazdan kaçındığını, davacının muavin defter kayıtlarının ticari defter niteliğinde olmadığından dikkate alınamayacağını, taraflar arasındaki faturalaşmanın e-fatura sistemi üzerinden yapıldığını, cevap dilekçesi ekindeki tutanak, kargo evrakı ve faturalarla malların büyük kısmının davacıya iade edildiğinin ispatlandığını, mahkemenin takibe konu fatura içeriği malların iade edildiğini göz ardı ederek iade faturasının süresinde düzenlenmediği gerekçesiyle alacağın doğduğunu kabul etmesinin hukuka aykırı olduğunu ileri sürmüştür.

Gerekçe: Takibe konu 12.08.2022 tarihli 30.240-TL bedelli fatura davalı şirketin ticari defterlerinde, davacının ise muavin dökümünde kayıtlıdır. Dava, 6 Şubat 2023 depreminden hemen önce açılmış olup davacının işletme adresi Kahramanmaraş ilindedir; inceleme tarihi itibariyle zayi belgelerinin alınabilmesi için tanınan süreler gözetilerek mücbir sebep halindeki davacının ticari defterlerini ibrazdan kaçındığı kabul edilmemiş, sunulan muavin defter özeti incelenmiştir. Davalı vekilinin cevap dilekçesi ekinde sunduğu 08.11.2022 tarihli kargo fişi ile tutanakta yer alan iade ürünleri (deri maskot, yemeni, deri not defteri) takibe konu fatura muhteviyatı olan 100 çift deri terlik ve yemeniye ilişkin olmadığından, davacının bu iadeye ilişkin bir kabulü de bulunmadığından, malların iade edildiğine yönelik savunma yerinde görülmemiştir. Davalı şirket, takibe konu faturayı ticari defterlerine kaydettikten sonra 19.09.2022 tarihinde aynı tutarda iade faturası düzenlemiş; bunun yanında davacının takip dışı 15.08.2022 tarihli başka bir faturasına ilişkin de 19.09.2022 tarihinde iade faturası düzenlenmiş ve bu ikinci iade faturası davacının muavin dökümünde kayıtlı bulunmuştur. Fatura içeriği ürünlerin iadesi kanıtlanamadığı gibi, TTK 21/2 maddesinde yazılı süreden sonra düzenlenen ve davacıya tebliği kanıtlanamayan iade faturasına da itibar edilmesi mümkün görülmemiştir. Bu nedenlerle davacının takibe konu fatura nedeniyle alacağını kanıtladığının kabulüyle itirazın iptaline karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Kararın, mal iadesine ilişkin tutanak ve kargo belgesinin fatura muhteviyatı ürünlerle örtüşmemesi halinde iade savunmasının ispatlanmayacağı ve TTK 21/2'de öngörülen süreden sonra düzenlenip tebliği kanıtlanamayan iade faturasına itibar edilemeyeceği yönündeki tespiti, benzer ticari satım uyuşmazlıklarında bölgesel emsal değeri taşımaktadır.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
itirazın iptali ticari satım ticari defter muavin defter iade faturası TTK 21/2 icra inkar tazminatı

Atıf yapılan mevzuat: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) — TTK 21/2

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2024/945

KARAR NO 2024/1892

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 22/02/2024

NUMARASI 2023/21 Esas - 2024/148 Karar

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ 23/12/2024

Davanın kabulüne ilişkin kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili; davacının davalı şirkete sattığı birtakım ürüne karşılık, ...06 numaralı 12.08.2022 tarihli 30.240-TL bedelli faturanın davalı tarafından ödenmemesi üzerine davalı aleyhine İstanbul .... İcra Dairesinin ... Esas no'lu dosyasından ilamsız takip yapıldığını, davalı tarafından icra takibine itiraz edildiğini, itiraz sebebiyle takibin durduğunu belirterek davalının itirazının iptaline,%20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili;dava dilekçesi ekinde sunulan faturaya ilişkin davacı tarafın bir alacağının olmadığını, bu hususun ticari defter ve belgelerin incelenmesi ile ortaya çıkacağını, davaya ilişkin faturaya konu malların bir kısmının tutanak ile davacıya davalı tarafından teslim edildiğini, tutanaklardan da görüleceği üzere malların bir çoğunun davacıya iade edildiğini, eğer caride açık kalan kısım varsa davalı şirketin diğer malları da teslim etmeye hazır olduğunu, bu hususun karşı taraf ile yapılan görüşmeler ile de ispat edileceğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece; davacının davalı şirkete 12.08.2022 tarihinde... no'lu 30.240-TL tutarında "..." açıklamasıyla fatura düzenlediği, faturanın davalı şirketin ticari defterlerinde davacının ise muavin dökümde kayıtlı olduğunu,davalı şirketin 19.09.2022 tarihinde 30.240- TL tutarında "..." açıklamasıyla iade faturası düzenlediği; ancak TTK nın 21/2 maddesi' uyarınca 8 gün içinde usule uygun iade edilmediği, davalı şirketin davacının 15.08.2022 tarihinde ... no'lu 24.192-TL tutarında düzenlediği faturaya da 19.09.2022 tarihinde ...” no'lu 24.192-TL tutarında iade fatura düzenlediğini ve iade faturasının davacının muavin dökümünde kayıtlı olduğunun görüldüğünü,sunulan 10.10.2022 tarihli tutanakta ...'a bir kısım malın teslim edildiği, takibe konu fatura içeriği malın iadesine ilişkin belge sunulmadığını,bilirkişi raporuna göre davalının 30.240-TL davacıya borçlu olduğunu, İstanbul ....İcra Dairesinin ...

esas sayılı dosyasında davalının itirazının iptaline alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili;davacının ticari defterlerini ibrazdan kaçınıdığını,müvekkili şirketin defterlerinin kanuna uygun olduğunu,davacının her zaman düzenlenebilecek ve ticari defter niteliği bulunmayan muavin defteri kayıtlarının dikkate alınamayacağını,taraflar arasındaki tüm faturalaşmalar e-fatura sistemi üzerinden yapıldığını, cevap dilekçesi ekinde sundukları tutanaklar, kargo evrakı, faturaların ispata yeterli olduğunu, tutanaklar ile malların bir çoğunun davacıya iade edildiğini,mahkemece takibe konu, 12.08.2022 tarihli 30.240-TL bedelli fatura içeriği malların iadesinin yapıldığı göz ardı edilerek iade faturası zamanında düzenlenmediğinden alacak doğduğunun kabulü hukuka aykırılık teşkil ettiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava bir adet faturaya dayalı icra takibine vaki itirazın iptaline ilişkindir.Davalı tarafından akdi ilişki inkar edilmemiştir. Davacı tarafından düzenlenen 12.08.2022 tarihli 30.240-TL bedelli fatura "..." içeriklidir. Faturanın davalı şirketin ticari defterlerinde davacının ise muavin dökümde kayıtlı olduğunun tespit edilmiştir. Elde ki dava; 6 Şubat 2023 depreminden hemen önce açılmış olup davacının işletme adresi Kahramanmaraş ilidir. İnceleme tarihi itibariyle zayi belgeleri alınabilmesi için süreler tanınmış olup mücbir sebep halindeki davacının ticari defterlerini ibrazdan kaçındığı kabul edilmemiş, davacı tarafça sunulan muavin defter özeti incelenmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesi ekinde 10 kg ağırlığında 08.11.2022 tarihli bir kargo fişi ile iki adet deri maskot yemeni, deri not defteri içerikli ürünlerin iadesine ilişkin davacının imzası bulunan tutanak ibraz etmiştir.İcra takibine konu fatura içeriği ürünlerin 100 çift deri terlik ve yemeni olduğu belirlenmekle fatura muhteviyatı ürünlere ilişkin olmadığı anlaşılmaktadır.Davacının bir kabulü olmadığı gözetildiğinde malların iade edildiğine yönelik savunma yerinde bulunmamıştır.

Davalı şirketin ticari defterlerine kaydettiği faturadan sonra 19.09.2022 tarihinde 30.240-TL tutarında "... iade deri terlik, deri yemeni" açıklamasıyla iade faturası düzenlediği bilirkişi incelemesinde tesbit edilmiştir. İcra takibine konu fatura dışında davacının 15.08.2022 tarihli 24.192-TL tutarında davalı adına bir faturası daha bulunduğu,davalı tarafından bu faturaya da 19.09.2022 tarihinde 24.192-TL tutarında iade faturası düzenlediği ve bu iade faturasının davacının muavin dökümünde kayıtlı olduğu tesbit edilmiştir.Bu halde fatura içeriğinin iadesi kanıtlanamadığı gibi TTK nın 21/2 .maddesinde yazılı süreden sonra düzenlenen iade faturasına itibar edilmesi mümkün görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle; davacı tarafından düzenlenen bir adet faturanın davalıya tebliğ edildiği, cevap dilekçesi ekinde sunulan iade tutanaklarının fatura muhteviyatı ürünlere ait olmadığı, takip dışı bir fatura daha olup, bu faturaya düzenlenen iade faturasının davacıda kaydı bulunduğu anlaşılmakla;süresinden sonra düzenlenen ve davacıya tebliği kanıtlanamayan iade faturasına itibar edilmeyeceğinden davacının takibe konu fatura nedeniyle alacağını kanıtladığının kabulü ile itirazın iptaline karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır. İstinaf nedeni yerinde olmayan davalı vekilinin başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle:Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 2.065,69-TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 516,40-TL harcın mahsubu ile kalan 1.549,29‬-TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,195-TL istinaf yargı giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 23/12/2024

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/35193 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.