Muacceliyet şartı gerçekleşen bonoda protesto şartı ve teminat miktarı
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2018/80 E. 2018/88 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ Emsalİhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)
Gerekçe özeti
Muacceliyet sözleşmesi gereği bir senedin ödenmemesi halinde diğer senetlerin de muaccel hale geleceği kararlaştırılmışsa ve alacaklı yalnızca kısmi bir tutar için ihtiyati haciz talep etmişse, teminat bu talep edilen tutar üzerinden hesaplanır; alacağın tamamı üzerinden teminat aranmaz. Bononun asıl borçlusu ile senedin ön yüzünü imzalayarak avalist konumunda bulunan kefiller yönünden ihtiyati haciz istenebilmesi için bononun vadesinin gelmesi yeterli olup, ayrıca ödememe protestosu çekilmesi zorunlu değildir; borçlunun ödemeye hazır olduğu ancak alacaklının kabul etmediği yönündeki iddialar, borçlunun senet bedelini bankaya tevdi etme yolunu kullanmaksızın ileri sürülüyorsa dinlenemez ve İİK 265'te sayılan itiraz sebepleri arasında yer almaz.
Ele alınan sorunlar
Teminatın alacağın tamamı üzerinden mi yoksa talep edilen kısım üzerinden mi hesaplanacağı → ret
İddia: Borçlular, takibe konulan senetlerin toplam tutarının 2.145.041,92 TL olmasına rağmen alacak miktarının 200.000 TL olarak gösterildiğini ve bu miktar üzerinden teminat yatırıldığını, oysa alacağın tamamı üzerinden teminat yatırılması gerektiğini ileri sürmüştür.
Gerekçe: Alacaklı, muacceliyet sözleşmesi gereği muaccel hale gelen alacağından yalnızca 200.000 TL için ihtiyati haciz talep etmiş ve mahkemece bu miktar üzerinden karar verilmiştir. Talep edilen miktar 200.000 TL olduğundan, alacağın tamamı üzerinden teminat alınması mümkün değildir; teminat talep edilen tutar üzerinden hesaplanır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Muacceliyet koşulunun gerçekleşip gerçekleşmediği → ret
İddia: Borçlular, borcun muaccel hale gelmediğini, aksine alacaklının kendilerinin yapmak istediği ödemeyi kabul etmemekle temerrüde düştüğünü ileri sürmüştür.
Gerekçe: Taraflar arasındaki anlaşmaya göre senetlerden birinin ödenmemesi halinde diğer senetlerin de vadesinin geleceği kararlaştırılmış olup, talebe konu 29/08/2016 vade tarihli senet ödenmediğinden muacceliyet koşulu gerçekleşmiştir. Borçluların vadesi gelmiş senetleri ödemeye hazır olduklarını, alacaklının ödemeyi kabul etmediğini ve kendilerini oyaladığını ileri sürmesi, İİK'nın 265. maddesinde sayılan itiraz sebeplerinden olmadığından dinlenemez.
Gerekçe kaynağı: özgün
Avalist borçlular için ödememe protestosu şartının gerekip gerekmediği → ret
İddia: Borçlular, ihtiyati haciz kararına dayanak olan bono için protesto şartının gerçekleşmediğini ileri sürmüştür.
Gerekçe: Talebe konu senedin asıl borçlusu şirket olup, kefil sıfatıyla senedin ön yüzünü imzalayan diğer borçlular avalist konumundadır. Hamilin keşideciye ve onun lehine aval verene karşı ihtiyati haciz isteyebilmesi için bononun vadesinin gelmesi gerekli ve yeterlidir, ayrıca ödememe protestosu çekilmesine gerek bulunmamaktadır. Kaldı ki 29/08/2016 vade tarihli bono için ilgili noterlikçe ödememe protestosu tanzim edilmiş olup, ayrıca temerrüde düşmek istemeyen borçlunun TTK 712. madde gereği senet bedelini bir bankaya tevdi edebileceği, bu gerekliliği yerine getirmeden ödemek istedikleri ancak alacaklının kabul etmediği yönündeki iddiaların dinlenemeyeceği; muteriz borçluların tamamı asıl borçlu ve avalistlerden ibaret olduğundan esasen bunlara başvurabilmek için protesto keşidesine gerek de bulunmamaktadır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Kısmi alacak talebiyle ihtiyati haciz istenmesi halinde teminatın talep edilen tutar üzerinden hesaplanacağı ve bono avalistlerine karşı ihtiyati haciz için ödememe protestosunun zorunlu olmadığı yönündeki tespitler bakımından emsal niteliktedir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati haciz↗ muacceliyet şartı↗ ödememe protestosu↗ aval↗ teminat↗ kısmi alacak talebi↗ bedelin bankaya tevdii↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
null 2018/80 E. , 2018/88 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2018/80
KARAR NO 2018/88
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 20/09/2016 Tarihli Ek Karar
NUMARASI 2016/3251 D.İş 2016/3251 Karar
İHTİYATİ HACİZ İSTEYEN
TALEP İhtiyati Hacze İtiraz
İSTİNAF KARAR TARİHİ 08/02/2018
İhtiyati haciz kararına karşı borçlular vekilince yapılan itirazın reddine ilişkin 06/12/2016 tarihli ek kararın istinafı üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TALEP
Alacaklı vekili ; borçluların verdiği 29.8.2016 vade tarihli 5.000-TL bedelli senedin vadesinde ödenmediğini ,senetlerden birinin ödenmemesi halinde diğerlerinin muaccel olacağının kararlaştırıldığını ,vadesinde ödenmeyen senet nedeniyle muaccel hale gelen borçtan 200.000-TL için ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiş,mahkemece alacağın muaccel hale geldiği gerekçesi ile muaccel olan senetlere dayalı olarak 200.000-TL alacak için ihtiyati haciz kararı verilmiştir.
İTİRAZ
Borçlular ... A.Ş., ... ve ... vekili itiraz dilekçesinde; alacak miktarı olan 2.145.041,92- TL'nin %15'i oranında teminat yatırılması gerekirken 200.000-TL üzerinden yatırıldığını,İİK m. 260'a göre mahkemenin ihtiyati haciz kararında ihtiyati haczin sebebini ve haciz koyulan malları da belirtmesi gerekirken kararda bu hususlara yer verilmediğini, ihtiyati haciz kararına dayanak olan borcun muaccel hale gelmediğini, aksine alacaklı ...'ın müvekkilleri tarafından yapılmak istenen ödemeyi kabul etmemekle alacaklının temerrüde düştüğünü, protesto şartının da gerçekleşmediğini, müvekkillerinin vadesi gelmiş olan senetleri ödemeye hazır olduklarını, alacaklının kötü niyetli olarak müvekkillerini oyaladığını, senetleri kaybettiğini söyleyerek ödemeyi kabul etmediğini, müvekkilinin tacir olup ticaretle uğraştığını, icra takibi nedeniyle telafisi imkansız zararlara uğradığını ve uğramaya devam ettiğini haksız ve hukuka aykırı, tedbirde ölçülülük ilkesine uymayan tüm hacizlerin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İTİRAZA CEVAP
Alacaklı vekili itiraza karşı cevap dilekçesi sunmamış olup; duruşmadaki beyanında; ihtiyati haciz talep tarihinin 20/09/2016 olduğunu, ancak itiraz edenlerin talepten sonra görüşmek istediklerini, bu nedenle senetlerin muaccel hale geldiğini, ayrıca itiraz edenlerin müvekkili ile altlı üstlü oturduklarını, bu nedenle müvekkiline ulaşılamaması mümkün olmadığını, itiraz edenler ciranta olmadığından ödememe protestosuna gerek olmadığını belirterek itirazın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, alacaklı tarafından sadece 200.000- TL'ye yönelik talepte bulunulduğundan teminata ilişkin itirazın yerinde olmadığı, talebe konu 29/08/2016 tarihli senedin vadesinin geldiği, taraflar arasındaki anlaşmaya göre söz konusu senedin ödenmemesi halinde de diğer senetlerinin vadesinin geleceğinin kararlaştırıldığı, bu nedenle alacağın muaccel olduğu ve teminat altına alınmadığı, itiraz eden tarafından senede ilişkin protesto şartının gerçekleşmediği savunulmuş ise de; talebe konu senetlerin borçlusunun ....A.Ş. olduğu, kefil sıfatı ile imzalayan diğer borçluların senedin ön yüzünü imzaladıkları, bu hali ile senedin avalisti oldukları, hamilin keşideciye ve onun lehine aval verene karşı ihtiyati haciz isteyebilmesi için, bononun vadesinin gelmesi gerekli ve yeterli olup, ayrıca ödememe protestosu çekilmesine gerek bulunmadığı, bu hali ile söz konusu itirazın da yerinde olmadığı, borçluların vadesi gelmiş senetleri ödemeye hazır olduklarını, alacaklının ödemeyi kabul etmediğine ve borçluları oyaladığına ilişkin itirazların ise İİK'nın 265.maddesinde yer alan itiraz nedenlerinden olmadığı gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
İstinaf yoluna başvuran borçlular vekili; takibe konulan senetlerin toplam tutarının 2.145.041,92 TL olmasına rağmen alacak miktarının 200.000- TL olarak gösterildiğini ve miktar üzerinden teminat yatırıldığını, ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için gerekli olan şartların oluşmadığını, ihtiyati haciz kararının İİK m.260'a göre ihtiva etmesi gereken hususları taşımadığını, borcun muaccel hale gelmediğini, alacaklının ödemeyi kabul etmemekle temerrüde düştüğünü, protesto şartının gerçekleşmediğini, müvekkillerinin vadesi gelmiş senetleri ödemeye hazır olduklarını, müvekkilinin tacir olup ticaretle uğraştığını, icra takibi nedeniyle telafisi imkansız zararlara uğradığını usul ve yasaya aykırı kararın kaldırılarak takibin iptaline, hacizlerin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
İİK'nun 265/1. maddesine göre borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı itiraz edebilir. Somut olayda; muacceliyet sözleşmesi gereği , alacaklı muaccel hale gelen alacağından 200.000-TL için ihtiyati haciz kararı talep etmiş ve mahkemece bu miktar üzerinden karar verildiğinden tüm alacak üzerinden teminat alınması mümkün bulunmadığı, muacceliyet koşulunun gerçekleştiği , 29.8.2016 vade tarihli bono için Beykoz ...noterliğince ... tarihli ödememe protestosu tanzim edilmiş olup, protesto keşide edilmesi dahi;temerrüde düşmek istemeyen borçlu TTK 712 maddesinin " bir poliçe 708.madde de öngörülen süre içinde ödeme için ibraz edilmediği takdirde borçlu gideri ve riski hamile ait olmak üzere poliçenin bedelini bir bankaya tevdi edebilir " hükmü gereği senet bedelini bir bankaya tevdi edebileceği ,bu gerekliliği yerine getirmeden borcu ödemek istedikleri, ancak alacaklının kabul etmediği iddialarının dinlenemeyeceği , muteriz borçluların tamamı asıl borçlu ve avalistlerden ibaret olduğundan esasen borçlulara başvurabilmek için protesto keşidesine gerek olmadığı buna göre itirazın reddine ilişkin ek karara karşı ileri sürülen istinaf sebebleri yerinde görülmemiş,başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle:
Borçlular vekilinin istinaf başvurusunun HMK 'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
Alınması gereken 35,90- TL istinaf karar harcından borçlular tarafından peşin yatırılan 31,40- TL harcın mahsubu ile bakiye 4,50- TL'nin muteriz borçlulardan alınarak hazineye gelir kaydına,
İstinaf yoluna başvuran borçlular tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına,
Dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine .
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362.f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 08/02/2018
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/282080 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi