Hakem heyetinin reddi davasında görevli mahkeme HMK 410 uyarınca belirlenir
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2018/97 E. 2018/703 K. · · İlk derece: İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Diğer / sınıflanamadıkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)Kesin
★ EmsalGörev ve yetkiusul emsali
Gerekçe özeti
Hakem heyetinin/hakemin reddine ilişkin davalarda verilen kararlar, hakem kararının iptali talepli davalardan farklı olarak HMK 361/1 ve 439/6 maddeleri kapsamında değerlendirilemez; bu nedenle doğrudan temyize tabi değildir. Bu davalarda görevli mahkemenin tespitinde, göreve ilişkin kuralların kamu düzeninden olması nedeniyle karar tarihinde değil, yürürlükteki (güncel) HMK 410 maddesi düzenlemesi esas alınır ve bu düzenleme derdest davalara da uygulanır; buna göre tahkim yargılamasında mahkeme tarafından yapılacak işlerde görevli mahkeme, konusuna göre Asliye Hukuk veya Asliye Ticaret Mahkemesidir, Bölge Adliye Mahkemesi değildir.
Ele alınan sorunlar
Hakem heyetinin reddi davasında görevli mahkemenin tespiti → kabul
İddia: Davacı vekili, 5235 sayılı Kanun'un 5/1-111/4 maddesine göre hakemlerin reddine ilişkin davaların Ticaret Mahkemelerince yürütüleceğini, ilk derece mahkemesinin görevsizlik kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını ve ilk derece mahkemesinin görevli olduğuna dair hüküm tesisini talep etmiştir.
Gerekçe: Somut uyuşmazlıktaki talep, hakem kararının iptali istemine ilişkin olmayıp sadece hakem heyetinin reddi istemine ilişkindir; bu nedenle hakem heyetinin reddine ilişkin talep sonucunda verilen kararların HMK 361/1 ve 439/6 maddeleri uyarınca değerlendirilmesi mümkün değildir ve bu kararlar için doğrudan temyiz yoluna başvurulamaz. İlk derece mahkemesi, hüküm tarihi itibariyle yürürlükte olan HMK 410 maddesi düzenlemesi nedeniyle Bölge Adliye Mahkemesinin görevli olduğuna karar vermiş ise de, inceleme tarihinden evvel yürürlüğe giren (28/2/2018 tarih ve 7101 sayılı Kanun'un 57. maddesiyle değişik) HMK 410 maddesine göre, tahkim yargılamasında mahkeme tarafından yapılacağı belirtilen işlerde görevli ve yetkili mahkemenin, konusuna göre tahkim yeri Asliye Hukuk veya Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu düzenlenmiştir. Göreve ilişkin kurallar kamu düzenine ilişkin olup yürürlüğe girdiği anda derdest davalara da uygulanır. Bu nedenle Hakem Kurulunun Reddine ilişkin davaya bakmaya İlk Derece Mahkemelerinin görevli olduğu sonucuna varılmıştır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Hakem heyetinin/hakemin reddi davalarının, hakem kararının iptali davalarından ayrı bir kanun yolu rejimine tabi olduğunu ve bu davalarda görevli mahkemenin HMK 410 maddesinin güncel (yürürlükteki) metnine göre, göreve ilişkin kuralların kamu düzeninden olması nedeniyle derdest davalara da uygulanarak belirlenmesi gerektiğini ortaya koyması yönünden emsal niteliktedir.
Usul tespitleri
- Görevli mahkeme
- Hakem heyetinin/hakemin reddine ilişkin davalarda, HMK 410 maddesi uyarınca görevli ve yetkili mahkeme, konusuna göre tahkim yerindeki Asliye Hukuk veya Asliye Ticaret Mahkemesidir; Bölge Adliye Mahkemesi görevli değildir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
hakemin reddi↗ hakem kararının iptali↗ görev↗ kamu düzeni↗ tahkim yargılaması↗ HMK 410↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2018/97
KARAR NO 2018/703
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 16/03/2017
NUMARASI 2016/1033 Esas 2017/235 Karar
DAVA
Hakemin Reddi (Eser Sözleşmesi Kaynaklı)
İSTİNAF KARAR TARİHİ 07/06/2018 (22.6.2018 yazım tarihli)
Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen görevsizliğe ilişkin hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili dava ilk derece mahkemesine sunduğu dava dilekçesinde; taraflar arasında 02.04.2016 tarihinde düzenlenen ve 03.04.2015 tarihinde hisse devrinde kaynaklanan ve içeriğinde bir çok hukuki ilişkiyi düzenleyen karma nitelikli bir protokol olduğunu, müvekkili bu sözleşme ile ... Tic. A.Ş ve ..... Dış Tic.A.Ş'ndeki hisselerini devrettiğini, taraflar arasında 03.04.2015 tarihli protokol başlıklı sözleşmeden kaynaklanan veya bu sözleşme ile ilgili olarak ortaya çıkabilecek ihtilafların, uyuşmazlık ve taleplerin çözümün ilişkin tahkim yolu öngörülmüş olması üzerine, davalılar tarafından hakem olarak seçilen ..., İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/03/2016 tarih, 2016/115 E.
Ve 2016/250 sayılı kararı ile atanan Halil Karaman ve 03/04/2015 tarihli protokolün 15.maddesi uyarınca her iki hakem tarafından 25/07/2016 tarihinde üçüncü Hakem olarak Av. Ali Şafak'ın seçilmesi ile oluşan Özel Hakem Kurulu'nun tamamının reddini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı vekilinin ilk derece mahkemesine sunduğu cevap dilekçesinde; davaya bakmakla yetkili ve görevli mahkemenin İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri olduğunu, davanın süresinde açılmadığını, davacı yan hakemin reddi sebebini öğrenmiş olmasına karşın tahkim yargılamasına devam etmekle itiraz hakkından feragat ettiğini, hakemlere ilişkin iddiaların gerçeği yansıtmadığı,ididaların mesnetsiz olduğunu, bu nedenlerle davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesi 20.07.2016 tarihi itibariyle İstinaf Mahkemeleri faaliyete başlamış olmakla HMK'nın 410. Maddesinde tahkime ilişkin davalarda görevli mahkemenin İstinaf Mahkemesi olduğu yönündeki açık düzenleme ile aynı yasanın 418/3 maddesinde mahkemeye başvuracağı belirtildiğini, HMK 410 maddesi uyarınca da tahkim yargılamasında mahkeme tarafından yapılacağı belirtilen işlerde görevli ve yetkili mahkemenin Bölge Adliye Mahkemeleri olacağı belirtilmiş olduğunu, davaya bakmakta yetkili ve görevli mahkemenin İstanbul Bölge Adliyesi olduğunu belirterek dava dilekçesinin görev nedeniyle reddine karar vermiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili ilk derece mahkemesinin görevsizlik kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, 16.06.2014 gün ve 6545 sayılı kanunla 5235 sayılı Mah. Teş. K. Mad. 5 111/4 e hüküm eklendiğini, bu hükme göre, tahkim yargılamasında tahkim şartına ilişkin itirazlara, iptal davalarına hakemlerin seçimi ve reddine ilişkin davalara ve tüm yargılama safhalarının toplu Ticaret Mahkemelerince yürütüleceğinin belirtildiğini, belirterek kararın kaldırılmasını, ilk derece mahkemesinin görevli olduğuna dair hüküm tesisini talep etmiştir.
GEREKÇE
Görevsizliğe ilişkin hükmün temyizi üzerine Yargıtay 11.HD 20173116 esas ,2017/4895 karar sayılı ilamıyla "HMK nun 361/1. ve 439/6. maddeleri uyarınca hakem kararının iptali istemli davalarda ilk derece mahkemelerinden verilen kararlara karşı istinaf değil, temyiz kanun yoluna başvurulması mümkündür. Gerek iç tahkim gerekse 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu kapsamında verilen hakem kararlarına karşı açılan hakem kararının iptali talepli davalarda ilk derece mahkemelerinden verilen kararlar, bölge adliye mahkemesi denetiminden geçmeksizin doğrudan temyiz incelemesi yapılmak üzere Yargıtay’a gönderilecektir.Hakem kararının iptaline ilişkin kararlarda istinaf yolu atlanmak suretiyle temyiz yoluna başvurulması gerekecek ve ayrıca Yargıtay tarafından verilen karara karşı da karar düzeltme yoluna gidilemeyecek ve bu şekilde kanun yolu tamamlanmış olacaktır.
Ancak, somut uyuşmazlıktaki talep, hakem kararının iptali istemine ilişkin olmayıp, sadece hakem heyetinin reddi istemine ilişkindir. Bu nedenle, hakem heyetinin reddine ilişkin talep sonucunda ilk derece mahkemelerince verilen kararların 6100 sayılı HMK’nın 361/1. ve 439/6. maddeleri uyarınca değerlendirilmesi mümkün olmadığından, bu kararlar için doğrudan temyiz yoluna başvurulamayacaktır. Bu durumda, temyiz incelemesi için gönderilen dava dosyasında verilen karar, bölge adliye mahkemelerinin faaliyete geçtiği tarihten sonra verilmiş olup, yukarıda açıklanan sebeplerle bu aşamada temyiz kanun yoluna tabi olmadığından, "temyiz" ibaresi taşıyan dilekçe konusunda kanun yolu değerlendirmesini yapmak üzere dosyanın mahalline iadesine karar vermek gerekmiştir.
"denilerek dosya istinaf incelemesi için dairemize gönderilmiştir.,
Hüküm tarihi itibariyle HMK 410. Maddesi düzenlemesi nedeniyle İlk Derece Mahkemesince ;Bölge Adliye Mahkemesinin görevli olduğuna karar verilmiş ise de ; incelemeden evvel yürürlüğe giren HMK 410 maddesine göre,-(1) (Değişik fıkra: 28/2/2018-7101 S.K./57. md) “Tahkim yargılamasında, mahkeme tarafından yapılacağı belirtilen işlerde görevli ve yetkili mahkeme, konusuna göre tahkim yeri Asliye Hukuk veya Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu" "düzenlenmiştir. Göreve ilişkin kurallar kamu düzenine ilişkin olup yürürlüğe girdiği anda derdest davalara da uygulanacağından Hakem Kurulunun Reddine ilişkin davaya bakmaya İlk Derece Mahkemelerinin görevli olduğu ,Bölge Adliye Mahkemesinin görevli olduğuna ilişkin kararın kaldırılarak davanın yeniden görülmek üzere kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle:
Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE; İstanbul 14.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin16/03/2017 Tarih 2016/1033 Esas 2017/235 Karar sayılı hükmün HMK 353(1)a-3 gereği KALDIRILMASINA;
"Davanın yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE"
Davacı tarafından yatırılan 154,30- TL harcın istek halinde kendisine iadesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 353(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.07/06/2018
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/279217 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi