Hakem kararının iptali
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2016/7420 E. 2016/8731 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Görevli mahkeme
- görev/görevsizlik
- Dava şartı
- dava şartı
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
milletlerarası tahkim↗ yabancı hakem kararı↗ hakem kararının iptali↗ tahkim şartı↗ tanıma ve tenfiz↗ aktif husumet ehliyeti↗ itirazın iptali davası↗ tanıma↗ tahkim↗ aktif husumet↗ husumet ehliyeti↗ hakem kararı↗ derdestlik↗ iptal davası↗ tenfiz↗ taraf ehliyeti↗ usulden reddi↗ husumet↗ görevli mahkeme↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece tüm dosya kapsamına göre; derdestlik itirazına konu dava dosyalarının taraflarının farklı olduğu iki davadan birinin itirazın iptali davası olmakla dava konusunun da eldeki davayla aynı olmadığı, bu haliyle derdestlik itirazının reddi gerektiği, davacının dava konusu ........2013 tarihli hakem sözleşmesinde taraf olmadığı bu haliyle davacının aktif husumeti bulunmadığı gerekçesiyle, davanın usulden reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
...-Dava, hakem kararının iptali istemine ilişkin olup, her ne kadar mahkemece davacının aktif husumet ehliyeti bulunmadığından davanın reddine karar verilmiş ise de, 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un .... fıkrasının .... bendinde, ''.../.../2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na ve .../.../2001 tarihli ve 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu'na göre yapılan tahkim yargılamasında; tahkim şartına ilişkin itirazlara, iptal davalarına, hakemlerin seçimi ve reddine yönelik davalar ile yabancı hakem kararlarının tanıma ve tenfizine yönelik davalara...'' asliye ticaret mahkemelerinde bakılacağı hükmüne yer verilmiş olup, anılan yasal düzenleme uyarınca somut uyuşmazlığın çözümünün mahkemenin görevi dahilinde olmadığı açıktır. Bu itibarla, mahkemece asliye ticaret mahkemelerinin görevli olduğu gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
...-Bozma neden ve şekline göre davacı vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/148 E. 2016/708 K.
Ortak:yabancı hakem kararı · tahkim şartı · itirazın iptali davası · tanıma · tahkim · hakem kararı · iptal davası · tenfiz · dava şartı · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaKararı, davacı vekili temyiz etmiştir. ...-Dava, «hakem kararının iptali» istemine ilişkin olup, her ne kadar mahkemece davacının «aktif husumet ehliyeti» bulunmadığından davanın reddine karar verilmiş ise de, 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un .... fıkrasının .... bendinde, ''.../.../2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na ve .../.../2001 tarihli ve 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu'na göre yapılan «tahkim» yargılamasında; «tahkim şartına» ilişkin «itirazlara, iptal davalarına», hakemlerin seçimi ve reddine yönelik davalar ile «yabancı hakem» kararlarının «tanıma» ve «tenfizine» yönelik davalara...'' asliye ticaret mahkemelerinde bakılacağı hükmüne yer verilmiş olup, anılan yasal düzenleme uyarınca somut uyuşmazlığın çözümünün mahkemenin g …
Mahkemece tüm dosya kapsamına göre; «derdestlik» itirazına konu dava dosyalarının taraflarının farklı olduğu iki davadan birinin «itirazın iptali davası» olmakla dava konusunun da eldeki davayla aynı olmadığı, bu haliyle derdestlik itirazının reddi gerektiği, davacının dava konusu ........2013 tarihli «hakem» sözleşmesinde taraf olmadığı bu haliyle davacının «aktif husumeti» bulunmadığı gerekçesiyle, davanın «usulden reddine» karar verilmiştir.
Benzer bu kararda… değişik 5. maddesinde 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na ve 21/6/2001 tarihli ve 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu'na göre yapılan «tahkim» yargılamasında; «tahkim şartına» ilişkin «itirazlara, iptal davalarına», hakemlerin seçimi ve reddine yönelik davalar ile «yabancı hakem» kararlarının «tanıma» ve «tenfizine» yönelik davalara ilişkin tüm yargılama safhalarının, asliye ticaret mahkemelerinde bir başkan ve iki üye ile toplanacak heyetçe yürütüleceği ve sonuçlandırılacağı …
1-) Dava, «hakem» kurulu kararının iptali istemine ilişkin olup mahkemece yazılı şekilde «yetkisizlik» kararı verilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:dava şartı yokluğu · kamu düzeni · görevsizlik kararı · yetkisizlik kararı
Benzer bu karardaBu itibarla mahkemece, öncelikle görev hususunun gözetilip asliye ticaret mahkemelerinin «görevli» olduğu nazara alınarak «görevsizlik» kararı verilmesi gerekirken «yetkisizliğe» dayalı olarak davanın «usulden reddine» karar verilmesi doğru olmamış, davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın bozulmasını gerektirmiştir.
Mahkemece, tüm dosya kapsamına göre, davalının yabancı şirket olduğu, taraflar arasındaki uyuşmazlığın 4686 sayılı Kanun'a tabi bulunduğu, anılan Kanun'un 3. maddesi uyarınca davalının Türkiye'de herhangi bir işletmesi olduğuna dair bir belge ya da belgenin sunulmadığı, çözüm yerinin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğu gerekçesiyle dava «şartı yokluğundan» davanın «usulden reddine» karar verilmiştir.
1-) Dava, «hakem» kurulu kararının iptali istemine ilişkin olup mahkemece yazılı şekilde «yetkisizlik» kararı verilmiştir.
Görev hususu «kamu düzenine» ilişkin olup yargılamanın her safhasında mahkemece resen gözetilmelidir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/6230 E. 2016/7388 K.
Ortak:yabancı hakem kararı · hakem kararının iptali · tahkim şartı · itirazın iptali davası · tanıma · tahkim · hakem kararı · iptal davası · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaKararı, davacı vekili temyiz etmiştir. ...-Dava, «hakem kararının iptali» istemine ilişkin olup, her ne kadar mahkemece davacının «aktif husumet ehliyeti» bulunmadığından davanın reddine karar verilmiş ise de, 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un .... fıkrasının .... bendinde, ''.../.../2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na ve .../.../2001 tarihli ve 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu'na göre yapılan «tahkim» yargılamasında; «tahkim şartına» ilişkin «itirazlara, iptal davalarına», hakemlerin seçimi ve reddine yönelik davalar ile «yabancı hakem» kararlarının «tanıma» ve «tenfizine» yönelik davalara...'' asliye ticaret mahkemelerinde bakılacağı hükmüne yer verilmiş olup, anılan yasal düzenleme uyarınca somut uyuşmazlığın çözümünün mahkemenin g …
Mahkemece tüm dosya kapsamına göre; «derdestlik» itirazına konu dava dosyalarının taraflarının farklı olduğu iki davadan birinin «itirazın iptali davası» olmakla dava konusunun da eldeki davayla aynı olmadığı, bu haliyle derdestlik itirazının reddi gerektiği, davacının dava konusu ........2013 tarihli «hakem» sözleşmesinde taraf olmadığı bu haliyle davacının «aktif husumeti» bulunmadığı gerekçesiyle, davanın «usulden reddine» karar verilmiştir.
Benzer bu kararda… krasının 4. bendinde, ''12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununa ve 21/6/2001 tarihli ve 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanununa göre yapılan «tahkim» yargılamasında; «tahkim şartına» ilişkin «itirazlara, iptal davalarına», hakemlerin seçimi ve reddine yönelik davalar ile «yabancı hakem» kararlarının «tanıma» ve «tenfizine» yönelik davalara...'' Asliye Ticaret Mahkelerinde bakılacağı hükmü bulunmakta olup, anılan yasal düzenleme uyarınca somut uyuşmazlığın çözümünün mahkemenin görevi …
Asliye Ticaret Mahkemesi'nin bu tür davalara bakmakla «görevli» kılındığı ancak, 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu'nun 15/a. m. açıkça «hakem kararlarının iptali» görevinin Asliye Hukuk Mahkemesine verildiği gerekçesiyle, mahkemenin «görevsizliğine», ...
Davacı tarafça, yabancı «tahkim» kararının «yoklukla malul» olduğunun tespiti, olmadığı taktirde iptali istemi ile açılan davada, mahkemece «görevsizlik» kararı verilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:deniz sigortası · merci tayini · deniz ticareti · yoklukla malul karar · yokluk · münhasırlık · görevsizlik kararı
Benzer bu kararda… an birden çok asliye ticaret mahkemesi bulunması halinde iş durumunun gerekli kıldığı hallerde, HSYK tarafından Asliye Ticaret Mahkemelerinden biri veya bir kaçının «münhasıran» bu kanundan ve diğer kanunlardan doğan «deniz ticaretine» ve «deniz sigortalarına» ilişkin hukuk davalarına bakmakla «görevli» sayılabileceği, ...
Davacı tarafça, yabancı «tahkim» kararının «yoklukla malul» olduğunun tespiti, olmadığı taktirde iptali istemi ile açılan davada, mahkemece «görevsizlik» kararı verilmiştir.
Asliye Ticaret Mahkemesi'nin bu tür davalara bakmakla «görevli» kılındığı ancak, 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu'nun 15/a. m. açıkça «hakem kararlarının iptali» görevinin Asliye Hukuk Mahkemesine verildiği gerekçesiyle, mahkemenin «görevsizliğine», ...
Asliye Hukuk Mahkemesinin «görevli» bulunduğuna, karar temyiz edilmeksizin kesinleştiği taktirde dosyanın «merci tayini» için Yargıtay 20.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/1593 E. 2016/2463 K.
Ortak:yabancı hakem kararı · hakem kararının iptali · tahkim şartı · itirazın iptali davası · tanıma · tahkim · hakem kararı · iptal davası · görev/görevsizlik · Hakem kararının iptali
İncelediğiniz karardaKararı, davacı vekili temyiz etmiştir. ...-Dava, «hakem kararının iptali» istemine ilişkin olup, her ne kadar mahkemece davacının «aktif husumet ehliyeti» bulunmadığından davanın reddine karar verilmiş ise de, 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un .... fıkrasının .... bendinde, ''.../.../2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na ve .../.../2001 tarihli ve 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu'na göre yapılan «tahkim» yargılamasında; «tahkim şartına» ilişkin «itirazlara, iptal davalarına», hakemlerin seçimi ve reddine yönelik davalar ile «yabancı hakem» kararlarının «tanıma» ve «tenfizine» yönelik davalara...'' asliye ticaret mahkemelerinde bakılacağı hükmüne yer verilmiş olup, anılan yasal düzenleme uyarınca somut uyuşmazlığın çözümünün mahkemenin g …
Mahkemece tüm dosya kapsamına göre; «derdestlik» itirazına konu dava dosyalarının taraflarının farklı olduğu iki davadan birinin «itirazın iptali davası» olmakla dava konusunun da eldeki davayla aynı olmadığı, bu haliyle derdestlik itirazının reddi gerektiği, davacının dava konusu ........2013 tarihli «hakem» sözleşmesinde taraf olmadığı bu haliyle davacının «aktif husumeti» bulunmadığı gerekçesiyle, davanın «usulden reddine» karar verilmiştir.
Benzer bu kararda… akkında Kanun'un 5. maddesinde, 18.06.2014 tarih 6545 sayılı Kanun'un 45. maddesi ile yapılan değişiklikle, 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu'na göre yapılan «tahkim» yargılamasında, «tahkim şartına» ilişkin «itirazlara, iptal davalarına», hakemlerin seçimi ve reddine yönelik davalar ile «yabancı hakem» kararlarının «tanıma» ve «tenfizine» yönelik davalara ilişkin tüm yargılama safhalarının, asliye ticaret mahkemesince bir başkan ve iki üye ile toplanacak heyetçe yürütüleceği ve sonuçlandırılacağı hü …
Asliye Ticaret Mahkemesi'nin bu tür davalara bakmakla «görevli» kılındığı ancak 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu'nun 15/A maddesinde açıkça «hakem kararlarının iptali» görevinin Asliye Hukuk Mahkemesine verilmiş olması nedeniyle, hakem kararının iptaline ilişkin işbu dava yönünden Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle «görevsizliğine» ve dosyanın...
Bu durumda, yeni yasal düzenleme ile 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu'na göre yapılan «hakem kararının iptali» davasında asliye ticaret mahkemesinin «görevli» olduğu ve hatta mahkemece heyet halinde yargılamanın yürütülerek karar verilmesi gerektiği kabul edilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:yabancılık unsuru · protokol · görevsizlik kararı · taşıyan
Benzer bu karardaMahkemece, «tahkim» davasının davacısının yabancı ülkede kurulu bir şirket olduğu, taraflar arasında düzenlenen 25.03.2014 tarihli «protokolde» ortaya çıkacak uyuşmazlıkların tahkim yolu ile çözümleneceğinin kabul edilip tahkim yerinin İstanbul olarak belirlendiği, «yabancılık unsuru» «taşıyan» tahkim ilişkisinde 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu'nun uygulanması gerektiği, mahkemelerin görevi yasa ile belirlenip dava tarihi itibariyle yürürlükte ol …
Asliye Ticaret Mahkemesi'nin bu tür davalara bakmakla «görevli» kılındığı ancak 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu'nun 15/A maddesinde açıkça «hakem kararlarının iptali» görevinin Asliye Hukuk Mahkemesine verilmiş olması nedeniyle, hakem kararının iptaline ilişkin işbu dava yönünden Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle «görevsizliğine» ve dosyanın...
Dava, «hakem» heyeti kararının iptali istemine ilişkin olup, mahkemece yukarıda özetlendiği üzere, davada, 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu'nun 15/A maddesine dayanılarak, asliye hukuk mahkemesinin «görevli» olduğu gerekçesiyle «görevsizlik» kararı verilmiştir.
Somut olayda, yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler dikkate alınmaksızın, «görevli» mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğunun kabulü ile «görevsizlik» kararı verilmesi hatalı olup, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2016/7420 E. , 2016/8731 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada .... Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen .../03/2015 tarih ve 2014/345-2015/84 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler elektronik ortamda okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı, kendisi ile davalılardan ...'ın dava dışı .. ... ....Ltd. Şti'nin ortağı olduklarını, müvekkili ile davalılardan ... ve ...’ın şirket müdürü olduklarını, davalılardan ... ile ... .... arasında ........2013 tarihinde tesis edilen hakem kararı ile müvekkilinin şirket hisselerine dair bir takım kararlar alındığını, şirket tarafı olmayan kişilerce hisse devrine dair verilemeyeceğini, hakem kararının geçersiz olduğunu ileri sürerek, ........2013 tarihli hakem kararının ve bu karara dayanarak yapılmış tüm işlemlerin geçersizliğinin tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... ..... vekili, davacının aktif husumet ehliyetine sahip olmadığı gibi, bu davadan önce müvekkilinin vermiş olduğu aynı hakem kararının iptali talepli olarak ve yargılaması halen devam etmekte olan ... .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2013/485 esas sayılı dosyasında davanın reddi yönünde yerel mahkemece karar verildiğini, bu kararın Yargıtay'ca onandığını, fakat davacı tarafından karar düzeltme talebinde bulunulduğunu, müvekkilinin davalı sıfatı ve davacının da dava ehliyetinin olmadığını, iptal talep edilen hakem kararının usule ve yasaya uygun olduğunu savunarak, davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalılar ... .... ve ..... ..... vekili, davacının davayı açmakta hukuki yararı olmadığını, dava dışı ... ... .. Şti'nin ........ ailesi adına ...'ın ailesi adına İnsel 'ın ortaklığında kurulduğunu, tekstil sektörünü aile içinde tek bilen kişi olması dolayısıyla şirketi en geniş şekilde temsil etme ve borçlandırma yetkisinin müdür sıfatıyla diğer davalı ...'a verildiğini, işlerin istenen gibi gitmediğini, bunun üzerine ihtilafın çözümlenmesi amacıyla tahkim yoluna başvurulduğunu, tahkim yargılaması yapılarak İnsel 'ın ...... ........'a paylarını devretmesine, buna karşılık da ...... ........'ın 293.021,00 TL ödemesine karar verildiğini, davacının şirket payları ile ilgili olarak herhangi bir
yargılama yapılmadığını ve karar alınmadığını, daha önce açılan dava nedeniyle hakem kararının kesinleştiğini, tahkim yargılaması sonucu verilen hakem kararlarına karşı HMK 439. maddesi uyarınca yalnız iptal davası açılabileceğini savunarak, davanın usulden ve esastan reddini istemiştir.
Davalı ...'ın usulüne uygun şekilde davetiye tebliğ edildiği halde süresi içinde cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.
Mahkemece tüm dosya kapsamına göre; derdestlik itirazına konu dava dosyalarının taraflarının farklı olduğu iki davadan birinin itirazın iptali davası olmakla dava konusunun da eldeki davayla aynı olmadığı, bu haliyle derdestlik itirazının reddi gerektiği, davacının dava konusu ........2013 tarihli hakem sözleşmesinde taraf olmadığı bu haliyle davacının aktif husumeti bulunmadığı gerekçesiyle, davanın usulden reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
...-Dava, hakem kararının iptali istemine ilişkin olup, her ne kadar mahkemece davacının aktif husumet ehliyeti bulunmadığından davanın reddine karar verilmiş ise de, 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un .... fıkrasının .... bendinde, ''.../.../2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na ve .../.../2001 tarihli ve 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu'na göre yapılan tahkim yargılamasında; tahkim şartına ilişkin itirazlara, iptal davalarına, hakemlerin seçimi ve reddine yönelik davalar ile yabancı hakem kararlarının tanıma ve tenfizine yönelik davalara...'' asliye ticaret mahkemelerinde bakılacağı hükmüne yer verilmiş olup, anılan yasal düzenleme uyarınca somut uyuşmazlığın çözümünün mahkemenin görevi dahilinde olmadığı açıktır.
Bu itibarla, mahkemece asliye ticaret mahkemelerinin görevli olduğu gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
...-Bozma neden ve şekline göre davacı vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda (...) nolu bentte açıklanan nedenlerle hükmün re'sen BOZULMASINA, (...) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik İNCELENMESİNE YER OLMADIĞINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, .../.../2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/277504900 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz