Bankaya tahsil için verilen çekin zayii nedeniyle iptali

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2018/812

KARAR NO 2018/1288

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 28/12/2017

NUMARASI 2017/527 Esas 2017/1241 Karar

DAVA

Kıymetli Evrak İptali (Zayi Nedeniyle)

İSTİNAF KARAR TARİHİ 25/06/2018

Davanın kısmen kabul kısmen reddine ilişkin hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde belirtilen iki adet çekin müvekkili banka şubesine teslim edildikten sonra kaybolmak suretiyle zayi edildiğini, tüm aramalara rağmen çeklerin bulunamadığını, bu nedenlerle dava konusu iki adet çekle ilgili iptal kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davacı tarafından dava konusu yapılan iki adet çekten ... A.Ş. Kozyatağı Ticari Şubesine ait, ...Tic. Ve San. Ltd. Şti. (VKN....) tarafından...emrine keşide edilmiş, 30/03/2016 keşide tarihli 118.000-TL miktarlı, ... nolu çekle ilgili istirdat davası açılmış olduğundan bu çek yönünden karar verilmesine yer olmadığına, diğer dava konusu ... A.Ş. Kozyatağı Ticari Şubesine ait , ...Tic. Ve San. Ltd. Şti. (VKN....) tarafından ..... emrine keşide edilmiş edilmiş, 25/04/2016 keşide tarihli 204.000-TL miktarlı, .... nolu çekle ilgili herhangi bir ibraz söz konusu olmadığından bu çekin zayi nedeniyle iptaline karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; çeklerin, çekin meşru hamili müvekkili banka iken zayi olduğunu, mazeretli oldukları ilk duruşmada 30/03/2016 tarihli 118.000-TL bedelli çek hakkında istirdat davası açması için süre verildiğini, hak kaybına sebebiyet verilmemesi adına mecburi ve usuli olarak istirdat davası açıldığını, müzekkere cevabında çekin kim tarafından ibraz edildiğinin belli olmadığını, bu nedenle yeniden müzekkere yazılmasını talep ettiklerini, yeniden gönderilen cevabı yazıda; söz konusu çekin sadece müvekkili banka tarafından takas sisteminden sordurulmuş olup, ...Tic. A.Ş. tarafından ibraz edilmediğini belirterek 118.000-TL miktarlı .... nolu çeke ilişkin karar verilmesine yer olmadığına kararının kaldırılarak her iki çek için de iptal kararı verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Davacı bankaya tahsil amacıyla verilen iki adet çekin bankada iken kaybolması nedeniyle zayi nedeniyle iptal davası açılmıştır.Mahkemece 30/03/2016 keşide tarihli 118.000- TL miktarlı, .... nolu çekle ilgili istirdat davası açılmış olduğundan bu çek yönünden karar verilmesine yer olmadığına, diğer davaya konu çekin iptaline karar verilmiştir. Mahkemece yasal ilanlar tamamlanmış; müdahale talep eden olmamıştır. uyuşmazlığa ilişkin yasal düzenleme TTK nun 688/1 maddesi olup; "ciro bedeli tahsil içindir" vekaleten veya bedelin başkası adına kabul edileceğini belirten bir kaydı içerirse ,hamil poliçeden doğan bütün haklarını kullanabilir, fakat o poliçeyi ancak tahsil cirosu ile tekrar ciro edebilir" şeklindedir.

Buna göre davacı bankanın zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmaktadır. Somut olayda çekin banka nezdinde iken kaybolduğu ve banka tarafından dava açıldığı anlaşılmaktadır.Muhatap bankadan çekin ibrazı hakkında bilgi istenilmiş; Banka 9.10.2017 tarihli yazısında ; çekin 30.03.2017 (2016 olmalı ) ...Bankası tarafından ....AŞ tarafından sorulduğunu ,çek görüntüsünün gönderildiği ,tereddüde düşüldüğünden yeniden müzekkere yazıldığı ;

30. 03.2016 tarihli çekin ,30.03.2016 tarihinde ....Bankası tarafından takas sistemiyle ....AŞ için sorgulandığı ,takas sistemiyle sorgulanan çeke ait başkaca bir bilgi olmadığı bildirilmiştir.İptali istenen 2 det çekin ...AŞ tarafından 9.11.2015 tarihli çek tevdii bordrosuyla davacı bankaya tevdi edilmiş olup ibrazın sözkonusu olmadığı ,davacı banka tarafından çekin .....AŞ tarafından ciro ve teslim edildiği ,takas sisteminden sorgulayanın da müşterisi adına davacı banka olduğu ;çekin üçüncü kişi tarafından ibrazının sözkonusu olmadığı anlaşılmakla müzekkere cevapları değerlendirilmesinde hataya düşüldüğü anlaşılmaktadır.Mahkemece yasal ilanlar tamamlanmış ,yasal süre de çek üzerinde bir hak ileri süren olmamıştır.Dosyada başkaca bir eksiklik bulunmayıp yeniden yargılama gerekmediğinden hükmün kaldırılarak zayii nedeniyle iptal koşulları oluştuğundan bir adet çekin zayii nedeniyle iptaline karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı banka vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE; Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/527 Esas- 2017/1241 Karar sayılı ve 28/12/2017 tarihli hükmün bir karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısmının HMK 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA;"Davaya konu .... A.Ş. Kozyatağı Ticari Şubesi'ne ait, ....Tic. ve San. Ltd.Şti. (VKN...) tarafından.... emrine keşide edilmiş edilmiş, .... nolu 30/03/2016 keşide tarihli 118.000- TL bedelli çekin zayii nedeniyle İPTALİNE" İlk Derece Yargılamasına ilişkin olarak : Alınması gereken harç kısmen kesinleşen hükümle alındığından ayrıca harç alınmasına yer olmadığına Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,"İstinaf yoluna başvuran davacı tarafından yatırılan 35,90- TL peşin istinaf karar harcının istek halinde kendisine iadesine, Dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362.ç maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.

25/10/2018