Taşıyıcı sorumluluk sigortası
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2012/11 E. 2013/1120 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Dava şartı
- dava şartı
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
taşıyıcı sorumluluk sigortası↗ üst taşıyıcı↗ ticari defter ibrazı↗ kesin mehil↗ alt taşıyıcı↗ ek mehil↗ aktif husumet ehliyeti↗ taşıyıcının sorumluluğu↗ hırsızlık↗ sorumluluk sigortası↗ aktif husumet↗ husumet ehliyeti↗ şikayet↗ taşıma sözleşmesi↗ rücu↗ taraf ehliyeti↗ taşıyıcı↗ ticari defter↗ hasar↗ eksik inceleme↗ ibraz↗ kesin hüküm↗ husumet↗ e-defter↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna dayanılarak, dava dışı sigortalı ... ile davalılardan ... ile taşıma sözleşmesi imzalandığı, diğer davalıların dava dışı sigortalı ile arasında bir ilişki olmadığı, dolayısı ile davacının diğer davalılara başvuru hakkı olmadığı, kaldı ki davalı şirketin TTK'nun 782. maddesi gereğince alt taşıyıcı konumunda olan bu davalıların eylemlerinden sorumlu bulunduğu, davalı şirketin diğer davalıların da kusursuz olduğunu ispat etmek zorunda olduğu, davalı ... hakkında davalı şirket tarafından hırsızlık suçundan şikayete bulunulsa da şoförün hırsızlık olayına karışıp karışmadığının belirlenmediği, sigortalının defterlerinin incelenmesinde davalı şirketin sigortalıya bir ödemesinin olmadığı, davalıların taşımasını yaptığı araç ile ayçiçek yağı, turşu, salça emtiasının bir kısmının hırsızlık konusu olup ele geçirilemediği, davacının davalı şirket dışındaki diğer davalılar yönünden BK'nun 41. ve devamı maddelerine göre zararlar bu davalıların ilişkisine yönelik ispat yükümünü yerine getirmediği gerekçesiyle davalılar İlhan, ... ve ... hakkındaki davanın reddine, 20.292,00 TL'nin 01/08.2009 tarihinden itibaren ticari avans faiziyle davalı ...'den tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalı ... vekili temyiz etmiştir.
Dava, TTK’nun 1301. maddesine göre açılan sigorta rücu davasıdır. Davacı, dava dışı üst taşıyıcı ...’nin Taşıyıcı Sorumluluk Sigortacısı olduğunu, davalıların taşıma işini gerçekleştirdiklerini ve dava dışı başka bir firmaya ait olan malların taşıma sırasında bir kısmının kaybolduğunu ve bu nedenle sigortalı ...’ye ödeme yaptığını ileri sürerek iş bu davayı açmıştır. Davacı, dava dışı ...’nin mesuliyet sigortacısı olduğundan üst taşıyıcı konumunda bulunan ...’nin asıl mal sahibine ödemede bulunması halinde, ...’a yapmış olduğu ödeme ile aktif husumet ehliyeti kazanır. Bu halde ise TTK’nun 787. maddesi hükümlerinin nazara alınması ve davacıdan davasını kime hasrettiğini belirlemesi icap eder. Bu itibarla, mahkemece öncelikle davacının aktif husumet ehliyeti kazanıp kazanmadığı üzerinde durulmak ve kazanmış ise bu takdirde davalı ...’nin hasar bedelini ...’ye ödediğine ilişkin savunması üzerinde durularak, mümeyyiz davalıya ticari defterlerini ibraz veya bulunduğu yeri bildirmesi için kesin mehil verilip, ibrazında üzerlerinde inceleme yaptırılıp buna göre sonuca gidilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı olarak verilen kararın davalı ... yararına bozulması gerekmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2012/11 E. , 2013/1120 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 12/10/2011 tarih ve 2009/410-2011/471 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkili şirketi tarafından Taşıyıcı Sorumluk Poliçesi ile sigortalı dava dışı ...'nin gerek kendisine ait araçlar ve gerekse piyasadan temin ettiği araçlar ile yaptığı taşıma işlerinde müşteri emtialarının sigortalandığını, sigortalının müşterisine ait emtianın Manisa'dan ...'a taşınması için davalılardan ... ile anlaştığını, bu davalının temin etiği ve davalılardan Selahattin'e ait çekici, davalılardan İlhan'a ait römork ile davalı ...'nın şoförlüğünde taşınmak üzere emtianın yüklediğini, ancak aracın ve emtianın alıcısına ulaşmadığını, araştırma üzerine yükün bir kısmı bulunarak alıcısına teslim edildiğini, zararın sigortalıya ödendiğini ileri sürerk, 20.292,00 TL rücuen tazminat alacağının ödeme tarihi 05.06.2009 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili, emtianın süresinde teslim edilmemesi üzerine suç duyurusunda bulnduğunu, daha sonra emtianın bir kısmının bulunup sahibine iade edildiğini TTK'nun 781. maddesi gereğince sorumluluğunun olmadığını, üzerine düşen tüm yükümlülükleri yerine getirerek yükün yüklendiği aracın ruhsatını, şoförün kimliğini aldığını, kaldı ki müvekkilinin davacının sigortalısı ...'ye 23.445,72 TL zarar bedelini ödediğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
Diğer davalılar, davaya cevap vermemiştir.
Mahkemece, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna dayanılarak, dava dışı sigortalı ... ile davalılardan ... ile taşıma sözleşmesi imzalandığı, diğer davalıların dava dışı sigortalı ile arasında bir ilişki olmadığı, dolayısı ile davacının diğer davalılara başvuru hakkı olmadığı, kaldı ki davalı şirketin TTK'nun 782. maddesi gereğince alt taşıyıcı konumunda olan bu davalıların eylemlerinden sorumlu bulunduğu, davalı şirketin diğer davalıların da kusursuz olduğunu ispat etmek zorunda olduğu, davalı ... hakkında davalı şirket tarafından hırsızlık suçundan şikayete bulunulsa da şoförün hırsızlık olayına karışıp karışmadığının belirlenmediği, sigortalının defterlerinin incelenmesinde davalı şirketin sigortalıya bir ödemesinin olmadığı, davalıların taşımasını yaptığı araç ile ayçiçek yağı, turşu, salça emtiasının bir kısmının hırsızlık konusu olup ele geçirilemediği, davacının davalı şirket dışındaki diğer davalılar yönünden BK'nun 41.
ve devamı maddelerine göre zararlar bu davalıların ilişkisine yönelik ispat yükümünü yerine getirmediği gerekçesiyle davalılar İlhan, ... ve ... hakkındaki davanın reddine, 20.292,00 TL'nin 01/08.2009 tarihinden itibaren ticari avans faiziyle davalı ...'den tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalı ... vekili temyiz etmiştir.
Dava, TTK’nun 1301. maddesine göre açılan sigorta rücu davasıdır. Davacı, dava dışı üst taşıyıcı ...’nin Taşıyıcı Sorumluluk Sigortacısı olduğunu, davalıların taşıma işini gerçekleştirdiklerini ve dava dışı başka bir firmaya ait olan malların taşıma sırasında bir kısmının kaybolduğunu ve bu nedenle sigortalı ...’ye ödeme yaptığını ileri sürerek iş bu davayı açmıştır. Davacı, dava dışı ...’nin mesuliyet sigortacısı olduğundan üst taşıyıcı konumunda bulunan ...’nin asıl mal sahibine ödemede bulunması halinde, ...’a yapmış olduğu ödeme ile aktif husumet ehliyeti kazanır. Bu halde ise TTK’nun 787. maddesi hükümlerinin nazara alınması ve davacıdan davasını kime hasrettiğini belirlemesi icap eder.
Bu itibarla, mahkemece öncelikle davacının aktif husumet ehliyeti kazanıp kazanmadığı üzerinde durulmak ve kazanmış ise bu takdirde davalı ...’nin hasar bedelini ...’ye ödediğine ilişkin savunması üzerinde durularak, mümeyyiz davalıya ticari defterlerini ibraz veya bulunduğu yeri bildirmesi için kesin mehil verilip, ibrazında üzerlerinde inceleme yaptırılıp buna göre sonuca gidilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı olarak verilen kararın davalı ... yararına bozulması gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenle mümeyyiz davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile, kararın davalı ... yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davalı ...'ne iadesine, 21/01/2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/256206900 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz