İcra takibi sonrası açılan menfi tespit davasında yetkili mahkeme
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2019/1349 E. 2019/1120 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ EmsalGörev ve yetki
Gerekçe özeti
İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında yetkili mahkeme, İİK 72/9 uyarınca davalının ikametgahı veya icra takibinin yapıldığı yer mahkemesidir; davalının aynı taraflar arasındaki başka bir davada yetki itirazında bulunmamış olması, sonraki bir davada yetki itirazında bulunmasına engel oluşturmaz.
Ele alınan sorunlar
İcra takibi sonrası açılan menfi tespit davasında yetkili mahkemenin tespiti → ret
İddia: Davacı vekili, davalının yetki itirazının kötü niyetli olduğunu, aynı ticari ilişkiden kaynaklanan başka bir menfi tespit davasında davalının yetki itirazında bulunmadığını ileri sürerek yetkisizlik kararının kaldırılmasını ve yetki itirazının reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Gerekçe: Dava, icra takibinden sonra açılan bir menfi tespit davasıdır. İcra ve İflas Kanunu'nun 72/9. maddesinde öngörülen yetki kuralına göre, takipten sonra açılan menfi tespit davası davalının ikametgahında veya icra takibinin yapıldığı yer mahkemesinde açılabilir; davalılar birden fazla ise bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir. Somut olayda davalı şirketin ticari merkezi (ikametgahı) Düzce'de olup icra takibi de Düzce'de yapılmıştır. Bu nedenle işbu menfi tespit davasına bakmaya yetkili mahkeme Düzce Ticaret Mahkemesidir; davalının yetki ilk itirazının kabulü ile dava dilekçesinin yetki yönünden reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmamaktadır. Davacı vekilinin, aynı mahiyette daha evvel açılan başka bir menfi tespit davasında (İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi) davalının yetki itirazında bulunmadığını ileri sürmesi de sonucu değiştirmez; bir başka davada yetki itirazında bulunulmamış olması, daha sonra açılan başkaca bir davada yetki itirazında bulunulmasına engel teşkil etmez.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davalarında İİK 72/9 uyarınca yetkili mahkemenin tespiti ve bir davada yetki itirazında bulunulmamasının başka bir davadaki yetki itirazına engel teşkil etmeyeceği yönünden emsal değer taşımaktadır.
Usul tespitleri
- Yetkili mahkeme
- İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında yetkili mahkeme, İİK 72/9 uyarınca davalının ikametgahı mahkemesi veya icra takibinin yapıldığı yer mahkemesidir; davalılar birden fazla ise bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
menfi tespit davası↗ yetki itirazı↗ İİK 72/9↗ icra takibi sonrası açılan dava↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2019/1349
KARAR NO 2019/1120
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 28/11/2018
NUMARASI 2018/565 Esas 2018/1157 Karar
DAVA
Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ 17/09/2019
Yetkisizliğe ilişkin hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili, davacı şirket ile davalı şirket arasında 2014-2016 yılları arasında ticaret yapıldığını, yapılan alışveriş nedeniyle davalıya çekler düzenlenerek verildiğini, ancak davalının kararlaştırılan mallardan daha kalitesiz mal gönderdiğini, bu nedenle taraflar arasındaki mal alımının durdurulduğunu, bu nedenle davalının elindeki çeklerin bedelsiz kaldığını, davaya konu çeklerin Düzce .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas ve ... esas sayılı dosyalıranda takibe konulduğunu, bu nedenlerle, davacıya verilen ... İstanbul/Acıbadem (0736) şubesi TR .... hesabına keşideli,... s.nolu, 10/12/2016 tarihli 48.054 TL bedelli,... s.nolu, 15/12/2016 tarihli 165.000 TL bedelli,... s.nolu, 15/01/2017 tarihli 165.000 TL bedelli,...
s.nolu, 20/01/2017 tarihli 48.054 TL bedelli,... s.nolu, 15/02/2017 tarihli 165.000 TL bedelli,... s.nolu, 20/02/2017 tarihli 165.000 TL bedelli,... s.nolu, 20/02/2017 tarihli 109.692- TL bedelli olmak üzere 7 adet toplam 865.800 TL tutarındaki çeklerin bedelsiz kalmaları nedeniyle davacının borçlu olunmadığının tespiti ile anılan çeklerine iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, yetki itirazında bulunduğunu, davalının ikametgah adresinin Düzce olduğunu, icra takibinin de Düzce İcra Müdürlüğünde yapıldığını, bu nedenlerle Düzce mahkemelerinin yetkili olduğunu ,yetkisizlik kararı verilmesini,ayrıca esas bakımından da davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, Dosya kapsamından; davacı şirket'in merkezinin İstanbul ili, Küçükçekmece ilçesinde olduğu, davalı şirketin ise Düzce ilinde olduğu, sözleşmenin ifa yerinin de İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetki alanında olmadığı, taraflar arasında yetki sözleşmesi bulunmadığı, davalı vekilinin süresinde yetki itirazında bulunduğu,yetkili Mahkeme olarak Düzce Mahkemelerini gösterdiği, bu nedenle uyuşmazlığın Düzce Mahkemelerinde görülüp sonuçlandırılması gerektiği gerekçesiyle Mahkemenin yetkisizliğine ,karar kesinleştiğinde dava dosyasının talep halinde Düzce Asliye Ticaret mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili; davalı tarafın yetki itirazının kötü niyetli olduğunu, yine taraflar arasındaki bu ticari ilişki kapsamında, ancak başka çeklerle ilgili olarak davalı aleyhinde açılan diğer bir menfi tespit davasının da halen İstanbul Anadolu 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/1322 Esas sayılı dosyası ile derdest bulunduğunu, davalı tarafın o davada yetki itirazında bulunmadığını, bu nedenlerle kararın kaldırılarak yetki itirazının reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Davacı vekili dava dilekçesinde davaya konu çeklerin Düzce ...icra dairesinin ... ve ... esas sayılı dosyalarında icra takibine konu edildiği anlaşılmakla elde ki dava icra takibinden sonra açılan menfi tesbit davasıdır. İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davaları için İcra İflas Kanunu 72/9.madde de öngörülen yetki kuralında takipten sonra açılan menfi tesbit davasının davalının ikametgahında veya icra takibinin yapıldığı yer mahkemesinde açılabileceği düzenlenmiştir. Buna göre, menfi tespit davası davalının yerleşim yeri mahkemesinde, davalılar birden fazla ise birinin yerleşim yeri mahkemesinde ya da icra takibinin yapıldığı yer mahkemesinde açılabilir. Somut olayda davalı şirketin ticari merkezinin ( ikametgahının) Düzce "de olduğu, ayrıca icra takibinin de Düzce"de yapıldığı sabittir.
O halde iş bu menfi tespit davasına bakmaya yetkili mahkeme de Düzce Ticaret Mahkemesidir. Bu itibarla davalıların yetki ilk itirazlarının kabulü ile dava dilekçesinin yetki yönünden reddine, talep halinde dosyanın yetkili Düzce Ticaret Mahkemesine gönderilmesinde isabetsizlik yoktur.Davacı vekili daha evvel aynı mahiyette açılan bir başka menfi tesbit davasında yargılamanın Anadolu 2.Asliye Ticaret Mahkemesinde devam ettiğini ,bu dosyada davalının yetki itirazında bulunmadığını ileri sürerek bu sebeble yetkisizlik kararının kaldırılmasını talep etmekte ise de ; bir başka menfi tesbit davasında davalının yetki itirazında bulunmaması ,daha sonra açılan başkaca bir dava da yetki itirazında bulunmasına engel teşkil etmeyeceği gözetildiğinde davacı vekilinin hükme yönelik istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/b-1 gereği esastan reddine ,İstinaf yoluna başvuran davacı tarafından yatırılan 44,40- TL peşin harcın istinaf karar harcına mahsubuna ,başkaca harç alınmasına yer olmadığına,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 353(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 17/09/2019
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/250616 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi