İflasın ertelenmesi tedbiri itirazın iptali davasının reddini gerektirmez
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2019/2103 E. 2019/1617 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)Kesin
★ EmsalDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)usul emsali
Gerekçe özeti
İflasın ertelenmesi kararı kapsamında verilen, borçlu aleyhine takip yapılamayacağına ve mevcut takiplerin durdurulacağına ilişkin ihtiyati tedbir/İİK 179/b hükmü, yalnızca icra takibinin ve hükmün infazını engeller; borçlu hakkında açılmış veya açılacak itirazın iptali davasının görülmesine ve esastan karara bağlanmasına engel oluşturmaz. Bu nedenle mahkemenin, iflas erteleme sürecini gerekçe göstererek itirazın iptali davasını dava şartı yokluğundan usulden reddetmesi hatalıdır; davanın esasının incelenmesi gerekir.
Ele alınan sorunlar
İflasın ertelenmesi kapsamında verilen ihtiyati tedbir/takip yasağının itirazın iptali davasının esasına engel olup olmadığı → kabul
İddia: Davacı vekili, davalının itiraz dilekçesinde iflas ertelemesine değinmediğini, buna rağmen ilk derece mahkemesinin davayı usulden reddettiğini, bu durumun hatalı olduğunu, davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.
Gerekçe: İİK'nun 179/b maddesinde iflasın ertelenmesi kararı üzerine borçlu aleyhine takip yapılamayacağı ve evvelce yapılan takiplerin duracağı belirtilmiş, ancak davalara etkisinden söz edilmemiştir. Bu durumda davalı hakkında açılan itirazın iptali davası görülüp hüküm kurulabilir; ancak verilecek hükmün iflasın ertelenmesinin sonucuna kadar infazı yapılamaz. İflasın ertelenmesi talebinde bulunulması ve icra takiplerine ilişkin ihtiyati tedbir kararı ya da iflas erteleme kararı verilmesi infaza ilişkindir; bu kararların varlığı borçlu davalı hakkında itirazın iptali davası açılmasına veya açılan davanın yürütülmesine engel teşkil etmez. Davalı borçlunun başlatılan icra takibine itiraz ettiği ve takibin durduğu anlaşılmakla, davanın esasının incelenerek hüküm verilmesi gerekirken, başlatılan icra takibinin İİK'nun 179/b maddesine aykırı olduğundan bahisle davanın usulden reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
İlk derece mahkemesinin dayandığı Yargıtay 12. HD emsalinin somut olaya uygunluğu → ret
Gerekçe: İlk derece mahkemesince emsal gösterilen Yargıtay 12. Hukuk Dairesi ilamı, takibin şikayet yoluyla iptaline ilişkindir; eldeki dava ise genel hükümlere göre açılmış itirazın iptali davası olduğundan, gösterilen emsal somut olaya uygulanamaz ve emsal teşkil etmemektedir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
İflasın ertelenmesi kararına bağlı ihtiyati tedbirin/İİK 179/b hükmünün sadece takip ve infaza ilişkin olup itirazın iptali davasının açılmasına ve esastan görülmesine engel olmadığı yönündeki tespit, benzer uyuşmazlıklarda bölgesel ikna edici emsal niteliği taşır.
Usul tespitleri
- Dava şartı
- İflasın ertelenmesi kararına bağlı ihtiyati tedbir/İİK 179/b hükmünün, itirazın iptali davası için dava şartı niteliğinde bir engel oluşturmadığı; bu hükmün sadece takip ve infazı durdurduğu, davanın esasının görülmesine engel olmadığı belirtilmiştir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
iflasın ertelenmesi↗ ihtiyati tedbir↗ itirazın iptali davası↗ İİK 179/b↗ dava şartı↗ usulden ret↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2019/2103
KARAR NO 2019/1617
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 02/04/2019
NUMARASI 2017/550 Esas- 2019/327 Karar
DAVA
İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ 19/12/2019
Davanın usulden reddine ilişkin kararın davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili, müvekkili şirket ile davalı şirket arasında ticari ilişki sonucu müvekkili şirketin davalı şirketten cari hesaba dayalı olarak toplam 56.934,54- TL alacağının bulunduğunu, bu cari hesaptan kaynaklanan alacağı ödenmediği için davalı borçlu aleyhine İstanbul Anadolu ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, ödeme emrinin borçluya 30/12/2016 tarihinde tebliğ edildiğini, ancak borçlu vekili tarafından 04/01/2017 tarihinde takipteki borca faize ve tüm ferilere itiraz edildiğini, müvekkil şirketin ve gerekse davalı şirketin muhasebe kayıtları ve ticari defterlerinde de alacağın sabit olmasına rağmen davalı borçlu hukuki mesnetten yoksun ve kötü niyetli olarak icra takibine itiraz ederek takibin durmasına sebebiyet verdiğinden davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili, Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/56 Esas sayılı dosya tedbir kararının da ortaya konulduğu üzere, müvekkili firmanın 29/01/2016 tarihinden bu yana, ikame ettiği iflas erteleme davası kapsamında tesis edilen ihtiyati tedbir kararı ile 29/01/2016 tarihinden itibaren hakkında hiçbir takip yapılmaması ve yapılan takiplerin durdurulmasına karar verildiğini, davacının tedbir kararına rağmen icra takibine geçtiğini ve davayı açtığını, itirazın iptali davası açma koşulu bulunmadığından davanın hukuki yarar dava şartı yokluğundan reddinin gerektiğini, davalının davacıya borçlu olmadığını, iddia takip ve açılı davanın haksız olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, davacı tarafından davalı aleyhine erteleme süresi içerisinde icra takibi başlatıldığı ve emredici olan İİK nun 179/b hükmünün ihlal edildiğini ,itirazın iptali davaları için, usulüne uygun icra takibi bulunması dava şartı olduğundan ve açıklanan hal itibariyle dava şartı gerçekleşmediği gerekçesiyle davanın HMK 114/2 maddesi uyarınca usulden reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili; borçlu vekilinin itiraz dilekçesinde alacağın gerçek olmadığından bahisle borca ve tüm fer'ilerine itiraz ettiğini, iflas ertelemesi, tedbir gibi bir hususa değinmediğini, bunun üzerine dava açıldığını, itirazının dışındaki bir gerekçe olan Gebze ATM'nin 2016/56 esas sayılı iflas erteleme dosyası nedeniyle davanın reddini talep ettiğini, iflas erteleme kararının davada ileri sürülmesinin kötü niyetle yapıldığını ve itirazın iptali davasının açılmasına davalı taraf sebebiyet verdiğinden davanın kabulü gerektiğini,alacaklı veya icra müdürü tarafından kendiliğinden bilinme gibi bir imkanı olmadığını, ancak lehine iflas erteleme kararı verilen borçlunun kararı dosyaya sunmasıyla bunun mümkün olabileceğini, dosyaya bu karar sunulmadan icra takibinin durmasını beklemenin ve buna aykırı davranıldığını öne sürülerek ilgililere vekalet ücreti vs.
yüklemenin hukuki olmadığını, kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini, iflas erteleme kararının mevcut olmasından dolayı dava red edilecek ise bu durumda müvekkili lehine yargı giderine hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
İlk derece mahkemesince Yargıtay 12 Hukuk Dairesinin emsal gösterilen ilamı takibin şikayet yoluyla iptaline ilişkin olup elde ki dava genel hükümlere göre açılmış itirazın iptaline ilişkin olduğundan emsal teşkil etmemektedir. İstanbul Anadolu ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasında; davacı takip alacaklısı tarafından 29/12/2016 tarihli takip talebi ile davalı takip borçlusu hakkında ilamsız takip başlatıldığı, ödeme emrinin davalı takip borçlusuna tebliğ üzerine davalı takip borçlusunun süresi içerisinde, borca ve ferilerine karşı itiraz ettiği ve bunun üzerine takibin durduğu anlaşılmaktadır. Dava tarihinden önce, davalı borçlu hakkında iflasın ertelenmesi davası açılıp, bu kapsamda takiplerin durdurulması ve yeni takip yapılmamasına ilişkin ihtiyati tedbir kararı verildiği anlaşılmaktadır.Konuya ilişkin bulunan Yargıtay 19 HD nin 2015/383 esas -2015-11988 karar sayılı ilamında;
"İİK'nun 179/b maddesinde iflasın ertelenmesi kararı üzerine borçlu aleyhine takip yapılamayacağı ve evvelce yapılan takiplerin duracağı belirtilmiş, davalara etkisinden söz edilmemiştir. Bu durumda davalı hakkında açılan itirazın iptali davası görülüp hüküm kurulabilir. Ancak verilecek hükmün iflasın ertelenmesinin sonucuna kadar infazı yapılamaz.İflasın ertelenmesi talebinde bulunulması ve icra takiplerine ilişkin ihtiyati tedbir kararı ya da iflas erteleme kararı verilmesi infaza ilişkindir, ihtiyati tedbir ya da iflas erteleme kararı verilmesi borçlu davalı hakkında itirazın iptali davası açılmasına veya açılan davanın yürütülmesine engel teşkil etmeyeceğinden mahkemece işin esası incelenip bir karar verilmesi gerekirken, bu yönler gözetilmeden yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir."denilmiştir.Davalı borçlunun başlatılan icra takibine itiraz ettiği ,takibin durduğu anlaşılmakla davanın esasının incelenerek hüküm verilmesi gerekirken başlatılan icra takibinin İİK nun 179/b maddesine aykırı olduğundan bahisle davanın usulden reddine karar verilmesi doğru görülmemiş ,verilen karar dava şartlarına aykırılık teşkil ettiğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabuluyle davanın yeniden görülmek üzere verilen kararın kaldırılmasına ,davanın yeniden görülmek üzere kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/550 Esas - 2019/327 Karar sayılı 02/04/2019 tarihli kararının, HMK.'nun 353(1)a-4 gereği KALDIRILMASINA; "Davanın yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye İADESİNE"İstinaf yoluna başvuran davacı tarafından yatırılan 44,40- TL peşin istinaf karar harcının kendisine iadesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK.'nun 353(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere, oy birliği ile karar verildi.19/12/2019
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/247444 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi