6102TTK Türk Ticaret Kanunu

İhtiyati tedbir kararına karşı itiraz yolu tüketilmeden istinaf

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2019/2380 E. 2019/1679 K. ·

Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun usulden reddiKesin

★ EmsalDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)usul emsali

Davacının nitelemesi: İhtiyati Tedbire İtiraz mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor

Gerekçe özeti

İhtiyati tedbir talebinin kabulüne ilişkin ara karara karşı, HMK 341/1 ve 394/5 uyarınca önce kararı veren mahkemeye itiraz yoluna başvurulması gerekir; itiraz yolu tüketilmeden doğrudan istinaf yoluna başvurulması halinde, ilk derece mahkemesinin kararı istinafa açık olarak göstermesi maddi hata teşkil etse de, istinaf başvurusu usulden reddedilir ve dilekçe itiraz olarak kabul edilerek dosya, itiraz üzerine bir karar verilmek üzere ilk derece mahkemesine gönderilir.

Ele alınan sorunlar

İhtiyati tedbir kararına karşı doğrudan istinaf yoluna başvurulabilip başvurulamayacağı → ret

Gerekçe: HMK 341/1 uyarınca ihtiyati tedbir taleplerinin kabulü halinde, itiraz üzerine verilecek kararlara karşı istinaf yoluna başvurulabilir; bu nedenle önce itiraz yoluna başvurulması gereklidir. HMK 394/1 gereğince karşı taraf dinlenmeden verilen ihtiyati tedbir kararlarına itiraz edilebilir ve HMK 394/4 uyarınca itiraz üzerine mahkeme tedbir kararını değiştirebilir veya kaldırabilir. HMK 394/5 gereğince itiraz hakkında verilen karara karşı kanun yoluna başvurulabilir. Somut olayda ilk derece mahkemesinin ihtiyati tedbir isteminin kabulüne ilişkin kararı hakkında itiraz üzerine verilmiş ve istinaf yoluna başvurulabilir nitelikte bir karar bulunmamaktadır; ilk derece mahkemesince kararın istinafa açık olarak yazılması maddi hatadan ibarettir. Bu nedenle itiraz yolu tüketilmeden istinaf yoluna başvurulamayacağından, başvurunun itiraz olarak kabulü ile bu konuda bir karar verildikten sonra istinaf isteminde bulunulması halinde dosyanın gönderilmesi gerekmektedir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

İhtiyati tedbir taleplerinin kabulüne ilişkin kararlara karşı, itiraz yolu tüketilmeden doğrudan istinaf yoluna başvurulamayacağı ve ilk derece mahkemesinin kararı istinafa açık göstermesinin maddi hatadan ibaret olduğu yönündeki usuli tespit bakımından emsal niteliktedir.

Usul tespitleri

Dava şartı
İhtiyati tedbir kararının kabulüne ilişkin ara karara karşı istinaf yoluna başvurulabilmesi için önce itiraz kanun yolunun tüketilmiş olması gerekir.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati tedbir itiraz istinaf yolu kanun yolu tüketimi maddi hata menfi tespit

Atıf yapılan mevzuat: 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 341/1HMK 389HMK 394/1HMK 394/4HMK 394/5HMK 346/1HMK 362(1)-f

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2019/2380

KARAR NO 2019/1679

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 7. ASLİYE TİCARET MAH.

TARİHİ 02/10/2019 (Ara Karar)

NUMARASI 2017/1428 Esas

TALEP İhtiyati Tedbire İtiraz

İSTİNAF KARAR TARİHİ 31/12/2019

İlk derece mahkemesince verilen ihtiyati tedbire ilişkin ara kararın asıl ve birleşen dava davalısı ... A.Ş. vekilince istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TALEP

İhtiyati tedbir isteyen asıl ve birleşen dava davacısı; haksız ve hukuka aykırı olarak başlatılan İstanbul Anadolu ....İcra Müdürlüğü ... E. sayılı icra takibine ilişkin olarak, davacı şirketin davalıya karşı bir borcu bulunmadığından menfi tespiti davası açması hasıl olduğundan ihtiyati tedbir talep edenin haklarına daha çok 3. kişilerin haklarına halel gelmemesi maksadı ile teminat karşılığı olarak icra veznesine yatan paranın dava sonuna kadar alacaklıya ödenmemesine dair İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/555 Esas-2019/867 karar sayılı dosyasının, 2017/1428 esas sayılı dosyası ile birleştiğinden birleşen dosyada takibin durdurulmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davacının takibin durdurulması talebinin reddine, birleşen İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/555 esas, 2019/867 karar sayılı dosyasındaki tedbir kararı dikkate alınarak birleşen dosyadaki icra takibinden kaynaklı açılan menfi tespit davasında Davalı .... A.Ş. yönünden İİK 72/3 maddesi gereğince % 20 teminat yatırıldığında, İst. And. .... İcra Müd.... esas sayılı dosyasında icra veznesine girecek paranın alacaklı (Davalı) ... A.Ş.' ye ödenmemesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... A.Ş vekili; acentelik faaliyeti devam ederken asıl ve birleşen dosya davacısı .....ltd.şti tarafından müvekkili şirket aleyhine haksız ve mesnetsiz dava açıldığını, yargılamanın devam ettiğini ve hatta 11/10/2019 tarihinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verildiğini, acenteliğin feshini müteakip müvekkili şirket tarafından İstanbul Anadolu .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasında davacı acente aleyhine 58.634,84- TL acentelik borcunun temerrüt tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsili amacıyla ilamsız icra takibi başlatılıp takibin kesinleştiğini, bunun üzerine davacı borçlu şirket tarafından İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/555 Esas saylı dosyasından şirket aleyhine menfi tespit davasının açıldığını ve dava dilekçesinin kendilerine tebliğ edilmeksizin birleştirme kararı verildiğini öğrendiklerini, menfi tespit ve istirdat davaları başlıklı İİK'nın 72/3 vd.

maddelerine aykırı olan ve esasen talebin yargılamayı gerektirmesi, esası çözer mahiyette tedbir kararı verilemeyeceği ve de dosyaya sunulmuş belge ve bilgiler gözetilerek ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesi gerekirken ara kararda belirlenen teminat yatırıldığında, İstanbul Anadolu .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasında icra veznesine girecek paranın müvekkili şirkete ödenmemesine dair verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, ihtiyati tedbir kararının müvekkili şirketin alacağına kavuşmasına engel olacak nitelikte bulunduğundan ve esasen davacının tüm iddialarının asılsız ve dayanaksız olduğundan hak kaybına neden olacak ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

6100 Sayılı HMK'nın "İstinaf yoluna başvurulabilen kararlar" başlıklı 341'inci maddesine göre, "İlk derece mahkemelerinden verilen nihai kararlar ile ihtiyati tedbir, ihtiyati haciz taleplerinin reddi ve bu taleplerin kabulü halinde, itiraz üzerine verilecek kararlara karşı istinaf yoluna başvurulabilir.” Söz konusu maddenin gerekçesinde de değinildiği üzere, ihtiyati tedbir ve ihtiyati hacze ilişkin geçici hukukî koruma taleplerinin kabulü hâlinde itiraz imkânı bulunduğundan, önce bu yola (itiraz) başvurulması gerekli olup, ancak itiraz üzerine verilecek kararlara karşı istinaf kanun yoluna başvurulması mümkündür. Nitekim HMK'nın 389 ve devamı maddelerinde de ihtiyati tedbir konusu düzenlenmiş olup, aynı Kanun'un 394/1.

maddesinde "karşı taraf dinlenmeden verilmiş olan ihtiyati tedbir kararlarına itiraz edilebilir" denilmek suretiyle, bu durumda öncelikle kararı veren mahkemeye itiraz yolu öngörülmüştür.HMK'nın 394/4.maddesinde, ihtiyati tedbir kararına karşı itiraz başlığı altında "İtiraz dilekçeyle yapılır. İtiraz eden, itiraz sebeplerini açıkça göstermek ve itirazının dayanağı olan tüm delilleri dilekçesine eklemek zorundadır. Mahkeme, ilgilileri dinlemek üzere davet eder; gelmedikleri takdirde dosya üzerinden inceleme yaparak kararını verir. İtiraz üzerine mahkeme, tedbir kararını değiştirebilir veya kaldırabilir.", 394/5.maddesinde de, "İtiraz hakkında verilen karara karşı, kanun yoluna başvurulabilir.

Bu başvuru öncelikle incelenir ve kesin olarak karara bağlanır." düzenlemesi mevcuttur.Somut olaya bakıldığında; mahkemece verilen ara karara karşı, HMK'nın 394/1. maddesi gereğince kararı veren mahkemeye itiraz yolu açık olup, ilk derece mahkemesinin ihtiyati tedbir isteminin kabulüne ilişkin kararı hakkında yasa gereğince itiraz üzerine verilmiş ve istinaf yoluna başvurulabilir nitelikte bir mahkeme kararı yoktur. İlk derece mahkemesince ihtiyati tedbir kararının istinafı kabil olarak verilmesi de bir maddi hatadan ibaret bulunmaktadır.Bu nedenle, davalılar vekilinin istinaf istemi üzerine dosya istinaf incelemesi için dairemize gönderilmiş ise de, 6100 sayılı HMK'nın 341/1 ve 394/5 maddeleri gereğince ihtiyati tedbir kararına karşı itiraz yolu tüketilmeden istinaf yoluna başvurulamayacağından, davalıların başvurusunun itiraz olarak kabulü ile bu konuda bir karar verildikten sonra istinaf isteminde bulunulur ise dairemize gönderilmek üzere bu aşamada istinaf başvurusunun usulden reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı ... A.Ş vekilinin istinaf başvurusunun HMK.'nın 346/1 maddesi gereği USULDEN REDDİNE, İstinaf başvuru dilekçesi itiraz olarak kabul edilerek bir karar verilmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine.İstinaf yoluna başvuran davalı tarafından yatırılan 44,40- TL peşin istinaf karar harcının kendisine iadesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK.'nın 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere, oy birliği ile karar verildi. 31/12/2019

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/246353 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.