6102TTK Türk Ticaret Kanunu

OHAL kapsamında kapatılan gazete davasında kesin ek karara istinaf yolu yok

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2019/2411 E. 2020/273 K. · · İlk derece: KOCAELİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Ticari şirket (genel)istinaf başvurusunun usulden reddiTemyiz yolu açık

★ EmsalDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)usul emsali

Gerekçe özeti

675 sayılı KHK'nın 16/1. maddesi uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle verilen kesin ret kararına bağlı olarak alınan ek kararlar da kesinlik niteliğini taşır ve kanun yolu öngörülmemiştir; bu nitelikteki bir ek karara yönelik istinaf başvurusu, HMK 346/1 uyarınca kararı veren mahkemece değil, başvurunun kesin bir karara ilişkin olması nedeniyle istinaf merciince usulden reddedilir.

Ele alınan sorunlar

675 sayılı KHK 16/1 uyarınca verilen kesin ret kararına bağlı ek kararın istinaf edilebilirliği → ret

İddia: Davacı vekili, OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonu'nun dosyayı inceleme görevinin bulunmadığını belirleyerek dosyayı mahkemeye geri gönderdiğini, komisyonun özel hukuk ihtisası bulunmadığını, dava içeriğiyle ilgisiz KHK'lara dayanılarak talebin reddedildiğini, şirketin haklı nedenle feshinin idari yargı yoluyla çözülemeyeceğini ileri sürerek ek kararın bozulmasını ve davaya devam edilmesini talep etmiştir.

Gerekçe: 675 sayılı KHK'nın 16. maddesi uyarınca, 670 sayılı KHK'nın 5. maddesi kapsamında kapatılan kurum/kuruluş, gazete, dergi vb. ile bunların sahipleri aleyhine 17/8/2016 tarihinden önce açılan davalarda mahkemelerce dava şartı yokluğu nedeniyle red kararı verilir; bu kararlar duruşma günü beklenmeksizin dosya üzerinden kesin olarak verilir. Eldeki dava, kapatılan gazetenin sahibi davalı hakkında bu tarihten önce açıldığından ilk derece mahkemesi davayı 675 sayılı KHK'nın 16/1. maddesi uyarınca dava şartı yokluğundan kesin olarak reddetmiştir. OHAL Komisyonu, konunun kendi görev alanına girmediğini belirleyerek dosyayı mahkemeye iade etmiştir. 675 sayılı KHK uyarınca kesin olarak verilen dava şartı yokluğundan ret kararının yeniden ele alınıp incelenmesi için öngörülmüş bir yasal yol bulunmamaktadır. Davanın reddine ilişkin hüküm kesin olarak verildiğinden, duruşma açılması talebinin reddine ilişkin ek karar bakımından da bir kanun yolu öngörülmemiştir. HMK'nın 346/1. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinin, kesin olan bir karara ilişkin olması halinde kararı veren mahkemenin istinaf dilekçesinin reddine karar vereceği düzenlenmiştir. İstinafa getirilen karar kesin karar olduğundan, davacı vekilinin istinaf isteminin usulden reddine karar verilmiştir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

675 sayılı KHK'nın 16/1. maddesi uyarınca kesin olarak verilen dava şartı yokluğu ret kararına bağlı sonraki ek kararların da kesinlik niteliğini koruduğu ve bu nedenle istinafa tabi olmadığı yönündeki tespit, aynı KHK kapsamındaki benzer dosyalarda emsal oluşturabilecek niteliktedir.

Usul tespitleri

Dava şartı
675 sayılı KHK'nın 16/1. maddesi uyarınca, kapatılan kurum/kuruluş ve bunların sahipleri aleyhine 17/8/2016 tarihinden önce açılan davalarda dava şartı yokluğu nedeniyle kesin olarak red kararı verilir; bu kararın yeniden incelenmesi için öngörülmüş bir yasal yol yoktur.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
dava şartı yokluğu kesin karar OHAL KHK'ları istinaf isteminin usulden reddi olağanüstü hal işlemleri inceleme komisyonu

Atıf yapılan mevzuat: 675 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname — 675 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname 16/1675 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname 16 · 670 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınması Gereken Tedbirler Hakkında KHK — 670 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınması Gereken Tedbirler Hakkında KHK 5 · 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 346/1

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2019/2411

KARAR NO 2020/273

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ KOCAELİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 19/07/2018 (Ek Karar)

NUMARASI 2016/243 Esas- 2017/380 Karar

DAVA

Ticari Şirket (Ortaklıktan Çıkma Veya Çıkarılmaya İlişkin)

İSTİNAF KARAR TARİHİ 05/03/2020

İlk derece mahkemesince verilen 19/07/2018 tarihli ek kararın davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Mahkemece, davanın 675 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 16/1 maddesi uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle reddine kesin olarak karar verilmiştir. Davacı vekili 20/07/2017 tarihli dilekçesi ile; 685 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile Olağanüstü Hal İşlemlerini İnceleme Komisyonu kurulmuş olduğundan internet üzerinden başvurunun mümkün olmadığından, dosyanın Olağanüstü Hal İşlemlerini İnceleme Komisyonu Başkanlığı'na gönderilmesini talep etmiş,Mahkemece 26/07/2017 tarihli ek kararı ile; davacı vekilinin dosyanın Ohal İşlemlerini İnceleme Komisyonu Başkanlığı'na gönderilmesine yönelik talebinin kabulüne karar vermiştir. Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu 12/04/2018 tarihli kararıyla, 670 Sayılı KHK ve 675 Sayılı KHK'nın 16/4 maddesi gereğince, talebin komisyonun görevleri arasında olmadığı gerekçesiyle, dosyanın Kocaeli 1.

Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar vermiştir. Davacı vekili 06/07/2018 tarihli dilekçesiyle, davanın devamına karar verilerek duruşma günü verilmesini talep etmiş,Mahkemece, 668 Sayılı KHK ile OHAL kapsamında alınan tedbirler uyarınca davalı şirketin kapatıldığı ve davacı şirketin yayın kuruşlarından olan "..." gazetesine el konulduğu, 675 Sayılı KHK uyarınca OHAL sebebiyle kapatılan şirket aleyhine kesin olarak dava şartı yokluğu nedeniyle red kararı verildiğinden, bu karar karşısında 675 Sayılı KHK hükümleri uyarınca, davacının başvurabileceği makam ilgili idare olduğu gerekçesiyle davacının davanın devamına ve duruşma günü verilmesine yönelik taleplerinin KHK"lar uyarınca reddine karar verilmiştir.

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde;685 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname gereği dosyanın Kocaeli OHAL İnceleme Komisyonu'na gönderilmek zorunda kalındığını, Olağanüstü Hal Komisyonu'nun dosyayı incelediğini ve komisyon görevi arasında yer almayan dosyanın incelenmek üzere kabulüne olanak bulunmadığını belirlediğini, bu nedenle söz konusu dosyanın mahkemeye gönderildiğini, söz konusu komisyonun özel hukuka ilişkin bir ihtisas mahkemesinin bilgilerine sahip olamayacağının açık olduğunu,dava içeriği ile ilgisi olmayan 670 ve 675 Sayılı Kararnamelere dayanarak taleplerinin reddedildiğini, şirketin haklı nedenle feshinin idari yargı ile çözümlenebilecek bir yol olmadığının açık olduğunu, ek kararın bozulmasını ve dosyanın açılarak yargılamaya devam olunması yönünde karar verilmesini talep etmiştir.675 sayılı KHK nin dava ve takip usulüne ilişkin 16.maddesiyle 20/7/2016 tarihli ve 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla ülke genelinde ilan edilen olağanüstü hal kapsamında yürürlüğe konulan kanun hükmünde kararnameler gereğince kapatılan kurum, kuruluş, özel radyo ve televizyonlar, gazete, dergi, yayınevi ve dağıtım kanalları ile bunların sahibi gerçek veya tüzel kişiler aleyhine 17/8/2016 tarihinden önce açılan davalar ile bu kapsamda Hazine ile Vakıflar Genel Müdürlüğüne husumet yöneltilen davalarda mahkemelerce, 15/8/2016 tarihli ve 670 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınması Gereken Tedbirler Hakkında KHK nin 5 inci maddesi uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle red kararı verilir.

Bu kararlar duruşma günü beklenmeksizin dosya üzerinden kesin olarak verilir ve davacılara resen tebliğ edilir. Tarafların yaptığı yargılama giderleri kendi üzerlerinde bırakılır.Somut olayda; eldeki dava kapatılan gazetenin sahibi davalı hakkında 17.8.2016 tarihinden açıldığı bu sebeble İlk Derece Mahkemesi davanın 675 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 16/1 maddesi uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle reddine kesin olarak karar verildiği ,OHAL komisyonu tarafından komisyonun inceleme yapacağı hususlardan olmadığından dosyanın mahkemeye iadesine karar verilmiştir.675 sayılı KHK uyarınca kesin olarak dava şartı yokluğundan reddine karar verilmesi düzenlenen elde ki davanın yeniden ele alınıp incelenmesi için öngörülen bir yasal yol mevcut değildir.Davanın reddine ilişkin hüküm kesin olarak verildiğinden ,duruşma açılması talebinin reddine ilişkin ek karar bakımından da bir yasa yolu öngörülmemiştir.

HMK’nın 346/1 maddesinde istinaf dilekçesinin, kanuni süre geçtikten sonra verilir veya kesin olan bir karara ilişkin olursa, kararı veren mahkemenin istinaf dilekçesinin reddine karar vereceğini belirtilmiştir. İstinafa getirilen karar kesin karar olduğundan, davacı vekilinin istinaf isteminin usulden reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Başvuruya konu ek karar kesin olduğundan HMK 346/1 gereği davacı vekilinin istinaf başvurusunun USULDEN REDDİNE,İstinaf yoluna başvuran davacı tarafından yatırılan 35,90- TL istinaf harcının istek halinde kendisine iadesine,İstinaf yoluna başvuran davacı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına,HMK 'nun 361/1. maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde temyiz yoluna başvurulabileceğine, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliğiyle karar verildi. 05/03/2020

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/245858 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi temyiz incelemesi

Bu istinaf kararı Yargıtay 11. Hukuk Dairesince temyiz incelemesinden geçmiştir.

Onandı

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2020/5313 E. 2021/3307 K. · Onandı

Kesin olarak dava şartı yokluğundan reddedilen davanın yeniden ele alınamaması

Gerekçe özeti

Olağanüstü hal kanun hükmünde kararnameleriyle kapatılan kuruluşlar ve sahipleri aleyhine belirlenen tarihten önce açılan davalar dava şartı yokluğundan ve kesin olarak reddedilir; kesin olarak verilen bu ret kararının ardından davanın yeniden ele alınıp incelenmesini sağlayacak bir yasal yol bulunmadığından, böyle bir talebin reddine ilişkin ek karara karşı da kanun yolu açık değildir ve bu ek karara yönelik istinaf istemi usulden reddedilir.

Emsal değeri

Yargıtay kendi esas muhakemesini kurmadan onama yapmıştır; emsal değeri, benimsenen Bölge Adliye Mahkemesi gerekçesindeki 'kesin olarak dava şartı yokluğundan reddedilen davanın yeniden ele alınması için yasal yol bulunmadığı ve bu yöndeki ek karara karşı kanun yolunun kapalı olduğu' holding'i üzerinden doğar.

Kavramlar: dava şartı yokluğu kesin karar kanun yolu öngörülmemesi istinaf isteminin usulden reddi olağanüstü hal kanun hükmünde kararnamesi Olağanüstü Hal İşlemlerini İnceleme Komisyonu ek karar

Yargıtay 11. HD kararının tam metni

11. Hukuk Dairesi         2020/5313 E.  ,  2021/3307 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ12. HUKUK DAİRESİ

Taraflar arasında görülen davada Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 19.07.2018 tarih ve 2016/243 E. -2017/380 K. sayılı ek kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin usulden reddine dair İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi’nce verilen 05.03.2020 tarih ve 2019/2411-2020/273 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili; müvekkilinin 15 yıllık hissedar olmasına rağmen bu süre boyunca kar payı almadığını, davalı şirket yetkilisi ve yönetim kurulu başkanı ...ile müvekkili arasında şahsi husumet olduğunu, 08.12.2015 tarihinde yapmış olduğu şikayet ile Kocaeli 3. Aile Mahkemesinin 2015/595 değişik iş sayılı kararı ile davalı şirket yetkilisi ...aleyhine koruma kararı aldığını ileri sürerek TTK. M. 638 uyarınca müvekkilinin şirket ortaklığından çıkma yönündeki taleplerinin kabulünü ve şirketin tasfiye payının kendisine ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, 668 sayılı KHK ile OHAL kapsamında alınan tedbirler uyarınca davalı şirketin kapatıldığı ve şirketin yayın kuruşlarından olan "Bizim Kocaeli" gazetesine el konulduğundan, davanın 675 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 16/1 maddesi uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle reddine 24.05.2017 tarihinde kesin olarak karar verilmiştir.

Davacı bu kez 20.07.2017 tarihli dilekçesi ile; 685 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile Olağanüstü Hal İşlemlerini İnceleme Komisyonu kurulmuş olduğundan internet üzerinden başvurunun mümkün olmadığından, dosyanın Olağanüstü Hal İşlemlerini İnceleme Komisyonu Başkanlığı'na gönderilmesini talep etmiştir.

Mahkemenin 26.07.2017 tarihli ek kararı ile; dosyanın gönderildiği Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu 12.04.2018 tarihli kararıyla, 670 sayılı KHK ve 675 sayılı KHK'nın 16/4 maddesi gereğince, talebin komisyonun görevleri arasında olmadığı gerekçesiyle, dosyayı Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne iade etmiştir.

Davalı bu kez 6.7.2018 tarihli dilekçesi ile dosyanın yeniden ele alınarak incelenmesini talep etmiş, İlk Derece Mahkemesinin 19.07.2018 tarihli ek kararı ile talep reddedilmiştir.

Davacı vekili 19.07.2018 tarihli ek karar aleyhine istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince yapılan incelemede; olaya uygulanması gereken 675 sayılı KHK’nın dava ve takip usulüne ilişkin 16. maddesinin ‘’20.07.2016 tarihli ve 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla ülke genelinde ilan edilen olağanüstü hal kapsamında yürürlüğe konulan kanun hükmünde kararnameler gereğince kapatılan kurum, kuruluş, özel radyo ve televizyonlar, gazete, dergi, yayınevi ve dağıtım kanalları ile bunların sahibi gerçek veya tüzel kişiler aleyhine 17.8.2016 tarihinden önce açılan davalar ile bu kapsamda Hazine ile Vakıflar Genel Müdürlüğüne husumet yöneltilen davalarda mahkemelerce, 15.8.2016 tarihli ve 670 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınması Gereken Tedbirler Hakkında KHK nin 5 inci maddesi uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle red kararı verilir.

Bu kararlar duruşma günü beklenmeksizin dosya üzerinden kesin olarak verilir ve davacılara resen tebliğ edilir. Tarafların yaptığı yargılama giderleri kendi üzerlerinde bırakılır.’’ hükmü gereğince, kesin olarak dava şartı yokluğundan reddedilen davanın yeniden ele alınıp incelenmesi için öngörülen bir yasal yol olmadığı anlaşılmış olup ayrıca duruşma açılması talebinin reddine ilişkin ek karar bakımından da bir yasa yolu öngörülmemiş olduğundan, HMK’nın 346/1 maddesi uyarınca davacı vekilinin istinaf isteminin usulden reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı gerektirici sebepler ile HMK'nın 352/1. maddesi uyarınca istinaf isteminin süresinde yapılmadığı yönündeki tespitin usul ve yasaya uygun olmasına göre Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanması gerekmiştir.

SONUÇ

Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davacı vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının ONANMASINA, HMK'nın 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı bakiye 4,90 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davacıdan alınmasına, 05.04.2021 tarihinde kesin olarak oybirliği ile karar verildi.

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.