Gemi adamı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2015/14497 E. 2016/264 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Görevli mahkeme
- görev/görevsizlik
- Dava şartı
- dava şartı
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
gemi adamı↗ hmk 115/3↗ ihtisas mahkemesi↗ dava şartı yokluğu↗ hizmet sözleşmesi↗ usulden reddi↗ maddi ve manevi tazminat↗ iş mahkemesi görev alanı↗ görevli mahkeme↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece tüm dosya kapsamına göre; uyuşmazlığın TTK'nın 5. kitabında yer alan ... hukukundan kaynaklandığı, gemi adamlarının TTK'nın 934 maddesinde sayıldığı ve davacının gemi adamı olduğu, davacının alacağının TTK'nın 1320. maddesi anlamında davacıya gemi alacaklısı sıfatı kazandırdığı gerekçesiyle HMK'nın 115/2. maddesi gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine, dosyanın, karar kesinleştiğinde ve HMK'nın 20. maddesi gereğince iki haftalık yasal sürede talep edildiği taktirde görevli ... ... İhtisas Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Davacı, yabancı bayraklı gemide hizmet sözleşmesi ile çalıştığını ve haklı nedenlerle sözleşmeyi feshettiği belirterek bu sözleşmeden kaynaklanan alacaklarının tahsili için maddi ve manevi tazminat isteminde bulunmuş, mahkemece, davacının gemi adamı olarak çalıştığı, alacaklarından dolayı gemi alacaklısı sıfatı kazandığı ve uyuşmazlığın ... İhtisas Mahkemelerinin görev alanına girdiği gerekçesiyle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir. Ancak, davacı, yabancı bayraklı gemide sözleşme kapsamında yağcı olarak çalışmakta olup, bu durumda uyuşmazlığın hizmet akdinden kaynaklandığı ve mahkemenin görevli olduğu gözetilip işin esasına girilerek yargılama yapılması gerekirken, davanın görev yönünden usulden reddi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/9280 E. 2016/7471 K.
Ortak:ihtisas mahkemesi · hizmet sözleşmesi · usulden reddi · görevli mahkeme · dava şartı · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaMahkemece tüm dosya kapsamına göre; uyuşmazlığın TTK'nın 5. kitabında yer alan ... hukukundan kaynaklandığı, «gemi adamlarının» TTK'nın 934 maddesinde sayıldığı ve davacının gemi adamı olduğu, davacının alacağının TTK'nın 1320. maddesi anlamında davacıya gemi alacaklısı sıfatı kazandırdığı gerekçesiyle HMK'nın 115/2. maddesi gereğince dava «şartı yokluğu» nedeniyle davanın «usulden reddine», dosyanın, karar kesinleştiğinde ve HMK'nın 20. maddesi gereğince iki haftalık yasal sürede talep edildiği taktirde «görevli» ... ...
Ancak, davacı, yabancı bayraklı gemide sözleşme kapsamında yağcı olarak çalışmakta olup, bu durumda uyuşmazlığın hizmet akdinden kaynaklandığı ve mahkemenin «görevli» olduğu gözetilip işin esasına girilerek yargılama yapılması gerekirken, davanın görev yönünden «usulden reddi» doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Davacı, yabancı bayraklı gemide «hizmet sözleşmesi» ile çalıştığını ve haklı nedenlerle sözleşmeyi feshettiği belirterek bu sözleşmeden kaynaklanan alacaklarının tahsili için maddi ve manevi tazminat isteminde bulunmuş, mahkemece, davacının «gemi adamı» olarak çalıştığı, alacaklarından dolayı gemi alacaklısı sıfatı kazandığı ve uyuşmazlığın ...
Benzer bu kararda… rak çalışan davacının alacak talebinin tahsili amacıyla icra takibi başlattığı, kaptanla ilgili düzenlemelerin TTK'nun 4. kitabında yer aldığı, işbu davaya bakmakla «deniz ihtisas» mahkemelerinin «görevli» olduğu gerekçesiyle HMK 114/2 ve 115/c maddesi gereğince dava şartı noksanlığından davanın «usulden reddine», talep halinde dava dosyasının Deniz İhtisas davalarına bakan ...
Dava, yabancı bayraklı gemide kaptan olarak çalışan davacının, «hizmet sözleşmesi» ve iş hukuku hükümlerine dayalı alacağının tahsili istemiyle başlatılan «icra takibine itirazın» iptali istemine ilişkin olup, mahkemece kaptanla ilgili düzenlemelerin TTK'nun 4. kitabında yeraldığı gerekçesiyle Deniz İhtisas Mahkemelerinin «görevli» olduğuna karar verilmiştir.
Bu durumda mahkemece, taraflar arasındaki «temel ilişkinin» hizmet akdinden kaynaklanıp, uygulanacak hükümlerin de «hizmet sözleşmesine» ilişkin hükümler olduğu, uyuşmazlığın Türk Ticaret Kanunu'nda öngörülen hususlardan da doğmadığı ve davacının alacaklarının BK hükümlerine göre tespiti gerektiği gözönüne alındığında davaya bakmakla Asliye Hukuk Mahkemesi «görevli» olduğundan mahkemece işin esasına girilerek karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde karar verilmesi doğru olmamış bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:deniz ihtisas mahkemesi · hizmet akdi · temel ilişki · icra takibine itiraz · ifa
Benzer bu karardaAncak; hizmetin «ifa» edildiği geminin, Türk bayraklı olmayıp yabancı bayraklı olması nedeniyle uyuşmazlık, Türk bayraklı gemilerde bir «hizmet akdi» ile yapılan çalışmaları düzenleyen 854 sayılı Deniz İş Kanunu'nun 1. maddesi kapsamı dışında kalmaktadır.
… rak çalışan davacının alacak talebinin tahsili amacıyla icra takibi başlattığı, kaptanla ilgili düzenlemelerin TTK'nun 4. kitabında yer aldığı, işbu davaya bakmakla «deniz ihtisas» mahkemelerinin «görevli» olduğu gerekçesiyle HMK 114/2 ve 115/c maddesi gereğince dava şartı noksanlığından davanın «usulden reddine», talep halinde dava dosyasının Deniz İhtisas davalarına bakan ...
Dava, yabancı bayraklı gemide kaptan olarak çalışan davacının, «hizmet sözleşmesi» ve iş hukuku hükümlerine dayalı alacağının tahsili istemiyle başlatılan «icra takibine itirazın» iptali istemine ilişkin olup, mahkemece kaptanla ilgili düzenlemelerin TTK'nun 4. kitabında yeraldığı gerekçesiyle Deniz İhtisas Mahkemelerinin «görevli» olduğuna karar verilmiştir.
Bu durumda mahkemece, taraflar arasındaki «temel ilişkinin» hizmet akdinden kaynaklanıp, uygulanacak hükümlerin de «hizmet sözleşmesine» ilişkin hükümler olduğu, uyuşmazlığın Türk Ticaret Kanunu'nda öngörülen hususlardan da doğmadığı ve davacının alacaklarının BK hükümlerine göre tespiti gerektiği gözönüne alındığında davaya bakmakla Asliye Hukuk Mahkemesi «görevli» olduğundan mahkemece işin esasına girilerek karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde karar verilmesi doğru olmamış bozmayı gerektirmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2015/14497 E. , 2016/264 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 13.07.2015 tarih ve 2015/310-2015/367 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili; müvekkilinin, davalıların donatanı ve işleteni bulunduğu "...." isimli gemide 27/12/2013 ila 09/06/2014 tarihleri arasında "...." olarak görev yaptığını, müvekkili ile davalı arasında imzalanan İş Sözleşmesi kapsamında müvekkilinin 27/12/2013 tarihinden itibaren 8 ay boyunca anılan gemide ve görevde çalışmayı kabul ettiğini, müvekkilinin 19/04/2014 tarihinde makine kontrol odasında diğer çalışan .... isimli kişinin saldırısına, hakaret ve tehditlerine maruz kaldığını, davalıların gemide iş güvenliğini sağlayamadıklarını, işveren olarak üzerlerine düşeni yapıp, güvenli ve huzurlu bir ortam bir çalışma ortamı yaratamadıklarını, güvenli, disiplinli ve huzurlu iş ortamını sağlayamayan işverenin asli derecede kusuru bulunduğunu, bu nedenle işten ayrılmak zorunda kaldığını ileri sürerek fazlaya ilişkin tüm dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile, 20.000,00 TL manevi tazminat, 4.364,00 TL ödenmesi kararlaştırılan ve sözleşmenin haklı nedenle ve zorunlu olarak feshedilmesinden kaynaklı olarak mahrum kalınan maaş alacağı, 1.700,00 TL izin ücreti, 235,00 TL zorunlu masraf olmak üzere toplam 26.299,00 TL alacağın, yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkemece tüm dosya kapsamına göre; uyuşmazlığın TTK'nın 5. kitabında yer alan ... hukukundan kaynaklandığı, gemi adamlarının TTK'nın 934 maddesinde sayıldığı ve davacının gemi adamı olduğu, davacının alacağının TTK'nın 1320. maddesi anlamında davacıya gemi alacaklısı sıfatı kazandırdığı gerekçesiyle HMK'nın 115/2. maddesi gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine, dosyanın, karar kesinleştiğinde ve HMK'nın 20. maddesi gereğince iki haftalık yasal sürede talep edildiği taktirde görevli ... ... İhtisas Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Davacı, yabancı bayraklı gemide hizmet sözleşmesi ile çalıştığını ve haklı nedenlerle sözleşmeyi feshettiği belirterek bu sözleşmeden kaynaklanan alacaklarının tahsili için maddi ve manevi tazminat isteminde bulunmuş, mahkemece, davacının gemi adamı olarak çalıştığı, alacaklarından dolayı gemi alacaklısı sıfatı kazandığı ve uyuşmazlığın ... İhtisas Mahkemelerinin görev alanına girdiği gerekçesiyle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir. Ancak, davacı, yabancı bayraklı gemide sözleşme kapsamında yağcı olarak çalışmakta olup, bu durumda uyuşmazlığın hizmet akdinden kaynaklandığı ve mahkemenin görevli olduğu gözetilip işin esasına girilerek yargılama yapılması gerekirken, davanın görev yönünden usulden reddi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle kararın davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 13.01.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/223440400 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz