6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Yüke gelen hasar nedeniyle kalan bakiye için ihtiyati haciz talebi

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2020/456 E. 2020/535 K. ·

İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddiKesin

★ Emsalİhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)

Davacının nitelemesi: Deniz Ticareti (Yük Hasarı) mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor

Gerekçe özeti

Gemide taşınan eşyaya gelen ziya ve hasardan doğan alacaklar TTK 1352/h uyarınca deniz alacağı niteliğindedir ve TTK 1353 uyarınca bu alacaklar için ihtiyati haciz talep edilebilir. İhtiyati haciz taleplerinde alacağın kesin biçimde ispatı şart olmayıp yaklaşık ispat yeterlidir; ilk aşamada eksik verilerle sınırlı tutarda verilen kısmi ihtiyati haciz kararının, sonradan tamamlanan bilirkişi raporuyla zararın tamamının belirlenmesi üzerine kalan bakiye için de tamamlanması usule uygundur. Önceki kısmi ret kararına karşı istinaftan feragat edilmiş olması, yaklaşık ispatın yeniden değerlendirilmesine ve kalan bakiye için haciz kararı verilmesine engel olan bir kesin hüküm oluşturmaz.

Ele alınan sorunlar

İhtiyati hacze itiraz üzerine incelemenin usulü (itiraz mı istinaf mı) → kabul

Gerekçe: Karar taraflar dinlenerek (duruşmalı) verildiğinden, buna karşı itiraz yolu açık değildir; istinaf kanun yolu açık olduğunun kabulü ile başvuru esastan incelenmiştir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Deniz alacağı niteliği ve ihtiyati haciz talep hakkının varlığı → kabul

Gerekçe: 6102 sayılı TTK'nın 1352/h maddesi uyarınca gemide taşınan eşyaya gelen veya bu eşyaya ilişkin ziya ve hasardan kaynaklanan alacak deniz alacağıdır. Aynı Kanunun 1353. maddesi uyarınca deniz alacağı niteliğindeki istem için ihtiyati haciz talep hakkı vardır.

Gerekçe kaynağı: özgün

İhtiyati hacizde ispat standardı (yaklaşık ispat) ve kalan bakiye için haciz kararının isabeti → ret

İddia: Eksik inceleme ile geminin değeri tespit edilmeksizin orantısız şekilde ihtiyati haciz kararı verildiği, yükün hasar oranının belli olmadığı, donatanın/kaptanın kusurunun bulunmadığı ileri sürülmüştür.

Gerekçe: İhtiyati haciz taleplerinde alacağın usul hukuku kurallarına göre kesin bir şekilde ispatı şartı yoktur; alacağın varlığı hakkında yeterli kanaate sahip olunması için delillerin mahkemeye sunulması yeterlidir. Mahkemece delil tespit raporu gelmeden ve zararın tamamı belirlenmeden önce yük bedelinin yarısı oranında ihtiyati haciz kararı verilmiş, ancak sonradan alınan bilirkişi raporu üzerine yükün tamamının zarar gördüğü belirlendiğinden kalan bakiye için de ihtiyati haciz kararı verilmesinde isabetsizlik görülmemiştir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Reddedilen kısımdan feragat nedeniyle kesin hüküm itirazı → ret

İddia: Karşı yan vekili, ihtiyati haciz talebinin kısmen reddine ilişkin karara karşı istinaf hakkından feragat edildiğinden bu hususun kesin hüküm teşkil ettiğini, kalan bakiye için verilen yeni haciz kararının bu kesin hükme aykırı olduğunu ileri sürmüştür.

Gerekçe: Geçici hukuki koruma kararı kapsamında incelenmesi gereken husus yaklaşık ispatın mevcut olup olmadığıdır; gelinen aşamada yaklaşık ispatın sağlandığının kabulü gerekmektedir. Bu sebeple kesin hüküm itirazı yerinde değildir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Geminin değerinin tespiti hususunun incelenme aşaması → tartışılmadı

İddia: Geminin değeri tespit edilmeksizin orantısız bir haciz kararı verildiği ileri sürülmüştür.

Gerekçe: Geminin değeri, teminat yatırılması aşamasında değerlendirilecektir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Deniz alacağına dayalı ihtiyati haciz taleplerinde ispat standardının yaklaşık ispat olduğu ve delil tespit raporu tamamlanmadan verilen kısmi haciz kararının, rapor sonrası ortaya çıkan ek zarar için tamamlanabileceği yönündeki değerlendirme; ayrıca yüze karşı (duruşmalı) verilen ihtiyati haciz kararına karşı itiraz yolu değil istinaf yolunun açık olduğu tespiti bakımından emsal niteliktedir.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati haciz deniz alacağı yaklaşık ispat yüze karşı verilen karar kesin hüküm itirazı istinaftan feragat

Atıf yapılan mevzuat: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) — TTK 1352/hTTK 1353

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2020/456

KARAR NO 2020/535

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ (DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)

TARİHİ 15/01/2020

NUMARASI 2019/177 D.İş 2020/5 Karar

TALEP İhtiyati Haciz

İSTİNAF KARAR TARİHİ 28/05/2020

İlk derece mahkemesince verilen 15/01/2020 tarihli kararın davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

Talep eden vekili; müvekkil şirketin maliki olduğu sarı bezelye yükünün davalı donatanın maliki olduğu "..." isimli gemi ile Ukrayna'dan İstanbul'a taşımasının yapıldığını,hasarsız olarak gemiye yüklenen malın geldiğinde hasarlı olduğunun tespit edildiğini,ambar kapaklarından sızan deniz suyuna maruz kaldığını,survey raporu düzenlendiğini, raporda yükte meydana gelen hasarı açıkça gösterdiğini,ihtiyati haciz talebinin 2019/172 D.İş numaralı dosya üzerinde değerlendirilerek kısmen kabul edildiğini,tespit talebinde bulunduklarını,bilirkişi raporunda geminin denize elverişli olmadığı,yapılan analizler sonucu tuz miktarının çok yüksekolduğu deniz suyu bulaştığı,yükün değerinin 1.000.584,06- usd olduğu,76.885,12 -usd navlun bedelini eksiksiz olarak ödediğini,geminin Ambarlı Liman sahası içerisinde içerisinde olup, geminin yabancı bayraklı olması nedeniyle, geminin İstanbul'dan ayrılması halinde alacağın tahsilinin imkânsız hale geleceğini beyanla yük bedelinden bakiye 500.292,03 USD ve navlun bedeli toplamı 577.177,15 USD için geminin ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.

İTİRAZ

Karşı yan vekili itiraz dilekçesinde mahkemenin 2019/172 d.iş sayılı dosyasında red kararının kesin hüküm oluşturduğu bilirkişiler tarafından hasarlı yükün sovtaj bedelinin hesaplanmadığını kaptanın deniz raporu ihbarında da belirtmiş olduğu gibi fırtınanın derecesinin 9 bofor olduğunu ve kuvvetli fırtına anlamına geldiğini, 2019/170 d.iş numaralı dosyada kaptanın/donatanın kendisinden beklenen özeni göstermediğinin tespit edildiği iddia edilse de, bu iddiaların hukuki dayanağının olmadığını beyanla ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece,ihtiyati haciz talebi duruşmalı incelenmiş,Mahkemenin 2019/170 D.iş sayılı dosyası üzerinden yapılan tespit sonucunda alınan tespit raporunda geminin denize elverişli olmadığı,ambarda bulunan bezelye yüküne deniz suyu bulaştığı,mal bedeli tutarınca zararının doğduğu, söz konusu zararın TTK 1352.maddesi 1.bendi (h) fıkrası uyarınca deniz alacağı niteliğinde olduğuTTK 1353.maddesine göre yük ilgilisinin ihtiyati haciz talep etme hakkının bulunduğu, 2019/172 D.iş sayılı dosyasında yük bedelinin 1/2'sine tekabül eden 500.292,03-usd üzerinden geminin ihtiyaten haczine karar verildiği belirli olup, gelinen aşamada yükün tamamının zayi olduğu anlaşıldığından geriye kalan 500.292,03-usd yük bedeline ilişkin ihtiyati haciz kararı verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Karşı yan borçlu vekili;İstinaf kanun yolundan feragat etmekle kesin hüküm oluştuğunu,davacının talebinin aslında feragat ettiği talebiyle aynı olduğunu, eksik inceleme ile geminin değeri tespit edilmeksizin orantısız bir şekilde ihtiyati haciz kararı verildiğini, yükün hasar oranının belli olmadığını, kaldı ki somut olayda donatanın/kaptanın kusurunun olmadığını, belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Talep, yüze karşı verilen ihtiyati haciz kararının istinafına ilişkindir. Somut olayda karşı yan borçlu tarafından İstanbul'a taşıması yapılan yükün deniz taşıması sırasında hasara uğradığı ,alacaklı tarafından aynı mahkemenin 2019/172 D.İş sayılı dosyasında yük bedelinin tamamı için ihtiyati haciz talep edildiği ,başlangıçta yükün tamamının hasarlı olup olmadığı belli olmadığı ve delil tesbit raporu henüz gelmediğinden yük bedelinin 1/2 oranında ihtiyati haciz isteminin kabulune karar verildiği ,reddedilen kısım bakımından alacaklının istinaf yoluna başvurusundan feragat ettiği ve bilirkişi raporunun bu sırada tamamlandığı yükün tamamının insan sağlığına zararlı olduğu ,geminin yüke ve denize elverişsiz olduğunun tesbit edilmesi nedeniyle kalan yük bedeli için de ihtiyati haciz kararı verildiği anlaşılmaktadır.

Yüze karşı verilen karar da taraflar dinlenerek bir karar verildiğinden itiraz yolu açık değildir.Ancak;istinaf kanun yolu açık olduğunun kabulü ile başvuru esastan incelenmiştir.İhtiyati haciz talebine konu alacak 6102 sayılı TTK'nın 1352/h maddesi uyarınca gemide taşınan bagaj dahil ,eşyaya gelen veya bu eşyaya ilişkin ziya ve hasardan kaynaklanan deniz alacağı hakkı veren alacaktır. Yine aynı Kanunun 1353. maddesi uyarınca istem konusu alacağın deniz alacağı olması nedeniyle ihtiyati haciz talep hakkı da vardır. İhtiyati haciz taleplerinde alacağın usul hukuku kurallarına göre kesin bir şekilde ispat edilmesi şartı olmayıp, alacağın varlığı hakkında yeterli kanaate sahip olunması için mahkemeye bu konuda delillerin sunulması yeterli kabul edilmelidir.Mahkemece;

delil tesbit raporu gelmeden ve zararın tamamı belirlenen 1/2 oranında ihtiyati haciz kararı verildiği ,ancak alınan bilirkişi raporu üzerine yükün tamamının zarar gördüğü belirlendikten sonra kalan bakiye içinde ihtiyati haciz kararı verilmesinde isabetsizlik görülmemiştir.Karşı yan vekili ihtiyati haciz kararının kısmen reddi istemine ilişkin kararın istinaf hakkından feragat edildiğinden kesin hüküm teşkil ettiğini ileri sürmüş ise de geçici hukuki koruma kararı kapsamında ; yaklaşık ispatın mevcut olup olmadığı incelenecek olup ,gelinen aşamada yaklaşık ispatın sağlandığının kabulü gerekmektedir. Bu sebeble kesin hüküm itirazının yerinde olmadığı gibi ,geminin değeri teminat yatırılması aşamasında değerlendirilecektir.Açıklanan nedenlerle istinaf sebepleri yerinde görülmeyen davalı-ihtiyati hacze itiraz eden vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Karşı yan borçlu vekilinin istinaf başvurusunun HMK 'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına,İstinaf yoluna başvuran tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, 43,50-TL posta masrafının karşı yan borçludan alınarak alacaklıya verilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 28/05/2020

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/170933 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.