Alacak
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2014/11632 E. 2015/531 K. ·
Kısmen onandı, kısmen bozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
kıymetli evrak↗ ciranta↗ eş rızası↗ ciro↗ def'i↗ hamil↗ keşideci↗ çek↗ yetkisizlik kararı↗ temsil↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre, çekler altındaki imza davalı ...'a ait değilse de, bu kişinin verdiği vekaletname uyarınca davalı ... tarafından imzalandığından, çek sahibinin çeklerden sorumlu olduğu gibi çeki imzalayarak tanzim ederken vekaleten tanzim ettiğini belirtmeyen davalı ...'in de sorumlu bulunduğu, Ağır Ceza Mahkemesi kararının gerekçe bölümünde ciranta .... .....ile davalı ... arasında ticari ilişki bulunduğu belirlendiğinden davalıların çekin rıza dışında elden çıktığına dair savunmalarına itibar edilemeyeceği, davalı ...'in elinden rızası dışında çıksa dahi bu çekler ... aracılığı ile davacıya geçtiğinden, davacı iyi niyetli 3. şahıs konumunda olduğu ve TTK'nın 599. maddesi gereğince bu konudaki def'inin iyi niyetli hamile karşı ileri sürülemeyeceği gerekçesiyle, davanın kabulü ile 27.500 TL'nin faiziyle davalılardan tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalılar vekili temyiz etmiştir.
1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön
bulunmamasına göre, davalılar vekilinin davalı ... yönünden tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2-Davalılar vekilinin davalı ... yönünden temyiz itirazlarına gelince; dava çek bedelinin keşideciden tahsili istemine ilişkin olup, mahkemece davalı ... yönünden de davanın kabulüne karar verilmiştir.
Somut olayda, dava konusu çek hesabının davalı ...'a ait ..... Hayvancılık ve..... adına kayıtlı olduğu, davalı ... tarafından düzenlenen vekaletname uyarınca davalı ...'in dava konusu çekleri temsilci sıfatını belirtmeksizin imzaladığı, davacının da dava dışı kişiden ciro yoluyla çekleri aldığı anlaşılmaktadır. "Gerek kanuni, gerek akdi temsilci, yetkisini kullanarak senedi imzaladığı takdirde, temsil olunan borçlanmış olur. Temsilcinin, imzayı temsil durumunu belli etmek suretiyle atmış olup olmamasının, bu bakımdan farkı yoktur." (Prof. Dr. Fırat Öztan, Kıymetli Evrak Hukuku, 2. Bası, sh. 404) Bu durumda, çeklerden sadece çek hesap sahibi ... sorumlu olduğundan, temsilci sıfatını belirtmeksizin çekleri imzalayan davalı ... yönünden davanın reddi gerekirken, bu davalı yönünden de davanın kabulüne karar verilmesi yerinde görülmemiş kararın bozulması gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/15365 E. 2012/5746 K.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:zayi · hukuki yarar · zamanaşımı
Benzer bu karardaMahkemece, çekin «zamanaşımına» uğradığı ve iptalinin talep edilmesinde davacının «hukuki yararı» bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, işin mahiyeti icabı bir senedin iptaline karar verebilmek için, senedi «zayi» eden şahsın, yani iptal talebinde bulunan davacının, senette mündemiç hakkının ortadan kalkmamış olması gerekir.
Mahkemece, iddia ve tüm dosya kapsamına göre, dava konusu çeklerin TTK'nun 726. maddesinde belirtilen 6 aylık yasal süre geçtiğinden «zamanaşımına» uğradığı, davacının çeklerin iptalini talep etmesinde «hukuki yararı» bulunmadığı gerekçesi ile tensiben davanın reddine karar verilmiştir.
Senetteki hakkın «zamanaşımına» uğramış bulunması iptal kararı verilmesini engellemez. ( Prof.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2011/1924 E. 2012/7801 K.
Ortak:kıymetli evrak · eş rızası · çek
İncelediğiniz kararda… , savunma ve dosya kapsamına göre, çekler altındaki imza davalı ...'a ait değilse de, bu kişinin verdiği vekaletname uyarınca davalı ... tarafından imzalandığından, «çek» sahibinin çeklerden sorumlu olduğu gibi çeki imzalayarak tanzim ederken vekaleten tanzim ettiğini belirtmeyen davalı ...'in de sorumlu bulunduğu, Ağır Ceza Mahkemesi kararının gerekçe bölümünde «ciranta» .... .....ile davalı ... arasında ticari ilişki bulunduğu belirlendiğinden davalıların çekin «rıza» dışında elden çıktığına dair savunmalarına itibar edilemeyeceği, davalı ...'in elinden rızası dışında çıksa dahi bu çekler ... aracılığı ile davacıya geçtiğinden, davacı iyi niyetli 3. şahıs konumunda olduğu ve TTK'nın 599. maddesi gereğince bu konudaki «def»'inin iyi niyetli «hamile» karşı ileri sürülemeyeceği gerekçesiyle, davanın kabulü ile 27.500 TL'nin faiziyle davalılardan tahsiline karar verilmiştir.
2-Davalılar vekilinin davalı ... yönünden temyiz itirazlarına gelince; dava «çek» bedelinin «keşideciden» tahsili istemine ilişkin olup, mahkemece davalı ... yönünden de davanın kabulüne karar verilmiştir.
Somut olayda, dava konusu «çek» hesabının davalı ...'a ait .....
Benzer bu karardaMahkemece, tüm dosya kapsamına göre, davacı tarafın, «rızası» dışında elinden çıkan ve keşide tarihleri 12.10.2001 ile 15.11.2006 arasında olan 17 adet çekin iptalini istediği, iptali istenen çeklerin «zamanaşımına» uğradıkları ve «kambiyo senedi vasfını» yitirdikleri, bu çekler nedeniyle kambiyo hukukundan doğan hakların kullanılamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Dava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup yukarıda yapılan özetten anlaşılacağı üzere mahkemece, iptali istenen çeklerin «zamanaşımına» uğradıkları gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Zayi nedeniyle «kıymetli evrakın iptalini» isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:kıymetli evrak iptali · kambiyo senedi vasfı · zayi nedeniyle çek iptali · çek iptali · kambiyo senedi · zayi · zamanaşımı
Benzer bu karardaDava, «zayi nedeniyle çek iptali» istemine ilişkin olup yukarıda yapılan özetten anlaşılacağı üzere mahkemece, iptali istenen çeklerin «zamanaşımına» uğradıkları gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, tüm dosya kapsamına göre, davacı tarafın, «rızası» dışında elinden çıkan ve keşide tarihleri 12.10.2001 ile 15.11.2006 arasında olan 17 adet çekin iptalini istediği, iptali istenen çeklerin «zamanaşımına» uğradıkları ve «kambiyo senedi vasfını» yitirdikleri, bu çekler nedeniyle kambiyo hukukundan doğan hakların kullanılamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
TTK'nun 563. maddesinde senet üzerinde hak sahibi olan kişinin, «zayi» olması halinde senedin iptalini mahkemeden isteyebileceği düzenlenmiştir.
Zayi nedeniyle «kıymetli evrakın iptalini» isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2011/3219 E. 2012/10195 K.
Ortak:kıymetli evrak · çek
İncelediğiniz kararda… , savunma ve dosya kapsamına göre, çekler altındaki imza davalı ...'a ait değilse de, bu kişinin verdiği vekaletname uyarınca davalı ... tarafından imzalandığından, «çek» sahibinin çeklerden sorumlu olduğu gibi çeki imzalayarak tanzim ederken vekaleten tanzim ettiğini belirtmeyen davalı ...'in de sorumlu bulunduğu, Ağır Ceza Mahkemesi kararının gerekçe bölümünde «ciranta» .... .....ile davalı ... arasında ticari ilişki bulunduğu belirlendiğinden davalıların çekin «rıza» dışında elden çıktığına dair savunmalarına itibar edilemeyeceği, davalı ...'in elinden rızası dışında çıksa dahi bu çekler ... aracılığı ile davacıya geçtiğinden, davacı iyi niyetli 3. şahıs konumunda olduğu ve TTK'nın 599. maddesi gereğince bu konudaki «def»'inin iyi niyetli «hamile» karşı ileri sürülemeyeceği gerekçesiyle, davanın kabulü ile 27.500 TL'nin faiziyle davalılardan tahsiline karar verilmiştir.
2-Davalılar vekilinin davalı ... yönünden temyiz itirazlarına gelince; dava «çek» bedelinin «keşideciden» tahsili istemine ilişkin olup, mahkemece davalı ... yönünden de davanın kabulüne karar verilmiştir.
Somut olayda, dava konusu «çek» hesabının davalı ...'a ait .....
Benzer bu karardaMahkemece, iddia ve tüm kanıtlara göre davaya konu çekin 18.03.2008 tarihinde Yapı Kredi Bankası tarafından elektronik «takas» aracılığıyla «ibraz» edildiği ve «karşılıksız işlemine» tabi tutulduğu, çekin davacı Banka elindeyken kaybolduğu, ancak keşide tarihinden itibaren dava tarihine kadar 6 aydan fazla bir zaman geçmekle çekin zaman aşımına uğrayarak «çek» vasfını kaybettiği, TTK’nun 669 ve devamı maddeleri gereğince «zayi nedeniyle çek iptaline» ilişkin hükümlerin bu çek hakkında uygulanamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, çekin «zamanaşımı» nedeniyle «kıymetli evrak» niteliğini yitirdiği ve TTK’nun ilgili hükümleri nedeniyle iptali istenemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, TTK'nun 730/20 maddesi delaletiyle aynı Yasa'nın 669 ve devamı maddeleri uyarınca, işin mahiyeti icabı bir senedin iptaline karar verebilmek için, senedi «zayi» eden şahsın, yani iptal talebinde bulunan davacının, senette mündemiç hakkının ortadan kalkmamış olması gerekir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:karşılıksızdır işlemi · zayi nedeniyle çek iptali · çek iptali · takas · zayi · zamanaşımı · ibraz
Benzer bu karardaMahkemece, iddia ve tüm kanıtlara göre davaya konu çekin 18.03.2008 tarihinde Yapı Kredi Bankası tarafından elektronik «takas» aracılığıyla «ibraz» edildiği ve «karşılıksız işlemine» tabi tutulduğu, çekin davacı Banka elindeyken kaybolduğu, ancak keşide tarihinden itibaren dava tarihine kadar 6 aydan fazla bir zaman geçmekle çekin zaman aşımına uğrayarak «çek» vasfını kaybettiği, TTK’nun 669 ve devamı maddeleri gereğince «zayi nedeniyle çek iptaline» ilişkin hükümlerin bu çek hakkında uygulanamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, çekin «zamanaşımı» nedeniyle «kıymetli evrak» niteliğini yitirdiği ve TTK’nun ilgili hükümleri nedeniyle iptali istenemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, TTK'nun 730/20 maddesi delaletiyle aynı Yasa'nın 669 ve devamı maddeleri uyarınca, işin mahiyeti icabı bir senedin iptaline karar verebilmek için, senedi «zayi» eden şahsın, yani iptal talebinde bulunan davacının, senette mündemiç hakkının ortadan kalkmamış olması gerekir.
Senetteki hakkın «zamanaşımına» uğramış bulunması iptal kararı verilmesini engellemez (Prof.
1 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/8211 E. 2012/600 K.
Ortak:kıymetli evrak
Benzer bu karardaMahkemece, tüm dosya kapsamına göre, çekin 04.02.2009 tarihinde bankaya «ibraz» edildiği ve aynı tarihte karşılıksız kaşesinin vurulduğu, bu tarihten dava tarihi olan 30.10.2009 tarihine kadar 6 aylık «zamanaşımı» süresinin dolduğu, çekin «kıymetli evrak» niteliğini yitirdiğinden TTK'nun ilgili hükümlerine göre iptalinin istenmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, çekin «zamanaşımı» nedeniyle «kıymetli evrak» niteliğini yitirdiği ve TTK’nun ilgili hükümleri nedeniyle iptali istenemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, işin mahiyeti icabı bir senedin iptaline karar verebilmek için, senedi «zayi» eden şahsın, yani iptal talebinde bulunan davacının, senette mündemiç hakkının ortadan kalkmamış olması gerekir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:zayi · zamanaşımı · ibraz
Benzer bu karardaMahkemece, tüm dosya kapsamına göre, çekin 04.02.2009 tarihinde bankaya «ibraz» edildiği ve aynı tarihte karşılıksız kaşesinin vurulduğu, bu tarihten dava tarihi olan 30.10.2009 tarihine kadar 6 aylık «zamanaşımı» süresinin dolduğu, çekin «kıymetli evrak» niteliğini yitirdiğinden TTK'nun ilgili hükümlerine göre iptalinin istenmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Mahkemece, çekin «zamanaşımı» nedeniyle «kıymetli evrak» niteliğini yitirdiği ve TTK’nun ilgili hükümleri nedeniyle iptali istenemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, işin mahiyeti icabı bir senedin iptaline karar verebilmek için, senedi «zayi» eden şahsın, yani iptal talebinde bulunan davacının, senette mündemiç hakkının ortadan kalkmamış olması gerekir.
Senetteki hakkın «zamanaşımına» uğramış bulunması iptal kararı verilmesini engellemez.(Prof.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2014/11632 E. , 2015/531 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada.....Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 20/02/2014 tarih ve 2004/895-2014/65 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakim.... Yavaş tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, davalı ...'un..... adlı işyerinin sahibi, diğer davalının da yetkili temsilcisi olduğunu, keşidecisi.... olan 2 adet çeki müvekkilinin ciro yoluyla aldığını, müvekkilinin çeklerin tahsili için başlatığı icra takibinin çeklerdeki imzanın davalı ...'a ait olmadığı gerekçesiyle iptaline karar verildiğini, çeklerdeki imzaların keşideci yetkilisi olan davalı ...'e ait olduğunu ileri sürerek, 2 adet çekten doğan 27.500,00 TL'nin faiziyle davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekili,........ adlı işletmenin müvekkili ...'a ait olduğunu, diğer müvekkilinin temsile yetkili bulunmadığını, sadece çalışan olduğunu, müvekkilinin çeklerin çalıntı olduğu konusunda davacıyı uyardığını, müvekkili ile ciranta ...... arasında ticari veya şahsi bir ilişki bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre, çekler altındaki imza davalı ...'a ait değilse de, bu kişinin verdiği vekaletname uyarınca davalı ... tarafından imzalandığından, çek sahibinin çeklerden sorumlu olduğu gibi çeki imzalayarak tanzim ederken vekaleten tanzim ettiğini belirtmeyen davalı ...'in de sorumlu bulunduğu, Ağır Ceza Mahkemesi kararının gerekçe bölümünde ciranta .... .....ile davalı ... arasında ticari ilişki bulunduğu belirlendiğinden davalıların çekin rıza dışında elden çıktığına dair savunmalarına itibar edilemeyeceği, davalı ...'in elinden rızası dışında çıksa dahi bu çekler ... aracılığı ile davacıya geçtiğinden, davacı iyi niyetli 3. şahıs konumunda olduğu ve TTK'nın 599.
maddesi gereğince bu konudaki def'inin iyi niyetli hamile karşı ileri sürülemeyeceği gerekçesiyle, davanın kabulü ile 27.500 TL'nin faiziyle davalılardan tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalılar vekili temyiz etmiştir.
1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön
bulunmamasına göre, davalılar vekilinin davalı ... yönünden tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2-Davalılar vekilinin davalı ... yönünden temyiz itirazlarına gelince; dava çek bedelinin keşideciden tahsili istemine ilişkin olup, mahkemece davalı ... yönünden de davanın kabulüne karar verilmiştir.
Somut olayda, dava konusu çek hesabının davalı ...'a ait ..... Hayvancılık ve..... adına kayıtlı olduğu, davalı ... tarafından düzenlenen vekaletname uyarınca davalı ...'in dava konusu çekleri temsilci sıfatını belirtmeksizin imzaladığı, davacının da dava dışı kişiden ciro yoluyla çekleri aldığı anlaşılmaktadır. "Gerek kanuni, gerek akdi temsilci, yetkisini kullanarak senedi imzaladığı takdirde, temsil olunan borçlanmış olur. Temsilcinin, imzayı temsil durumunu belli etmek suretiyle atmış olup olmamasının, bu bakımdan farkı yoktur." (Prof. Dr. Fırat Öztan, Kıymetli Evrak Hukuku, 2. Bası, sh. 404) Bu durumda, çeklerden sadece çek hesap sahibi ... sorumlu olduğundan, temsilci sıfatını belirtmeksizin çekleri imzalayan davalı ...
yönünden davanın reddi gerekirken, bu davalı yönünden de davanın kabulüne karar verilmesi yerinde görülmemiş kararın bozulması gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalılar vekilinin davalı ... yönünden tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA; (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalılar vekilinin davalı ... yönünden temyiz itirazının kabulü ile kararın davalı ... yararına BOZULMASINA, alınmadığı anlaşılan 1.408,55 TL temyiz ilam harcının davalı ...'tan alınmasına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davalı ...'e iadesine, 16/01/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/166617400 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz