6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Delil tespitinde yetki: davanın görüldüğü mahkeme yetkilidir

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2021/997 E. 2021/1113 K. · · İlk derece: İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Tespitistinaf başvurusunun esastan reddiKesin

★ EmsalGörev ve yetki

Davacının nitelemesi: Yetki mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor

Gerekçe özeti

Delil tespiti talebinden sonra, tespit talep edenin de taraf olduğu esas hakkındaki dava başka bir mahkemede açılmışsa, HMK 401/4 uyarınca delil tespiti bakımından yetkili ve görevli mahkeme münhasıran davanın görülmekte olduğu mahkemedir; ilk derece mahkemesinin bu hükmü değerlendirmeden salt malın fiziki konumuna dayanarak verdiği yetkisizlik kararı gerekçe yönünden hatalı olsa da, sonuç itibarıyla talebin reddi isabetlidir.

Ele alınan sorunlar

Delil tespiti talebinde yetkili mahkemenin belirlenmesi → ret

İddia: İlk derece mahkemesince yeterli inceleme ve araştırma yapılmadan, sadece Tasfiye İşletme Müdürlüğü'ne müzekkere yazılıp gümrük ve diğer idarelere yazı yazılmadan eksik incelemeyle yetkisizlik kararı verildiği ileri sürülmüştür.

Gerekçe: HMK 401/1 uyarınca henüz dava açılmamış hallerde delil tespiti, esas hakkındaki davaya bakacak olan mahkemeden veya üzerinde inceleme yapılacak şeyin bulunduğu yer mahkemesinden istenebilir; ilk derece mahkemesi bu seçenekli yetki kuralının ilk bacağını (esas hakkındaki davaya bakacak mahkeme) değerlendirmeksizin, sadece teknenin fiziki konumuna odaklanarak yetkisizlik kararı vermiştir ki bu gerekçe hatalıdır. Bununla birlikte, delil tespiti talebinin yapıldığı tarihten sonra, delil tespiti talep eden sigorta şirketinin de davalı olduğu, teknenin uğradığı hasardan doğan tazminat alacağına ilişkin dava İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde açılmıştır. HMK 401/4 hükmü gereğince, dava açıldıktan sonra yapılan her türlü delil tespiti talebi hakkında sadece davanın görülmekte olduğu mahkeme yetkili ve görevlidir. Bu durumda delil tespiti talebi bakımından da İstanbul mahkemelerinin yetkili olduğu, ancak sonuç itibarıyla ilk derece mahkemesinin talebi reddetmesinde isabetsizlik bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Gerekçe kaynağı: düzeltme

Emsal değeri

Delil tespiti talebinden sonra esas hakkındaki dava açıldığında, HMK 401/4 hükmünün devreye girerek delil tespiti yetkisini davanın görüldüğü mahkemeye hasrettiğine ilişkin tespit, benzer usuli durumlar için yol gösterici niteliktedir.

Usul tespitleri

Yetkili mahkeme
Delil tespiti talebinden sonra esas hakkındaki dava başka bir mahkemede açılmışsa, HMK 401/4 uyarınca delil tespiti bakımından yetkili ve görevli mahkeme yalnızca davanın görülmekte olduğu mahkemedir.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
delil tespiti yetki HMK 401 dava açılmasından sonra yetki

Atıf yapılan mevzuat: 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 401/1HMK 401/4

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2021/997

KARAR NO 2021/1113

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 02/04/2021

NUMARASI 2021/24D.İş 2021/39 Karar

TALEP Delil Tespiti

İSTİNAF KARAR TARİHİ 08/07/2021

Delil tespiti talebinin yetkisizlik nedeniyle reddine ilişkin kararın tespit isteyen vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TALEP

Talepte bulunan vekili; müvekkilinin karşı taraf ...'ın maliki bulunduğu ... marka, ... model, 2020 yapımı, ... tekne kimlik numaralı, ... gövde numaralı isimsiz motor yatın Hyeres/Fransa'dan Bodrum/Türkiye'ye taşınması esnasında, bu coğrafi sınırlar içerisinde tekneyi 250.000-Euro ile sınırlı olmak üzere ve 1 Ocak 2020 ile 1 Ocak 2021 tarihleri arasındaki zaman dilimi için Hollanda kanunlarına uygun olarak kurulan sigorta brokeri ... Şirketi vasıtasıyla sigortaladığını, teknenin Hyeres'ten Bodrum'a taşınması işi için ... ile anlaşıldığını, taşıma esnasında teknenin Yalova'da hasara uğradığının iddia edildiğini, hasarın miktarının ve boyutunun tespiti için inceleme talep etmelerine rağmen karşı tarafça taleplerinin reddedildiğini, emtianın gümrükten alınmasından imtina edildiğini ve teknenin Bakırköy Tasfiye İşletme Müdürlüğü tarafından üçüncü kişiye satıldığının öğrenildiğini, bu nedenle delil tespiti talep etme zorunluluklarının hasıl olduğunu ileri sürerek, Bakırköy Tasfiye İşletme Müdürlüğü tarafından yapılan satışa ilişkin satış dosyasının celbine, teknenin konum bilgisinin istenilmesine ve teknenin yerinin belirlenmesine, akabinde ...

marka, ... model, 2020 yapımı, ... tekne kimlik numaralı, 077 gövde numaralı isimsiz motor yat üzerinde delil tespiti yapılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, Erenköy Gümrük Müdürlüğü'ne yazılan müzekkere cevabı ile teknenin tasfiye işlemleri sonrasında ihale yolu ile yeni maliki olan ...'ye 21/12/2020 tarihinde teslim edildiği, bu nedenle HMK 401 maddesi ışığında mahkemenin yetkili olduğu hususunun ispatlanamadığı, delil tespiti talep eden tarafça teknenin mahkeme yetki alanı içerisinde olduğuna dair delil sunulmadığı gerekçesiyle HMK 401/1. madde yasal koşulları oluşmadığından Mahkemenin yetkisizliği nedeniyle talebin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Talep eden vekili istinaf dilekçesinde; mahkemece delil tespiti talebi ile ilgili yeterli inceleme ve araştırma yapılmadan karar verildiğini, mahkemece Gümrük müdürlüğü ve diğer idarelere yazı yazılmadığını, sadece Tasfiye İşletme Müdürlüğü'ne müzekkere yazıldığını, bu nedenle eksik inceleme yapıldığını, bu nedenle yetkisizlik nedeniyle taleplerinin reddine karar verilmesinin yerinde olmadığını ileri sürerek yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Talep, delil tespiti istemine ilişkindir. Karşı taraf ... tarafından satın alınan ve delil tespiti talep eden sigorta şirketi tarafından sigortalanan ... marka, ... model, 2020 yapımı, ... kimlik numaralı tekne üzerinde delil tespiti yapılması talep edilmiştir. Mahkemece, delil tespiti talebine konu olan teknenin mahkemenin yetki sınırları içerisinde bulunmadığı gerekçesiyle şartları oluşmayan delil tespiti isteminin reddine karar verilmiştir. 6100 sayılı HMK'nun 401/1 maddesi; "Henüz dava açılmamış olan hâllerde delil tespiti, esas hakkındaki davaya bakacak olan mahkemeden veya üzerinde keşif yahut bilirkişi incelemesi yapılacak olan şeyin bulunduğu veya tanık olarak dinlenilecek kişinin oturduğu yer sulh mahkemesinden istenir.

(2) Noterlerin, 18/1/1972 tarihli ve 1512 sayılı Noterlik Kanunu uyarınca yapacağı vakıa tespitine ilişkin hükümler saklıdır. (3) Esas hakkında açılan davada, delil tespiti yapan mahkemenin yetkisiz ve görevsiz olduğu ileri sürülemez. (4) Dava açıldıktan sonra yapılan her türlü delil tespiti talebi hakkında sadece davanın görülmekte olduğu mahkeme yetkili ve görevlidir." şeklindedir. Somut olayda, Erenköy Gümrük Müdürlüğü tarafından gönderilen cevabi nitelikteki yazıda delil tespiti talebine konu edilen teknenin, Bakırköy Tasfiye İşletme Müdürlüğünce gerçekleştirilen 04/12/2020 tarihli ihalede ... isimli şahsa satışının yapıldığı ve 21/12/2020 tarihinde alıcısına teslim edildiği bildirilmiş, teknenin hali hazırda nerede bulunduğu ile ilgili bir açıklama yapılmamıştır.

Buna karşılık henüz dava açılmamış hallerde delil tespiti esas hakkındaki davaya bakacak olan mahkemeden de istenebileceği halde mahkemece bu husus değerlendirilmemiştir. Karşı taraf ... tarafından delil tespiti talebinde bulunan sigortacının da bulunduğu davalılar aleyhine İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/217 Esas sırasında dava açıldığı anlaşılmaktadır. ...'ın dava açtığı davalılardan taşıyıcı yönünden İstanbul mahkemelerinin yetkili olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda delil tespiti talebi bakımından da İstanbul mahkemelerinin yetkisi bulunmaktadır. Diğer taraftan delil tespiti talebinin yapıldığı 15/03/2021 tarihinden sonra 25/03/2021 tarihinde karşı taraf ... tarafından delil tespiti talebine konu teknenin uğradığı hasar nedeniyle doğan tazminat alacağı için aralarında delil tespiti talebinde bulunan sigorta şirketinin de bulunduğu davalılar aleyhine İstanbul 16.

Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/217 Esas sırasında dava açılmıştır. HMK m.401/4 hükmü de gereğince delil tespiti ancak davanın görülmekte olduğu mahkemeden istenebileceğinden mahkemece delil tespiti talebinin reddine karar verilmesinde sonuç olarak bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Delil tespiti isteyen vekilinin istinaf başvurusunun HMK 'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına, İstinaf yoluna başvuran delil tespiti isteyen tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.08/07/2021

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/137528 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.