6102TTK Türk Ticaret Kanunu

İhtiyati tedbir kararı bir haftalık infaz süresinde uygulanmazsa kendiliğinden kalkar

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2021/1924 E. 2021/1981 K. · · İlk derece: İSTANBUL 15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İhtiyati tedbiristinaf başvurusunun kabulü ve ilk derece kararının kaldırılmasıKesin

★ EmsalHak düşürücü süreİhtiyati tedbir usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)

Gerekçe özeti

İhtiyati tedbir kararının uygulanması, HMK 393/1 uyarınca kararın tedbir isteyen tarafa tebliğinden itibaren bir hafta içinde talep edilmek zorundadır; bu süre içinde infaz talep edilmez veya infaza yönelik gerekli işlemler (örn. kayyım ücretinin süresinde yatırılması) süresinde tamamlanmazsa tedbir kararı kendiliğinden hükümsüz kalır. Tedbir kararı hükümsüz kaldıktan sonra buna yönelik itirazın esası incelenerek reddedilemez; itirazın konusu kalmadığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmedilmesi gerekir.

Ele alınan sorunlar

İhtiyati tedbir kararının HMK 393/1'deki bir haftalık infaz süresinde uygulanıp uygulanmadığı → kabul

İddia: Davalılar vekili, tedbir konulan şirketin sözleşmeye taraf olmadığını, ihtiyati tedbir şartlarının oluşmadığını ve sözleşme hükümlerine uymayan tarafın davacı olduğunu ileri sürerek tedbir kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Gerekçe: HMK 393/1 uyarınca ihtiyati tedbir kararının uygulanması, kararın tedbir isteyen tarafa tefhim veya tebliğinden itibaren bir hafta içinde talep edilmek zorundadır; aksi hâlde kanuni süre içinde dava açılmış olsa dahi tedbir kararı kendiliğinden kalkar. İtiraza konu 5.5.2021 tarihli ihtiyati tedbir ara kararı, tensip zaptı ile birlikte 12.5.2021 tarihinde davacı vekiline tebliğ edilmiş; davacı vekili tarafından tedbir kararının infazı mahkemeden talep edilmemiştir. Mahkemece takdir edilen kayyım ücretinin yatırılması, tedbir kararının uygulanması talebini içerdiği kabul edilebilirse de, bu ücret de kanunda öngörülen bir haftalık süre içinde yatırılmamış; ayrıca hisselerin devrinin engellenmesine yönelik tedbirin infazına ilişkin hiçbir işlem yapılmamıştır. Bu nedenle ihtiyati tedbir kararının uygulanması, tebliğden itibaren bir haftalık sürede talep edilmediğinden tedbir kararı kendiliğinden hükümsüz kalmıştır.

Gerekçe kaynağı: özgün

Hükümsüz kalan tedbire karşı yapılan itirazın esası hakkında karar verilip verilemeyeceği → kabul

Gerekçe: İtiraz edilen ihtiyati tedbir kararı hükümsüz kaldığı halde, halen geçerli ve yürürlükte bir ihtiyati tedbir kararı varmışçasına itirazın reddine karar verilmesi doğru olmamıştır. Bu nedenle ilk derece mahkemesinin itirazın reddine ilişkin ara kararının kaldırılması ve itirazın konusu kalmadığından itiraz hakkında esas yönünden bir karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmiştir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

İhtiyati tedbir kararının HMK 393/1'deki bir haftalık infaz süresinde uygulanmaması halinde kendiliğinden hükümsüz kalacağı ve bu durumda itirazın esasına girilemeyeceği yönündeki tespit, benzer usuli süre ihlallerinde uygulanabilecek genel bir kural niteliğindedir.

Usul tespitleri

Hak düşürücü süre
HMK 393/1 uyarınca ihtiyati tedbir kararının uygulanması, kararın tedbir isteyen tarafa tefhim veya tebliğinden itibaren bir hafta içinde talep edilmek zorundadır; aksi hâlde kanuni süre içinde dava açılmış olsa dahi tedbir kararı kendiliğinden kalkar.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati tedbir ihtiyati tedbire itiraz tedbirin infazı hak düşürücü süre kayyım denetim kayyımı

Atıf yapılan mevzuat: 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 393(1)HMK 353(1)b-2HMK 362(1)-f

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2021/1924

KARAR NO 2021/1981

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 17/06/2021 (Ara Karar)

TALEP İhtiyati Tedbire İtiraz

İSTİNAF KARAR TARİHİ 30/12/2021

İhtiyati tedbire itirazın reddine ilişkin verilen 17/06/2021 tarihli ara kararın davalılar ... ve ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

İhtiyati tedbir talep eden davacı vekili; uzun süredir müvekkilinin şirket evraklarına ve ticari defterlerine ulaşılamadığını, dava konusu payların değerinin tamamen kaybettirilmesinin engellenmesinde müvekkilinin menfaatinin bulunduğunu, davalıların kendi aleyhlerine olan delilleri yok etme tehlikesinin bulunduğunu, bu nedenle dava sonuna kadar ... A.Ş ye yönetim ve temsil kayyımı atanmasını, bu taleplerinin kabul görmemesi halinde denetim kayyımı atanmasını, sözleşmenin 9.4 madesi gereğince teminat alınmaksızın ihtiyati tedbir kararı verilmesini; ... ve ... 'ın menkul ve gayrimenkul mallarıyla, banka hesaplarına, üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarına, bilimum şirketlerdeki hisselerine ihtiyati tedbir konulmasını, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 26/03/2020 tarihli sözleşmeden dönülmesi nedeniyle sözleşme kapsamında ödenen tüm tutarların şimdilik 1.000.000- USD kısmının fiili ödeme günündeki Merkez Bankası efektif döviz satış kuru üzerinden Türk Lirası olarak, 3095 sayılı kanunun 4/a maddesi kapsamında en yüksek faiz oranı işletilerek davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARARI

Mahkemece, 5.5.2021 tarihli ara kararı ile ; HMK 389 gereğince yaklaşık ispat koşulunun gerçekleştiği, ihtiyati tedbir istemekte hukuki yararı bulunduğunu, mevcut durumda meydana gelecek değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin zorlaşacağını, bu nedenle; 26/03/2020 tarihli sözleşmenin 9.4 maddesi gereğince teminat alınmasızın, davacının istediği 1.000.000-usd alacağı karşılar miktarda ; davalılar ... ve ... ın .. AŞ de bulunan hisseleri üzerine ihtiyati tedbir uygulanarak üçüncü kişilere devir ve temlikinin dava sonuna kadar önlenmesine, diğer uygulama taleplerinin bu aşamada reddine, şirkette yönetim boşluğu bulunmadığından yönetim kayyumu atanması talebinin reddine, denetim kayyumu atanması talebinin kabulüne ,şirkete denetim kayyımı atanmasına karar verilmiştir.

İTİRAZ

İhtiyati tedbir talep eden davacı vekili verdiği 20.5.2021 tarihli dilekçesi ile ;davalıların tüm menkul ve gayrimenkul malları ile banka hesaplarına tedbir konulmasını, davalı şirkette fiilen bir boşluk bulunduğunu, ayrıca davalı ..., A grubu ve B grubu imza yetkilileri yönetim hakkını kötüye kullanmakta olduğunu, bu nedenle yönetim kayyumu ataması da yapılması gerektiğini,fiilen bir yönetim boşluğu ve aynı zamanda yönetim hakkının açıkça kötüye kullanılması nedeniyle, denetim kayyumuna ilaveten, şirkete, yönetim ve temsil kayyımı atanması gerektiğini, davalıların gayrimenkul mallarıyla, banka hesaplarına, üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarına, bilumum şirketlerdeki hisselerine ihtiyati tedbir konulmasına, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde uygun talepler bakımından ihtiyati haciz kararı verilmesine, şirkete, yönetim kayyumu atanmasına, karar verilmesini istemiştir.

İhtiyati tedbire itiraz eden davalılar vekili;

26. 03.2020 tarihli sözleşme hükümlerine uymayan tarafın davacı ... olduğunu, davacının haksız ihtiyati tedbir talebinde bulunduğunu, kayyum talebi iddiaların tümünün gerçek dışı olduğunu, müvekkili tarafından TC. Beşiktaş ... Noterliğinde 31. Aralık 2020 tarihli ... yevmiye numaralı bir ihtarname gönderilerek, ...'in şirket merkezine gelerek tam zamanlı çalışması şirkette defteri incelemesi istenmiş, davacı tarafın her zaman şirket muhasebesinden her şeye ulaşım ve erişim imkanı bulunduğunu, iddiaların aksine hiçbir oda kilitli olmadığını,17.04.2021 Cumartesi günü davacının azmettirmesi ile ..., ..., ..., ... isimli kişiler, yanlarında bulunan silahlı kişilerle şirket merkezini bastığını, işleri olmamasına rağmen şirket merkezine gelerek şirket çalışanlarına hakaret ve tehditlerde bulunarak darp ettiğini, davacının şirketi zarara uğrattığını, yönetimi ele geçirmeye çalıştığını, 05.05.2021 tarihli ara karar ile verilen ihtiyati tedbirin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

ARA KARAR

Mahkemece; ihtiyati tedbir kararı verildikten sonra dava dosyasında dilekçe teatileri aşamasının tamamlanmadığını, tarafların tüm delillerini ibraz etmedikleri gibi, getirtilmesi gereken ilave delillerinde alınmadığını, mahkemece 05/05/2021 tarihli ihtiyati tedbir kararı verildikten sonra dava dosyasında ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını yada genişletilmesini gerektirecek degişen delil durumu bulunmadığını, bu nedenle tarafların itirazlarının reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati tedbire itiraz eden davalılar vekili; tedbir konulan ve kayyum atanan şirketin sözleşmede taraf olmadığını, hukuken tedbir uygulanmaması gerektiğini, verilen kararın anayasaya ,TTK BK ve HMK aykırılık teşkil ettiğini, usul ve esas yönünden maddi hata yapıldığını, ihtiyati tedbir talebinde bulunan tarafın, talebini dayandırdığı olgu ve vakıaları ispat yükü altında olduğunu ve esasa ilişkin yargılamada uygulanan ispat kuralları geçerli olduğunu, açılan davada, ihtiyati tedbir şartları oluşmadığını,sözleşme hükümlerine uymayan tarafın davacı ... olduğunu, davacının vadesini geçirdiği ve ödemediği tüm borçlar yükseldiğini ve telafisi mümkün olmayan zararlara sebebiyet verdiğini, davacının kayyum talebine ki iddiaların tümü gerçek dışı ve mesnetsiz olduğunu, davacının kötüniyetli olduğunu, bu sebeplerden dolayı ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Mahkemece 05/05/2021 tarihli ara kararı ile davacıların 1.000.000 USD alacağı karşılar miktarda olacak şekilde; davalılar ... ve ... ın ... AŞ de bulunan hisseleri üzerine ihtiyati tedbir uygulanarak üçüncü kişilere devir ve temlikinin dava sonuna kadar önlenmesine, davacının yönetim kayyımı atanmasına yönelik talebinin reddine ,davalı şirkete denetim kayyımı atanmasına, aylık 10.000-TL ücret takdirine karar verilmiştir. HMK 393 (1) maddesi ; İhtiyati tedbir kararının uygulanması, bu kararın, tedbir isteyen tarafa tefhim veya tebliğinden itibaren bir hafta içinde talep edilmek zorundadır. Aksi hâlde, kanuni süre içinde dava açılmış olsa dahi, tedbir kararı kendiliğinden kalkar. (2) Tedbir kararının uygulanması, kararı veren mahkemenin yargı çevresinde bulunan veya tedbir konusu mal ya da hakkın bulunduğu yer icra dairesinden talep edilir.

Mahkeme, kararında belirtmek suretiyle, tedbirin uygulanmasında, yazı işleri müdürünü de görevlendirebilir."hükmünü haizdir. İtiraza konu 5.5.2021 ihtiyati tedbir ara kararı tensip zaptı ile beraber 12.5.2021 tarihinde davacı vekiline tebliğ edilmiştir.Davacı vekili tarafından ihtiyati tedbir ara kararının infazı mahkemeden talep edilmemiştir. Ancak 26.5.2021 tarihinde mahkemece takdir edilen bir yıllık kayyım ücreti 26.5.2021 tarihinde yatırılmıştır. HMK.'nın 393 (1)maddesi uyarınca ihtiyati tedbir kararıın uygulanması,kararın verildiğinin -tebliği tarihinden itibaren bir hafta içinde talep edilmek zorundadır. Aksi halde, kanuni süre içinde dava açılmış olsa dahi tedbir kararının kendiliğinden kalkacağı düzenlenmiştir.

İhtiyati tedbir ara kararında tedbir kararının infazının hangi makam tarafından yapılacağı belirtilmemiş,denetim kayyımı atanmasına yönelik infazın kayyıma tebliğ suretiyle yapılması mümkün görülmekle birlikte ,kayyım ücretinin yatırılması ihtiyati tedbir kararının uygulanması talebini içerdiği kabul edilebilirse de,kayyım ücreti yine kanunda öngörülen bir haftalık süre içinde yatırılmamıştır. Hisselerin devrinin engellenmesine yönelik ihtiyati tedbir kararının infazına yönelik bir işlemde bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle;İlk derece mahkemesinin verdiği ihtiyati tedbir kararının uygulanması kararın tebliğinden itibaren bir haftalık sürede talep edilmemiştir. İhtiyati tedbir kararı kendiliğinden hükümsüz kalmıştır.

İtiraz edilen ihtiyati tedbir kararı hükümsüz kaldığı halde; halen geçerli halen yürürlükte olan bir ihtiyati tedbir kararı varmışçasına itirazın reddine karar verilmesi doğru olmamış, davalılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ihtiyati tedbire itirazın reddine ilişkin ara kararın kaldırılmasına, itirazın konusu kalmadığından itiraz hakkında bir karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: İhtiyati tedbire itiraz eden davalılar vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE; İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/306 Esas sayılı 17/06/2021 tarihli ara kararının HMK.'nın 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA; " İlk derece mahkemesince verilen 5.5.2021 tarihli ihtiyati tedbir kararı HMK 393(1) gereği hükümsüz kaldığından itirazın esası hakkında bir karar verilmesine yer olmadığına" Davalılar tarafından yatırılan 59,30-TL peşin istinaf karar harcının talep halinde iadesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.30/12/2021

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/130665 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.