Bitkisel ürün sigorta tazminatı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2024/6255 E. 2025/1341 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
dolaylı zarar↗ sigorta tazminatı↗ teminat kapsamı↗ sulh hukuk mahkemesi↗ kâr kaybı↗ sulh↗ sigorta poliçesi↗ hasar↗ eksik inceleme↗ teminat↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece bozma ilamına uyularak verilen karar, davacı vekili temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
KARAR
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkiline ait Adana ili Yüreğir ilçesi, ... Köyü, Keli Mevkii'nde kain tapunun 3 ada 35 parsel numarasında kayıtlı bahçe vasfındaki taşınmazın 76.821 dekarına ... cinsi Greyfurt ağacı ekili olduğunu ve bu alanın davalı ... Sigorta A.Ş. tarafınca tanzim edilen ... Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Poliçesi kapsamında güvence altına alındığını, fırtına nedeniyle ürünlerin hasarlandığını, hasarın sigorta poliçesi kapsamında bulunduğunu, hasarın 70.550,88 TL olduğunu ileri sürerek bu miktarın tazminine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; sigortalı ürünlerin bulunduğu alanda gerçekleştirilen hasar tespit ekspertiz incelemesi sonucunda, ekspertiz incelemesi esnasında olgunlaşmaya yakın bir evrede olan meyvede hasat dönemi öncesinde doğal bir dökümün mevcut olduğu ve fırtına değerinde olmayan rüzgarın etkisi ile dökülmelerin yaşandığı, ağaç başı verim değeri için yapılan sayımlar sonucunda 176 kg verimin mevcut olduğunun tespit edildiği, dökümü olan meyveler için yapılan sayımlar sonucunda 15 kg döküm olduğu, 15 kg’lık döküm, mevcut ağaç veriminden düşüldüğü halde poliçede beyan edilen 154 kg ürün veriminden daha fazla ürünün hala ağaçlarda yer aldığı, tespit edilen 15 kg’lık döküm mevcut 176 kg’lık verimden düşüldüğü halde beyan edilmiş verimden daha fazla bir verim bulunduğundan sigortalının tazminata hak kazanamadığını, poliçe teminatına giren fırtına hasarı bulunmadığını, tespit dosyasında fizyolojik stres bulunduğunun belirtildiğini, fırtına kaynaklı olsa bile dolaylı zararların teminat kapsamı dışında olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
III.MAHKEME KARARI
Mahkemece bozma ilamına uyularak hasarın fırtınadan kaynaklandığı ve Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Genel Şartlarının A.4.h maddesinde teminat dışında kalan hallerin yer aldığı, buna göre teminat kapsamındaki riskin gerçekleşmesine bağlı olarak ortaya çıkan dolaylı zarar denildiği, ilgili hasarın teminat kapsamı dışında kaldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm, davacı tarafça temyiz edilmiştir.
IV. TEMYİZ
A. Dava ve Hukuki Nitelendirme
Dava, bitkisel ürün sigortası poliçesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Davacı bahçesindeki ürünlerin fırtına nedeniyle zarar gördüğünü belirterek bitkisel ürün sigortası poliçesine dayalı olarak zararının tahsilini talep etmiş; mahkemece hasarın fırtınadan kaynaklandığı, ... Sigortası Genel Şartları'nın A.3.h maddesinde teminat dışı hallerin yer aldığı, teminat kapsamındaki riskin gerçekleşmesine bağlı olarak ortaya çıkan dolaylı zararların teminat kapsamının dışında olduğu, ilgili hasarın da teminat dışında bulunduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Dosya kapsamında bulunan deliller incelendiğinde; Meteoroloji Genel Müdürlüğü 6. Bölge Müdürlüğünün 19.04.2019 tarihli yazısına göre davacı tarafından zararın gerçekleştiği ileri sürülen 19.10.2014 ve 20.10.2014 tarihlerinde tam fırtınanın bulunduğu belirlenmiştir. Ayrıca Adana Sulh Hukuk Mahkemesinin 2014/64 sayılı tespit dosyasında alınan bilirkişi raporunda mevcut ürün dökülmeleri ve hava akımının yarattığı fiziksel hareketlilik dolayısıyla meydana gelen fizyolojik stres kaynaklı olarak ürün kaybının gerçekleştiğinin tespit edildiği anlaşılmaktadır. Bitkisel ürün sigortası poliçesine göre fırtına kaynaklı hasarlar teminat kapsamında olup, poliçe genel şartlarının A.3. (h) bendi gereğince "teminat kapsamındaki riskin gerçekleşmesine bağlı olarak ortaya çıkan dolaylı zararlar" teminat dışı haller arasında düzenlenmiştir.
Mahkemece dosya kapsamında alınan 25.05.2021 tarihli bilirkişi raporundaki ilgili hasarın hava akımının yarattığı hareketlilikten ve aşırı soğutmasından dolayı meydana gelen fizyolojik stresten kaynaklandığı ve teminat dışı olduğu yönündeki görüş benimsenerek davanın reddine karar verilmiş ise de, bilirkişi raporu yetersiz olup hükme esas almaya elverişli görülmemiştir. Buna göre; tespit raporunda fiziksel hareketlilik dolayısıyla zararın meydana geldiği sonucuna ulaşıldığı ve Meteoroloji Genel Müdürlüğü 6. Bölge Müdürlüğü'nün 19.04.2019 tarihli yazısında olay tarihinde fırtına olduğunun belirtildiği dikkate alınarak olay tarihinde fırtınanın gerçekleşip gerçekleşmediği hususundaki çelişkiyi giderecek şekilde davacı vekili tarafından bilirkişi raporuna yöneltilen itirazlar dikkate alınarak ziraat mühendisinin de bulunduğu bilirkişi heyetinden rapor alınması gerekmektedir. Ayrıca mahkemenin gerekçesinde hasarın fırtınadan kaynaklandığı belirtilmesine rağmen hasarın teminat dışı olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar vermesi de çelişki oluşturmaktadır. O halde açıklanan nedenlerle eksik inceleme sonucu verilen karar doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/10953 E. 2014/17948 K.
Ortak:kâr kaybı · sigorta poliçesi · hasar
İncelediğiniz karardaDevlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Poliçesi kapsamında güvence altına alındığını, fırtına nedeniyle ürünlerin hasarlandığını, «hasarın» «sigorta poliçesi» kapsamında bulunduğunu, hasarın 70.550,88 TL olduğunu ileri sürerek bu miktarın tazminine karar verilmesini talep etmiştir.
Değerlendirme ve Gerekçe Davacı bahçesindeki ürünlerin fırtına nedeniyle zarar gördüğünü belirterek bitkisel ürün «sigortası poliçesine» dayalı olarak zararının tahsilini talep etmiş; mahkemece «hasarın» fırtınadan kaynaklandığı, ...
Bitkisel ürün «sigortası poliçesine» göre fırtına kaynaklı «hasarlar» «teminat kapsamında» olup, poliçe genel şartlarının A.3. (h) bendi gereğince "teminat kapsamındaki riskin gerçekleşmesine bağlı olarak ortaya çıkan «dolaylı zararlar»" teminat dışı haller arasında düzenlenmiştir.
Benzer bu karardaAncak, davalı vekili «hasar ihbarı» üzerine yapılan ekspertiz incelemesinde fırtına hasarı değil fizyolojik verim «kaybı» tespit edilmesi üzerine verim azalış zeyili düzenlendiğini ve «prim iadesi» yapıldığını, iade edilen meblağın hükmedilecek tazminat tutarından indirilmesi gerektiğini savunmuş, davacı ise prim iadesi yapılmadığını iddia etmiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, zararın «sigorta poliçesi» kapsamında kaldığı gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, 26.687,08 TL'nin («prim iadesi» düşüldükten sonra) dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:prim iadesi · hasar ihbarı · ek prim · mahsup · ihbar
Benzer bu karardaAncak, davalı vekili «hasar ihbarı» üzerine yapılan ekspertiz incelemesinde fırtına hasarı değil fizyolojik verim «kaybı» tespit edilmesi üzerine verim azalış zeyili düzenlendiğini ve «prim iadesi» yapıldığını, iade edilen meblağın hükmedilecek tazminat tutarından indirilmesi gerektiğini savunmuş, davacı ise prim iadesi yapılmadığını iddia etmiştir.
Mahkemece, davalının beyan ettiği «prim iade» tutarı tazminattan «mahsup» edilmiş ise de; davacının, kendisine prim iadesi yapılmadığına yönelik beyanı karşısında mahkemece davalı Sigorta Şirketinden prim iadesi yapıldığına ilişkin deliller sorulmadan ve bu konuda hiçbir araştırma yapılmadan prim iadesi yapıldığının kabulü ile hesaplama yapılması doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, zararın «sigorta poliçesi» kapsamında kaldığı gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, 26.687,08 TL'nin («prim iadesi» düşüldükten sonra) dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/1950 E. 2017/2379 K.
Ortak:hasar
İncelediğiniz karardaDevlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Poliçesi kapsamında güvence altına alındığını, fırtına nedeniyle ürünlerin hasarlandığını, «hasarın» «sigorta poliçesi» kapsamında bulunduğunu, hasarın 70.550,88 TL olduğunu ileri sürerek bu miktarın tazminine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; sigortalı ürünlerin bulunduğu alanda gerçekleştirilen «hasar» tespit ekspertiz incelemesi sonucunda, ekspertiz incelemesi esnasında olgunlaşmaya yakın bir evrede olan meyvede hasat dönemi öncesinde doğal bir dökümün mevcut olduğu ve fırtına değerinde olmayan rüzgarın etkisi ile dökülmelerin yaşandığı, ağaç başı verim değeri için yapılan sayımlar sonucunda 176 kg verimin mevcut olduğunun tespit edildiği, dökümü olan meyveler için yapılan sayımlar sonucunda 15 kg döküm olduğu, 15 kg’lık döküm, mevcut ağaç veriminden düşüldüğü halde poliçede beyan edilen 154 kg ürün veriminden daha fazla ürünün hala ağaçlarda yer aldığı, tespit edilen 15 kg’lık döküm mevcut 176 kg’lık verimden düşüldüğü halde beyan edilmiş verimden daha fazla bir verim bulunduğundan «sigortalının tazminata» hak kazanamadığını, poliçe «teminatına» giren fırtına hasarı bulunmadığını, tespit dosyasında fizyolojik stres bulunduğunun belirtildiğini, fırtına kaynaklı olsa bile dolaylı zararların «teminat kapsamı» dışında olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
III.MAHKEME KARARI Mahkemece bozma ilamına uyularak «hasarın» fırtınadan kaynaklandığı ve Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Genel Şartlarının A.4.h maddesinde «teminat» dışında kalan hallerin yer aldığı, buna göre «teminat kapsamındaki» riskin gerçekleşmesine bağlı olarak ortaya çıkan «dolaylı zarar» denildiği, ilgili hasarın teminat kapsamı dışında kaldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm, davacı tarafça temyiz edilmiştir.
Benzer bu karardaDava, davacı taşınmazında farklı tarihlerde meydana gelen fırtına «hasarı» nedeni ile oluşan zararın tazminine ilişkindir.
Dosya içerisindeki ekspertiz raporlarında 08/04/2013 günlü fırtına nedeni ile %21, 24/05/2013 günlü fırtına nedeni ile %22 ve 25/05/2013 tarihli fırtına «hasarı» için %0 oranında hasar meydana geldiği belirtilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:eksper raporu · bilirkişi incelemesi
Benzer bu karardaBu durumda, bilirkişi raporundaki değerlendirme dosyada mevcut «ekspertiz raporlarına» uygun bulunmadığından davacı vekilinin bilirkişi raporuna vaki itirazlarının değerlendirilmesi ve yeniden rapor alınması için ayrı bir «bilirkişiye inceleme» yaptırılarak sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken yetersiz bilirkişi raporuna göre hüküm tesisi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi ve tüm dosya kapsamına göre; davalı sigorta şirketi tarafından alınan «ekspertiz raporlarının» incelenmesinde raporlar arasında bir çelişki görülmediği, verimle ilgili hesaplamalarda da bir yanlışlık tespit edilmediği, dosyadaki mevcut veriler incelendiğinde davalı tarafın yasal yükümlülüğünü yerine getirdiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2023/5678 E. 2023/6401 K.
Ortak:kâr kaybı · sigorta poliçesi · hasar · teminat
İncelediğiniz karardaBitkisel ürün «sigortası poliçesine» göre fırtına kaynaklı «hasarlar» «teminat kapsamında» olup, poliçe genel şartlarının A.3. (h) bendi gereğince "teminat kapsamındaki riskin gerçekleşmesine bağlı olarak ortaya çıkan «dolaylı zararlar»" teminat dışı haller arasında düzenlenmiştir.
Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Poliçesi kapsamında güvence altına alındığını, fırtına nedeniyle ürünlerin hasarlandığını, «hasarın» «sigorta poliçesi» kapsamında bulunduğunu, hasarın 70.550,88 TL olduğunu ileri sürerek bu miktarın tazminine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; sigortalı ürünlerin bulunduğu alanda gerçekleştirilen «hasar» tespit ekspertiz incelemesi sonucunda, ekspertiz incelemesi esnasında olgunlaşmaya yakın bir evrede olan meyvede hasat dönemi öncesinde doğal bir dökümün mevcut olduğu ve fırtına değerinde olmayan rüzgarın etkisi ile dökülmelerin yaşandığı, ağaç başı verim değeri için yapılan sayımlar sonucunda 176 kg verimin mevcut olduğunun tespit edildiği, dökümü olan meyveler için yapılan sayımlar sonucunda 15 kg döküm olduğu, 15 kg’lık döküm, mevcut ağaç veriminden düşüldüğü halde poliçede beyan edilen 154 kg ürün veriminden daha fazla ürünün hala ağaçlarda yer aldığı, tespit edilen 15 kg’lık döküm mevcut 176 kg’lık verimden düşüldüğü halde beyan edilmiş verimden daha fazla bir verim bulunduğundan «sigortalının tazminata» hak kazanamadığını, poliçe «teminatına» giren fırtına hasarı bulunmadığını, tespit dosyasında fizyolojik stres bulunduğunun belirtildiğini, fırtına kaynaklı olsa bile dolaylı zararların «teminat kapsamı» dışında olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
3 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/3008 E. 2014/10029 K.
Ortak:kâr kaybı · sigorta poliçesi · hasar
İncelediğiniz karardaDevlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Poliçesi kapsamında güvence altına alındığını, fırtına nedeniyle ürünlerin hasarlandığını, «hasarın» «sigorta poliçesi» kapsamında bulunduğunu, hasarın 70.550,88 TL olduğunu ileri sürerek bu miktarın tazminine karar verilmesini talep etmiştir.
Değerlendirme ve Gerekçe Davacı bahçesindeki ürünlerin fırtına nedeniyle zarar gördüğünü belirterek bitkisel ürün «sigortası poliçesine» dayalı olarak zararının tahsilini talep etmiş; mahkemece «hasarın» fırtınadan kaynaklandığı, ...
Bitkisel ürün «sigortası poliçesine» göre fırtına kaynaklı «hasarlar» «teminat kapsamında» olup, poliçe genel şartlarının A.3. (h) bendi gereğince "teminat kapsamındaki riskin gerçekleşmesine bağlı olarak ortaya çıkan «dolaylı zararlar»" teminat dışı haller arasında düzenlenmiştir.
Benzer bu kararda3- Ayrıca, davalı vekili, «hasar ihbarı» üzerine yapılan ekspertiz incelemesinde fırtına hasarı değil fizyolojik verim «kaybı» tespit edilmesi üzerine verim azalış zeyili düzenlendiğini ve «prim iadesi» yapıldığını, iade edilen meblağın hükmedilecek tazminat tutarından indirilmesi gerektiğini savunmuş, davacı ise prim iadesi yapılmadığını iddia etmiştir.
2- Dava, bitkisel «sigorta poliçesine» dayalı alacak istemine ilişkin olup, mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Ancak, davalı tarafından düzenlenen poliçede fırtına «hasarı» için % 20 oranında «muafiyet tenzili» öngörülmüş ise de, mahkemece itibar edilen bilirkişi raporunda bu oran gözetilerek hesaplama yapılmadığı gibi, mahkemece de bir değerlendirme yapılmış değildir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:muafiyet tenzili · prim iadesi · hasar ihbarı · muafiyet · ek prim · ihbar
Benzer bu kararda3- Ayrıca, davalı vekili, «hasar ihbarı» üzerine yapılan ekspertiz incelemesinde fırtına hasarı değil fizyolojik verim «kaybı» tespit edilmesi üzerine verim azalış zeyili düzenlendiğini ve «prim iadesi» yapıldığını, iade edilen meblağın hükmedilecek tazminat tutarından indirilmesi gerektiğini savunmuş, davacı ise prim iadesi yapılmadığını iddia etmiştir.
Ancak, davalı tarafından düzenlenen poliçede fırtına «hasarı» için % 20 oranında «muafiyet tenzili» öngörülmüş ise de, mahkemece itibar edilen bilirkişi raporunda bu oran gözetilerek hesaplama yapılmadığı gibi, mahkemece de bir değerlendirme yapılmış değildir.
Mahkemece, bu husus üzerinde durularak, «prim iadesi» yapılmış ise iade edilen tutarın da tazminat tutarından indirilmesi gerekirken, bu hususun gözardı edilmesi doğru görülmemiş, kararın bu yönden de bozulmasını gerektirmiştir.
Bu itibarla, poliçenin "«muafiyet» ve müşterek sigorta" başlıklı kısmında öngörülen muafiyet oranı ve hesaplama tarzı dikkate alınmak suretiyle davalı tarafça tazmin edilecek meblağın belirlenmesi için kararın bozulması gerekmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/14763 E. 2015/308 K.
Ortak:kâr kaybı · sigorta poliçesi · hasar
İncelediğiniz karardaDevlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Poliçesi kapsamında güvence altına alındığını, fırtına nedeniyle ürünlerin hasarlandığını, «hasarın» «sigorta poliçesi» kapsamında bulunduğunu, hasarın 70.550,88 TL olduğunu ileri sürerek bu miktarın tazminine karar verilmesini talep etmiştir.
Değerlendirme ve Gerekçe Davacı bahçesindeki ürünlerin fırtına nedeniyle zarar gördüğünü belirterek bitkisel ürün «sigortası poliçesine» dayalı olarak zararının tahsilini talep etmiş; mahkemece «hasarın» fırtınadan kaynaklandığı, ...
Bitkisel ürün «sigortası poliçesine» göre fırtına kaynaklı «hasarlar» «teminat kapsamında» olup, poliçe genel şartlarının A.3. (h) bendi gereğince "teminat kapsamındaki riskin gerçekleşmesine bağlı olarak ortaya çıkan «dolaylı zararlar»" teminat dışı haller arasında düzenlenmiştir.
Benzer bu kararda3- Ayrıca, davalı vekili, «hasar ihbarı» üzerine yapılan ekspertiz incelemesinde fırtına hasarı değil fizyolojik verim «kaybı» tespit edilmesi üzerine verim azalış zeyili düzenlendiğini ve «prim iadesi» yapıldığını, iade edilen meblağın hükmedilecek tazminat tutarından indirilmesi gerektiğini savunmuş, davacı ise prim iadesi yapılıp yapılmadığına dair beyanda bulunmamıştır.
2- Dava, bitkisel «sigorta poliçesine» dayalı alacak istemine ilişkin olup, mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Ancak, davalı tarafından düzenlenen poliçede fırtına «hasarı» için % 20 oranında «muafiyet tenzili» ve %80 oranında müşterek sigorta öngörülmüş ise de, mahkemece itibar edilen bilirkişi raporunda bu oranlar gözetilerek hesaplama yapılmadığı gibi, mahkemece de bir değerlendirme yapılmış değildir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:muafiyet tenzili · prim iadesi · hasar ihbarı · muafiyet · ek prim · ihbar · ıslah · yasal faiz
Benzer bu kararda3- Ayrıca, davalı vekili, «hasar ihbarı» üzerine yapılan ekspertiz incelemesinde fırtına hasarı değil fizyolojik verim «kaybı» tespit edilmesi üzerine verim azalış zeyili düzenlendiğini ve «prim iadesi» yapıldığını, iade edilen meblağın hükmedilecek tazminat tutarından indirilmesi gerektiğini savunmuş, davacı ise prim iadesi yapılıp yapılmadığına dair beyanda bulunmamıştır.
Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; «ıslah» edilen miktar yönünden iki yıllık «zamanaşımının» dolduğu, zararın sigorta kapsamında kaldığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 4.840,00 TL'nin 03/12/2011 tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, ıslah edilen kısım yönünden davanın zaman aşımına uğraması nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Ancak, davalı tarafından düzenlenen poliçede fırtına «hasarı» için % 20 oranında «muafiyet tenzili» ve %80 oranında müşterek sigorta öngörülmüş ise de, mahkemece itibar edilen bilirkişi raporunda bu oranlar gözetilerek hesaplama yapılmadığı gibi, mahkemece de bir değerlendirme yapılmış değildir.
Mahkemece, bu husus üzerinde durularak, «prim iadesi» yapılmış ise iade edilen tutarın da tazminat tutarından indirilmesi gerekirken, bu hususun gözardı edilmesi doğru görülmemiş, kararın bu yönden de bozulmasını gerektirmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2019/909 E. 2019/3536 K.
Ortak:sigorta poliçesi · hasar · eksik inceleme · teminat
İncelediğiniz karardaBitkisel ürün «sigortası poliçesine» göre fırtına kaynaklı «hasarlar» «teminat kapsamında» olup, poliçe genel şartlarının A.3. (h) bendi gereğince "teminat kapsamındaki riskin gerçekleşmesine bağlı olarak ortaya çıkan «dolaylı zararlar»" teminat dışı haller arasında düzenlenmiştir.
Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Poliçesi kapsamında güvence altına alındığını, fırtına nedeniyle ürünlerin hasarlandığını, «hasarın» «sigorta poliçesi» kapsamında bulunduğunu, hasarın 70.550,88 TL olduğunu ileri sürerek bu miktarın tazminine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; sigortalı ürünlerin bulunduğu alanda gerçekleştirilen «hasar» tespit ekspertiz incelemesi sonucunda, ekspertiz incelemesi esnasında olgunlaşmaya yakın bir evrede olan meyvede hasat dönemi öncesinde doğal bir dökümün mevcut olduğu ve fırtına değerinde olmayan rüzgarın etkisi ile dökülmelerin yaşandığı, ağaç başı verim değeri için yapılan sayımlar sonucunda 176 kg verimin mevcut olduğunun tespit edildiği, dökümü olan meyveler için yapılan sayımlar sonucunda 15 kg döküm olduğu, 15 kg’lık döküm, mevcut ağaç veriminden düşüldüğü halde poliçede beyan edilen 154 kg ürün veriminden daha fazla ürünün hala ağaçlarda yer aldığı, tespit edilen 15 kg’lık döküm mevcut 176 kg’lık verimden düşüldüğü halde beyan edilmiş verimden daha fazla bir verim bulunduğundan «sigortalının tazminata» hak kazanamadığını, poliçe «teminatına» giren fırtına hasarı bulunmadığını, tespit dosyasında fizyolojik stres bulunduğunun belirtildiğini, fırtına kaynaklı olsa bile dolaylı zararların «teminat kapsamı» dışında olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
Benzer bu karardaMahkemece uyulan bozma ilamı, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davacı tarafça yaptırılan «delil tespiti» sonrası sunulan bilirkişi raporunda, sigortalı ürünlerin fırtına nedeniyle «hasara» uğradıklarının açıklandığı, meteorolojiden gelen yazıdan da olay günü fırtına çıktığının anlaşıldığı, fırtına nedeniyle sigortalı ürünlerde oluşan zararın «sigorta poliçesi» kapsamında kaldığı, zarar miktarının bilirkişi eliyle tespit edildiği gerekçesiyle 26.625,03 TL'nin faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
1-Sigorta sözleşmelerinde sigorta bedelini alma ve zararı tazmin ettirme hakkı lehine sözleşme yapılan kişiye ait olup, somut olayda davacı ......’nın davaya konu bitkisel ürün «sigorta poliçesinde» «sigorta ettiren» konumunda olduğu, diğer davacının ise sigortalı olduğu anlaşılmaktadır.
3-Davalı vekili, fırtına hadisesine rastlanmadığını ve fırtınadan kaynaklı bir zarar meydana gelmediğini savunmakla birlikte, ayrıca ikinci «ihbar» üzerine yapılan ekspertiz incelemesinde bitki yapraklarında «teminat» dışı zuccchini sarı mozaik virüsü hastalığı ve fusarium hastalığına dair belirtilerin olduğunu, anılan hastalıkların da gerekli bakımın yapılmadığından kaynaklandığını savunmuş olup, bu hususla ilgili davalı tarafça sunulan görüntü «kaydı» ve «ekspertiz raporu» bilirkişi raporunda değerlendirilmediği gibi mahkemece de bu husus karar yerinde tartışılmamıştır.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:eksper raporu · delil tespiti · sigorta ettiren · usulden reddi · ihbar · cy/cy kaydı
Benzer bu kararda3-Davalı vekili, fırtına hadisesine rastlanmadığını ve fırtınadan kaynaklı bir zarar meydana gelmediğini savunmakla birlikte, ayrıca ikinci «ihbar» üzerine yapılan ekspertiz incelemesinde bitki yapraklarında «teminat» dışı zuccchini sarı mozaik virüsü hastalığı ve fusarium hastalığına dair belirtilerin olduğunu, anılan hastalıkların da gerekli bakımın yapılmadığından kaynaklandığını savunmuş olup, bu hususla ilgili davalı tarafça sunulan görüntü «kaydı» ve «ekspertiz raporu» bilirkişi raporunda değerlendirilmediği gibi mahkemece de bu husus karar yerinde tartışılmamıştır.
Mahkemece uyulan bozma ilamı, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davacı tarafça yaptırılan «delil tespiti» sonrası sunulan bilirkişi raporunda, sigortalı ürünlerin fırtına nedeniyle «hasara» uğradıklarının açıklandığı, meteorolojiden gelen yazıdan da olay günü fırtına çıktığının anlaşıldığı, fırtına nedeniyle sigortalı ürünlerde oluşan zararın «sigorta poliçesi» kapsamında kaldığı, zarar miktarının bilirkişi eliyle tespit edildiği gerekçesiyle 26.625,03 TL'nin faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
1-Sigorta sözleşmelerinde sigorta bedelini alma ve zararı tazmin ettirme hakkı lehine sözleşme yapılan kişiye ait olup, somut olayda davacı ......’nın davaya konu bitkisel ürün «sigorta poliçesinde» «sigorta ettiren» konumunda olduğu, diğer davacının ise sigortalı olduğu anlaşılmaktadır.
Bu durumda, mahkemece, davacı ......’nın işbu davada aktif taraf sıfatının bulunmadığı resen göz önünde bulundurularak, davacı ...... tarafındanaçılan davanın «usulden reddine» karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmeyip kararın resen bozulması gerekmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2024/6255 E. , 2025/1341 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI 2020/359 Esas, 2021/356 Karar
HÜKÜM
Davanın reddi
Mahkemece bozma ilamına uyularak verilen karar, davacı vekili temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
KARAR
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkiline ait Adana ili Yüreğir ilçesi, ... Köyü, Keli Mevkii'nde kain tapunun 3 ada 35 parsel numarasında kayıtlı bahçe vasfındaki taşınmazın 76.821 dekarına ... cinsi Greyfurt ağacı ekili olduğunu ve bu alanın davalı ... Sigorta A.Ş. tarafınca tanzim edilen ... Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Poliçesi kapsamında güvence altına alındığını, fırtına nedeniyle ürünlerin hasarlandığını, hasarın sigorta poliçesi kapsamında bulunduğunu, hasarın 70.550,88 TL olduğunu ileri sürerek bu miktarın tazminine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; sigortalı ürünlerin bulunduğu alanda gerçekleştirilen hasar tespit ekspertiz incelemesi sonucunda, ekspertiz incelemesi esnasında olgunlaşmaya yakın bir evrede olan meyvede hasat dönemi öncesinde doğal bir dökümün mevcut olduğu ve fırtına değerinde olmayan rüzgarın etkisi ile dökülmelerin yaşandığı, ağaç başı verim değeri için yapılan sayımlar sonucunda 176 kg verimin mevcut olduğunun tespit edildiği, dökümü olan meyveler için yapılan sayımlar sonucunda 15 kg döküm olduğu, 15 kg’lık döküm, mevcut ağaç veriminden düşüldüğü halde poliçede beyan edilen 154 kg ürün veriminden daha fazla ürünün hala ağaçlarda yer aldığı, tespit edilen 15 kg’lık döküm mevcut 176 kg’lık verimden düşüldüğü halde beyan edilmiş verimden daha fazla bir verim bulunduğundan sigortalının tazminata hak kazanamadığını, poliçe teminatına giren fırtına hasarı bulunmadığını, tespit dosyasında fizyolojik stres bulunduğunun belirtildiğini, fırtına kaynaklı olsa bile dolaylı zararların teminat kapsamı dışında olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
III.MAHKEME KARARI
Mahkemece bozma ilamına uyularak hasarın fırtınadan kaynaklandığı ve Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Genel Şartlarının A.4.h maddesinde teminat dışında kalan hallerin yer aldığı, buna göre teminat kapsamındaki riskin gerçekleşmesine bağlı olarak ortaya çıkan dolaylı zarar denildiği, ilgili hasarın teminat kapsamı dışında kaldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm, davacı tarafça temyiz edilmiştir.
IV. TEMYİZ
A. Dava ve Hukuki Nitelendirme
Dava, bitkisel ürün sigortası poliçesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Davacı bahçesindeki ürünlerin fırtına nedeniyle zarar gördüğünü belirterek bitkisel ürün sigortası poliçesine dayalı olarak zararının tahsilini talep etmiş; mahkemece hasarın fırtınadan kaynaklandığı, ... Sigortası Genel Şartları'nın A.3.h maddesinde teminat dışı hallerin yer aldığı, teminat kapsamındaki riskin gerçekleşmesine bağlı olarak ortaya çıkan dolaylı zararların teminat kapsamının dışında olduğu, ilgili hasarın da teminat dışında bulunduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Dosya kapsamında bulunan deliller incelendiğinde; Meteoroloji Genel Müdürlüğü 6. Bölge Müdürlüğünün 19.04.2019 tarihli yazısına göre davacı tarafından zararın gerçekleştiği ileri sürülen 19.10.2014 ve 20.10.2014 tarihlerinde tam fırtınanın bulunduğu belirlenmiştir. Ayrıca Adana Sulh Hukuk Mahkemesinin 2014/64 sayılı tespit dosyasında alınan bilirkişi raporunda mevcut ürün dökülmeleri ve hava akımının yarattığı fiziksel hareketlilik dolayısıyla meydana gelen fizyolojik stres kaynaklı olarak ürün kaybının gerçekleştiğinin tespit edildiği anlaşılmaktadır. Bitkisel ürün sigortası poliçesine göre fırtına kaynaklı hasarlar teminat kapsamında olup, poliçe genel şartlarının A.3. (h) bendi gereğince "teminat kapsamındaki riskin gerçekleşmesine bağlı olarak ortaya çıkan dolaylı zararlar" teminat dışı haller arasında düzenlenmiştir.
Mahkemece dosya kapsamında alınan 25.05.2021 tarihli bilirkişi raporundaki ilgili hasarın hava akımının yarattığı hareketlilikten ve aşırı soğutmasından dolayı meydana gelen fizyolojik stresten kaynaklandığı ve teminat dışı olduğu yönündeki görüş benimsenerek davanın reddine karar verilmiş ise de, bilirkişi raporu yetersiz olup hükme esas almaya elverişli görülmemiştir. Buna göre; tespit raporunda fiziksel hareketlilik dolayısıyla zararın meydana geldiği sonucuna ulaşıldığı ve Meteoroloji Genel Müdürlüğü 6. Bölge Müdürlüğü'nün 19.04.2019 tarihli yazısında olay tarihinde fırtına olduğunun belirtildiği dikkate alınarak olay tarihinde fırtınanın gerçekleşip gerçekleşmediği hususundaki çelişkiyi giderecek şekilde davacı vekili tarafından bilirkişi raporuna yöneltilen itirazlar dikkate alınarak ziraat mühendisinin de bulunduğu bilirkişi heyetinden rapor alınması gerekmektedir.
Ayrıca mahkemenin gerekçesinde hasarın fırtınadan kaynaklandığı belirtilmesine rağmen hasarın teminat dışı olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar vermesi de çelişki oluşturmaktadır. O halde açıklanan nedenlerle eksik inceleme sonucu verilen karar doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.
V.SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle Mahkeme kararının BOZULMASINA, dosyanın Mahkemesine gönderilmesine, peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 27.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1136404300 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz