6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Kargo taşıma alacağında görev: mutlak ticari dava niteliği

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2022/14 E. 2022/79 K. · · İlk derece: BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)Kesin

★ EmsalGörev ve yetkiusul emsali

Davacının nitelemesi: Taşıma Sözleşmesinden Kaynaklanan Alacak ≠ mahkeme dalı · davacı çerçevesi: Taşıma

Gerekçe özeti

Eşya taşıma işlerinden kaynaklanan uyuşmazlıklara ilişkin davalar TTK'da düzenlenmiş olduğundan, tarafların tacir olup olmadığına bakılmaksızın mutlak ticari dava niteliği taşır; davacının ticari ve mesleki amaçla faaliyet gösteren bir kargo şirketi olması, sürekli fatura ilişkisi ve cari hesap bulunması hâlinde bu tür alacağa dayalı itirazın iptali davasına bakma görevi asliye ticaret mahkemesine aittir; asliye hukuk mahkemesinin görevsizlik kararı verilmesi hukuka uygun değildir.

Ele alınan sorunlar

Kargo taşıma bedelinden kaynaklanan itirazın iptali davasında görevli mahkeme → kabul

İddia: Davacı vekili, uyuşmazlığın ticari işten kaynaklandığını, görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olduğunu, fatura alacağına dayalı itirazın iptali davasında verilen görevsizlik kararının hatalı ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Gerekçe: TTK 4. madde uyarınca bir davanın ticari dava sayılması için uyuşmazlığın tarafların ticari işletmesiyle ilgili olması ya da TTK veya diğer kanunlarda o davaya asliye ticaret mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme bulunması gerekir. Ticari davalar mutlak ve nispi ticari davalar olarak ikiye ayrılır; mutlak ticari davalar tarafların tacir olup olmadığına bakılmaksızın mutlak olarak ticari dava sayılır, nispi ticari davalar ise TTK 19(1) gereği her iki taraf için ticari sayılan hususlardan doğar. TTK 5. madde uyarınca asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalara bakmakla görevlidir ve asliye ticaret ile asliye hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisidir; bir yerde asliye ticaret mahkemesi bulunduğunda TTK 4. madde kapsamında ticari sayılan davalara bu mahkemede bakılır. Somut olayda uyuşmazlık davalı tarafından yurtdışına yapıldığı ileri sürülen gönderilerin bedellerinden kaynaklanmaktadır. Eşya taşıma işlerinden kaynaklanan uyuşmazlıklara ilişkin dava TTK'da düzenlenmiş olmakla mutlak ticari dava niteliğindedir. Davacının ticari ve mesleki amaçlarla hareket eden bir kargo şirketi olması, dayanak faturaların süreklilik arz etmesi ve davalı adına hesap tutulması nedeniyle eldeki davaya bakma görevi asliye ticaret mahkemesine aittir; bu nedenle ilk derece mahkemesinin görevsizlik kararı doğru olmamıştır.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Eşya taşıma işlerinden kaynaklanan alacak uyuşmazlıklarının, tarafların tacir sıfatına bakılmaksızın TTK'da düzenlenmiş olması nedeniyle mutlak ticari dava sayılacağı ve görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olduğu yönündeki tespit, benzer taşıma/kargo alacağı uyuşmazlıklarında görev belirlemesi açısından bölgesel ve ikna edici emsal niteliği taşımaktadır.

Usul tespitleri

Görevli mahkeme
Eşya taşıma işlerinden kaynaklanan bedel alacağına dayalı itirazın iptali davalarında, TTK'da mutlak ticari dava olarak düzenlenmiş olması nedeniyle görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
mutlak ticari dava nispi ticari dava görev taşıma sözleşmesi itirazın iptali asliye ticaret mahkemesi

Atıf yapılan mevzuat: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) — TTK 4TTK 5TTK 19(1) · 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 353(1)a-3HMK 353(1)-a

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2022/14

KARAR NO 2022/79

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 08/03/2021

NUMARASI 2020/127 Esas 2021/252 Karar

DAVA

İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ 25/01/2022

Görevsizliğe ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili, davacı şirketin kargo hizmeti vermekte olup davalı taraftan fatura (cari hesap) alacağı bulunduğunu, davacı şirket ile davalı arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanan cari hesap ekstresine göre davalının, davacı şirkete toplam borcunun 18.625,25-TL olduğu ve davalının bu alacağının tahsili amacı ile 09.01.2018 tarihinde Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası ile icra takibine girişildiyse de borçlunun takibe haksız olarak itiraz ederek takibi durdurduğunu, 25.12.2019 tarihli Arabuluculuk başvurusu üzerine toplantı daveti yapılan borçlunun mazeret sunmadan 09.01.2020 tarihli toplantıya katılmadığını ve bu nedenle de uzlaşma sağlanamadığını, bu nedenlerle itirazın iptali ve takibin devamına, alacak likit olmasına rağmen aleyhine başlatılan takibe haksız ve kötü niyetle itiraz eden davalı aleyhine takip miktarının %20 sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davacının tacir olmadığı, taraflar arasında yapı denetim sözleşmesi bulunduğu, uyuşmazlık konusunun da Türk Ticaret Kanunu veya diğer kanunlarda Asliye Ticaret Mahkemesi'nin bakacağı yönünde düzenleme bulunan işlerden olmadığı, davaya bakmaya Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görevli olduğu, davanın davacı ile davalı arasında faturadan kaynaklı menfi tespit istemine yönelik olduğu, davacının tacir olmadığı gibi davanın da mutlak ticari davalardan olmadığı göz önüne alınarak görevsizlik kararı verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; uyuşmazlığın ticari işten kaynaklı olup görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemeleri olduğunu, fatura alacağına dayalı itirazın iptali davasında verilen görevsizlik kararının hatalı ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, kararın kaldırılarak dosyanın mahkemesine gönderilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

6102 Sayılı TTK’nun 4. maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılması için uyuşmazlığın tarafların her iki yanının ticari işletmesiyle ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmeleriyle ilgili olup olmamasına bakılmaksızın TTK veya diğer kanunlarda o davaya asliye ticaret mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme bulunması gerekir. Ticari davalar; mutlak ve nispi ticari davalar olmak üzere ikiye ayrılır. Mutlak ticari davalar tarafların tacir (veya bir ticari işletme ile ilgili) olup olmadıklarına bakılmaksızın mutlak olarak ticari dava sayılır. Nispi ticari davalar ise mutlak ticari dava olmamakla birlikte TTK nun 19(1) gereği her iki taraf için ticari sayılan hususlardan doğan davalar ticari dava sayılır.

TTK'nın 5. maddesinde aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevli olup, asliye ticaret mahkemeleri ile asliye hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu düzenlenmiştir. Bir yerde asliye ticaret mahkemesi bulunduğu takdirde, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve anılan yasanın 4. maddesi hükmünce ticari sayılan davalara asliye ticaret mahkemesinde bakılacağı da hüküm altına alınmıştır. Somut olayda uyuşmazlık ;davalı tarafından yurtdışına yapıldığı ileri sürülen gönderilerin bedellerinden kaynaklandığı anlaşılmaktadır.Eşya taşıma işlerinden kaynaklanan uyuşmazlıklara ilişkin dava TTK.nda düzenlenmiş olmakla mutlak ticari dava niteliğindedir.

Somut olayda davacı ticari ve mesleki amaçlarla hareket eden kargo şirketi olup, dayanak faturaların süreklilik arz ettiği, davalı adına hesap tutulduğu belirlenmekle eldeki davaya bakma görevi asliye ticaret mahkemelerine ait bulunduğundan mahkemece görevsizlik kararı verilmesi doğru olmamıştır. Açıklanan nedenlerle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına davanın yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/127 Esas - 2021/252 Karar sayılı 08/03/2021 tarihli kararının, HMK.'nın 353(1)a-3 gereği KALDIRILMASINA; "Davanın yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE" Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 353(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 25/01/2022

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/108801 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.