İtirazın iptali

… sında mevcut ticari ilişki kapsamında davacı tarafından davalıya satılan kumaşların bedelinin USD üzerinden belirlendiğini, belli bir döneme kadar davalı tarafından «fatura» bedellerinin USD üzerinden ödendiğini, ancak «son» dönemde düzenlenen fatura bedellerinin TL olarak «çek» ile ödendiğini, keşide edilen tüm faturalarda, faturaların TL olarak ödenmesi durumunda ödeme tarihindeki satış kurunun esas alınacağının belirtildiğini, ayrıca davalının muhasebesi tarafından gönderilen e-posta ile 21.05.2018 tarihinden sonraki «kur farkı faturalarının» düzenlenmesinin talep edildiğini, davalı tarafça gönderilen ancak çeklerin ileri vadeli düzenlenmiş olması nedeniyle ödeme günündeki kur farkı nedeniyle müvekkili şirketin alacağının oluştuğunu, «kur farkı alacağın» tahsili amacıyla davalı aleyhine 62.561,28 USD üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalının takibe itiraz ettiğini ileri sürerek itirazın iptalini ve «icra inkar tazminatına» karar verilmesini istemiştir.

İstinaf Sebepleri 1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu olayın, «kur farkı faturasına» konu olan ... mal satış faturalarının döviz cinsinden düzenlenmesine karşın, davalı şirketin ödemelerini de döviz cinsinden yapmaktayken, bir kısım eklerini TL cinsinden ileri tarihli çeklerle ödeme yapması sebebiyle «kur farkı alacağınm» istenip istenilmeyeceği noktasında olduğunu, dava dosyasında alınan bilirkişi raporunda da tüm itirazlarına rağmen konunun aydınlatılamadığını, dosyaya sundukları emsal nitelikteki Yargıtay kararlarının da iddialarını destekler nitelikte olduğunu, dava konusu olan ve kur farkı alacağına ... teşkil eden 2017 yılına ait tüm mal satış faturaları döviz cinsinden düzenlenmiş faturalar olup, davalı «defterlerinde» de bu şekilde işlendiğini ve itiraz edilmediğini, kaldı ki müvekkili şirketin keşide ederek davalıya tebliğ ettiği tüm faturalarda “Döviz cinsinden kesilen faturalarımızın TL olarak ödenmesi halinde, ödeme günündeki TCMB Satış kuru esas alınır” şeklindeki ibarenin de açıkça ödemenin TL olarak yapılması halinde ödeme tarihindeki TCMB satış kurunun esas alınacağı, bu sebeple doğacak kur farkının yansıtılacağı da açıkça ifade edildiğini, döviz faturalarına karşı davalı şirketin cari hesaba istinaden müvekkil şirkete verdiği TL çekler, o günün döviz kuru üzerinden hesaplanarak verilen çekler olmayıp, davalı şirketin eline geçmiş vadeli TL müşteri çekleri olduğunu, davalı şirketin, elindeki vadeli müşteri çeklerini, cari hesaba istinaden müvekkili şirkete verdiğini, dava dosyasında sağlıklı «bilirkişi incelemesi» yapılmadığından, gerçek durumun aydınlatılamadığını, 5941 sayılı Çek Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinde yapılan değişiklikle çekin bir ödeme aracı değil; kredi ar …

Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bir ticari ilişkide «kur farkının» talep edilebilmesi için, taraflar arasındaki sözleşmede kur farkına ilişkin açık bir hüküm bulunması veya bu konuda taraflar arasında «teamül» oluşturacak bir uygulama bulunması gerekeceği, taraflar arasında teamül bulunmadığı, çekin hem TL hem de döviz cinsinden düzenlenmesi mümkün olduğu, İlk Derece Mahkemesinin davanın reddi gerekçesinde belirtildiği gibi davacı, alacağının tahsili için davalı tarafından verilen TL cinsinden düzenlenen çekleri «teslim» almış olmakla, çekin bir ödeme aracı olması nedeniyle «çek» üzerindeki bedel dışında herhangi bir kur farkı talep edemeyeceği, davacı tüm alacağının bu bedel üzerinden ödenmesini kabul ettiği, bu nedenle davanın reddinde bi …

… a, toplanan deliller ve mahkemece benimsenen 27.11.2017 tarihli bilirkişi raporuna göre, davacının, davalıya yapılan satış bedellerinin gününde ödenmemesi nedeniyle «vade» ve «kur farkı» ile «cari hesap alacağının» tahsilini talep ettiği, taraf «defterlerinin» incelenmesi neticesinde taraflar arasında kur ve «vade farkı» ödemesine ilişkin «teamülleşmiş» bir uygulama olduğu tespit edildiğinden, davacının «kur farkı alacağına» ilişkin talebinin yerinde olduğu, kur farkına ilişkin 9 adet faturanın davacı tarafından davalıya tebliğ edildiği, ancak 4 adet faturanın davalıya tebliğ edildiği davacı tarafından ispat edilemediği gibi, bu faturaların davalının «ticari defterlerinde» de kayıtlı olmadığı anlaşıldığından, davacının kur ve vade farkı alacağına ilişkin talebinin kısmen kabulüne, davalının ticari defterlerine göre davacının 390,46 TL cari hesap alacağı olduğu, fazlaya ilişkin cari hesap alacağının davacı tarafından ispat edilemediği gerekçesiyle davacının cari hesap alacağına ilişkin davasının kısmen kabulüne, 64.405,45 TL (64.014,99 kur farkı alacağı + 390,46 cari hesap alacağı) kur farkı alacağı ile cari hesap alacağının «temerrüt tarihi» olan 02.03.2014 tarihinden, 8.292,16 TL kur farkı alacağının ise temerrüt tarihi olan 18.03.2014 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda «yasal faizi» ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, hükme karşı davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurul …

… Mahkemesince, taraflar arasındaki ticari ilişkinin, davalı tarafından verilen sipariş üzerine davacı tarafından kaşelenip imzalanan ve faks ile davalıya gönderilen «satış sözleşmesinin» aynı şekilde davalı tarafından imzalanıp karşı tarafa faks ile gönderilmesi ile kurulduğunun dosyadaki satış sözleşmesi başlıklı belgelerden anlaşıldığı, sözleşmeye konu emtiaların Euro üzerinden fiyatının bildirildiği, davalı tarafından kabul edilen bu anlaşma doğrultusunda faturaların davalıya tebliğ edildiği, emtianın da «teslim» edilmek suretiyle ödemeler yapıldığı konusunda taraflar arasında bir ihtilaf bulunmadığı, daha önceden de aynı şekilde yürütülen ilişki doğrultusunda emtiaların teslim alınıp ödemeler yapıldığı, hem taraflar arasındaki fiili uygulamada, hem de sözleşme ve faturalar üzerinde açıkça vadesinde ödenmeyen faturalar için «vade farkı» ve «kur farkı» alınacağının belirtildiği, oranının da açıkça yazıldığı, davacının yaptığı satışların karşılığının, davalı tarafından «ileri tarihli çek» keşide etmek suretiyle ödendiği, davalının çekle yaptığı ödemelerin 2013 ve 2014 tarihinde olduğu, 31.01.2012 tarihli 6273 Sayılı Kanunla Değişik 5941 Sayılı Kanun’un geçici 3/f.5 maddesi ile 31.12.2017 tarihine kadar, üzerinde yazılı düzenleme tarihinden önce çekin ödenmek için muhatap bankaya «ibrazının» «geçersiz» olduğu, davalının düzenleme tarihinde ödeneceğini bilerek ileri tarihli çek düzenlediği, bunun da vadeli ödeme olduğu, dava konusu, davalı tarafından kabul edilmeyen faturaların «kur farkı faturaları» olduğu, bu faturaların kaynağını oluşturan emtianın davalı tarafından teslim alınmadığı öne sürülmediğine göre kur farkı «faturalarına itiraz» edilip iade edilmelerinin sonucu değiştirmediği, dava konusu faturalar ve yapılan ödemeler üzerinden bilirkişiler tarafından yapılan hesaplamanın yerinde olduğu, ilk derece mahkemesince, «delillerin toplanıp», tartışılıp, değerlendirilmesinde, usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiş, hüküm …

Taraflar arasındaki sözleşmede kararlaştırılan bedel yabancı para cinsinden olup, davacı, alacağının tahsili için davalı tarafından verilen TL cinsinden düzenlenen çekleri «teslim» almış olmakla, çekin bir ödeme aracı olması nedeniyle «çek» üzerindeki bedel dışında herhangi bir «kur farkı» talep edemez.

… Mahkemesince, taraflar arasındaki ticari ilişkinin, davalı tarafından verilen sipariş üzerine davacı tarafından kaşelenip imzalanan ve faks ile davalıya gönderilen «satış sözleşmesinin» aynı şekilde davalı tarafından imzalanıp karşı tarafa faks ile gönderilmesi ile kurulduğunun dosyadaki satış sözleşmesi başlıklı belgelerden anlaşıldığı, sözleşmeye konu emtiaların Euro üzerinden fiyatının bildirildiği, davalı tarafından kabul edilen bu anlaşma doğrultusunda faturaların davalıya tebliğ edildiği, emtianın da «teslim» edilmek suretiyle ödemeler yapıldığı konusunda taraflar arasında bir ihtilaf bulunmadığı, daha önceden de aynı şekilde yürütülen ilişki doğrultusunda emtiaların teslim alınıp ödemeler yapıldığı, hem taraflar arasındaki fiili uygulamada, hem de sözleşme ve faturalar üzerinde açıkça vadesinde ödenmeyen faturalar için «vade farkı» ve «kur farkı» alınacağının belirtildiği, oranının da açıkça yazıldığı, davacının yaptığı satışların karşılığının, davalı tarafından «ileri tarihli çek» keşide etmek suretiyle ödendiği, davalının çekle yaptığı ödemelerin 2013 ve 2014 tarihinde olduğu, 31.01.2012 tarihli 6273 Sayılı Kanunla Değişik 5941 Sayılı Kanun’un geçici 3/f.5 maddesi ile 31.12.2017 tarihine kadar, üzerinde yazılı düzenleme tarihinden önce çekin ödenmek için muhatap bankaya «ibrazının» «geçersiz» olduğu, davalının düzenleme tarihinde ödeneceğini bilerek ileri tarihli çek düzenlediği, bunun da vadeli ödeme olduğu, dava konusu, davalı tarafından kabul edilmeyen faturaların «kur farkı faturaları» olduğu, bu faturaların kaynağını oluşturan emtianın davalı tarafından teslim alınmadığı öne sürülmediğine göre kur farkı «faturalarına itiraz» edilip iade edilmelerinin sonucu değiştirmediği, dava konusu faturalar ve yapılan ödemeler üzerinden bilirkişiler tarafından yapılan hesaplamanın yerinde olduğu, ilk derece mahkemesince, «delillerin toplanıp», tartışılıp, değerlendirilmesinde, usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiş, hüküm …

… a, toplanan deliller ve mahkemece benimsenen 27.11.2017 tarihli bilirkişi raporuna göre, davacının, davalıya yapılan satış bedellerinin gününde ödenmemesi nedeniyle «vade» ve «kur farkı» ile «cari hesap alacağının» tahsilini talep ettiği, taraf «defterlerinin» incelenmesi neticesinde taraflar arasında kur ve «vade farkı» ödemesine ilişkin «teamülleşmiş» bir uygulama olduğu tespit edildiğinden, davacının «kur farkı alacağına» ilişkin talebinin yerinde olduğu, kur farkına ilişkin 9 adet faturanın davacı tarafından davalıya tebliğ edildiği, ancak 4 adet faturanın davalıya tebliğ edildiği davacı tarafından ispat edilemediği gibi, bu faturaların davalının «ticari defterlerinde» de kayıtlı olmadığı anlaşıldığından, davacının kur ve vade farkı alacağına ilişkin talebinin kısmen kabulüne, davalının ticari defterlerine göre davacının 390,46 TL cari hesap alacağı olduğu, fazlaya ilişkin cari hesap alacağının davacı tarafından ispat edilemediği gerekçesiyle davacının cari hesap alacağına ilişkin davasının kısmen kabulüne, 64.405,45 TL (64.014,99 kur farkı alacağı + 390,46 cari hesap alacağı) kur farkı alacağı ile cari hesap alacağının «temerrüt tarihi» olan 02.03.2014 tarihinden, 8.292,16 TL kur farkı alacağının ise temerrüt tarihi olan 18.03.2014 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda «yasal faizi» ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, hükme karşı davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurul …

… sında mevcut ticari ilişki kapsamında davacı tarafından davalıya satılan kumaşların bedelinin USD üzerinden belirlendiğini, belli bir döneme kadar davalı tarafından «fatura» bedellerinin USD üzerinden ödendiğini, ancak «son» dönemde düzenlenen fatura bedellerinin TL olarak «çek» ile ödendiğini, keşide edilen tüm faturalarda, faturaların TL olarak ödenmesi durumunda ödeme tarihindeki satış kurunun esas alınacağının belirtildiğini, ayrıca davalının muhasebesi tarafından gönderilen e-posta ile 21.05.2018 tarihinden sonraki «kur farkı faturalarının» düzenlenmesinin talep edildiğini, davalı tarafça gönderilen ancak çeklerin ileri vadeli düzenlenmiş olması nedeniyle ödeme günündeki kur farkı nedeniyle müvekkili şirketin alacağının oluştuğunu, «kur farkı alacağın» tahsili amacıyla davalı aleyhine 62.561,28 USD üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalının takibe itiraz ettiğini ileri sürerek itirazın iptalini ve «icra inkar tazminatına» karar verilmesini istemiştir.

… E MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasında mevcut ticari ilişki kapsamında USD üzerinden düzenlenen «fatura» bedellerinin vadeli olarak ve TL üzerinden ödenmesi halinde «kur farkı» ödeneceğine ilişkin yazılı veya sözlü anlaşma bulunmadığı gibi bilirkişi tarafından düzenlenen raporda da belirtildiği üzere bu yönde bir uygulamanın da mevcut olmadığı, davalı muhasebecisi tarafından gönderilen e-postada belirtilen "21/05/2018 ödemesinden sonra doğan «kur farkı faturasının» ivedilikle kesilmesi" yönündeki ifadenin de tek başına davalı ... bağlamayacağı gibi bu yönde bir uygulama bulunduğunu da ispatlayamayacağı, kaldı ki ticari ilişkinin ilk dönemlerinde USD üzerinden ödeme yapıldığının tarafların da kabulünde bulunduğu, bu bağlamda davacı tarafından «ihtirazı kayıt» ileri sürülmeden TL olarak düzenlenen çeklerle yapılan ödeme karşısında ayrıca «kur farkı alacağı» talep edemeyeceği, davalının «kötü niyet tazminatı» isteminin de koşulları oluşmadığı gerekçesiyle davanın ve kötü niyet tazminatının reddine karar verilmiştir.

İstinaf Sebepleri 1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu olayın, «kur farkı faturasına» konu olan ... mal satış faturalarının döviz cinsinden düzenlenmesine karşın, davalı şirketin ödemelerini de döviz cinsinden yapmaktayken, bir kısım eklerini TL cinsinden ileri tarihli çeklerle ödeme yapması sebebiyle «kur farkı alacağınm» istenip istenilmeyeceği noktasında olduğunu, dava dosyasında alınan bilirkişi raporunda da tüm itirazlarına rağmen konunun aydınlatılamadığını, dosyaya sundukları emsal nitelikteki Yargıtay kararlarının da iddialarını destekler nitelikte olduğunu, dava konusu olan ve kur farkı alacağına ... teşkil eden 2017 yılına ait tüm mal satış faturaları döviz cinsinden düzenlenmiş faturalar olup, davalı «defterlerinde» de bu şekilde işlendiğini ve itiraz edilmediğini, kaldı ki müvekkili şirketin keşide ederek davalıya tebliğ ettiği tüm faturalarda “Döviz cinsinden kesilen faturalarımızın TL olarak ödenmesi halinde, ödeme günündeki TCMB Satış kuru esas alınır” şeklindeki ibarenin de açıkça ödemenin TL olarak yapılması halinde ödeme tarihindeki TCMB satış kurunun esas alınacağı, bu sebeple doğacak kur farkının yansıtılacağı da açıkça ifade edildiğini, döviz faturalarına karşı davalı şirketin cari hesaba istinaden müvekkil şirkete verdiği TL çekler, o günün döviz kuru üzerinden hesaplanarak verilen çekler olmayıp, davalı şirketin eline geçmiş vadeli TL müşteri çekleri olduğunu, davalı şirketin, elindeki vadeli müşteri çeklerini, cari hesaba istinaden müvekkili şirkete verdiğini, dava dosyasında sağlıklı «bilirkişi incelemesi» yapılmadığından, gerçek durumun aydınlatılamadığını, 5941 sayılı Çek Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinde yapılan değişiklikle çekin bir ödeme aracı değil; kredi ar …

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda, taraflar arasında uzun yıllara dayalı ticari ilişki bulunduğu, taraflar arasında dövizli işlem yapılacağına dair herhangi bir sözleşmenin bulunmadığı, 14.10.2011 tarihli "«kur farkı»" açıklamalı faturanın da TL cinsinden düzenlendiği, davacı faturalarının dövizli «fatura» şeklinde olmadığı, davacının davasını kanıtlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Dava, taraflar arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanan bakiye alacağın ve «kur farkı alacağının» tahsili istemlerine ilişkindir.

Dairemizin 19.12.2017 tarihli bozma ilamında davacının «kur farkı alacağını» talep edebilmesi için taraflar arasındaki sözleşmede açık hüküm olması gerektiği belirtilmiş olup taraflar arasında bu konuda açık bir sözleşme olmadığı anlaşılmaktadır.

Davacı davalıdan «cari hesap alacağı» bulunduğunu ispatlayamamış olup mahkemenin davacının bakiye cari hesap alacağına ilişkin isteminin reddine dair kararı yerindedir.

Mahkemece yukarıda belirtilen hususlarda ek rapor alınarak davacının «kur farkı alacağı» oluşup oluşmadığı tespit edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken «eksik incelemeye» dayalı bilirkişi raporuna göre karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.