Menfi tespit
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2023/3830 E. 2024/5953 K. ·
Kısmen onandı, kısmen bozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
grafolojik inceleme↗ nakden kaydı↗ illetten mücerretlik↗ malen kaydı↗ avalist↗ aval↗ protesto↗ yazılı delille ispat↗ tahrifat↗ mücerretlik↗ takipsizlik kararı↗ bedelsizlik↗ vekâlet ücreti↗ şikayet↗ yemin↗ kötü niyet tazminatı↗ ispat yükü↗ keşideci↗ uyuşmazlık konusu↗ bono↗ kefil↗ kötü niyet↗ ihtar↗ esastan ret↗ iflas↗ ihtarname↗ ilk derece kararının kaldırılması↗ menfi tespit↗ cy/cy kaydı↗ yükleten (shipper)↗ istinaf yoluna başvurulabilirlik↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
İLK DERECE MAHKEMESİ : Malatya 6. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/27 E., 2021/388 K.
Taraflar arasındaki menfi tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı Yargıtayca duruşma istemli olarak davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 03.09.2024 günü hazır bulunan davacılar vekili Av. Fırat Çalışır ile davalı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; dava konusu senetteki imzalar müvekkilerine ait ise de diğer kısımların davalı tarafça sonradan kötü niyetli olarak doldurulduğunu ve takip başlatıldığını, müvekkillerinin davalıya borcu bulunmadığını, bu konuda davalıya ihtarname gönderildiğini, senette malen ya da nakden kaydının olmadığını, bu nedenle ispat yükünün davalıda bulunduğunu, sonradan yazılan yazıların tespiti gerektiğini, faiz oranı ve miktarının fahiş olduğunu ileri sürerek müvekkillerinin borçlu olmadıklarının tespitini, davalı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacıların imzalarını kabul ettiklerini, diğer kısımların kim tarafından yazıldığının önemi olmadığını, senette nakten veya malen kaydının yer almamasının senedin geçerliliğini etkilemediğini savunnarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacıların davalı hakkında bedelsiz senedi kullanma suçuyla ilgili şikayetleri konusunda takipsizlik kararı verildiği, senette nakden veya malen kaydının bulunmamasının senedin illetten mücerretliğini ortadan kaldırmadığı, ispat yükünün davacılarda olduğu, davacıların davalarını ispat edemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; tahrifat iddialarının Mahkemece değerlendirilmediğini, bonoda ... isminin yanında (Kefil) 2 yazıldığını ve paraf atılmadığını, bu nedenle bono vasfı olmadığını, senedin düzenleme tarihinde davacının senet bedeli kadar borç verme mali gücü olup olmadığının araştırılmadığını, müvekkillerinin davacıya borcu bulunmadığını, imza dışındaki yazıların müvekkillerine ait olmadığını, senette nakden ya da malen kaydı bulunmadığından ispat yükünün davalıda olduğunu, boş senedin iadesi konusunda davalıya ihtar gönderildiğini, imza dışındaki kısımların davalı tarafından doldurulduğunun ispatı bakımından grafoloji incelemesi gerektiğini, faiz oranı ve miktarının fahiş olduğunu, protesto çekilmeden senedin takibe konulduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile takipsizlik kararında belirtildiği üzere senedin keşideci ve aval kısmındaki isim ve imzaların davacıların eli ürünü olduğu, diğer yazı ve rakamların davalı tarafından doldurulduğunun tarafların kabulünde bulunduğu, imzalı ve boş olarak verilen senedin anlaşmaya aykırı olarak dolduruluğunun yazılı delillerle ispat edilmesi gerektiği, boş bononun iadesine ilişkin ihtarnamenin ispata yarar belgelerden olmadığı, keşideci ... ile avalist olarak imzası bulunan ...'in senedi hükümden düşürme kuvvetini haiz herhangi bir ispat vasıtası sunamadıkları, hüküm celsesinde yemine de dayanmayacaklarını bildirdikleri, keşideci ve avaliste başvurmak için protesto çekilmesinin de şart olmadığı gerekçesiyle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, dava konusu bonodan dolayı davacıların borçlu olup olmadığına ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 72 nci maddesi, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 776, 777 nci ve devamı maddeleri.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacılar vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/468 E. 2014/1777 K.
Ortak:avalist · keşideci · bono
İncelediğiniz karardaGerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile «takipsizlik» kararında belirtildiği üzere senedin «keşideci» ve «aval» kısmındaki isim ve imzaların davacıların eli ürünü olduğu, diğer yazı ve rakamların davalı tarafından doldurulduğunun tarafların kabulünde bulunduğu, imzalı ve boş olarak verilen senedin anlaşmaya aykırı olarak dolduruluğunun «yazılı delillerle ispat» edilmesi gerektiği, boş «bononun» iadesine ilişkin «ihtarnamenin» ispata yarar belgelerden olmadığı, keşideci ... ile «avalist» olarak imzası bulunan ...'in senedi hükümden düşürme kuvvetini haiz herhangi bir ispat vasıtası sunamadıkları, hüküm celsesinde «yemine» de dayanmayacaklarını bildirdikleri, keşideci ve avaliste başvurmak için «protesto» çekilmesinin de şart olmadığı gerekçesiyle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
İstinaf Sebepleri Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; «tahrifat» iddialarının Mahkemece değerlendirilmediğini, «bonoda» ... isminin yanında (Kefil) 2 yazıldığını ve paraf atılmadığını, bu nedenle bono vasfı olmadığını, senedin düzenleme tarihinde davacının senet bedeli kadar borç verme mali gücü olup olmadığının araştırılmadığını, müvekkillerinin davacıya borcu bulunmadığını, imza dışındaki yazıların müvekkillerine ait olmadığını, senette nakden ya da «malen kaydı» bulunmadığından «ispat yükünün» davalıda olduğunu, boş senedin iadesi konusunda davalıya «ihtar» gönderildiğini, imza dışındaki kısımların davalı tarafından doldurulduğunun ispatı bakımından «grafoloji incelemesi» gerektiğini, faiz oranı ve miktarının fahiş olduğunu, «protesto» çekilmeden senedin takibe konulduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
Benzer bu karardaTalep, «ihtiyati haciz» kararın «yetki» yönünden itiraza ilişkin olup, mahkemece yukarıda anılan gerekçe ile istemin reddine karar verilmiş ise de, istemin dayanağı «bononun» «keşideci» ve «lehdarı» «tacir» olup bunlar bakımından yapılan «yetki sözleşmesi» HMK 17. maddedine göre geçerli ise de tacir olmayan «avalist» bakımından geçerli bir yetki sözleşmesi bulunmadığından talep dayanağı senetteki yetki sözleşmesine istinaden mahkemenin itiraz eden avalistler yönünden yetkili ol …
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:yetki sözleşmesi · lehdar · ihtiyati hacze itiraz · ihtiyati haciz · yetki · haciz · tacir
Benzer bu karardaTalep, «ihtiyati haciz» kararın «yetki» yönünden itiraza ilişkin olup, mahkemece yukarıda anılan gerekçe ile istemin reddine karar verilmiş ise de, istemin dayanağı «bononun» «keşideci» ve «lehdarı» «tacir» olup bunlar bakımından yapılan «yetki sözleşmesi» HMK 17. maddedine göre geçerli ise de tacir olmayan «avalist» bakımından geçerli bir yetki sözleşmesi bulunmadığından talep dayanağı senetteki yetki sözleşmesine istinaden mahkemenin itiraz eden avalistler yönünden yetkili ol …
Mahkemece, tüm dosya kapsamına göre, talebe konu senetteki «yetki sözleşmesine» göre mahkemenin yetkili olduğu gerekçesiyle talebin reddine karar verilmiştir.
Kararı «ihtiyati hacze itiraz» edenler vekili temyiz etmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2023/3830 E. , 2024/5953 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI 2021/1773 Esas, 2023/327 Karar
HÜKÜM
Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ Malatya 6. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI 2021/27 E., 2021/388 K.
Taraflar arasındaki menfi tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı Yargıtayca duruşma istemli olarak davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 03.09.2024 günü hazır bulunan davacılar vekili Av. Fırat Çalışır ile davalı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; dava konusu senetteki imzalar müvekkilerine ait ise de diğer kısımların davalı tarafça sonradan kötü niyetli olarak doldurulduğunu ve takip başlatıldığını, müvekkillerinin davalıya borcu bulunmadığını, bu konuda davalıya ihtarname gönderildiğini, senette malen ya da nakden kaydının olmadığını, bu nedenle ispat yükünün davalıda bulunduğunu, sonradan yazılan yazıların tespiti gerektiğini, faiz oranı ve miktarının fahiş olduğunu ileri sürerek müvekkillerinin borçlu olmadıklarının tespitini, davalı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacıların imzalarını kabul ettiklerini, diğer kısımların kim tarafından yazıldığının önemi olmadığını, senette nakten veya malen kaydının yer almamasının senedin geçerliliğini etkilemediğini savunnarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacıların davalı hakkında bedelsiz senedi kullanma suçuyla ilgili şikayetleri konusunda takipsizlik kararı verildiği, senette nakden veya malen kaydının bulunmamasının senedin illetten mücerretliğini ortadan kaldırmadığı, ispat yükünün davacılarda olduğu, davacıların davalarını ispat edemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; tahrifat iddialarının Mahkemece değerlendirilmediğini, bonoda ... isminin yanında (Kefil) 2 yazıldığını ve paraf atılmadığını, bu nedenle bono vasfı olmadığını, senedin düzenleme tarihinde davacının senet bedeli kadar borç verme mali gücü olup olmadığının araştırılmadığını, müvekkillerinin davacıya borcu bulunmadığını, imza dışındaki yazıların müvekkillerine ait olmadığını, senette nakden ya da malen kaydı bulunmadığından ispat yükünün davalıda olduğunu, boş senedin iadesi konusunda davalıya ihtar gönderildiğini, imza dışındaki kısımların davalı tarafından doldurulduğunun ispatı bakımından grafoloji incelemesi gerektiğini, faiz oranı ve miktarının fahiş olduğunu, protesto çekilmeden senedin takibe konulduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile takipsizlik kararında belirtildiği üzere senedin keşideci ve aval kısmındaki isim ve imzaların davacıların eli ürünü olduğu, diğer yazı ve rakamların davalı tarafından doldurulduğunun tarafların kabulünde bulunduğu, imzalı ve boş olarak verilen senedin anlaşmaya aykırı olarak dolduruluğunun yazılı delillerle ispat edilmesi gerektiği, boş bononun iadesine ilişkin ihtarnamenin ispata yarar belgelerden olmadığı, keşideci ... ile avalist olarak imzası bulunan ...'in senedi hükümden düşürme kuvvetini haiz herhangi bir ispat vasıtası sunamadıkları, hüküm celsesinde yemine de dayanmayacaklarını bildirdikleri, keşideci ve avaliste başvurmak için protesto çekilmesinin de şart olmadığı gerekçesiyle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, dava konusu bonodan dolayı davacıların borçlu olup olmadığına ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 72 nci maddesi, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 776, 777 nci ve devamı maddeleri.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacılar vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Takdir olunan 17.100,00 TL duruşma vekâlet ücretinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
04.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1071687900 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz