Deniz Ticaret
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2012/10941 E. 2012/14276 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Görevli mahkeme
- görev/görevsizlik
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
gemi alacaklısı hakkı↗ gemi adamı↗ ticari dava niteliği↗ görevsizlik kararı↗ görevli mahkeme↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece iddia ve tüm dosya kapsamından davacının, davalı şirkette sözleşme kapsamında çalıştığı, talebin korsanlar tarafından kaçırılma eylemi nedeniyle uğranılan tazminat isteğine ilişkin olduğu, davanın 854 sayılı Deniz İş Kanunundan kaynaklandığı gerekçesiyle görevsizlik ve dosyanın İş Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, davacı gemi adamının davalı şirket ile arasındaki iş sözleşmesinden kaynaklanan tazminat alacağına yönelik icra takibine vaki itirazın iptali isteminden ibarettir.
Mahkemece, istemin Deniz İş Kanunu hükümlerine tabi olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmiş ise de, davalının işletmecisi olduğu geminin yabancı bayraklı olması nedeniyle 854 sayılı Deniz İş Kanunu’nun 1/1. maddesi uyarınca davanın bu kanun hükümlerine tabi bulunması söz konusu değildir. Öte yandan, karar tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 1235/3. maddesi uyarınca gemi adamlarının iş sözleşmesinden kaynaklanan parayla ölçülebilen hakları kendilerine gemi alacaklısı hakkı verdiği gibi, aynı kanunun 4/1a maddesi uyarınca bu nitelikteki istemlere konu dava ve işler
ticari nitelik arzetmektedir. Şu halde, mahkemece iş mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmesi yasaya uygun değildir. Bu durumda, hükümden sonra yürürlüğe girmekle birlikte Türk Ticaret Kanunu’nun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkındaki 6103 sayılı Kanun’un 2/1 ve 3. maddeleri hükümleri gözetilerek uygulanması gerekli 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 6335 sayılı Kanun ile değişik 5. maddesi uyarınca bir karar verilmek üzere yerel mahkeme kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2012/9443 E. 2013/11601 K.
Ortak:gemi alacaklısı hakkı · gemi adamı · ticari dava niteliği · görevsizlik kararı · görevli mahkeme · görev/görevsizlik · Deniz Ticaret
İncelediğiniz karardaÖte yandan, karar tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 1235/3. maddesi uyarınca «gemi adamlarının» iş sözleşmesinden kaynaklanan parayla ölçülebilen hakları kendilerine «gemi alacaklısı hakkı» verdiği gibi, aynı kanunun 4/1a maddesi uyarınca bu nitelikteki istemlere konu dava ve işler «ticari nitelik» arzetmektedir.
Şu halde, mahkemece iş mahkemesinin «görevli» olduğu gerekçesiyle «görevsizlik» kararı verilmesi yasaya uygun değildir.
Mahkemece iddia ve tüm dosya kapsamından davacının, davalı şirkette sözleşme kapsamında çalıştığı, talebin korsanlar tarafından kaçırılma eylemi nedeniyle uğranılan tazminat isteğine ilişkin olduğu, davanın 854 sayılı Deniz İş Kanunundan kaynaklandığı gerekçesiyle «görevsizlik» ve dosyanın İş Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
Benzer bu karardaÖte yandan, karar tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 1235/3. maddesi uyarınca «gemi adamlarının» iş sözleşmesinden kaynaklanan parayla ölçülebilen hakları kendilerine «gemi alacaklısı hakkı» verdiği gibi, aynı Kanunun 4/1a maddesi uyarınca bu nitelikteki istemlere konu dava ve işler «ticari nitelik» arzetmektedir.
Şu halde, mahkemece iş mahkemesinin «görevli» olduğu gerekçesiyle «görevsizlik» kararı verilmesi yasaya uygun değildir.
1-Mahkemece, istemin Deniz İş Kanunu hükümlerine tabi olduğundan bahisle «görevsizlik» kararı verilmiş ise de, davalının işletmecisi olduğu geminin yabancı bayraklı olması nedeniyle 854 sayılı Deniz İş Kanunu’nun 1/1. maddesi uyarınca uyuşmazlığın bu kanun hükümlerine tabi bulunması söz konusu değildir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:donatan · iş mahkemesi görev alanı · husumet
Benzer bu kararda… izmet akdinde ayrıca bir hüküm yok ise davanın geminin bağlama limanında iş davalarına bakmaya yetkili mahkemede görüleceğinden uyuşmazlığın Mersin İş Mahkemesi'nin «görev alanına» girdiği, gemi «donatanının» yabancı uyruklu olması, geminin yabancı bayraklı bir gemi olması, taraflar arasında iş sözleşmesi ilişkisinin kurulmasına ve Türk Hukuku'nun uygulanmasına engel ol …
2-Bozma sebep ve şekline göre davalı vekilinin «husumete» yönelik temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2009/2860 E. 2010/9255 K.
Ortak:gemi adamı · görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaDava, davacı «gemi adamının» davalı şirket ile arasındaki iş sözleşmesinden kaynaklanan tazminat alacağına yönelik icra takibine vaki itirazın iptali isteminden ibarettir.
Öte yandan, karar tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 1235/3. maddesi uyarınca «gemi adamlarının» iş sözleşmesinden kaynaklanan parayla ölçülebilen hakları kendilerine «gemi alacaklısı hakkı» verdiği gibi, aynı kanunun 4/1a maddesi uyarınca bu nitelikteki istemlere konu dava ve işler «ticari nitelik» arzetmektedir.
Şu halde, mahkemece iş mahkemesinin «görevli» olduğu gerekçesiyle «görevsizlik» kararı verilmesi yasaya uygun değildir.
Benzer bu kararda854 sayılı Deniz İş Kanununun 2. maddesinde tayfalar “«gemi adamı»” olarak nitelendirilmiş ve aynı yasanın 46. maddesi uyarınca, bu kanun kapsamına giren gemi adamlarının hizmet aktinden doğan davalarında, 5521 sayılı kanun hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiştir.
Yasanın kapsamı ise, 1. maddesinde düzenlenmiş olup, buna göre Deniz İş Kanunu, Türk Bayrağı «taşıyan» gemilerdeki «gemi adamlarını» kapsamaktadır.
Bu durumda mahkemece, yabancı bayrak taşıdığı konusunda ihtilaf bulunmayan gemide çalışan davalı miço’nun iş akdinden kaynaklanan davasının, 4857 sayılı İş Kanunu ve 854 sayı Deniz İş Kanunu kapsamında bulunmadığı değerlendirilerek davaya bakılması gerekirken, yazılı şekilde İş Mahkemesinin «görevli» olduğundan bahisle dava dilekçesinin görev yönünden reddi bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:istirdat · taşıyan
Benzer bu karardaDava, yabancı bayrak «taşıyan» gemide iş akdiyle çalışan davalıya fazla ödendiği ileri sürülen ücretin «istirdadı» istemine ilişkindir.
Yasanın kapsamı ise, 1. maddesinde düzenlenmiş olup, buna göre Deniz İş Kanunu, Türk Bayrağı «taşıyan» gemilerdeki «gemi adamlarını» kapsamaktadır.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2012/10941 E. , 2012/14276 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasında görülen davada Karşıyaka 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 30.05.2012 tarih ve 2011/266-2012/304 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilinin davalı şirketin işletmecisi olduğu gemide makine bakımcısı olarak çalışmakta iken 23.03.2010 tarihinde gemi ile birlikte Somali'li korsanlar tarafından kaçırıldığını, 129 gün boyunca manevi ve fiili işkenceye maruz kalması nedeniyle müvekkilinin ruh sağlığının bozulduğunu, bu sürede çalışamadığı için maruz kaldığı gelir kaybının tazmini için yaptıkları icra takibine davalının soyut, gerekçesiz ve haksız bir surette itiraz ettiğini belirterek itirazın iptaline, davacı lehine % 40'tan az olmamak üzere tazminata hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, müvekkilinin geminin donatanı olmadığından husumet itirazında bulunmuş, kaçırma eyleminde müvekkilinin bir kusurunun bulunmadığı, hadisenin iş kazası da olmaması, işverenin otoritesi dışında üçüncü kişilerin kasti saldırısı niteliğinde bulunması sebebiyle de kusursuz sorumluluğunun da olmadığı gerekçesiyle davanın reddini istemiştir.
Mahkemece iddia ve tüm dosya kapsamından davacının, davalı şirkette sözleşme kapsamında çalıştığı, talebin korsanlar tarafından kaçırılma eylemi nedeniyle uğranılan tazminat isteğine ilişkin olduğu, davanın 854 sayılı Deniz İş Kanunundan kaynaklandığı gerekçesiyle görevsizlik ve dosyanın İş Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, davacı gemi adamının davalı şirket ile arasındaki iş sözleşmesinden kaynaklanan tazminat alacağına yönelik icra takibine vaki itirazın iptali isteminden ibarettir.
Mahkemece, istemin Deniz İş Kanunu hükümlerine tabi olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmiş ise de, davalının işletmecisi olduğu geminin yabancı bayraklı olması nedeniyle 854 sayılı Deniz İş Kanunu’nun 1/1. maddesi uyarınca davanın bu kanun hükümlerine tabi bulunması söz konusu değildir. Öte yandan, karar tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 1235/3. maddesi uyarınca gemi adamlarının iş sözleşmesinden kaynaklanan parayla ölçülebilen hakları kendilerine gemi alacaklısı hakkı verdiği gibi, aynı kanunun 4/1a maddesi uyarınca bu nitelikteki istemlere konu dava ve işler
ticari nitelik arzetmektedir. Şu halde, mahkemece iş mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmesi yasaya uygun değildir. Bu durumda, hükümden sonra yürürlüğe girmekle birlikte Türk Ticaret Kanunu’nun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkındaki 6103 sayılı Kanun’un 2/1 ve 3. maddeleri hükümleri gözetilerek uygulanması gerekli 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 6335 sayılı Kanun ile değişik 5. maddesi uyarınca bir karar verilmek üzere yerel mahkeme kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 25.09.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1062612900 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz