Alacak
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2011/7155 E. 2012/14085 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ex gratia ödeme↗ lütuf (hatır) ödemesi↗ nezaret görevi↗ rücu hakkı↗ taşıyıcının sorumluluğu↗ istifa↗ kusur oranı↗ alacağın temliki↗ cmr↗ rücu↗ temlik↗ taşıyıcı↗ kusur↗ hasar↗ teminat↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, hasarın besleme ünitelerinin uygun ve yeterli olarak ambalajlanmamış ve istiflenmemiş olması sonucu meydana gelmesi nedeniyle CMR 17/4-b maddesi uyarınca taşıyıcının sorumlu olmadığı, bu nedenle davacı ... şirketinin davalılara rücu hakkının bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, karayolu ile uluslararası eşya taşımasından kaynaklanmaktadır. Davalı tarafça hasarın ambalajlama hatasından kaynaklanmasına göre teminat dışı olduğu, sigortalıya yapılan ödemenin de lütuf ödemesi mahiyetini taşıdığı savunulmuş ve her ne kadar da davacı tarafından düzenlenen poliçede yetersiz ve uygun olmayan ambalajlamadan doğabilecek hasarların teminat harici olduğu belirtilmiş ise de, mahkemece alınan ve hükme dayanak yapılan bilirkişi raporunda hasarın hem ambalajlama hem de istifleme hatasından kaynaklandığı belirtildiğinden, ayrıca poliçede istif hatasının teminat harici olduğuna dair bir kayıt bulunmadığından davacının yaptığı ödeme ex gratia bir ödeme olarak kabul edilemez. Bunun yanında, somut uyuşmazlıkta davacı dava dışı sigortalıdan dava hakkını temlik almış olup alacağın temliki hükümlerine göre de işbu davayı açabilir. Diğer taraftan istifleme, gönderen veya alıcı tarafından yapılmış olsa dahi, Dairemiz içtihatlarına göre (2010/11566 esas, 2012/2438 karar) taşıyıcının yükün sağlıklı taşınabilmesi için yükleme ve istiflemeye gerekli özeni gösterme, nezaret etme yükümlülüğü bulunmaktadır. Bahse konu yükümlülüğün ihlali ise taşıyıcı bakımından kusur oluşturmaktadır. Bu durumda, mahkemece nezaret görevini yerine getirdiği kanıtlanamayan davalının bir miktar kusurlu olduğunun kabulü ile kusur oranı belirlenip sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken, yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/9304 E. 2013/22677 K.
Ortak:istifa · taşıyıcı · kusur · hasar · teminat
İncelediğiniz karardaDavalı tarafça «hasarın» ambalajlama hatasından kaynaklanmasına göre «teminat» dışı olduğu, sigortalıya yapılan ödemenin de lütuf ödemesi mahiyetini taşıdığı savunulmuş ve her ne kadar da davacı tarafından düzenlenen poliçede yetersiz ve uygun olmayan ambalajlamadan doğabilecek hasarların teminat harici olduğu belirtilmiş ise de, mahkemece alınan ve hükme dayanak yapılan bilirkişi raporunda hasarın hem ambalajlama hem de istifleme hatasından kaynaklandığı belirtildiğinden, ayrıca poliçede «istif» hatasının teminat harici olduğuna dair bir kayıt bulunmadığından davacının yaptığı ödeme ex gratia bir ödeme olarak kabul edilemez.
Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, «hasarın» besleme ünitelerinin uygun ve yeterli olarak ambalajlanmamış ve istiflenmemiş olması sonucu meydana gelmesi nedeniyle CMR 17/4-b maddesi uyarınca «taşıyıcının sorumlu» olmadığı, bu nedenle davacı ... şirketinin davalılara «rücu hakkının» bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Bahse konu yükümlülüğün ihlali ise «taşıyıcı» bakımından «kusur» oluşturmaktadır.
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, «hasarın» CMR.17/4c maddesi gereğince; yükleme ve istifleme, boşaltma hatasından meydana gelmişse, «taşıyıcının» artık hasardan sorumlu tutulmasının söz konusu olamayacağı, CMR.17/4c maddesindeki halin varlığının ispatının ise taşıyıcıya ait olduğu, aracın kaza geçirmediği, ekspertiz raporunda hasarın yükleme ve «istif» hatası kaynaklı olacağı görüşüne varıldığı, yükleme ve istiflemenin gönderene ait olması halinde taşıyıcının yükleme ve istiflemeye nezaret etme, uyarma, «şerh» düşme yükümlülüklerine aykırı hareket etmesi halinin müeyyidesinin hasarın tamamından sorumluluk değil, gönderen ile birlikte mütefarik sorumluluk hali olduğu, CMR …
Öte yandan, diğer davalı CMR «sorumluluk sigortacısı» ise, CMR sorumluluk poliçesinde «istif» hatasından kaynaklanan «hasar» nedeniyle meydana gelen zararların «teminatdışı» olduğu savunmasında bulunmuştur.
Mahkemece, yukarıda özetlendiği gibi her iki davalı bakımından da taşımada «istifin» gönderilene ait olduğu, istif hatasından kaynaklanan «hasar» nedeniyle davalıların kusurlu olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar veilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:nezaret yükümlülüğü · taşıma senedi · sorumluluk sigortası · teminat kapsamı · riziko · cy/cy şerhi · sigorta poliçesi · ibraz
Benzer bu karardaBu nedenle CMR «sorumluluk sigorta poliçesinin» de «ibrazının» sağlanması suretiyle CMR sorumluluk sigorta poliçesinde böyle bir hükmün bulunup bulunmadığı dolayısıyla «rizikonun» «teminat kapsamında» olup olmadığı değerlendirilerek davalı ... şirketinin sorumluluğunun irdelenmesi gerekirken bu davalı bakımından da yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, «hasarın» CMR.17/4c maddesi gereğince; yükleme ve istifleme, boşaltma hatasından meydana gelmişse, «taşıyıcının» artık hasardan sorumlu tutulmasının söz konusu olamayacağı, CMR.17/4c maddesindeki halin varlığının ispatının ise taşıyıcıya ait olduğu, aracın kaza geçirmediği, ekspertiz raporunda hasarın yükleme ve «istif» hatası kaynaklı olacağı görüşüne varıldığı, yükleme ve istiflemenin gönderene ait olması halinde taşıyıcının yükleme ve istiflemeye nezaret etme, uyarma, «şerh» düşme yükümlülüklerine aykırı hareket etmesi halinin müeyyidesinin hasarın tamamından sorumluluk değil, gönderen ile birlikte mütefarik sorumluluk hali olduğu, CMR …
9. maddesine göre «taşıma senedine» çekince koyan ve alıcıyı bilgilendiren taşımacının CMR.17/4/c maddesi gereğince zaten hasardan hiçbir şekilde sorumlu olamayacağı, bu nedenle her iki davalının da olayda her hangi bir «kusurlarının» olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Dairemizin yerleşmiş uygulamalarına göre; taşıma hukukunda «istif», gönderene ait olsa bile «taşıyıcının» bu istiflemeye «nezaret yükümlülüğü» vardır.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2012/428 E. 2013/1961 K.
Ortak:nezaret görevi · taşıyıcının sorumluluğu · istifa · taşıyıcı · kusur · hasar
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, «hasarın» besleme ünitelerinin uygun ve yeterli olarak ambalajlanmamış ve istiflenmemiş olması sonucu meydana gelmesi nedeniyle CMR 17/4-b maddesi uyarınca «taşıyıcının sorumlu» olmadığı, bu nedenle davacı ... şirketinin davalılara «rücu hakkının» bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Davalı tarafça «hasarın» ambalajlama hatasından kaynaklanmasına göre «teminat» dışı olduğu, sigortalıya yapılan ödemenin de lütuf ödemesi mahiyetini taşıdığı savunulmuş ve her ne kadar da davacı tarafından düzenlenen poliçede yetersiz ve uygun olmayan ambalajlamadan doğabilecek hasarların teminat harici olduğu belirtilmiş ise de, mahkemece alınan ve hükme dayanak yapılan bilirkişi raporunda hasarın hem ambalajlama hem de istifleme hatasından kaynaklandığı belirtildiğinden, ayrıca poliçede «istif» hatasının teminat harici olduğuna dair bir kayıt bulunmadığından davacının yaptığı ödeme ex gratia bir ödeme olarak kabul edilemez.
Bahse konu yükümlülüğün ihlali ise «taşıyıcı» bakımından «kusur» oluşturmaktadır.
Benzer bu karardaÖte yandan, «hasarın» neden ve nasıl meydana geldiği konusunda açıklama yapmadığı için davalının CMR Konvansiyonu'nun 29. maddesinde düzenlenen «sınırlı sorumluluk» hakkından yararlanamayacağı kabul edilmiş ise de, dosyada mübrez bilirkişi raporunda hasarın «istif» hatasından kaynaklandığının belirtilmiş olmasına göre bu halin, davalı «taşıyıcı» açısından kasıt ya da kasda eşdeğer «kusur» olarak kabulü mümkün olmadığından hükmün bu nedenle de bozulması gerekmiştir.
Bununla birlikte, anılan Konvansiyonu’nun 17/4-c maddesi uyarınca «hasarın», yükün gönderici, alıcı veya bunların adına hareket eden kişiler tarafından yüklenmesi, istiflenmesi veya boşaltılması nedeniyle oluştuğunun kanıtlanması halinde «taşıyıcının sorumluluğundan» bahsedilemeyecektir.
Davacı nezdinde sigortalı emtianın Türkiye’den Çek Cumhuriyeti'ne taşınması sırasında hasarlandığı, bu taşımanın CMR Konvansiyonu hükümlerine tabi olduğu şüphesiz olup taraflar arasındaki uyuşmazlık, meydana gelen zarardan davalı «taşıyıcının sorumlu» olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:müterafik kusur · sınırlı sorumluluk · rücuen tazminat · sigorta poliçesi · teslim
Benzer bu karardaDava, taşıma «sigorta poliçesine» dayalı «rücuen tazminat» istemine ilişkindir.
CMR Konvansiyonu hükümlerine tabi taşımalarda «taşıyıcı», eşyanın kendisine «teslim» edildiği andan gönderilene teslim olunduğu tarihe kadar meydana gelen «hasar» ve kayıplardan sorumludur.
Bahse konu yükümlülüğün ihlali, «taşıyıcı» bakımından «müterafik kusur» oluşturmaktadır.
Öte yandan, «hasarın» neden ve nasıl meydana geldiği konusunda açıklama yapmadığı için davalının CMR Konvansiyonu'nun 29. maddesinde düzenlenen «sınırlı sorumluluk» hakkından yararlanamayacağı kabul edilmiş ise de, dosyada mübrez bilirkişi raporunda hasarın «istif» hatasından kaynaklandığının belirtilmiş olmasına göre bu halin, davalı «taşıyıcı» açısından kasıt ya da kasda eşdeğer «kusur» olarak kabulü mümkün olmadığından hükmün bu nedenle de bozulması gerekmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/5620 E. 2014/12814 K.
Ortak:taşıyıcının sorumluluğu · istifa · kusur oranı · taşıyıcı · kusur · hasar · teminat · Alacak
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, «hasarın» besleme ünitelerinin uygun ve yeterli olarak ambalajlanmamış ve istiflenmemiş olması sonucu meydana gelmesi nedeniyle CMR 17/4-b maddesi uyarınca «taşıyıcının sorumlu» olmadığı, bu nedenle davacı ... şirketinin davalılara «rücu hakkının» bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Davalı tarafça «hasarın» ambalajlama hatasından kaynaklanmasına göre «teminat» dışı olduğu, sigortalıya yapılan ödemenin de lütuf ödemesi mahiyetini taşıdığı savunulmuş ve her ne kadar da davacı tarafından düzenlenen poliçede yetersiz ve uygun olmayan ambalajlamadan doğabilecek hasarların teminat harici olduğu belirtilmiş ise de, mahkemece alınan ve hükme dayanak yapılan bilirkişi raporunda hasarın hem ambalajlama hem de istifleme hatasından kaynaklandığı belirtildiğinden, ayrıca poliçede «istif» hatasının teminat harici olduğuna dair bir kayıt bulunmadığından davacının yaptığı ödeme ex gratia bir ödeme olarak kabul edilemez.
Bahse konu yükümlülüğün ihlali ise «taşıyıcı» bakımından «kusur» oluşturmaktadır.
Benzer bu kararda… tüm dosya kapsamına göre, emtianın gönderen tarafından araca yüklendiği, varillerin baş aşağı yüklenmiş olmaları nedeniyle nakliye sırasında hasarlandıkları, davalı «taşıyıcının» yükleme ve istiflemeye nezaret etmesi gerektiği, bu yükümlülüğünü yerine getirmemesi nedeniyle % 50 oranda kusurlu bulunduğu, zarar tutarının 6.607,50 TL olduğu, davalının «kusur oranına» göre bunun 3.303,75 TL'sinden sorumlu tutulması gerektiği, bu tutarın CMR 23/3. maddesindeki «sınırlı sorumluluk» miktarının çok altında kaldığı, «taşıyıcının sorumluluğunun» kaynağı yükleme ve «istif» değil yükleme ve istife «nezaret borcu» olduğundan bu borca aykırılığın CMR sigortası kapsamında bulunduğu gerekçesiyle, 6.607,50 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıl …
2- Davalı sigorta şirket vekilinin temyiz itirazlarına gelince; mümeyyiz davalı, diğer davalı olan «taşıyıcı» ile arasında imzalanan poliçe hükümleri gereğince yükleme/«istif» hatasından kaynaklanan hasardan sorumlu olmadıklarını savunmuş olup gerçekten de taraflar arasındaki CMR Sigorta Poliçesinin (Umumi Hükümler) kısmının «teminat» dışı halleri düzenleyen 3/u bendinde “… emtianın yetersiz ve uygun olmayan ambalajlama veya hazırlanmasının neden olduğu «ziya» ve «hasarlar» ile birbirini etkileme özelliği olan emtianın yanlış yükleme ve/veya istiflenmesi sonucu oluşan hasarlara dayalı talepler….teminat dışıdır” hükmü gereğince davalı CMR sigortacısının istif hatasından kaynaklanan «rizikolara» teminat vermediği anlaşılmaktadır.
Mahkemece de, «hasarın» yükleme/«istif» hatasından kaynaklandığı kabul edildiğine göre, davalı sigorta şirketi yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken, kabulü yönünde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın mümeyyiz davalı yararına bozulması gerekmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:nezaret borcu · sınırlı sorumluluk · ziya · riziko
Benzer bu kararda… tüm dosya kapsamına göre, emtianın gönderen tarafından araca yüklendiği, varillerin baş aşağı yüklenmiş olmaları nedeniyle nakliye sırasında hasarlandıkları, davalı «taşıyıcının» yükleme ve istiflemeye nezaret etmesi gerektiği, bu yükümlülüğünü yerine getirmemesi nedeniyle % 50 oranda kusurlu bulunduğu, zarar tutarının 6.607,50 TL olduğu, davalının «kusur oranına» göre bunun 3.303,75 TL'sinden sorumlu tutulması gerektiği, bu tutarın CMR 23/3. maddesindeki «sınırlı sorumluluk» miktarının çok altında kaldığı, «taşıyıcının sorumluluğunun» kaynağı yükleme ve «istif» değil yükleme ve istife «nezaret borcu» olduğundan bu borca aykırılığın CMR sigortası kapsamında bulunduğu gerekçesiyle, 6.607,50 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıl …
2- Davalı sigorta şirket vekilinin temyiz itirazlarına gelince; mümeyyiz davalı, diğer davalı olan «taşıyıcı» ile arasında imzalanan poliçe hükümleri gereğince yükleme/«istif» hatasından kaynaklanan hasardan sorumlu olmadıklarını savunmuş olup gerçekten de taraflar arasındaki CMR Sigorta Poliçesinin (Umumi Hükümler) kısmının «teminat» dışı halleri düzenleyen 3/u bendinde “… emtianın yetersiz ve uygun olmayan ambalajlama veya hazırlanmasının neden olduğu «ziya» ve «hasarlar» ile birbirini etkileme özelliği olan emtianın yanlış yükleme ve/veya istiflenmesi sonucu oluşan hasarlara dayalı talepler….teminat dışıdır” hükmü gereğince davalı CMR sigortacısının istif hatasından kaynaklanan «rizikolara» teminat vermediği anlaşılmaktadır.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2011/7155 E. , 2012/14085 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ Ticaret Mahkemesi
Taraflar arasında görülen davada İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 10.02.2011 tarih ve 2009/186-2011/29 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkili sigortalısının Hollanda'dan ithal ettiği çikolata besleme ünitesinin Tan Air Uluslararası Taşımacılık Ltd. Şti.'ye ait CMR ile diğer davalı tarafından İstanbul'a taşınması esnasında hasarlandığını, sigortalının 57.892 TL'lik zararının karşılandığını ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.870 SDR'nin karar tarihindeki TL karşılığının 16.10.2008 ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalılardan Tan Air Uluslararası Taşımacılık Ltd. Şti. vekili, hasarın hatalı yükleme, istifleme ve ambalajlama sebebiyle ortaya çıktığını, poliçede yetersiz ve uygun olmayan ambalajlamadan doğabilecek hasarların teminat harici tutulduğunu, müvekkiline usulüne uygun hasar ihbarı yapılmadığını, talep edilecek faiz oranının da % 5'i geçemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
Diğer davalı, davaya cevap vermemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, hasarın besleme ünitelerinin uygun ve yeterli olarak ambalajlanmamış ve istiflenmemiş olması sonucu meydana gelmesi nedeniyle CMR 17/4-b maddesi uyarınca taşıyıcının sorumlu olmadığı, bu nedenle davacı ... şirketinin davalılara rücu hakkının bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, karayolu ile uluslararası eşya taşımasından kaynaklanmaktadır. Davalı tarafça hasarın ambalajlama hatasından kaynaklanmasına göre teminat dışı olduğu, sigortalıya yapılan ödemenin de lütuf ödemesi mahiyetini taşıdığı savunulmuş ve her ne kadar da davacı tarafından düzenlenen poliçede yetersiz ve uygun olmayan ambalajlamadan doğabilecek hasarların teminat harici olduğu belirtilmiş ise de, mahkemece alınan ve hükme dayanak yapılan bilirkişi raporunda hasarın hem ambalajlama hem de istifleme hatasından kaynaklandığı belirtildiğinden, ayrıca poliçede istif hatasının teminat harici olduğuna dair bir kayıt bulunmadığından davacının yaptığı ödeme ex gratia bir ödeme olarak kabul edilemez. Bunun yanında, somut uyuşmazlıkta davacı dava dışı sigortalıdan dava hakkını temlik almış olup alacağın temliki hükümlerine göre de işbu davayı açabilir.
Diğer taraftan istifleme, gönderen veya alıcı tarafından yapılmış olsa dahi, Dairemiz içtihatlarına göre (2010/11566 esas, 2012/2438 karar) taşıyıcının yükün sağlıklı taşınabilmesi için yükleme ve istiflemeye gerekli özeni gösterme, nezaret etme yükümlülüğü bulunmaktadır. Bahse konu yükümlülüğün ihlali ise taşıyıcı bakımından kusur oluşturmaktadır. Bu durumda, mahkemece nezaret görevini yerine getirdiği kanıtlanamayan davalının bir miktar kusurlu olduğunun kabulü ile kusur oranı belirlenip sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken, yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle kararın davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 24.09.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1062569300 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz