Sigorta
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2011/14580 E. 2013/16473 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Görevli mahkeme
- görev/görevsizlik
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
deniz sigortası↗ deniz ihtisas mahkemesi↗ deniz ticareti↗ denizcilik ihtisas mahkemesi↗ ihtisas mahkemesi↗ teminat kapsamı↗ münhasırlık↗ sigorta sözleşmesi↗ zayi↗ denetime elverişlilik↗ kamu düzeni↗ görevsizlik kararı↗ teminat↗ görevli mahkeme↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma, toplanan kanıtlar ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davacıya ait ticari yatın davalı tarafından sigorta örtüsüne alındığı, 2007 yılında tadilat gördüğü, yangın sertifikalarının süresinde olduğu, sertifikaları ve personelinin eksikliğinin bulunmadığı, hareket halindeyken makine bölümünden yangın çıktığı, yangına yapılması gereken ilk müdahalenin personelce yapıldığı, denize elverişlilik belgesinin bulunduğu, makine ve diğer aksamlarının kontrolünün yetkililerce yapıldığı, piyasa değerinin belirlendiği, bilirkişi raporunun davacı vekilinin itiraz noktalarını da kapsar şekilde denetime elverişli düzenlendiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 900.000.00 TL'nin yasal faiziyle tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
1-Dava, ticari yat sigorta sözleşmesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.
Davacıya ait ticari teknenin geçerli şekilde davalı tarafından sigorta örtüsüne alındığı ve makine dairesinde çıkan yangın sonucu teminat kapsamında denizde batarak tamamen zayi olduğu hususu çekişmesizdir. Davanın 06.06.2010 tarihinde açıldığı da dosya kapsamıyla da sabittir. Uyuşmazlığa mülga 6762 sayılı TTK hükümleri uygulanacaktır.
28.04.2004 tarihinde yürürlüğe giren 5136 sayılı Kanun ile mülga 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesine eklenen fıkrada, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığı'nca, bu Kanunun dördüncü kitabında yer alan deniz ticaretine ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere denizcilik ihtisas mahkemeleri kurulacağı, bu mahkemelerin yargı çevresinin Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirleneceği düzenlenmiştir. Anılan yasal düzenleme doğrultusunda Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun 20.07.2004 gün ve 370 sayılı kararıyla da İstanbul’da Denizcilik İhtisas Mahkemesi kurularak faaliyete geçirilmiştir. Deniz ihtisas mahkemesi sıfatlı ticaret mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki ilişki, görev ilişkisi olarak düzenlenmiştir.
HGK’nın 19.04.2006 tarih, 2006/11-58 esas ve 2006/228 karar sayılı ilamı ile Dairemizin uygulamalarına göre, deniz ihtisas mahkemesinin görevi, davanın açıldığı tarih itibariyle değerlendirilmiş, bu mahkemenin kurulduğu tarihten sonra açılacak davalarda görevli olduğu, mülga 6762 sayılı Kanun'un 4. kitabına ilişkin olsa bile, ihtisas mahkemesinin kurulmasından önceki davalara açıldığı mahkemece bakılacağı kabul edilmiştir.
Yürürlüğe giren 6102 sayılı Kanun'un 5/2. maddesiyle de bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nca, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı münhasıran bu Kanundan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebileceği hükme bağlanmıştır. Aynı Kanun'un 6335 sayılı Kanun'un 38. maddesiyle eklenen geçici 9. maddesine göre de bu Kanun'un göreve ilişkin hükümleri, bu Kanun'un yürürlüğe girdiği tarihten önce açılmış olan davalarda uygulanmayacaktır. Bu davalar, açıldıkları tarihte yürürlükte bulunan Kanun hükümlerine tabi olacaktır.
Somut olayda dava konusu uyuşmazlık, ticari tekne sigorta sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, mülga 6762 sayılı TTK'nın “Deniz Ticareti” başlıklı 4. kitabında düzenlenen hükümler dikkate alınarak çözümlenecek nitelikte değildir. Dava açıldığı tarih itibariyle görevli mahkeme, deniz ihtisas mahkemesi olmayıp, ticaret mahkemesidir. Görev kuralları kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece kendiliğinden dikkate alınacaktır.
Bu durum karşısında, mahkemenin görevli olmadığı, ticaret mahkemesinin görevli bulunduğu dikkate alınıp, görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, yazılı şekilde işin esasına girilmesi doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.
2-Bozma neden ve şekline göre, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2009/955 E. 2010/6842 K.
Ortak:deniz ihtisas mahkemesi · deniz ticareti · denizcilik ihtisas mahkemesi · ihtisas mahkemesi · görevsizlik kararı · görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz kararda… fıkrada, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığı'nca, bu Kanunun dördüncü kitabında yer alan «deniz ticaretine» ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere «denizcilik ihtisas» mahkemeleri kurulacağı, bu mahkemelerin yargı çevresinin Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirleneceği düzenlenmiştir.
HGK’nın 19.04.2006 tarih, 2006/11-58 esas ve 2006/228 karar sayılı ilamı ile Dairemizin uygulamalarına göre, «deniz ihtisas» mahkemesinin görevi, davanın açıldığı tarih itibariyle değerlendirilmiş, bu mahkemenin kurulduğu tarihten sonra açılacak davalarda «görevli» olduğu, mülga 6762 sayılı Kanun'un 4. kitabına ilişkin olsa bile, ihtisas mahkemesinin kurulmasından önceki davalara açıldığı mahkemece bakılacağı kabul edilmiştir.
Dava açıldığı tarih itibariyle «görevli» mahkeme, «deniz ihtisas» mahkemesi olmayıp, ticaret mahkemesidir.
Benzer bu kararda… ysa, dava konusu uyuşmazlık TTK’nun Dördüncü Kitabında düzenlenen “Deniz Ticareti”nden kaynaklanmayıp, davacı tarafın dava dilekçesindeki açıklamalarına göre davalı «acentenin» gümrüğe «teslim» edilmiş olan emtianın gümrükten çekilmesi işlemlerini yapmamasından kaynaklanmış bulunmasına göre mahkemece, davaya bakmakla «görevli» olduğu gözetilip, uyuşmazlığın esasının karara bağlanması gerekirken, hukuki nitelemede yanılgı ile yazılı şekilde «görevsizlik» kararı verilmesi doğru olmamıştır.
Mahkemece, dosya kapsamına göre, TTK'nun 4. maddesi uyarınca taşıma akdinden kaynaklanan davanın «ihtisas» mahkemesinin görevine girdiği gerekçesiyle dava dilekçesinin görev yönünden reddine, talep ve kesinleşme halinde dosyanın İstanbul Denizcilik İhtisas Mahkemesi’ne gönderilmesine karar verilmiştir.
28.04.2004 tarihinde yürürlüğe giren 5136 sayılı Yasa ile değişik Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesinin «son» fıkrası uyarınca, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığı’nca, bu Yasanın dördüncü kitabında yer alan «deniz ticaretine» ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere Denizcilik İhtisas Mahkemeleri kurulacağı,anılan mahkemelerin yargı çevresinin Hakimler ve Savcılar Yü …
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:acentelik · istirdat · menfi tespit · teslim · i̇i̇k 72/son
Benzer bu karardaDava, gümrük işlemlerinin ifası için verildiği ileri sürülen kambiyo senedinde «menfi tespit» istemine ilişkin olup, yargılama esnasında dava «istirdat» istemine dönüşmüştür.
… ysa, dava konusu uyuşmazlık TTK’nun Dördüncü Kitabında düzenlenen “Deniz Ticareti”nden kaynaklanmayıp, davacı tarafın dava dilekçesindeki açıklamalarına göre davalı «acentenin» gümrüğe «teslim» edilmiş olan emtianın gümrükten çekilmesi işlemlerini yapmamasından kaynaklanmış bulunmasına göre mahkemece, davaya bakmakla «görevli» olduğu gözetilip, uyuşmazlığın esasının karara bağlanması gerekirken, hukuki nitelemede yanılgı ile yazılı şekilde «görevsizlik» kararı verilmesi doğru olmamıştır.
28.04.2004 tarihinde yürürlüğe giren 5136 sayılı Yasa ile değişik Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesinin «son» fıkrası uyarınca, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığı’nca, bu Yasanın dördüncü kitabında yer alan «deniz ticaretine» ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere Denizcilik İhtisas Mahkemeleri kurulacağı,anılan mahkemelerin yargı çevresinin Hakimler ve Savcılar Yü …
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2011/5319 E. 2011/9246 K.
Ortak:deniz ticareti · denizcilik ihtisas mahkemesi · ihtisas mahkemesi · görevsizlik kararı · görev/görevsizlik · Sigorta
İncelediğiniz kararda… fıkrada, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığı'nca, bu Kanunun dördüncü kitabında yer alan «deniz ticaretine» ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere «denizcilik ihtisas» mahkemeleri kurulacağı, bu mahkemelerin yargı çevresinin Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirleneceği düzenlenmiştir.
Deniz «ihtisas» mahkemesi sıfatlı ticaret mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki ilişki, görev ilişkisi olarak düzenlenmiştir.
HGK’nın 19.04.2006 tarih, 2006/11-58 esas ve 2006/228 karar sayılı ilamı ile Dairemizin uygulamalarına göre, «deniz ihtisas» mahkemesinin görevi, davanın açıldığı tarih itibariyle değerlendirilmiş, bu mahkemenin kurulduğu tarihten sonra açılacak davalarda «görevli» olduğu, mülga 6762 sayılı Kanun'un 4. kitabına ilişkin olsa bile, ihtisas mahkemesinin kurulmasından önceki davalara açıldığı mahkemece bakılacağı kabul edilmiştir.
Benzer bu kararda1-28.04.2004 tarihinde yürürlüğe giren 5136 Sayılı Kanun ile 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesine eklenen fıkra uyarınca “iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığı’nca, bu Kanunun Dördüncü Kitabında yer alan «deniz ticaretine» ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere Denizcilik İhtisas Mahkemeleri kurulur.
Bu durumda mahkemece «görevsizlik» kararı verilmesi gerekirken yazılı şekilde işin esasına girilmesi doğru olmamış ve kararın açıklanan nedenle bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:yargı çevresi · riziko · ek prim
Benzer bu karardaMahkemece iddia, savunma, dosyadaki kanıtlar ve bilirkişi raporuna göre, «rizikonun» gerçekleşmesinden önce «prim» peşinatının ödenmediği ve sigortacının sorumluluğunun başlamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bu mahkemelerin «yargı çevresi» Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirlenir.” Değinilen yasa ile ihdas edilen bu düzenleme doğrultusunda 19.07.2004 tarihli Olur’la İstanbul’da kurulan Denizcilik İhtisas Mahkemesi Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun 20.07.2004 gün ve 370 sayılı kararı ile faaliyete geçirilmiş olup, yargı alanı İstanbul ili mülki sınırları olarak belirlenmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2009/13600 E. 2011/6019 K.
Ortak:deniz ihtisas mahkemesi · deniz ticareti · denizcilik ihtisas mahkemesi · ihtisas mahkemesi · görevsizlik kararı · görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz kararda… fıkrada, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığı'nca, bu Kanunun dördüncü kitabında yer alan «deniz ticaretine» ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere «denizcilik ihtisas» mahkemeleri kurulacağı, bu mahkemelerin yargı çevresinin Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirleneceği düzenlenmiştir.
HGK’nın 19.04.2006 tarih, 2006/11-58 esas ve 2006/228 karar sayılı ilamı ile Dairemizin uygulamalarına göre, «deniz ihtisas» mahkemesinin görevi, davanın açıldığı tarih itibariyle değerlendirilmiş, bu mahkemenin kurulduğu tarihten sonra açılacak davalarda «görevli» olduğu, mülga 6762 sayılı Kanun'un 4. kitabına ilişkin olsa bile, ihtisas mahkemesinin kurulmasından önceki davalara açıldığı mahkemece bakılacağı kabul edilmiştir.
Dava açıldığı tarih itibariyle «görevli» mahkeme, «deniz ihtisas» mahkemesi olmayıp, ticaret mahkemesidir.
Benzer bu karardaMahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda uyuşmazlığın çarter sözleşmesinden kaynaklandığı, nitelik ve mahiyetine göre davanın sonradan kurulan «denizcilik ihtisas» mahkemesi «görev alanına» girdiği gerekçesiyle mahkemenin «görevsizliğine», dosyanın İstanbul Denizcilik İhtisas Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
Ancak, HGK’nun 19.04.2006 tarih ve 2006/11-58 esas ve 2006/228 karar sayılı ilamı ve Dairemizin «son» uygulamaları uyarınca davanın açıldığı tarih itibariyle mahkemenin «görevli» olduğu, «ihtisas» mahkemesinin sonra kurulduğu, bu mahkemenin kurulduğu tarihten sonra açılacak davalarda görevli olduğunun kabulü ile işin esasına girilerek bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.
… fıkrada, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığınca, bu Yasanın dördüncü kitabında yer alan «deniz ticaretine» ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere Denizcilik İhtisas Mahkemeleri kurulacağı, bu mahkemelerin yargı çevresinin Hakimler ve Savcılar Yükse …
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:iş mahkemesi görev alanı · i̇i̇k 72/son
Benzer bu karardaMahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda uyuşmazlığın çarter sözleşmesinden kaynaklandığı, nitelik ve mahiyetine göre davanın sonradan kurulan «denizcilik ihtisas» mahkemesi «görev alanına» girdiği gerekçesiyle mahkemenin «görevsizliğine», dosyanın İstanbul Denizcilik İhtisas Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
Ancak, HGK’nun 19.04.2006 tarih ve 2006/11-58 esas ve 2006/228 karar sayılı ilamı ve Dairemizin «son» uygulamaları uyarınca davanın açıldığı tarih itibariyle mahkemenin «görevli» olduğu, «ihtisas» mahkemesinin sonra kurulduğu, bu mahkemenin kurulduğu tarihten sonra açılacak davalarda görevli olduğunun kabulü ile işin esasına girilerek bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.
5 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/10062 E. 2014/254 K.
Ortak:deniz ticareti · denizcilik ihtisas mahkemesi · ihtisas mahkemesi · görevsizlik kararı · görevli mahkeme · görev/görevsizlik · Sigorta
İncelediğiniz kararda… fıkrada, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığı'nca, bu Kanunun dördüncü kitabında yer alan «deniz ticaretine» ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere «denizcilik ihtisas» mahkemeleri kurulacağı, bu mahkemelerin yargı çevresinin Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirleneceği düzenlenmiştir.
HGK’nın 19.04.2006 tarih, 2006/11-58 esas ve 2006/228 karar sayılı ilamı ile Dairemizin uygulamalarına göre, «deniz ihtisas» mahkemesinin görevi, davanın açıldığı tarih itibariyle değerlendirilmiş, bu mahkemenin kurulduğu tarihten sonra açılacak davalarda «görevli» olduğu, mülga 6762 sayılı Kanun'un 4. kitabına ilişkin olsa bile, ihtisas mahkemesinin kurulmasından önceki davalara açıldığı mahkemece bakılacağı kabul edilmiştir.
Yürürlüğe giren 6102 sayılı Kanun'un 5/2. maddesiyle de bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nca, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı «münhasıran» bu Kanundan ve diğer kanunlardan doğan «deniz ticaretine» ve «deniz sigortalarına» ilişkin hukuk davalarına bakmakla «görevlendirilebileceği» hükme bağlanmıştır.
Benzer bu karardaBu mahkemelerin «yargı çevresi» Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirlenir." fıkrası ile getirilen düzenleme gereği Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nun 24.03.2005 tarih ve 188 sayılı kararı ile de «denizcilik ihtisas» mahkemesi kurulmayan yerlerde, birden fazla ticaret mahkemesi varsa 1 numaralı ticaret mahkemesinin «görevlendirilmiş» olması nedeniyle, davaya konu uyuşmazlıkta İskenderun 1.
Asliye Hukuk (Ticaret Mahkemesi sıfatı ile) Mahkemesi'nin «görevli» olması «sebebi» ile «görevsizlik» kararı verilmiştir.
… desine "İş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığı'nca, bu Kanun'un Dördüncü Kitabında yer alan «deniz ticaretine» ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere Denizcilik İhtisas Mahkemeleri kurulur.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:yargı çevresi · dava sebebi
Benzer bu karardaBu mahkemelerin «yargı çevresi» Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirlenir." fıkrası ile getirilen düzenleme gereği Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nun 24.03.2005 tarih ve 188 sayılı kararı ile de «denizcilik ihtisas» mahkemesi kurulmayan yerlerde, birden fazla ticaret mahkemesi varsa 1 numaralı ticaret mahkemesinin «görevlendirilmiş» olması nedeniyle, davaya konu uyuşmazlıkta İskenderun 1.
Asliye Hukuk (Ticaret Mahkemesi sıfatı ile) Mahkemesi'nin «görevli» olması «sebebi» ile «görevsizlik» kararı verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2009/5272 E. 2010/10793 K.
Ortak:deniz ihtisas mahkemesi · deniz ticareti · denizcilik ihtisas mahkemesi · ihtisas mahkemesi · kamu düzeni · görevsizlik kararı · görev/görevsizlik
İncelediğiniz kararda… fıkrada, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığı'nca, bu Kanunun dördüncü kitabında yer alan «deniz ticaretine» ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere «denizcilik ihtisas» mahkemeleri kurulacağı, bu mahkemelerin yargı çevresinin Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirleneceği düzenlenmiştir.
HGK’nın 19.04.2006 tarih, 2006/11-58 esas ve 2006/228 karar sayılı ilamı ile Dairemizin uygulamalarına göre, «deniz ihtisas» mahkemesinin görevi, davanın açıldığı tarih itibariyle değerlendirilmiş, bu mahkemenin kurulduğu tarihten sonra açılacak davalarda «görevli» olduğu, mülga 6762 sayılı Kanun'un 4. kitabına ilişkin olsa bile, ihtisas mahkemesinin kurulmasından önceki davalara açıldığı mahkemece bakılacağı kabul edilmiştir.
Dava açıldığı tarih itibariyle «görevli» mahkeme, «deniz ihtisas» mahkemesi olmayıp, ticaret mahkemesidir.
Benzer bu karardaMahkemelerin görevi «kamu düzenine» ilişkin olup, yargılamanın her aşamasında re’«sen gözetilmesi» gerekeceğinden, «görevsizlik» kararı verilmek üzere, hükmün bozulması gerekmiştir.
Bakanlığı’nca, bu Yasa’nın dördüncü kitabında yer alan «deniz ticaretine» ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere Denizcilik İhtisas Mahkemeleri kurulacağı, bu mahkemelerin yargı çevresinin Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirleneceği düzenlenmiştir.
Deniz İhtisas Mahkemesi’nin «görev alanının» tayininde davanın değeri önemli olmayıp, uyuşmazlığın «deniz ticaretinden» kaynaklanıp kaynaklanmadığı esas alınacaktır.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:re'sen gözetilme · rücuen tazminat · iş mahkemesi görev alanı · asıl alacak · icra inkar tazminatı · inkar tazminatı · sigorta poliçesi
Benzer bu karardaMahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalının kusurlu olduğuna ve hasardan sorumlu olduğuna kanaat getirerek davanın 1.596,3, TL «asıl alacak» ve 96.19 TL faiz yönünden kısmen kabulüne «icra inkar tazminatı» isteminin reddine karar verilmiştir.
1- Dava, taşıma «sigorta poliçesinden» kaynaklanan «rücuen tazminat» istemine ilişkindir.
Deniz İhtisas Mahkemesi’nin «görev alanının» tayininde davanın değeri önemli olmayıp, uyuşmazlığın «deniz ticaretinden» kaynaklanıp kaynaklanmadığı esas alınacaktır.
Mahkemelerin görevi «kamu düzenine» ilişkin olup, yargılamanın her aşamasında re’«sen gözetilmesi» gerekeceğinden, «görevsizlik» kararı verilmek üzere, hükmün bozulması gerekmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/6028 E. 2014/9329 K.
Ortak:deniz ticareti · denizcilik ihtisas mahkemesi · ihtisas mahkemesi · görevsizlik kararı · görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz kararda… fıkrada, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığı'nca, bu Kanunun dördüncü kitabında yer alan «deniz ticaretine» ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere «denizcilik ihtisas» mahkemeleri kurulacağı, bu mahkemelerin yargı çevresinin Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirleneceği düzenlenmiştir.
HGK’nın 19.04.2006 tarih, 2006/11-58 esas ve 2006/228 karar sayılı ilamı ile Dairemizin uygulamalarına göre, «deniz ihtisas» mahkemesinin görevi, davanın açıldığı tarih itibariyle değerlendirilmiş, bu mahkemenin kurulduğu tarihten sonra açılacak davalarda «görevli» olduğu, mülga 6762 sayılı Kanun'un 4. kitabına ilişkin olsa bile, ihtisas mahkemesinin kurulmasından önceki davalara açıldığı mahkemece bakılacağı kabul edilmiştir.
Yürürlüğe giren 6102 sayılı Kanun'un 5/2. maddesiyle de bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nca, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı «münhasıran» bu Kanundan ve diğer kanunlardan doğan «deniz ticaretine» ve «deniz sigortalarına» ilişkin hukuk davalarına bakmakla «görevlendirilebileceği» hükme bağlanmıştır.
Benzer bu karardaAnılan yasal düzenleme doğrultusunda Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun 24.03.2005 tarih ve 188 sayılı kararıyla da bu tür davalara «denizcilik ihtisas» mahkemesi bulunmayan yerlerde ticaret mahkemesi varsa 1 numaralı ticaret mahkemesi, ticaret mahkemesi yok ise 1 numaralı asliye hukuk mahkemesi'nin denizcilik ihtisas mahkemesi olarak «görevlendirildiği» belirlenmiştir. denizcilik ihtisas mahkemesi sıfatlı ticaret mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki ilişki görev ilişkisidir.
Bu durumu değerlendirme görevi de «denizcilik ihtisas» mahkemesi'ne aittir.
Denizcilik «ihtisas» mahkemesinin «görev alanın» tayininde davanın değeri önemli olmayıp, uyuşmazlığın «deniz ticaretinden» kaynaklanıp kaynaklanmadığı esas alınır.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:iş mahkemesi görev alanı
Benzer bu karardaDenizcilik «ihtisas» mahkemesinin «görev alanın» tayininde davanın değeri önemli olmayıp, uyuşmazlığın «deniz ticaretinden» kaynaklanıp kaynaklanmadığı esas alınır.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2011/2447 E. 2012/8681 K.
Ortak:deniz ticareti · denizcilik ihtisas mahkemesi · ihtisas mahkemesi · kamu düzeni · görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz kararda… fıkrada, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığı'nca, bu Kanunun dördüncü kitabında yer alan «deniz ticaretine» ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere «denizcilik ihtisas» mahkemeleri kurulacağı, bu mahkemelerin yargı çevresinin Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirleneceği düzenlenmiştir.
HGK’nın 19.04.2006 tarih, 2006/11-58 esas ve 2006/228 karar sayılı ilamı ile Dairemizin uygulamalarına göre, «deniz ihtisas» mahkemesinin görevi, davanın açıldığı tarih itibariyle değerlendirilmiş, bu mahkemenin kurulduğu tarihten sonra açılacak davalarda «görevli» olduğu, mülga 6762 sayılı Kanun'un 4. kitabına ilişkin olsa bile, ihtisas mahkemesinin kurulmasından önceki davalara açıldığı mahkemece bakılacağı kabul edilmiştir.
Yürürlüğe giren 6102 sayılı Kanun'un 5/2. maddesiyle de bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nca, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı «münhasıran» bu Kanundan ve diğer kanunlardan doğan «deniz ticaretine» ve «deniz sigortalarına» ilişkin hukuk davalarına bakmakla «görevlendirilebileceği» hükme bağlanmıştır.
Benzer bu kararda1- Dava, «navlun» ücreti alacağının tahsili istemine ilişkin olup, davadan önce, 28.04.2004 tarihinde yürürlüğe giren 5136 Sayılı Kanun ile 6762 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4 ncü maddesine “İş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığı’nca, bu Kanunun Dördüncü Kitabında yer alan «deniz ticaretine» ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere Denizcilik İhtisas Mahkemeleri kurulur.
… ik İhtisas Mahkemesi kurulmayan yerlerde, bir Ticaret Mahkemesi bulunan yerlerde bu mahkemenin, birden fazla ticaret mahkemesi varsa 1 numaralı ticaret mahkemesinin «görevlendirilmiş» olması nedeniyle, davaya konu uyuşmazlığa bakmaya Mersin 1.Asliye Ticaret Mahkemesi görevli bulunmaktadır.
Mahkemelerin görevi, «kamu düzenine» ilişkin olup, yargılamanın her aşamasında re’«sen gözetilmesi» gerekeceğinden, mahkemece HSYK.nun anılan kararına yanlış anlam yüklenerek, yargılamaya devam edilerek işin esası hakkında karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:yargı çevresi · takip talebi · re'sen gözetilme · yetki itirazı · navlun · feragat · yetki · asıl alacak
Benzer bu karardaMahkemece, davalı vekilinin «yetki itirazının» BK’nun 73 ve HUMK’nun 10. maddeleri uyarınca reddine, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre takipte istenen «asıl alacak» miktarı kadar davacının alacağı bulunduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile «takip talebine» yapılan itirazın asıl alacak yönünden iptaline, % 40 «icra-inkar tazminatına», davacı taraf takip talebinde belirttikleri asıl alacak dışındaki taleplerinden «feragat» ettiğinden bunlara ilişkin davanın reddine karar verilmiştir.
1- Dava, «navlun» ücreti alacağının tahsili istemine ilişkin olup, davadan önce, 28.04.2004 tarihinde yürürlüğe giren 5136 Sayılı Kanun ile 6762 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4 ncü maddesine “İş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığı’nca, bu Kanunun Dördüncü Kitabında yer alan «deniz ticaretine» ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere Denizcilik İhtisas Mahkemeleri kurulur.
Bu mahkemelerin «yargı çevresi» Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirlenir.”fıkrası eklenmiştir.
Mahkemelerin görevi, «kamu düzenine» ilişkin olup, yargılamanın her aşamasında re’«sen gözetilmesi» gerekeceğinden, mahkemece HSYK.nun anılan kararına yanlış anlam yüklenerek, yargılamaya devam edilerek işin esası hakkında karar verilmesi doğru görülmemiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2009/2146 E. 2010/7936 K.
Ortak:deniz ticareti · denizcilik ihtisas mahkemesi · ihtisas mahkemesi · görevsizlik kararı · görev/görevsizlik
İncelediğiniz kararda… fıkrada, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığı'nca, bu Kanunun dördüncü kitabında yer alan «deniz ticaretine» ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere «denizcilik ihtisas» mahkemeleri kurulacağı, bu mahkemelerin yargı çevresinin Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirleneceği düzenlenmiştir.
Deniz «ihtisas» mahkemesi sıfatlı ticaret mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki ilişki, görev ilişkisi olarak düzenlenmiştir.
HGK’nın 19.04.2006 tarih, 2006/11-58 esas ve 2006/228 karar sayılı ilamı ile Dairemizin uygulamalarına göre, «deniz ihtisas» mahkemesinin görevi, davanın açıldığı tarih itibariyle değerlendirilmiş, bu mahkemenin kurulduğu tarihten sonra açılacak davalarda «görevli» olduğu, mülga 6762 sayılı Kanun'un 4. kitabına ilişkin olsa bile, ihtisas mahkemesinin kurulmasından önceki davalara açıldığı mahkemece bakılacağı kabul edilmiştir.
Benzer bu karardaBilindiği üzere, 28.04.2004 tarihinde yürürlüğe giren 5136 Sayılı Kanun ile 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesine eklenen «son» fıkrada "iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığı'nca, bu kanunun dördüncü kitabında yer alan «deniz ticaretine» ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere «denizcilik ihtisas» mahkemeleri kurulur.
Görev hususu yargılamanın her aşamasında kendiliğinden göz önünde tutulacağından mahkemece «görevsizlik» karan verilmesi gerekirken davanın esasına girilerek kabulüne hükmedilmiş olması doğru olmamış, bu nedenle yerel mahkeme kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir. .
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:rücuen tazminat · teslim · i̇i̇k 72/son
Benzer bu karardaMahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalının taşımasını üstlendiği emtianın tam ve sağlam olarak «teslim» edilmemesinden dolayı sorumlu olduğu kabul olunmak suretiyle davanın kabulüne, 2.376 Euro karşılığı 3.411 TL’nın dava tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Dava, deniz taşıması sırasında yükte meydana gelen zararın «rücuen tazminine» ilişkindir.
Bilindiği üzere, 28.04.2004 tarihinde yürürlüğe giren 5136 Sayılı Kanun ile 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesine eklenen «son» fıkrada "iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığı'nca, bu kanunun dördüncü kitabında yer alan «deniz ticaretine» ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere «denizcilik ihtisas» mahkemeleri kurulur.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2011/14580 E. , 2013/16473 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ
(İSTANBUL DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ)
Taraflar arasında görülen davada İstanbul 51. Asliye Ticaret (İstanbul Denizcilik İhtisas) Mahkemesi’nce verilen 28.07.2011 tarih ve 2010/451-2011/310 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 24.09.2013 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkiline ait ticari yatın davalı tarafından sigorta örtüsüne alındığını, makine dairesinden çıkan yangın sonucu hasarlanarak battığını, Kıyı Emniyeti müdahalesine rağmen kurtarılamadığını, davalının sigorta tazminatını ödemediğini ileri sürerek, 1.000.000.00 TL'nin tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, görevli mahkemenin Kadıköy Ticaret Mahkemesi olduğunu, yatın değerinin çok fahiş talep edildiğini, davacının yangın çıkmasında ve artmasında kusurunun olduğunu, devamlı personel bulundurmadığını, poliçede muafiyet kaydının yer aldığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, toplanan kanıtlar ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davacıya ait ticari yatın davalı tarafından sigorta örtüsüne alındığı, 2007 yılında tadilat gördüğü, yangın sertifikalarının süresinde olduğu, sertifikaları ve personelinin eksikliğinin bulunmadığı, hareket halindeyken makine bölümünden yangın çıktığı, yangına yapılması gereken ilk müdahalenin personelce yapıldığı, denize elverişlilik belgesinin bulunduğu, makine ve diğer aksamlarının kontrolünün yetkililerce yapıldığı, piyasa değerinin belirlendiği, bilirkişi raporunun davacı vekilinin itiraz noktalarını da kapsar şekilde denetime elverişli düzenlendiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 900.000.00 TL'nin yasal faiziyle tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
1-Dava, ticari yat sigorta sözleşmesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.
Davacıya ait ticari teknenin geçerli şekilde davalı tarafından sigorta örtüsüne alındığı ve makine dairesinde çıkan yangın sonucu teminat kapsamında denizde batarak tamamen zayi olduğu hususu çekişmesizdir. Davanın 06.06.2010 tarihinde açıldığı da dosya kapsamıyla da sabittir. Uyuşmazlığa mülga 6762 sayılı TTK hükümleri uygulanacaktır.
28.04.2004 tarihinde yürürlüğe giren 5136 sayılı Kanun ile mülga 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesine eklenen fıkrada, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığı'nca, bu Kanunun dördüncü kitabında yer alan deniz ticaretine ilişkin ihtilaflara bakmak ve asliye derecesinde olmak üzere denizcilik ihtisas mahkemeleri kurulacağı, bu mahkemelerin yargı çevresinin Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirleneceği düzenlenmiştir. Anılan yasal düzenleme doğrultusunda Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun 20.07.2004 gün ve 370 sayılı kararıyla da İstanbul’da Denizcilik İhtisas Mahkemesi kurularak faaliyete geçirilmiştir.
Deniz ihtisas mahkemesi sıfatlı ticaret mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki ilişki, görev ilişkisi olarak düzenlenmiştir.
HGK’nın 19.04.2006 tarih, 2006/11-58 esas ve 2006/228 karar sayılı ilamı ile Dairemizin uygulamalarına göre, deniz ihtisas mahkemesinin görevi, davanın açıldığı tarih itibariyle değerlendirilmiş, bu mahkemenin kurulduğu tarihten sonra açılacak davalarda görevli olduğu, mülga 6762 sayılı Kanun'un 4. kitabına ilişkin olsa bile, ihtisas mahkemesinin kurulmasından önceki davalara açıldığı mahkemece bakılacağı kabul edilmiştir.
Yürürlüğe giren 6102 sayılı Kanun'un 5/2. maddesiyle de bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nca, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı münhasıran bu Kanundan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebileceği hükme bağlanmıştır. Aynı Kanun'un 6335 sayılı Kanun'un 38. maddesiyle eklenen geçici 9. maddesine göre de bu Kanun'un göreve ilişkin hükümleri, bu Kanun'un yürürlüğe girdiği tarihten önce açılmış olan davalarda uygulanmayacaktır. Bu davalar, açıldıkları tarihte yürürlükte bulunan Kanun hükümlerine tabi olacaktır.
Somut olayda dava konusu uyuşmazlık, ticari tekne sigorta sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, mülga 6762 sayılı TTK'nın “Deniz Ticareti” başlıklı 4. kitabında düzenlenen hükümler dikkate alınarak çözümlenecek nitelikte değildir. Dava açıldığı tarih itibariyle görevli mahkeme, deniz ihtisas mahkemesi olmayıp, ticaret mahkemesidir. Görev kuralları kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece kendiliğinden dikkate alınacaktır.
Bu durum karşısında, mahkemenin görevli olmadığı, ticaret mahkemesinin görevli bulunduğu dikkate alınıp, görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, yazılı şekilde işin esasına girilmesi doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.
2-Bozma neden ve şekline göre, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.
SONUÇ
Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın BOZULMASINA, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gerek olmadığına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 24.09.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1041501900 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz