Alacak
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2009/13690 E. 2011/15087 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
alt yüklenici↗ makine kırılması sigortası↗ ilk itiraz↗ infazda tereddüt↗ bilirkişi raporuna itiraz↗ ibraname↗ sigorta ettiren↗ rücuen tahsil↗ kusur oranı↗ muafiyet↗ alacağın temliki↗ işbölümü↗ müteselsil sorumluluk↗ eser sözleşmesi↗ sigorta sözleşmesi↗ denetime elverişlilik↗ infaz↗ temlik↗ temerrüt faizi↗ bilirkişi incelemesi↗ kâr payı↗ harç↗ dosya masrafı↗ kusur↗ hasar↗ eksik inceleme↗ temerrüt↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalıların meydana gelen zarardan müteselsilen sorumlu bulunduğu, kusur oranlarının kendi aralarındaki iç ilişki için önemli olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, (103.500) Euro'nun 22.03.2004 ödeme tarihindeki kur karşılığının anılan tarihten itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalılar ... İnş. A.Ş., Doğan Teknoloji İnş. Ltd. Şti. ve ... vekilleri temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve mümeyyiz davalılarca sunulan cevap dilekçelerinde işbölümü ilk itirazında bulunulmamış olmasına, yine davacı ile dava dışı sigorta ettiren arasında düzenlenen 18.03.2004 tarihli ibranamede, davacının yaptığı ödeme karşılığında sigorta ettiren Gürbüz İnş. Ltd. Şti.’nin üçüncü kişilere karşı olan dava ve takip haklarının davacı ... şirketine temlik edilmiş bulunmasına, bu durumda davacının sigorta ilişkisi dışında alacağın temliki hükümlerine göre de talep hakkının mevcut olmasına, ayrıca davalılar ... İnş. A.Ş. ile alt müteahhit Doğan Teknolojik İnş. Ltd. Şti. arasında düzenlenen 15.05.2003 tarihli eser sözleşmesinin 5. maddesinde, işin kontrol yükümlülüğünün asıl müteahhit ... İnş. A.Ş.’ne ait ve kontrollüğün talimatlarının yerine getirilmesinin zorunlu olduğunun, diğer bir deyişle davalı ... İnş. A.Ş.’nin işle olan bağlantısının kesilmeyip, işin başından sonuna kadar alt yüklenicinin kontrolüne bırakılmadığının belirtilmiş bulunmasına, bu durumda davalı ... İnş. A.Ş.’nin de BK.’nun 55. maddesi uyarınca söz konusu iş nedeniyle meydana gelen zararlardan, iş sahibi sıfatıyla sorumlu olmasına, ayrıca davada müteselsil tahsil talebinde bulunulması karşısında, davalıların tümünün, davacıya karşı, zararın tamamından sorumlu olacağının ve tarafların kusur oranlarının kendi iç ilişkilerinde nazara alınacağının tabii bulunmasına göre, davalılar ... İnş. A.Ş., Doğan Teknolojik İnş. Ltd. Şti. ve ... vekillerinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Ancak dava, makine kırılması sigortası sözleşmesinden kaynaklanan alacağın, zarar sorumlusu bulunan davalılardan rücuen tahsili istemine ilişkindir.
Makine Kırılması Sigortası Genel Şartları’nda, sigortalı makinenin tam hasara uğraması halinde tazminat tutarının, makine ve tesisatın hasar anındaki yeni kıymetinden eskime ve aşınma payının ve kurtarılan değerlerin tenzili ve buna sökme masraflarının, nakliye, gümrük resmi, vergi, harç ve masrafların ve montaj masraflarının ve bu hususta sözleşmede konulan özel giderlerin toplamından ibaret olduğu ve her hasarın belli bir muafiyet oranının sigortalının üzerinde kalacağı düzenlenmiştir. Mahkemece davacının talep edebileceği tazminat tutarı konusunda 23.03.2007 tarihli bilirkişi raporunda hiçbir görüş bildirilmemiştir. 15.12.2008 tarihli bilirkişi raporunda ise davacının (103.500) Euro talep edilebileceği belirtilmişse de bu konuda düzenlenen rapor ayrıntılı ve denetime elverişli değildir. Davalılar da tazminat tutarının hesaplanması konusunda bilirkişi raporuna itirazda bulunmuştur.
Bu durum karşısında mahkemece, yeniden bir bilirkişi incelemesi yaptırılarak, davacının talep edebileceği tazminat tutarının, anılan genel şartlar hükümlerine uygun ve denetime elverişli bir şekilde hesaplattırılması, bu konuda davalıların bilirkişi raporuna itirazlarının da karşılanması ve sonucuna göre bir hüküm kurulması gerekirken, eksik incelemeyle yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.
3- Yine davacı vekilince sunulan dava dilekçesinde, zarar miktarı yabancı para olarak talep edilmiş ve yabancı para üzerinden 3095 SK.’nun 4/a maddesine göre temerrüt faizi yürütülmesi istenmiştir. Mahkemece bu konuda görüşüne başvurulan bilirkişi raporunda da zarar miktarı yabancı para olarak belirlendiğine göre (temyiz eden davalılar da hasarın yabancı para üzerinden belirlenmesini ve taleple bağlı kalınmasını istediklerinden) mahkemece yabancı para ve bu para üzerinden temerrüt faizine hükmedilmesi gerekirken, infazda tereddüt yaratacak şekilde ve döviz kur karşılığı da belirlenmeden hüküm kurulması dahi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle de bozulması gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/13298 E. 2015/10068 K.
Ortak:makine kırılması sigortası · kusur oranı · muafiyet · müteselsil sorumluluk · denetime elverişlilik · bilirkişi incelemesi · kâr payı · harç · Alacak
İncelediğiniz karardaMakine Kırılması Sigortası Genel Şartları’nda, sigortalı makinenin tam «hasara» uğraması halinde tazminat tutarının, makine ve tesisatın hasar anındaki yeni kıymetinden eskime ve aşınma «payının» ve kurtarılan değerlerin tenzili ve buna sökme «masraflarının», nakliye, gümrük resmi, vergi, «harç» ve masrafların ve montaj masraflarının ve bu hususta sözleşmede konulan özel giderlerin toplamından ibaret olduğu ve her hasarın belli bir «muafiyet» oranının sigortalının üzerinde kalacağı düzenlenmiştir.
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalıların meydana gelen zarardan «müteselsilen sorumlu» bulunduğu, «kusur oranlarının» kendi aralarındaki iç ilişki için önemli olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, (103.500) Euro'nun 22.03.2004 ödeme tarihindeki kur karşılığının anılan tarihten itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
Bu durum karşısında mahkemece, yeniden bir «bilirkişi incelemesi» yaptırılarak, davacının talep edebileceği tazminat tutarının, anılan genel şartlar hükümlerine uygun ve «denetime elverişli» bir şekilde hesaplattırılması, bu konuda davalıların «bilirkişi raporuna itirazlarının» da karşılanması ve sonucuna göre bir hüküm kurulması gerekirken, «eksik incelemeyle» yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Benzer bu kararda2-Dava, «makine kırılması sigortası poliçesinden» kaynaklanan «rücuan tazminat» istemine illişkin olup, Dairemizin bozma ilamında, Makine Kırılması Sigortası Genel Şartları’nda, sigortalı makinenin tam «hasara» uğraması halinde tazminat tutarının, makine ve tesisatın hasar anındaki yeni kıymetinden eskime ve aşınma «payının» ve kurtarılan değerlerin tenzili ve buna sökme «masraflarının», nakliye, gümrük resmi, vergi, «harç» ve masrafların ve montaj masraflarının ve bu hususta sözleşmede konulan özel giderlerin toplamından ibaret olduğu ve her hasarın belli bir «muafiyet» oranının sigortalının üzerinde kalacağının düzenlendiği, mahkemece davacının talep edebileceği tazminat tutarı konusunda bilirkişi raporunda hiçbir görüş bildirilmediği, bu durumda yeniden bir «bilirkişi incelemesi» yaptırılarak, davacının talep edebileceği tazminat tutarının, anılan genel şartlar hükümlerine uygun ve «denetime elverişli» bir şekilde hesaplattırılması gerektiğine işaret olunmuştur.
Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davalıların meydana gelen zarardan «müteselsilen sorumlu» bulundukları, «kusur oranlarının» kendi aralarındaki iç ilişki için önemli olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, (103.500) Euro'nun ödeme günü olan 22.03.2004 tarihinden itibaren 3095 SK'nın 4/a maddesi gereğince «temerrüt» faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
Oysa, yukarıda açıklandığı üzere Dairemizin bozma ilamında makinenin «hasar» anındaki yeni kıymetinden, eskime, aşınma «payının» ve bundan kurtarılan değerlerin tenzili, bu miktara diğer «masrafların» eklenmesi gerektiğine işaret olunduğu halde, tazminat hesabında yukarıda belirtildiği şekilde hesaplama yapılmamış, makinenin yeni kıymetinden eskime ve aşınma payı tenzil edilmemiş, «denetime elverişli» olmayacak şekilde doğrudan vincin ikinci el fiyatı üzerinden hesaplama yapılmıştır.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:bedel indirimi · sovtaj bedeli · sovtaj · rücuan tazminat · navlun · sigorta poliçesi
Benzer bu karardaMahkemece, bozma ilamına uyulmuş, hükme esas alınan bilirkişi raporunda ekspertiz raporuna atıfta bulunularak, vincin ikinci el fiyatının 140.000 Euro olduğu, bu miktara «navlun», sigorta bedeli, ithalat, gümrükleme bedeli eklendiğinde tazminat miktarının 153.000 Euro edeceği, bundan 40.000 Euro «sovtaj bedeli indirildiğinde» «hasar» miktarının 103.500 Euro olduğu belirtilmiştir.
2-Dava, «makine kırılması sigortası poliçesinden» kaynaklanan «rücuan tazminat» istemine illişkin olup, Dairemizin bozma ilamında, Makine Kırılması Sigortası Genel Şartları’nda, sigortalı makinenin tam «hasara» uğraması halinde tazminat tutarının, makine ve tesisatın hasar anındaki yeni kıymetinden eskime ve aşınma «payının» ve kurtarılan değerlerin tenzili ve buna sökme «masraflarının», nakliye, gümrük resmi, vergi, «harç» ve masrafların ve montaj masraflarının ve bu hususta sözleşmede konulan özel giderlerin toplamından ibaret olduğu ve her hasarın belli bir «muafiyet» oranının sigortalının üzerinde kalacağının düzenlendiği, mahkemece davacının talep edebileceği tazminat tutarı konusunda bilirkişi raporunda hiçbir görüş bildirilmediği, bu durumda yeniden bir «bilirkişi incelemesi» yaptırılarak, davacının talep edebileceği tazminat tutarının, anılan genel şartlar hükümlerine uygun ve «denetime elverişli» bir şekilde hesaplattırılması gerektiğine işaret olunmuştur.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2009/13690 E. , 2011/15087 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasında görülen davada Aliağa Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 27/05/2009 tarih ve 2004/363-2009/244 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi duruşmalı olarak davalılar ... İnş. A.Ş., Doğan Tek. İnş. Ltd. Şti. ve ... vekilleri tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 15.11.2011 gününde davacı avukatı ... ile davalılar Doğan Teknoloj İnş. Ltd. Şti ve ... vekilleri ... ve .... ile ... İnş. ve Tes. A.Ş. vekili ... geldi, davetiye tebliğine rağmen davalılardan Arter İş Mak. vekili gelmedi, temyiz dilekçesinin süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraf avukatları dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı.
Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkili şirkete makine kırılması poliçesi ile sigortalı bulunan vincin, sigorta ettiren tarafından davalı Arter Ltd. Şti'ne kiraya verildiğini ve İzmir ili Aliağa İlçesi'nde bulunan TÜPRAŞ A.Ş.'ne ait dolum tesislerinde yapılan çalışma sırasında denize devrildiğini, (103.500) Euro hasar bedelinin sigorta ettirene ödendiğini, zarardan davalıların sorumlu olduğunu ileri sürerek, anılan meblağın temerrüt faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekilleri davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalıların meydana gelen zarardan müteselsilen sorumlu bulunduğu, kusur oranlarının kendi aralarındaki iç ilişki için önemli olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, (103.500) Euro'nun 22.03.2004 ödeme tarihindeki kur karşılığının anılan tarihten itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalılar ... İnş. A.Ş., Doğan Teknoloji İnş. Ltd. Şti. ve ... vekilleri temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve mümeyyiz davalılarca sunulan cevap dilekçelerinde işbölümü ilk itirazında bulunulmamış olmasına, yine davacı ile dava dışı sigorta ettiren arasında düzenlenen 18.03.2004 tarihli ibranamede, davacının yaptığı ödeme karşılığında sigorta ettiren Gürbüz İnş. Ltd. Şti.’nin üçüncü kişilere karşı olan dava ve takip haklarının davacı ... şirketine temlik edilmiş bulunmasına, bu durumda davacının sigorta ilişkisi dışında alacağın temliki hükümlerine göre de talep hakkının mevcut olmasına, ayrıca davalılar ... İnş. A.Ş. ile alt müteahhit Doğan Teknolojik İnş.
Ltd. Şti. arasında düzenlenen 15.05.2003 tarihli eser sözleşmesinin 5. maddesinde, işin kontrol yükümlülüğünün asıl müteahhit ... İnş. A.Ş.’ne ait ve kontrollüğün talimatlarının yerine getirilmesinin zorunlu olduğunun, diğer bir deyişle davalı ... İnş. A.Ş.’nin işle olan bağlantısının kesilmeyip, işin başından sonuna kadar alt yüklenicinin kontrolüne bırakılmadığının belirtilmiş bulunmasına, bu durumda davalı ... İnş. A.Ş.’nin de BK.’nun 55. maddesi uyarınca söz konusu iş nedeniyle meydana gelen zararlardan, iş sahibi sıfatıyla sorumlu olmasına, ayrıca davada müteselsil tahsil talebinde bulunulması karşısında, davalıların tümünün, davacıya karşı, zararın tamamından sorumlu olacağının ve tarafların kusur oranlarının kendi iç ilişkilerinde nazara alınacağının tabii bulunmasına göre, davalılar ...
İnş. A.Ş., Doğan Teknolojik İnş. Ltd. Şti. ve ... vekillerinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Ancak dava, makine kırılması sigortası sözleşmesinden kaynaklanan alacağın, zarar sorumlusu bulunan davalılardan rücuen tahsili istemine ilişkindir.
Makine Kırılması Sigortası Genel Şartları’nda, sigortalı makinenin tam hasara uğraması halinde tazminat tutarının, makine ve tesisatın hasar anındaki yeni kıymetinden eskime ve aşınma payının ve kurtarılan değerlerin tenzili ve buna sökme masraflarının, nakliye, gümrük resmi, vergi, harç ve masrafların ve montaj masraflarının ve bu hususta sözleşmede konulan özel giderlerin toplamından ibaret olduğu ve her hasarın belli bir muafiyet oranının sigortalının üzerinde kalacağı düzenlenmiştir. Mahkemece davacının talep edebileceği tazminat tutarı konusunda 23.03.2007 tarihli bilirkişi raporunda hiçbir görüş bildirilmemiştir.
15. 12.2008 tarihli bilirkişi raporunda ise davacının (103.500) Euro talep edilebileceği belirtilmişse de bu konuda düzenlenen rapor ayrıntılı ve denetime elverişli değildir. Davalılar da tazminat tutarının hesaplanması konusunda bilirkişi raporuna itirazda bulunmuştur.
Bu durum karşısında mahkemece, yeniden bir bilirkişi incelemesi yaptırılarak, davacının talep edebileceği tazminat tutarının, anılan genel şartlar hükümlerine uygun ve denetime elverişli bir şekilde hesaplattırılması, bu konuda davalıların bilirkişi raporuna itirazlarının da karşılanması ve sonucuna göre bir hüküm kurulması gerekirken, eksik incelemeyle yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.
3- Yine davacı vekilince sunulan dava dilekçesinde, zarar miktarı yabancı para olarak talep edilmiş ve yabancı para üzerinden 3095 SK.’nun 4/a maddesine göre temerrüt faizi yürütülmesi istenmiştir. Mahkemece bu konuda görüşüne başvurulan bilirkişi raporunda da zarar miktarı yabancı para olarak belirlendiğine göre (temyiz eden davalılar da hasarın yabancı para üzerinden belirlenmesini ve taleple bağlı kalınmasını istediklerinden) mahkemece yabancı para ve bu para üzerinden temerrüt faizine hükmedilmesi gerekirken, infazda tereddüt yaratacak şekilde ve döviz kur karşılığı da belirlenmeden hüküm kurulması dahi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle de bozulması gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalılar ... İnş. A.Ş., Doğan Teknolojik İnş. Ltd. Şti. ve ... vekillerinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) ve (3) numaralı bentlerde açıklanan nedenlerle davalılar ... İnş. A.Ş., Doğan Teknolojik İnş. Ltd. Şti. ve ... vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın mümeyyiz davalılar yararına BOZULMASINA, takdir edilen 825,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak, temyiz eden davalılara verilmesine, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 15.11.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1034627000 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz